III SA/Gl 235/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.), Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Protokolant st. ref. Marta Lewicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2007 r. przy udziale – sprawy ze skargi Firmy A R. N. A w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego co do pochodzenia towaru, wymiaru należności celnych oraz podatku od towarów i usług oddala skargę. Zaskarżoną tu decyzją z dnia [...]r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Firmy A R. N. A. w B. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...]r., nr [...], Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W pierwszej kolejności organ odwoławczy nawiązał do ustalonego w sprawie stanu faktycznego i wskazał, że R. N. A. prowadząca działalność gospodarczą jako Firma A w dniu [...]r. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu importowany z [...] towar – [...] w ilości [...] sztuk. Do zgłoszenia celnego, któremu nadano nr ewidencyjny [...] załączono fakturę zakupu, fakturę transportową i świadectwo FORM A nr [...] z [...]r., potwierdzające [...] pochodzenie towaru na podstawie którego zadeklarowano stawkę celną konwencyjną. W związku z wątpliwościami dotyczącymi autentyczności i prawidłowości danych załączonego do zgłoszenia celnego świadectwa pochodzenia towaru, wystąpiono do władz [...] z wnioskiem o przeprowadzenie jego weryfikacji. W odpowiedzi na ten wniosek Biuro Inspekcji Celnej i Kwarantanny w Z. ([...]) pismem z [...]r. nr [...] poinformowało polskie władze celne, że dołączony do zgłoszenia celnego dowód pochodzenia ( świadectwo FORM A nr [...] z dnia[...]r.) zostało podrobione, włącznie z podpisami i pieczęciami urzędu wydającego zaświadczenie. W tych okolicznościach, w związku z brakiem innych dokumentów, które mogłyby stanowić podstawę do ustalenia kraju pochodzenia importowanego towaru przyjęto, że pochodzi on z nieznanego, pozaeuropejskiego kraju i określono kwotę wynikającą z długu celnego z zastosowaniem stawki celnej w wysokości 120 %, tj. autonomicznej 60 % podwyższonej o 100 %. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy stwierdził, że środek dowodowy w postaci wyniku weryfikacji, nadesłany przez [...] władze, posiada rangę dokumentu urzędowego, a takie dokumenty stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo potwierdzone (art. 194 § 1 ordynacji podatkowej). Powzięcie przez organ pierwszej instancji informacji, że przedmiotowe świadectwo pochodzenia jest dokumentem nieautentycznym wyczerpało znamiona art. 83 § 3 Kodeksu celnego, co stanowiło podstawę do przeprowadzenia z urzędu postępowania administracyjnego, mającego na celu ustalenie prawidłowej kwoty wynikającej z długu celnego. Ponieważ świadectwo pochodzenia okazało się fałszywe, a żaden z pozostałych dokumentów dołączonych do zgłoszenia celnego nie zawierał zapisu o kraju pochodzenia towaru, a tym samym nie potwierdzał jego [...] pochodzenia to organ celny pierwszej instancji prawidłowo uznał sprowadzony towar za pochodzący z nieznanego kraju pozaeuropejskiego (kod XP) i zastosował stawkę celną autonomiczną w wysokości 60 % podwyższoną o 100%, zgodnie z ust. 7 i 11 części pierwszej – Postanowienia Wstępne – A. Stawki Celne -Taryfy celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 226, poz.1885). Organ odwoławczy nie dopatrzył się także naruszenia przepisów postępowania wskazanych w odwołaniu (art. 190 w związku z art. 180 ordynacji podatkowej), które spowodowało, że nie wyjaśniono rzetelnie stanu faktycznego sprawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach R. N. A., zarzucając organom celnym: - naruszenie prawa materialnego, tj. ust. 7 części pierwszej A załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej, poprzez niewłaściwe zastosowanie, - naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik postępowania, art. 229 ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie przeprowadzenia dodatkowego postępowania celem uzupełnienia dowodów w sprawie, wniosła o uchylenie decyzji organu odwoławczego oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Podkreśliła, że organy celne oparły się na "ubogim" postępowaniu wyjaśniającym, które ograniczało się do sprawdzenia autentyczności świadectwa pochodzenia, co nie jest wystarczające dla wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Sąd administracyjny bada tylko legalność wydanej decyzji, czyli sprawdza czy prawidłowo ustalono stan faktyczny i czy zastosowana norma prawa materialnego odpowiada ustalonemu stanowi faktycznemu. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c tej ustawy). Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 13 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. – Kodeks celny (tekst jedn. Dz. U. z 2001r. Nr 75, poz. 802 ze zm.) cła są określane na podstawie Taryfy celnej lub innych środków taryfowych. Merytoryczny zakres Taryfy celnej wynika z art. 13 § 3 pkt 1 – 6 tej ustawy. Z uwagi na istotę sporu w rozpoznawanej sprawie rozważania Sądu ograniczone zostaną do stawek celnych konwencyjnych i autonomicznych, których wysokość, sposób, zakres i warunki zastosowania, zgodnie z art. 13 § 3 pkt 2 Kodeksu celnego, zostały określone w mającej w tej sprawie zastosowanie Taryfie celnej, stanowiącej załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 226, poz. 1885 ze zm.). Zgodnie z obowiązującymi regułami dotyczącymi stosowania stawek celnych (Taryfa celna – ust. 2 i 3 części pierwszej - Postanowienia Wstępne - A. Stawki celne), do towarów pochodzących z krajów i regionów członków Światowej Organizacji Handlu (WTO) oraz innych krajów i regionów, wobec których Rzeczypospolita Polska stosuje Klauzulę Największego Uprzywilejowania (do tej grupy krajów należą również [...] - Taryfa celna – wykaz nr 1 - część pierwsza - Postanowienia Wstępne - tytuł E. Wykaz Krajów i Regionów) stosuje się stawkę celną autonomiczną lub konwencyjną, jeżeli jest wyższa od stawki celnej autonomicznej, czyli korzystniejsza dla importera. Towary pochodzące z wyżej opisanych krajów lub regionów, to takie towary, których pochodzenie zostało ustalone zgodnie z regułami ustalonymi w artykułach od 15 do 20² Kodeksu celnego (Tytuł II Elementy Kalkulacyjne – Dział II Pochodzenie Towarów) oraz rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz. U. Nr 130, poz. 851 ze zm., dalej w skrócie akt wykonawczy). W § 11 ust 1 aktu wykonawczego wskazano, że pochodzenie towarów wymienionych w załączniku nr 3 do tego aktu musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Wymóg ten dotyczy m.in. towarów ujętych w Sekcji XI Taryfy celnej - Materiały i wyroby włókiennicze, a więc towarów objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym – poz. 1 kod PCN [...]. To zaś oznacza, że dla zastosowania stawki celnej konwencyjnej w wysokości 18 %, korzystniejszej dla skarżącej, pochodzenie przedmiotowych w sprawie towarów należało udokumentować świadectwem pochodzenia. Świadectwo takie zostało dołączone do zgłoszenia celnego, jednak w wyniku przeprowadzonej przez organy celne weryfikacji ustalono, że jest ono dokumentem "podrobionym", włącznie z podpisami i pieczęciami urzędu wydającego zaświadczenie. Taki wynik weryfikacji, w świetle dotychczasowych rozważań, upoważniał organy celne do odmowy zastosowania stawki celnej konwencyjnej. W tym miejscu należy dodać, że jeżeli dla towaru, ujętego w załączniku nr 3 do aktu wykonawczego, pochodzenie nie zostało udokumentowane świadectwem pochodzenia, to zgodnie z ust. 10 części pierwszej - Postanowienia Wstępne - tytuł A. Stawki celne – Taryfy celnej stosuje się stawkę celną mniej korzystną, tj. autonomiczną jeżeli jest wyższa od konwencyjnej, lub konwencyjną jeżeli jest wyższa od autonomicznej, pod warunkiem, że można ustalić kraj lub region pochodzenia tego towaru. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie żaden z dokumentów dołączonych do zgłoszenia celnego, z wyjątkiem sfałszowanego świadectwa, które z przyczyn oczywistych nie może stanowić dowodu [...] pochodzenia towaru, nie zawiera informacji o kraju lub regionie pochodzenia, a w protokole z przeprowadzonej rewizji celnej brak jest informacji, że towar posiadał trwałe oznaczenie, z którego wynikałby kraj pochodzenia. W związku z brakiem możliwości ustalenia kraju lub regionu pochodzenia towaru, w sposób wskazany w § 11 ust. 2 aktu wykonawczego, Sąd w pełni podziela stanowisko organów celnych, że na podstawie ust. 7 w związku z ust. 11 części pierwszej - Postanowienia Wstępne - A. Stawki celne – Taryfy celnej dla przedmiotowych w sprawie towarów należało zastosować stawkę celną autonomiczną w wysokości 60 % podwyższoną o 100 %. Za bezzasadne należy uznać podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które nie zostały poparte wskazaniem o jakie dodatkowe dowody należało uzupełnić postępowanie lub jakie dowody zostały pominięte przez organy celne, czy też błędnie ocenione. Wbrew twierdzeniem skarżącej, organ odwoławczy zebrał i rozpatrzył cały, dostępny mu materiał dowodowy. Reasumując należy stwierdzić, że organy celne korzystając z uprawnień wynikających z § 20a ust. 1 rozporządzenia wykonawczego, wystąpiły o przeprowadzenie weryfikacji świadectwa pochodzenia towaru, a odpowiedź uprawnionych, [...] władz nie pozostawia wątpliwości, że świadectwo zostało sfałszowane, a zatem nie może ono stanowić dowodu potwierdzającego kraj pochodzenia towaru. To zaś oznacza, że przy ustalaniu kraju lub regionu pochodzenia towaru należało je całkowicie pominąć, tak jakby w ogóle nie zostało dołączone do zgłoszenia celnego. Nie mogły również przynieść pożądanego przez skarżącą rezultatu próby ustalenia kraju pochodzenia na podstawie § 11 ust. 2 pkt 2 i 3 aktu wykonawczego, co umożliwiłoby zastosowanie mniej korzystnej od konwencyjnej stawki celnej autonomicznej. Żaden z dokumentów dołączonych do zgłoszenia celnego, inny niż sfałszowane świadectwo, nie zawierał informacji o kraju pochodzenia towaru. Protokół z przeprowadzonej rewizji celnej, podpisany bez uwag przez przedstawiciela skarżącej (akta administracyjne - karta [...]), nie zawiera informacji o tym, że importowany towar posiadał trwałe oznaczenie, z którego wynikałby kraj jego pochodzenia. W tych okolicznościach rozstrzygnięcie organów celnych uznać należy za prawidłowe. Reasumując powyższe ustalenia, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skargę jako nieuzasadnioną oddalił.