III SA/Gl 240/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-05-13
Skład orzekający: Referendarz Gabriel Radecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, utrzymujący się wyłącznie z działalności rolniczej o niskich dochodach, spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ wykazał, że jego dochody z działalności rolniczej są niskie, a koszty prowadzenia gospodarstwa i obciążenia publicznoprawne znaczące. Pomimo pewnych wątpliwości co do pełnego obrazu jego sytuacji finansowej, należy je rozstrzygnąć na jego korzyść, gdyż każdy dodatkowy wydatek może spowodować uszczerbek koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący W. D. złożył skargę na decyzję Dyrektora S. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. w przedmiocie płatności obszarowych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uzasadniając to niedochodową działalnością rolniczą i wysokimi kosztami. Dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową, w tym wyciągi z rachunku bankowego i faktury.Rozstrzygnięcie
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. D. na decyzję Dyrektora S. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.
Odpowiadając w terminie na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości [...] zł, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek, podkreślił, że utrzymuje się jedynie z działalności rolniczej, która jest niedochodowa z uwagi na niskie ceny skupu produktów rolnych i wysokie koszty takiej działalności. Podniósł, iż jego gospodarstwo rolne liczy łącznie [...] ha, jednak w części objęte jest współwłasnością, stanowiącą przedmiot sporu w ramach postępowania spadkowego.
Skarżący dołączył do wniosku i nadesłał na wezwanie referendarza sądowego dokumenty, które generalnie potwierdzają powyższe okoliczności, w szczególności odpisy: faktur wystawionych przez podmiot skupujący od niego [...] (kwoty otrzymywane przez skarżącego oscylują wokół kwoty [...] zł, np. w [...] r. było to [...] zł), decyzji ustalających wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na kwotę ogółem [...] zł (według nich gospodarstwo skarżącego liczy łącznie
[...] ha przeliczeniowych, jednak w części stanowi przedmiot współwłasności m.in. z G. K.), potwierdzenia zapłaty składki na ubezpieczenie społeczne rolników w kwocie [...] zł i czynszu dzierżawnego w kwocie [...] zł, rachunków wystawionych m.in. za naprawę [...] na kwotę [...] zł, a nadto pismo organu podatkowego potwierdzające, że skarżący nie złożył zeznań podatkowych za lata [...] i [...], oraz wyciąg z rachunku bankowego za [...] i [...] r. (w dniu
[...] r. na rachunek wpłynęła kwota [...] zł tytułem płatności obszarowej, która znacznie przekraczała wypłaty z rachunku, dokonywane m.in. przez A. K., mimo to saldo końcowe na rachunku wyniosło [...] zł).
Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 tego Prawa obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w powyższym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie tego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest ona w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania.
W ocenie rozpoznającego wniosek w rozpatrywanej sprawie taka sytuacja zachodzi, aczkolwiek materiał dowodowy zgromadzony w sprawie budzi pewne wątpliwości. Ich przedmiotem jest w szczególności treść przedstawionego wyciągu
z rachunku bankowego, który wydaje się nie obejmować wszystkich operacji dokonanych w ramach tego rachunku w okresie objętym tym dokumentem. Otóż nie pozwala ona ustalić, co stało się z kwotą dopłaty przelanej na ów rachunek
w [...] r. Co więcej, w świetle wyciągu do rachunku skarżącego ma dostęp inna osoba, która nie tylko wypłaca z rachunku środki, ale także nosi to samo nazwisko co osoba będąca wraz ze skarżącym współwłaścicielem części jego gospodarstwa rolnego. Okoliczności te mogą uzasadniać podejrzenie, że wnioskodawca, wbrew swoim oświadczeniom, pozostaje w gospodarstwie domowym z innymi osobami.
Podejrzenia te nie znajdują jednak dostatecznego potwierdzenia w treści analizowanych dokumentów, wobec czego związane z nimi wątpliwości należy rozstrzygnąć na korzyść strony. Jest również poza sporem, że skarżący utrzymuje się jedynie z działalności rolniczej, która przynosi mu niewielkie dochody z powodu bardzo niskich cen skupu produktów rolnych, a jednocześnie wymaga poważnych nakładów. Do kosztów tej działalności trzeba przy tym zaliczyć także odczuwalne przy takim poziomie dochodów obciążenia publicznoprawne, tj. podatki i składki na ubezpieczenie społeczne rolników. W ocenie rozpoznającego wniosek we wskazanym stanie rzeczy każdy dodatkowy wydatek może spowodować uszczerbek koniecznego utrzymania skarżącego.
Mając to na względzie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258
§ 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło