III SA/Gl 25/23
WyrokWSA w Gliwicach2023-05-08
Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Dorota Fleszer, Anna Apollo
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odmawiająca umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne jest prawidłowa w sytuacji, gdy skarżąca nie wykazała przesłanek całkowitej nieściągalności ani uzasadnionych przypadków umorzenia pomimo braku całkowitej nieściągalności?Ratio decidendi
Decyzja odmawiająca umorzenia należności z tytułu składek jest prawidłowa, gdy nie zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności należności ani uzasadnione przypadki umorzenia określone w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. Organ ma uznaniowy charakter decyzji, ale musi uwzględnić całokształt okoliczności i nie może naruszyć zasady swobodnej oceny dowodów. W niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że opłacenie składek pozbawi ją możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych ani innych przesłanek umorzenia, a egzekucja nie została uznana za bezskuteczną.Stan faktyczny
Skarżąca A.M. złożyła wniosek o umorzenie należności z tytułu składek na Fundusz Ubezpieczeń Zdrowotnych, Ubezpieczenia Zdrowotnego i Fundusz Pracy za lata 2008-2013, wskazując na trudną sytuację życiową i wiek przedemerytalny. Organ odmówił umorzenia, uznając, że nie zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności ani inne uzasadnione przypadki umorzenia. Skarżąca prowadzi działalność gospodarczą i osiąga dochody, a egzekucja należności jest prowadzona skutecznie. Skarżąca zaskarżyła decyzję do WSA w Gliwicach.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędzia NSA Anna Apollo, Protokolant St. sekretarz sądowy Izabela Maj-Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi A.M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 28 października 2022 r. nr UP-851/2022 (020000/71/UP-2661/2022-RED/BB) w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę.
Przedmiotem skargi A.M. (dalej jako: skarżąca lub strona) jest decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 28 października 2022 r. nr UP-851/2022 (020000/71/UP-2661/2022-RED/BB) utrzymująca w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 12 sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek.
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 - dalej w skrócie k.p.a.) w zw. z art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2022 r., poz. 1009 ze zm. - zwanej dalej "u.s.u.s."). Przedstawiono w niej następujący stan faktyczny.
Wnioskiem z 1 czerwca 2022 r. skarżąca zwróciła się do ZUS o umorzenie należności z tytułu składek na FUZ, UZ i FP za lata 2008-2013. Wskazała, że ze względu na trudną sytuację życiową oraz wiek przedemerytalny nie jest w stanie spłacić zaległości sprzed 16 lat. Przypomniała, że prowadzi działalność artystyczną, z której osiąga nieregularny dochód. Działalność ta w latach 2008-2013, kiedy opiekowała się chorą mamą była zawieszona. Podobnie na skutek pandemii to jest od stycznia 2022 r. do lipca 2022 r. działalności nie prowadziła. Jej źródłem utrzymania są dochody z umów o dzieło - prowadzenia koncertów i warsztatów artystycznych dla dzieci i młodzieży. Dochody z powyższego tytułu są nieregularne, a ich wysokość pozwalała jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Dlatego nie jest w stanie spłacić zaległości z odsetkami.
W oświadczeniu podała, że sama prowadzi gospodarstwo domowe. Jest właścicielką leasingowanego samochodu marki Renault Clio. Miesięczne koszty utrzymania oszacowała w następujący sposób:
- wyżywienie - 400,00 zł;
- opłaty za energię elektryczną, gaz i wodę - 500,00 zł;
- opłaty z tytułu leasingu - 800,00 zł;
- spłata zaległości - 300,00 zł.
Końcowo wspomniała, że dla pozostałych zaległości za lata 2019-2022 ubiegać się będzie o układ ratalny.
Decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 12 sierpnia 2022 r. nr [...] odmówiono skarżącej umorzenia należności z tytułu składek. Organ uznał bowiem, że:
- nie wystąpiła żadna z przesłanek uzasadniających uznanie należności za całkowicie nieściągalne w myśl zapisu art. 28 ust. 2 u.s.u.s.;
- nie wykazano zgodnie z art. 28 ust. 3a ww. ustawy, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną spłata należności wiązałaby się z brakiem możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych;
- nie wskazano, że powstanie zadłużenia było następstwem szczególnych zdarzeń;
- nie wykazano, że stan zdrowotny lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiły stronę możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.
W wyniku złożonego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w/w decyzja została utrzymana w mocy decyzją Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 28 października 2022 r. nr UP-851/2022 (020000/71/UP-2661/2022-RED/BB).
W jej uzasadnieniu organ stwierdził, że należności figurujące na koncie płatnika składek są nadal wymagalne i nie uległy przedawnieniu. Brak również podstaw do podjęcia decyzji o ich umorzeniu w świetle zgromadzonego materiału dowodowego. Wynikało z niego, że skarżąca:
- prowadzi działalność gospodarczą, która przyniosła:
- w 2020 r. - przychód w kwocie [...] zł / dochód [...] zł,
- w 2021 r. - przychód rzędu [...] zł / dochód [...] zł;
- osiąga dochody 800,00 zł miesięcznie z innych źródeł;
- nie pobiera zasiłków z pomocy społecznej ani nie korzysta z innych form pomocy;
- ponosi stałe miesięczne wydatki związane z utrzymaniem z tytułu czynszu (400,00 zł) i opłat eksploatacyjnych (600,00 zł), koszty związane z leczeniem (200,00 zł) oraz inne stałe wydatki (500,00 zł);
- prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe;
- posiada zobowiązania pieniężne z tytułu zaciągniętych na okres od 8/2008 do 8/2024 kredytów w kwocie 10.000,00 zł, które spłaca w formie dobrowolnych wpłat po 400,00 zł miesięcznie;
- posiada składniki mienia ruchomego (komputer, telewizor, lodówka, pralka) o łącznej wartości 5.000,00 zł;
- nie posiada nieruchomości, innych praw majątkowych ani żadnych wierzytelności.
Dalej organ ustalił, że:
- przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. nie wystąpiła z przyczyn oczywistych;
- w sprawie nie zachodzą też przesłanki określone w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4, 4b i 4c u.s.u.s., ponieważ nie pozyskano żadnych dokumentów, z których wynikałoby, że:
- sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 oraz art. 361 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo upadłościowe,
- nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym,
- nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym,
- ogłoszono upadłość, o której mowa w części III w tytule V ustawy - Prawo upadłościowe;
- nie zachodzi przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s. ponieważ działalność gospodarcza jest dalej prowadzona, a to oznacza, że może stanowić źródło pozyskania środków finansowych niezbędnych do spłaty zadłużenia wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych;
- nie zachodzi przesłanka określona w art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s., ponieważ wysokość nieopłaconych składek, o których umorzenie wniesiono, przekracza kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;
- nie zachodzi przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s., gdyż Naczelnik Urzędu Skarbowego bądź Komornik Sądowy nie stwierdził braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję;
- nie zachodzi przesłanka opisana w art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s. - wobec zaległości widniejących na koncie jako płatnika składek zarówno Dyrektor ZUS Oddział w B., jak i Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w B., do którego w związku z bezskutecznością egzekucji prowadzonej przez Dyrektora Oddziału ZUS przekazano tytuły wykonawcze, prowadzi przymusowe dochodzenie należności, w ramach którego dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w [...] S.A.
- dalsze trudności w egzekwowaniu należnych składek nie przesądzają jeszcze o całkowitej ich nieściągalności. Nieściągalność należności z tytułu składek związana jest bowiem z niemożnością skutecznego ich dochodzenia w postępowaniu egzekucyjnym oraz nieracjonalnością wszczęcia takiego postępowania, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Podobnie nie dopatrzył się organ wystąpienia nadzwyczajnych zdarzeń, na które skarżąca nie miała wpływu, a które mogłyby mieć wpływ na niewywiązywanie się z obowiązku opłacania składek. Zobowiązanie dotyczy bowiem okresu od roku 2008 do 2013. Powstało zatem wcześniej niż ogłoszony w Polsce stan epidemii wirusa SARS-CoV-2. Wprawdzie ten wprowadził liczne ograniczenia i zakazy w prowadzeniu działalności gospodarczej. Niemniej jednak negatywne konsekwencje z tym związane zostały skarżącej zrekompensowane przyznaną w ramach tarczy antykryzysowej pomocą finansową.
Dodatkowo wyjaśnił, że osoba prowadząca działalność gospodarczą, niezależnie od osiąganych dochodów odpowiada za regulowanie zobowiązań publicznoprawnych, w tym należności z tytułu składek i nie może tego obowiązku przerzucać na innych żądając umorzenia zaległości. Tym bardziej, że zaświadczeń o przeciwskazaniach zdrowotnych do zarobkowania skarżąca nie przedłożyła. Nie legitymuje się też orzeczoną niezdolnością do pracy ani orzeczonym stopniem niepełnosprawności. To z kolei oznacza, że jest zdolna do pracy i ma możliwość pozyskania środków pieniężnych we własnym zakresie, a po osiągnięciu wieku emerytalnego (w kwietniu 2023 r.) uzyska dodatkowy dochód, którego wysokość będzie co roku waloryzowana.
Końcowo organ zauważył, że skarżąca nie udowodniła jakoby ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie była w stanie opłacić należności z tytułu składek. Opiekę nad chorą matką sprawowała w latach 2008-2013. Natomiast dokumentów źródłowych dotyczących prowadzonej działalności nie przedłożyła. Mając jednak na uwadze kwotę minimum socjalnego opublikowanego za II kwartał 2022 r. organ przyjął, że dochody skarżącej, które uzyskała w latach wcześniejszych wraz z innymi środkami w kwocie 800,00 zł są wystarczające na pokrycie wydatków w łącznej kwocie 2.400,00 zł, skoro zaciągnięte zostało nowe zobowiązanie dotyczące leasingu samochodu marki Renault Clio.
Wobec powyższego organ nie znalazł podstaw do uchylenia lub zmiany zaskarżonej decyzji, którą jako prawidłową utrzymał w mocy.
Nie zgadzając się z powyższym strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją z 12 sierpnia 2022 r. zarzuciła organowi naruszenie:
- przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art 7 w zw. art. 77 § 1 k.p.a. przez nierozpatrzenie w całości materiału dowodowego;
- naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 28 ust. 2; 3; 3a w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczególnych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, przez jego błędne niezastosowanie i uznanie, że w odniesieniu do skarżącej nie zachodzą okoliczności uzasadniające umorzenie należności z tytułu składek z uwagi na trudną sytuację materialną.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że organ rozpatrując sprawę w zupełności zignorował zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a także jej wyjaśnienia, z których wynikało, że wielokrotnie ubiegała się o umorzenie zaległości bądź zawarcie układu ratalnego. Jej sytuacja majątkowa była podstawą do ustalenia miesięcznej raty w wysokości 2.000,00 zł. Natomiast przy obecnych dochodach skarżąca zaproponowała spłatę należności w wysokości 200,00 zł miesięcznie. Do tej kwestii organ się nie odniósł. Podobnie jak do kwestii odsetek, podczas gdy skarżąca wnosiła o odstąpienie od ich ściągania. Dlatego powinien ponownie rozważyć, czy w sprawie nie zachodzi przesłanka umorzenia wskazana w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r., a więc, że ze względu na aktualny stan majątkowy skarżąca nie jest w stanie opłacić należnych składek, ponieważ powodowałoby to dla niej zbyt ciężkie skutki, w tym pozbawiłoby ją możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Powinien również zbadać przesłanki zastosowania umorzenia należności składkowych w aspekcie istnienia ważnego interesu i sytuacji majątkowej skarżącej, o których mowa w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z § 3 pkt 3 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r. nie tracąc z pola widzenia przepisów postępowania, to jest art. 7 i 77 § 1 i art. 107 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości wydanej przez organ decyzji odmawiającej umorzenia należności z tytułu składek. Materialnoprawną podstawą jej wydania był art. 28 u.s.u.s. Przepis ten daje prawo do umorzenia należności z tytułu składek w sytuacji ich całkowitej nieściągalności (art. 28 ust. 1-3), a także w uzasadnionych przypadkach, w stosunku do składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności (art. 28 ust. 3a), przy czym umorzenie składek powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty (art. 28 ust. 4). Jednocześnie na postawie art. 32 u.s.u.s. przepisy dotyczące składek na ubezpieczenie społeczne mają odpowiednie zastosowanie także do składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz na ubezpieczenie zdrowotne.
Jak wynika z art. 28 ust. 3 u.s.u.s., całkowita nieściągalność zachodzi, gdy:
1) dłużnik zmarł, nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów, albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;
2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. - Prawo upadłościowe (Dz.U. z 2022 r., poz. 1520 ze zm.);
3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm.);
4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;
4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;
4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym;
4c) ogłoszono upadłość, o której mowa w części III w tytule V ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe;
5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;
6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.
O ile powyższa regulacja, dotycząca możliwości umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne z powodu ich całkowitej nieściągalności, odnosi się do wszystkich podmiotów zobowiązanych do ich uiszczenia, o tyle w odniesieniu do osób ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami tych składek, a więc osób płacących składki na własne ubezpieczenie społeczne, omawiana ustawa przewiduje również możliwość umorzenia należności z tytułu składek (odsetek za zwłokę) pomimo braku ich całkowitej nieściągalności, co może mieć miejsce w uzasadnionych przypadkach (art. 28 ust. 3a u.s.u.s.), których wskazanie pozostawiono ministrowi właściwemu do spraw zabezpieczenia społecznego, upoważniając go w art. 28 ust. 3b u.s.u.s. do określenia szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek, z uwzględnieniem ważnego interesu osoby zobowiązanej do ich opłacenia oraz stanu finansów ubezpieczeń społecznych.
I tak zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, wydanego na podstawie wskazanego wyżej przepisu, Zakład Ubezpieczeń Społecznych może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: gdy opłacenie tych należności pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych (pkt 1); poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności (pkt 2); przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności (pkt 3).
Należy w tym miejscu zauważyć, że decyzje w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek mają charakter uznaniowy. To oznacza, że z woli ustawodawcy nawet stwierdzenie istnienia przesłanki w postaci ważnego interesu osoby zobowiązanej do opłacenia tych należności, której wystąpienie jest warunkiem wstępnym ewentualnego umorzenia, organ rentowy ma możliwość dokonania swobodnego wyboru w ocenie tego, czy zachodzi przypadek uzasadniający to umorzenie. Ulga w postaci umorzenia zaległości składkowych czy odsetek stanowi niewątpliwie odstępstwo od reguły, jaką jest płacenie składek ubezpieczeniowych, zatem musi ona mieć charakter wyjątkowy, związany z wystąpieniem zdarzeń o takim też charakterze, z reguły od samego zobowiązanego niezależnych. Kontrola sądowa legalności takich decyzji wydanych w ramach tzw. uznania administracyjnego sprowadza się jedynie do badania, czy w procesie dochodzenia do tych rozstrzygnięć organ rentowy uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych, jakie wskazywać mogłyby na ważny interes zobowiązanego oraz czy w ramach swego uznania nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów.
Na gruncie rozpatrywanej sprawy nie budzi wątpliwości, że przesłanki całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek z art. 28 ust. 3 pkt 1-6 u.s.u.s. nie zachodzą. Skarżąca jak wynika z zebranego materiału dowodowego prowadzi działalność gospodarczą oraz osiąga dochody z innych źródeł, a od kwietnia bieżącego roku osiągnęła wiek emerytalny uprawniający do pobierania dodatkowych świadczeń z tego tytułu. Słusznie zatem, zdaniem Sądu, organ stwierdził, że istnieje możliwość dochodzenia zapłaty należnych składek, a dolegliwość jaka się z tym wiąże, nie jest równoznaczna z całkowitą nieściągalnością należności.
Prawidłowo organ ocenił również sytuację materialną i rodzinną skarżącej powołując się na przesłanki opisane w § 3 ust. 1 rozporządzenia z 31 lipca 2003 r. Wynika z nich bowiem, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie opłacić należności, w szczególności w przypadku:
1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;
2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;
3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca akcentowała swoją trudną sytuację finansową. Należy jednak zauważyć, że w powyższej przesłance wynikającej z § 3 ust. 1 rozporządzenia nie chodzi o subiektywne odczucie dolegliwości związanej z prowadzeniem egzekucji. Tym bardziej, że pobierane świadczenia pozwalają na pokrycie wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem, spłatę kredytów oraz zaciąganie dodatkowych zobowiązań związanych z leasingiem samochodu marki Renault Clio.
Wprawdzie skarżąca podnosiła argumenty dotyczące stanu swojego zdrowia, jednak okoliczność ta nie pozbawia ją możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Co więcej ta nie została w żaden sposób udokumentowana np. zaświadczeniem o przeciwskazaniach zdrowotnych do dalszego zarobkowania.
Nie sposób również pomijać faktu, że skierowanie egzekucji do posiadanych składników majątku jest konsekwencją nieregulowania zobowiązań, które nie mogą być pominięte bądź potraktowane drugorzędnie, skoro egzekucja nie została uznana za bezskuteczną.
Słusznie też w ocenie Sądu organ uznał, że okoliczności sprawy nie wskazują na poniesienie przez skarżącą strat materialnych powstałych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodującego, że opłacenie należności z tytułu składek byłoby niemożliwe, skoro skarżąca uzyskała pomoc finansową na podstawie ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych w ramach tarczy antykryzysowej.
Ponadto powstanie zaległości w opłacaniu składek, których obecnie umorzenia się domaga, było wynikiem niewywiązania się z ciążącego na skarżącej obowiązku regulowania należności w latach 2008-2013, a nie sytuacji nadzwyczajnej.
Wprawdzie skarżąca wskazała, że opiekowała się chorą matką, niemniej jednak powyższe miało miejsce w latach 2008-2013.
W tych okolicznościach Sąd stwierdził, że przedstawiona przez skarżącą w toku postępowania oraz na etapie skargi argumentacja nie wypełnia przesłanek z § 3 ust. 1 rozporządzenia z 31 lipca 2003 r. Umorzenie należności z tytułu składek stanowi wyraz definitywnej rezygnacji uprawnionego organu z możliwości ich wyegzekwowania. Biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne oraz uwzględniając cele, na które są one przeznaczane, organy odpowiedzialne za ich pobór zobligowane są do szczególnej staranności i ostrożności w dysponowaniu nimi. Jeżeli zatem istnieje możliwość wyegzekwowania należności choćby w części, a umorzenie zaległości przy braku przesłanki całkowitej nieściągalności jest zastrzeżone jedynie do sytuacji krytycznych, których zaistnienia skarżąca w niniejszej sprawie nie wykazała, to negatywne rozstrzygnięcie zapadłe w tym przedmiocie nie może być uważane za dowolne. Dlatego też podnoszone w skardze zarzuty naruszenia przez organ prawa materialnego, to jest art. 28 ust. 2, ust. 3, ust. 3a w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia z 31 lipca 2003 r. przez jego błędną wykładnię Sąd uznał za bezzasadne. Tym bardziej, że w treści wniosku strona zasygnalizowała, że dla zaległości z tytułu składek za późniejsze lata ubiegać się będzie o układ ratalny, a w piśmie, które wpłynęło do organu 1 sierpnia 2022 r. zadeklarowała chęć uregulowania części zaległości, o których umorzenie wnosiła.
Podobnie Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania. Stan faktyczny sprawy organ ustalił w sposób prawidłowy w oparciu o rzetelnie zebrany materiał dowodowy, który poprawnie oceniono w zgodzie z regułami określonymi w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zapewniono też skarżącej możliwość czynnego udziału w sprawie oraz odniesiono się do podnoszonych przez nią argumentów, co oznacza, że uzasadnienie decyzji odpowiada wymogom przewidzianym w art. 107 § 3 k.p.a.
Wobec powyższego na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło