III SA/Gl 257/04

WyrokWSA w Gliwicach2005-04-28

Skład orzekający: Sędzia NSA Anna Apollo, Sędzia NSA Henryk Wach, Asesor WSA Barbara Orzepowska-Kyć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest właściwy do wprowadzenia korekty szerokości działki drogowej w operacie ewidencji gruntów i budynków, jeśli wnioskodawcy kwestionują dane źródłowe i nie przedkładają dokumentacji uzasadniającej zmianę?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest właściwy do wprowadzenia korekty szerokości działki drogowej w operacie ewidencji gruntów i budynków, jeśli wnioskodawcy nie przedłożą dokumentacji uzasadniającej taką zmianę. Szerokość działki drogowej wynikająca z dokumentacji geodezyjnej nie może być utożsamiana z szerokością służebności drogowej, która jest kwestią cywilną. W przypadku sporów dotyczących położenia znaków granicznych, właściwy do rozstrzygnięcia jest sąd powszechny.
Stan faktyczny
Skarżące wniosły o wprowadzenie zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków polegającej na korekcie szerokości działki drogowej z 4 na 5 metrów. Organ I instancji odmówił wprowadzenia zmiany, wskazując, że szerokość drogi nie podlega ujawnieniu w operacie i że dokumentacja z 1935 r. wskazuje na szerokość 4 m. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję w części dotyczącej korekty szerokości działki, a w części dotyczącej protokołu granicznego umorzył postępowanie. Skarżące wniosły skargę do sądu administracyjnego, podtrzymując swoje stanowisko co do szerokości drogi.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo Sędzia NSA Henryk Wach (spr.) Asesor WSA Barbara Orzepowska-Kyć Protokolant Joanna Spadek po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2005 r. przy udziale- sprawy ze skargi H. W. i E. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę. Decyzją z [...] r. nr [...] Prezydent Miasta R. odmówił wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków polegającej na korekcie szerokości działki drogowej z 4 na 5 metrów oraz wydania decyzji w sprawie protokołu granicznego-aktu ugody z [...] r. Powołał się przy tym na art. 104 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, art. 22 ust. 1, ust. 2 pkt. 1, art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., nr 100, poz. 1086 ze zm.), § 47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). W uzasadnieniu wyjaśnił, że o zmianę w operacie zwróciły się H. W. i E. S.. Ze wskazanych przepisów prawa wynika jednak, że szerokość drogi nie podlega ujawnieniu w operacie ewidencji gruntów i budynków, co oznacza, że wniosku nie można było uwzględnić. Organ I instancji przypomniał, że z dokumentacji geodezyjnej z 1935 r. wynika, iż na skutek podziału działki nr [...] powstały dwie działki o numerach [...] i [...]. Ta ostatnia, zawierała drogę dojazdową o szerokości 4 m. W 1936 działka uległa dalszemu podziałowi na trzy działki budowlane i jedną stanowiącą drogę dojazdową. Działka drogowa została oznaczona nr [...], a jej szerokość wyznaczono na 4 m. Prezydent Miasta R. stwierdził dalej, że wnioskodawczynie nie przedłożyły żadnej dokumentacji uzasadniającej zmianę wymiarów działki. Ponadto wyraził pogląd, że szerokość działki drogowej wynikająca z dokumentacji geodezyjnej nie może być utożsamiana z szerokością służebności drogowej, która jest zapisana w księdze wieczystej. Zmiany służebności dokonuje się w drodze postępowania cywilnego. Na końcu organ I instancji powołując się na art. 39 ustawy przypomniał, że wznowienie (ustalenie) granic nie wymaga wydania decyzji administracyjnej, ponieważ nie jest to postępowanie administracyjne. Następnie opisał czynności geodety, który dokonał wznowienia granic działek [...] i [...] przyjmując szerokość 4 m. W odwołaniu od tej decyzji H. W. i E. S. wnosząc o jej uchylenie zarzuciły nierzetelne rozpoznanie sprawy. W uzasadnieniu wyjaśniły, że według dokumentacji geodezyjnej szerokość drogi wynosi 5, a nie 4 m. Następnie podniosły zarzutu dotyczące protokołu granicznego-aktu ugody z [...] r. Decyzją z [...] r., nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. powołując się na art. 138 § 1 pkt. 1 i 2, art. 105 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, art. 7b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne utrzymał w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków, polegającej na dokonaniu korekty szerokości działki drogowej nr [...] oraz uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie w części orzekania w sprawie protokołu granicznego i umorzył postępowanie w tej części. W uzasadnieniu powołując się na art. 20 i art. 22 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne przypomniał, jaką rolę pełni ewidencja gruntów i budynków stwierdzając przy tym, że w ewidencji nie rejestruje się posiadania służebności. Następnie powołując się na ustalenia faktyczne dokonane przez organ I instancji stwierdził, że wszelkich wpisów w ewidencji dokonano na podstawie zmian powstałych w wyniku kolejnych czynności prawnych. Aktualne wpisy odzwierciedlają stan prawny i faktyczny nieruchomości. Kolejna zmiana przedmiotowa może nastąpić w tym wypadku w razie dokonania kolejnej takiej czynności. Wobec tych faktów decyzja organu I instancji była prawidłowa. W dalszej kolejności organ odwoławczy wyjaśnił, że wznowienie punktów granicznych z [...] r. nastąpiło w trybie art. 39 wskazanej ustawy bez przeprowadzania postępowania rozgraniczeniowego. Wskazany przepis stanowi, że jeżeli wyniknie spór co do położenia znaków, strony mogą wystąpić do sądu powszechnego o rozstrzygnięcie sprawy. Z tej regulacji wynika zatem, że organy administracji nie są właściwe do prowadzenia kontroli prawidłowości czynności dokonanych przez geodetę w postępowaniu wznowienia znaków granicznych oraz powstałych w wyniku tych czynności dokumentów. Właściwym do rozstrzygania sporów w tym zakresie jest bowiem sąd powszechny. Wobec powyższego, postępowanie odwoławcze w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe i dlatego je umorzono. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu stwierdziły, że według dokumentacji droga miała 5 metrów szerokości. Na poparcie tego twierdzenia opisały czynności dotyczące spornej nieruchomości od 1935 r. Następnie skarżące przedstawiły argumentację dotyczącą protokołu granicznego z [...] r. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) "Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie." Natomiast według art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), kontrola (...) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c tej ustawy). Skarga H. W. i E. S. nie zasługuje na uwzględnienie. Przystępując do oceny legalności zaskarżonej decyzji należy przypomnieć regulacje prawne dotyczące ewidencji gruntów. I tak: Zgodnie z art. 20 ust. 1 i 2 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące: 1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty, 2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych, 3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej. 2. W ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także: 1) właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części, 2) miejsce zamieszkania lub siedzibę osób wymienionych w pkt 1, 3) informacje o wpisaniu do rejestru zabytków, 4) wartość nieruchomości. Natomiast według § 36 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454): Przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej: 1) w postępowaniu rozgraniczeniowym, 2) w celu podziału nieruchomości, 3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów, 4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości, 5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, 6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków. Z kolei art. 39 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne stanowi, że przesunięte, uszkodzone lub zniszczone znaki graniczne, ustalone uprzednio, mogą być wznowione bez przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego, jeżeli istnieją dokumenty pozwalające na określenie ich pierwotnego położenia. Jeżeli jednak wyniknie spór co do położenia znaków, strony mogą wystąpić do sądu o rozstrzygnięcie sprawy. Ta regulacja prawna oraz niesporny stan faktyczny sprawy oznaczają, że organy administracji nie mogły uwzględnić wniosku strony skarżącej. Bezspornym bowiem jest, że żądając wprowadzenia zmiany przedmiotowej w operacie ewidencji gruntów wnioskodawczynie nie dostarczyły organowi administracji dokumentacji, w oparciu o którą dokonanie takiej zmiany byłoby prawnie uzasadnione. Swoje żądanie uzasadniły jedynie tym, że kwestionują wiarygodność dostępnych dla organu administracji danych źródłowych, w oparciu o które dokonano kolejnych zmian od 1935 r. Jeśli zaś chodzi o kwestionowanie wyników wznowienia znaków granicznych, słusznie organ odwoławczy umorzył postępowanie administracyjne w tym zakresie, ponieważ skarżącym przysługuje droga postępowania sądowego w związku z powstałym sporem. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło