III SA/Gl 281/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Nita po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Spółka jawna D. i G. D. w C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie: podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] r. "A" Spółka jawna D. i G. D. w C. (dalej zwana: skarżąca Spółka) za pośrednictwem pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...]r. znak: [...] określającą kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł za maj 2016 r. W skardze tej Spółka zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na fakt, ze jej wykonanie może skutkować koniecznością ogłoszenia upadłości i zakończeniem działalności gospodarczej prowadzone od kilkudziesięciu lat, co też przełoży się na sytuację osobistą jej pracowników, którzy zostaną pozbawieni pracy i możliwości dalszego zarobkowania. Tym samym, jako że zaskarżona decyzja nie odpowiada przepisom prawa, co zostało wykazane w skardze skarżąca uważa, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje nieodwracalne skutki dla strony, niemożliwe do odwrócenia w przyszłości. Skarżąca Spółka uważa, ze w niniejszej sprawie występują przesłanki zawarte w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.) – zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. bowiem ogłoszenie upadłości i zwolnienie pracowników będzie znaczną szkodą, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Wskazała również, że obecnie znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, na skutek prowadzonych względem jej postepowań podatkowych czy kontroli celno-skarbowych z różnych okresów, a także formułowanych pod jej adresem nieprawidłowych twierdzeń, co do jej świadomego udziału w karuzeli podatkowej. Na koniec skarżąca zwróciła uwagę, że od grudnia 2013 r. do chwili obecnej Naczelnik US w C. nie zwrócił jej należnego zwrotu podatku VAT w wysokości [...] zł, a to doprowadziło do sytuacji, że jest systematycznie eliminowana z obrotu gospodarczego. Ponadto podkreśliła, że każdemu ze swoich dostawców zapłaciła w całości kwotę brutto wraz z podatkiem od towarów i usług, a na skutek sprzedaży towaru w ramach WDT ze stawką 0%, nadwyżka podatku naliczonego nad należnym nie została jej zwrócona, mino, ze podatek ten powinien być dla niej neutralny. Tym dotkliwsze jest, że organ podatkowy domaga się od niej zapłacenia podatku od towarów i usług po raz drugi (pierwszy raz został zapłacony dostawcom) to jeszcze wraz z odsetkami za zwłokę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. – sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia strony skarżącej złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z uwagi na treść normatywną powyższych przepisów należy stwierdzić, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącą wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego Sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, strona skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopad 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06). Celem uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest przedstawienie dokumentów, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 2109/13, w którym Sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczności spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego". W orzecznictwie wskazuje się również, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (postanowienie z dnia 12 września 2014 r., sygn. akt I FZ 332/14). Odnosząc się do zaprezentowanej we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji argumentacji należy wyjaśnić, że wydanie orzeczenia w przedmiocie ochrony tymczasowej musi zostać poprzedzone porównaniem sytuacji majątkowej i finansowej Spółki z wielkością obowiązku wynikającego z zaskarżonej decyzji. Powyższe wymaga przedstawienia dokumentów, które pozwolą na rzetelne ustalenie sytuacji Spółki w tym zakresie, zwłaszcza wielkości całego majątku. Tymczasem pełnomocnik jedynie stwierdził w uzasadnieniu, że wykonanie zaskarżonej decyzji może skutkować koniecznością ogłoszenia upadłości i zakończeniem działalności gospodarczej prowadzone od kilkudziesięciu lat, co też przełoży się na sytuację osobistą jej pracowników, którzy zostaną pozbawieni pracy i możliwości dalszego zarobkowani. Jednak do kompleksowej analizy wniosku zabrakło informacji odnoszących się do majątku trwałego Spółki, jego szacunkowej wartości czy dochodów z prowadzonej działalności. Strona skarżąca nie przedstawiła informacji odnośnie ciążących na niej zobowiązań. Spółka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie przedłożyła żadnych danych dotyczących aktualnego stanu majątkowego, np. deklaracji podatkowych czy też wyciągów z rachunków bankowych lub lokat. Mając na uwadze powyższe okoliczności nie sposób przyjąć, że skarżąca wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku wywiedzenia, że wykonanie zaskarżonego aktu może skutkować dla niej niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca nie przedłożyła dokumentów pozwalających na precyzyjne i kompleksowe ustalenie jej sytuacji majątkowej i finansowej. Ustalenia w powyższym zakresie stanowią punkt wyjścia dla rozważań odnośnie tego czy wykonanie wynikającego z zaskarżonej decyzji obowiązku może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których nie naprawiłoby ewentualne wygranie sporu sądowego (postanowienie NSA z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II FSK 37/12). Ponadto rozstrzygniecie, którego wstrzymania domaga się skarżąca ma charakter pieniężny, a skutki jego wykonania są co do zasady odwracalne. W przypadku uwzględnienia skargi uiszczone już, a nienależne zobowiązania, podlegać będą zwrotowi wraz z odsetkami, stanowiącymi swoistą formę odszkodowania (postanowienie NSA z 28 kwietnia 2011 r., sygn. akt I FSK 547/11). Wobec powyższego, mając na uwadze wszystkie podniesione już okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach działając na podstawie powołanego wyżej art. 61 § 3 i § 5 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.