III SA/Gl 283/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach, Sędzia del. WSA Krzysztof Szczygielski, Asesor WSA Krzysztof Targoński (spr.), Protokolant sekr. sąd. Beata Jacek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2006r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję. Zaskarżoną decyzją oznaczoną datą [...] r., nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., po ponownym rozpatrzeniu odwołania J. J. od decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 1 pkt 2, art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm.) w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 czerwca 2004 r., sygn. akt 3/II SA./Ka 1778/02 utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, orzekającą o odmowie stwierdzenia u J. J. choroby zawodowej górnych dróg oddechowych wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest: - orzeczenie przez kompetentną placówkę służby zdrowia istnienia występującego schorzenia jako choroby zakwalifikowanej przez orzeczników do odpowiedniej pozycji wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r., - wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy a rozpoznaną chorobą, tj. wykazanie, że narażenie na czynnik szkodliwy, który wywołał rozpoznane schorzenie miało miejsce w czasie i miejscu pracy w związku z wykonywanym zawodem. Dochodzenie epidemiologiczne wykazało, iż J. J. pracował w latach 1970 – 1983 w różnych zakładach pracy jako [...],[...],[...], od 1983 r. do 2000 r. pracował w zakładzie "A" w S. jako [...] i [...], gdzie był eksponowany na działanie pyłów przemysłowych w ciągu zmiany roboczej. Organ odwoławczy przyjął zatem, że J. J. w okresie zatrudnienia w "A" pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej górnych dróg oddechowych. J. J. był badany w Przychodni Chorób Zawodowych Małopolskiego Ośrodka Medycyny Pracy w K., gdzie nie rozpoznano choroby zawodowej górnych dróg oddechowych z poz. 6 wykazy chorób. Następnie poddany został badaniom lekarskim w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., gdzie również nie rozpoznano choroby zawodowej górnych dróg oddechowych. Wobec takich orzeczeń lekarskich Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. wydał decyzję odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej. Odwołanie od tej decyzji nie zostało uwzględnione, a decyzja organu odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] zaskarżona została do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Sąd uwzględnił skargę i uchylił decyzję organu odwoławczego wskazując na potrzebę przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Wykonując zalecenia Sądu Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wystąpił do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. o skierowanie J. J. na ponowne badanie lekarskie w Instytucie Medycyny Pracy w Ł.. W odpowiedzi na to lekarze specjaliści z Instytutu w S. uznali, że rozpoznania dotyczące choroby górnych dróg oddechowych z poz. 6 wykazu chorób zawodowych dokonane przez lekarzy z placówki orzeczniczej pierwszej instancji (MOMP w K.) i placówki drugiej instancji ( IMP i ZŚ w S.) nie pozostają z sobą w żadnej sprzeczności. W obydwu placówkach nie rozpoznano choroby zawodowej górnych dróg oddechowych z poz. 6 wykazu, a orzeczenia różnią się jedynie stopniem zaawansowania zmian rozpoznanych przez lekarzy z MOMP w K. - przewlekły prosty nieżyt krtani z komponentą przerostową - i po upływie ponad pół roku przez lekarzy z IMP i ZŚ w S. -przewlekły przerostowy nieżyt krtani. Progresja zmian w obrębie krtani nie może być łączona w aspekcie przyczynowo-skutkowym z pracą zawodową J. J., gdyż nie pracował on już od [...] 2000 r. i tym samym nie był narażony na czynniki drażniące drogi oddechowe, związane z pracą zawodową. Podsumowując lekarze orzecznicy stwierdzili, że brak jest przesłanek do skierowania J. J. na ponowne badania lekarskie. W tych okolicznościach organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach J. J. podniósł, że powyższa decyzja jest niezgodna z prawem, bowiem spełnia on przesłanki do uznania, iż jego schorzenia ma charakter zawodowy. Dodał, że organ odwoławczy nie wykonał zaleceń Sądu, który nakazał przeprowadzenie dodatkowych badań przez trzecią (inną ) placówkę celem wyjaśnienia rodzaju rozpoznanej choroby krtani. Wniósł zatem o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, iż w świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych(Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Oznacza to, iż tylko ustalenie, że w sprawie występuje jedna z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) może skutkować uwzględnieniem skargi. Przypomnieć należy, że zaskarżona decyzja wydana została po uprzednim uchyleniu, przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 29 czerwca 2004 r., sygn. akt 3/II SA/Ka 1778/02 ostatecznej decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r., nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r., nr [...], orzekającą o odmowie stwierdzenia u J. J. choroby zawodowej górnych dróg oddechowych wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). Powyższe ma istotne znaczenie dla rozpatrywanej sprawy, bowiem zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) "ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia". Niezbędne jest zatem odwołanie się do treści uzasadnienia tego wyroku, gdzie Sąd stwierdził, że: - organy inspekcji sanitarnej upoważnione były, na podstawie wyników przeprowadzonego dochodzenia epidemiologicznego, do wysnucia uzasadnionego wniosku, iż J. J. pracował w warunkach stwarzających ryzyko postania choroby zawodowej, - stwierdzona przez IMP w S. jednostka chorobowa "przewlekły przerostowy nieżyt krtani" figuruje w poz. 6 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, - rolą IMP w S. było jedynie rozpoznanie lub nie jednostki chorobowej wymienionej ww. wykazie, nie zaś dokonanie oceny warunków narażenia zawodowego, do czego powołany jest organ inspekcji sanitarnej, - opinie obu placówek diagnostycznych są sprzeczne ze sobą w kwestii rozpoznanej u skarżącego choroby krtani. Oczywistym jest, że kwestia ta wymaga jednoznacznego wyjaśnienia, a zatem przeprowadzenia ponownych badań lekarskich skarżącego przez trzecią (inną) placówkę diagnostyczną, co pozwoli ostatecznie rozstrzygnąć omawianą kwestię, - w zależności od wyników badań lekarskich organ podejmie stosowną decyzję, a więc skoro organ uznał, że skarżący pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej, a uprawniona jednostka diagnostyczna potwierdzi rozpoznanie choroby krtani stwierdzonej przez IMP w S., tj. jednostkę chorobową stanowiącą chorobę wymienioną w pkt 6 ww. wykazu chorób zawodowych, to rzeczą organu inspekcji sanitarnej będzie rozpoznanie choroby zawodowej, a w przeciwnym wypadku wydanie decyzji odmownej. Podkreślenia wymaga, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 czerwca 2004 r. jednoznacznie wskazano, że rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy uwzględni zalecenia wynikające z przedstawionych powyżej rozważań Sądu. Powracając do zaskarżonej decyzji przyjdzie stwierdzić, że organ odwoławczy nie wykonał zaleceń Sądu wskazanych w zaprezentowanym wyżej wyroku, do czego był zobowiązany na podstawie art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie doprowadził bowiem do skierowania skarżącego na ponowne badania przez trzecią - inną niż IMP w S. i MOMP w K.- placówkę diagnostyczną, której orzeczenie miało stanowić podstawę do ostatecznego rozstrzygnięcia w zakresie stwierdzenia lub odmowy stwierdzenia choroby zawodowej (wymienionej w pkt 6 wyżej powołanego wykazu chorób zawodowych) u J. J.. Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Sąd nie określił stosownie do art. 152 ostatnio powołanej ustawy, czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, bowiem nie zmienia ona sytuacji prawnej skarżącego. Sąd dostrzegł, iż w zaskarżonej decyzji, prawdopodobnie w wyniku pomyłki, w oznaczeniu daty wskazano rok 2004 zamiast 2005. Uchybienie to jednak pozostaje bez wpływu na wyżej zaprezentowaną ocenę. Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy uwzględni zalecenia Sądu wskazane już w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 czerwca 2004 r., tj. doprowadzi do skierowania skarżącego na badania lekarskie w placówce diagnostycznej, innej niż te, które dotychczas przeprowadzały badania lekarskie. Następnie jeżeli ta placówka diagnostyczna potwierdzi rozpoznanie choroby krtani stwierdzonej przez IMP w S., tj. jednostkę chorobową stanowiącą chorobę wymienioną w pkt 6 ww. wykazu chorób zawodowych, to rzeczą organu inspekcji sanitarnej będzie rozpoznanie choroby zawodowej, a w przeciwnym wypadku wydanie decyzji odmownej.