III SA/Gl 288/11
WyrokWSA w Gliwicach2011-11-16
Skład orzekający: Anna Apollo, Magdalena Jankiewicz, Iwona Wiesner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych zasadnie odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy, pomimo trudnej sytuacji życiowej, finansowej i zdrowotnej wnioskodawcy?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zasadnie odmówił umorzenia należności. Organ wykazał, że należności są skutecznie egzekwowane, a wnioskodawca posiada majątek, co wyklucza całkowitą nieściągalność. Decyzja o umorzeniu ma charakter uznaniowy, a organ nie wykazał istnienia przesłanek uzasadniających umorzenie w rozumieniu przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i rozporządzenia wykonawczego.Stan faktyczny
Skarżący S. D. złożył wniosek o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy wraz z odsetkami, powołując się na trudną sytuację finansową, zdrowotną i rodzinną. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia, wskazując na skuteczne prowadzenie egzekucji, zabezpieczenie na nieruchomości oraz prowadzenie przez skarżącego działalności gospodarczej i pobieranie renty. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędzia WSA Iwona Wiesner (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Anna Tymowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2011 r. przy udziale – sprawy ze skargi S. D. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę.
Skarżący S. D. wnioskiem dnia [...] roku domagał się umorzenia należności w tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy za okres od grudnia 2002 roku do stycznia 2004 roku wraz z odsetkami w łącznej kwocie [...] złotych. W uzasadnieniu wniosku Skarżący wskazał, iż w wyniku dokonania potrąceń z renty pozostałe fundusze wystarczają jedynie na bardzo skromne utrzymanie, a żona wnioskodawcy zarabia jedynie [...] złotych miesięcznie. W wyniku choroby jego stan zdrowia nie jest dobry, a brak środków nie pozwala na potrzebne leczenie. W 2003 roku pracował jedynie 3 dni, natomiast ze względu na stan zdrowia nie może prowadzić działalności gospodarczej w pełni. Wszystkie te przesłanki nie pozwalają na uiszczenie należności wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Do wniosku załączono zaświadczenia o stanie zdrowia i stanie majątkowym.
Rozpoznając powyższy wniosek Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. decyzją z dnia [...] roku nr [...] znak [...] postanowił odmówić umorzenia należności w postaci składek na ubezpieczenie społeczne za okres od stycznia 2003 roku do stycznia 2004 roku w łącznej kwocie [...] zł., składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od grudnia 2002 roku do stycznia 2004 roku w łącznej kwocie [...] zł. oraz składek na Fundusz Pracy za okres od grudnia 2002 roku do stycznia 2004 roku w łącznej kwocie [...] zł. Wymienione kwoty obejmują należne odsetki. W uzasadnieniu decyzji Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. wskazał, iż Skarżący jest rencistą, a świadczenie wynosi [...] złotych netto, nadto prowadzona jest z niego skutecznie egzekucja. Zakład Ubezpieczeń Społecznych dokonał zabezpieczenia należności na nieruchomości gruntowej o pow. [...] ha. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą, handel artykułami metalowymi, chemicznymi i malarskimi od dnia 1 stycznia 2009 r. w wynajętych na ten cel pomieszczeniach. Miesięczne koszty związane z tą działalnością wynoszą [...] zł. Z tytułu rozpoczęcia działalności gospodarczej wnioskodawca uzyskał środki na dofinansowanie z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na podjęcie działalności w wysokości [...] złotych na podstawie umowy z dnia 24 grudnia 2008 r. W 2009 r. z tytułu działalności gospodarczej wnioskodawca osiągał przychód w wysokości [...] zł. Poprzednio Skarżący prowadził działalność gospodarczą od dnia 3 marca 1988 r. do dnia 1 stycznia 2004 r. na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonego przez Prezydenta Miasta T. w zakresie robót ogólnobudowlanych, projektowania, instalatorstwa elektrycznego. Z tego tytułu był płatnikiem składek na fundusze obsługiwane przez Zakład Ubezpieczeń społecznych z mocy art. 6 ust. 1 pkt 5 i art. 8 ust. 6 pkt 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Żona Skarżącego z tytułu zatrudnienia uzyskuje wynagrodzenie w wysokości [...] zł netto. Stałe miesięczne wydatki to kwota [...] zł. W dniu 19 kwietnia 2010 r. wnioskodawca był właścicielem samochodu osobowego [...] z [...] r. oraz [...] z [...] r. co wynikało z informacji z CEPIK. Wnioskodawca nie udokumentował kosztów leczenia, natomiast przedłożył dokumentację leczenia i niezdolności do pracy. Do wniosku Skarżący nie dołączył dokumentów potwierdzających czy musi opiekować się osobą bliską przewlekle chorą. Skarżący oświadczył, że nie posiada zaległości wobec innych instytucji i osób fizycznych, a gospodarstwo domowe nie jest obciążone kredytami.
Dokonując oceny prawnej tak zgromadzonego materiału dowodowego organ powołał się na dyspozycję art. 28 ust. 1-3 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych, z którego wynika, iż należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem art. 28 ust. 3a ustawy. Odnosząc wskazane w powołanym przepisie przesłanki całkowitej nieściągalności należności do rozpoznawanej sprawy organ stwierdził, iż w trakcie postępowania wyjaśniającego skarżący nie stwierdził istnienia wymienionych wyżej przesłanek. W ocenie organu Skarżący nie wykazał również, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadnionego przypadku w rozumieniu art. 28 ust. 3a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, który pozwala na umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Natomiast przepis § 3 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. (Dz.U. nr. 141, poz.1365 z 2003r.) daje Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych uprawnienia do umorzenia należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, w przypadku poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności, w przypadku przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. W ocenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych sprawie nie zachodzą powołane wyżej przesłanki. Należności z tytułu składek są skutecznie dochodzone w postępowaniu egzekucyjnym, a nadto zabezpieczone na nieruchomości wnioskodawcy, który prowadzi działalność gospodarczą oraz jest uprawiony do renty z tytułu niezdolności do pracy, nadto posiada majątek ruchomy. Powyższe nie pozwala na umorzenie należności w oparciu o art. 28 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Analiza złożonego wniosku pozwoliła Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych na stwierdzenie, że sytuacja Skarżącego i jego rodziny jest trudna, jednakże osiąga dochody z tytułu renty, zatrudnienia oraz prowadzi działalność gospodarczą. Korzystając z tego uprawnienia Zakład uznał, że wnioskodawca nie spełnia przesłanek zawartych w wyżej powołanym rozporządzeniu, a opłacenie należności z tytułu składek nie pozbawiłoby go lub ewentualnie jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Korzystając z instytucji uznania administracyjnego Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia należności. Do pozostałych należności prócz składek na ubezpieczeni społeczne tj. w niniejszej sprawie do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, na ubezpieczenie zdrowotne na podstawie art. 32 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w zakresie poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę, dokonywania zabezpieczeń, odpowiedzialności osób trzecich, stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne.
Wnioskodawca wniósł w pismem z dnia [...] roku o ponowne rozpoznanie sprawy podtrzymując swe stanowisko zawarte we wniosku oraz zarzucał, że w spornym okresie nie pracował, nie prowadził działalności gospodarczej, jedynie w dniu 7 lipca 2003 r. ułożył kilkanaście metrów kabla i zamontował rozdzielnię uzyskując wynagrodzenie [...] zł. Wnioskodawca złożył do Urzędu Skarbowego dokumenty, a żona zapomniała dokonać tych samych formalności w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Zakład źle interpretował ten fakt, a w spornym okresie działalność gospodarcza była zawieszona. Wnioskodawca oświadczył, iż od 2005 r. nie posiada samochodu [...], a samochód [...] jest własnością PRFRON. Od maja 2010 r. wnioskodawca korzysta ze zwolnienia od świadczenia pracy w związku z chorobą. Wszystkie te okoliczności winny spowodować umorzenie zaległości, gdyż nie jest on w stanie ich spłacić z powodu złej sytuacji majątkowej, sytuacji zdrowotnej.
Ponownie rozpatrując skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] roku znak [...] działając na podstawie art. 83 ust. 4, art. 28 ust. i ust. 3a i art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, nie uwzględniając wniosku o umorzenie składek na ubezpieczenie społeczne.
W uzasadnieniu decyzji, powołując się na stan faktyczny ustalony w sprawie przez organ pierwszej instancji i dokonując jego ponownej analizy, organ odwoławczy stwierdził, iż nie zostały wniesione żadne nowe dowody przemawiające za zmianą decyzji. Organ stwierdził, że wnioskodawca posiada majątek, z którego można egzekwować należności, postępowanie egzekucyjne jest prowadzone skutecznie. Nadto wnioskodawca wskazał, iż wyrejestrował samochód marki [...], zaś samochód marki [...] jest własnością Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Wnioskodawca jest właścicielem nieruchomości, na której zabezpieczono roszczenia. W ocenie organu odwoławczego wnioskodawca nie wykazał w sposób nie budzący wątpliwości, że opłacenie należności pozbawi Golub jego rodzinę możliwości zaspokojenia potrzeb życiowych, a koszty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej nie mają wpływu na ocenę budżetu domowego. System informacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wykazał, iż wnioskodawca prowadził działalność gospodarczą od 3 marca 1998 r. do 1 marca 2002 r.,od 1 grudnia 2002 r. do 2 stycznia 2004 r. oraz prowadzi działalność od 6 lutego 2009 r. Brak podstaw do wypłaty zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego, gdyż wnioskodawca nie podlegał ubezpieczeniu chorobowemu od 22 stycznia 1999 r. z powodu nieopłacenia składek lub ich zapłaty z opóźnieniem. Organ podkreślił, że decyzja w sprawie umorzenia składek na ubezpieczenie społeczne ma charakter uznaniowy, a zatem nawet w przypadku spełnienia przesłanek określonych w przepisach prawa organ nie zobowiązuje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do podjęcia pozytywnej decyzji. W ocenie organu ewentualne umorzenie należności stałoby w sprzeczności z zasadą równego traktowania wszystkich ubezpieczonych wyrażona w art. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Od decyzji tej skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę z dnia [...] roku. W skardze Skarżący wskazał na trudną sytuację życiową i finansową, pogarszający się stan zdrowia, brak możliwości wykonywania działalności gospodarczej i przywołał treść złożonych już do wniosku dokumentów.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu swego stanowiska organ w całości podtrzymał stanowisko zawarte w obu wydanych decyzjach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skargę należało oddalić jako nie mającą usprawiedliwionych podstaw.
W pierwszej kolejności należy wskazać, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę między innymi działań organów administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, a to w oparciu o treść art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.nr153,p.1270 z późn. zm.) Podstawowym zatem kryterium oceny procedowania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w niniejszej sprawie, a w dalszej konsekwencji zasadności zarzutów zawartych w skardze, będzie zgodność z prawem tegoż postępowania.
Aby stwierdzić czy w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do uwzględnienia stanowiska skarżącego zawartego w skardze, a w konsekwencji uchylenia zaskarżonego aktu lub stwierdzenia jego nieważności w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przez sadami administracyjnymi (Dz.U. nr 153,p.1270 z późn.zm.) Sąd winien określić zakres norm prawa mającego zastosowanie w sprawie w oparciu o ustalony stan faktyczny. W niniejszej sprawie naczelne znaczenie ma regulacja art. 28 ust.1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U.nr.11,p.74 z 2007r. z późn.zm.) oraz przepisy Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz.U. nr.141,poz.1365).
Przepis art. 28 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych wyposaża Zakład Ubezpieczeń Społecznych w uprawnienia do umarzania w całości lub w części należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne w przypadku całkowitej ich nieściągalności poza wypadkami szczególnymi określonymi w art. 28 ust. 3a wyżej powołanej ustawy, który przewiduje możliwość uwzględnienia innych przesłanek w wypadku, gdy ubezpieczonym jest równocześnie płatnikiem składek. W tej sytuacji mogą być umarzane należności wyłącznie z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne nawet w przypadku, gdy nie są całkowicie nieściągalne. Niezależnie od zakresu umarzanych należności na ubezpieczenie społeczne Zakład Ubezpieczeń Społecznych podejmuje decyzję w oparciu o ustalony stan faktyczny w sposób uznaniowy, co nie oznacza, że decyzję taką ma obowiązek podjąć. Szczegółowe zasady umarzania składek zawarto we wskazanym wyżej Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Przepisy tego rozporządzenia wskazują jako przesłanki do umorzenia należności z tytułu składek stan majątkowy i sytuację rodzinną zobowiązanego uniemożliwiającą mu opłacenie tych należności bez ciężkich skutków dla samego zobowiązanego i jego rodziny, przewlekłą chorobę zobowiązanego lub konieczność sprawowania osobistej opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiające zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.
Jak już wyżej wskazano decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ma charakter uznaniowy, co w niniejszym postępowaniu oznacza, że orzeczenie Sądu nie może zastępować samodzielnej decyzji organu co do meritum rozstrzygnięcia (wyrok WSA w Gliwicach z dn.21.05.2009r. III SA/GI 35/09, lex 558753). Kontrola sądowa odnosi się natomiast do weryfikacji postępowania organu poprzedzającego wydanie przez niego samodzielnej decyzji. Sąd poddaje ocenie czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych gromadząc materiał dowodowy w sprawie wywiązał się z nałożonych na niego wyżej wskazanymi aktami prawnymi obowiązków oraz czy dokonał analizy sytuacji materialnej zobowiązanego i jego możliwości płatniczych oraz możliwości uzyskiwania dochodów w kontekście sposobności umorzenia należności. W art. 28 ust. 1, 2 i 3a ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych ustawodawca określił prawo organu do wyboru sposobu rozstrzygnięcia sprawy, jak i wskazał przesłanki, którymi organ ten winien się kierować podejmując decyzję w przedmiocie umorzenia należności. Powyższy przepis definiuje ustawowe pojęcie "całkowitej nieściągalności" oraz wskazuje na pojęcie uzasadnionego przypadku. Zgodnie z treścią art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego organ administracji publicznej działa na podstawie przepisów prawa, zatem powołana wyżej uznaniowość organu przy wydawaniu decyzji nie oznaczą dowolności, a musi uwzględniać obowiązujący powszechnie system prawa. Granice uznania administracyjnego organu wynikają z woli ustawodawcy wyrażonej w aktach prawa, które to pozostawiają temuż organowi możliwość powzięcia decyzji w sposób wskazany w ustawie. Uznanie administracyjne pozostawia również organowi możliwość uwzględnienia wniosku o umorzenie należności lub też odmowę jego uwzględnienia, a podjęta decyzja wymaga uzasadnienia zgodnego z rygorem z art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.nr.98,p.1071 z 2000r.). Przepis ten wymaga by uzasadnienie decyzji zawierało wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, przyczyn dla których innym dowodom odmówił wiarygodności oraz uzasadnienie prawne, podanie podstaw prawnych decyzji. Szczególne znaczenie ma treść uzasadnienia w przypadku decyzji odmownej w zakresie oceny materiału dowodowego i rozważenia podstaw prawnych podjętego rozstrzygnięcia. Treść uzasadnienia winna, zatem odnosić się do definicji art. 11 kodeksu postępowania administracyjnego wyrażającego zasadę przekonywania. Zasada ta wskazuje na leżący po stronie organu obowiązek wyjaśnienia stronie postępowania zasadności przesłanek, którymi organ ten kierował się wydając decyzję, by doprowadzić do wykonania orzeczenia bez potrzeby odwoływania się w tym celu do środków przymusu administracyjnego.
W tym miejscu należy wskazać, iż obowiązkiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest wykorzystanie wszelkich dostępnych środków w celu egzekucji należności, tym bardziej, że są to należności zaspokajane z pierwszeństwem w stosunku do innych na mocy art. 24 ust 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a nadto dla wzmocnienia możliwości ich dochodzenia objęte są dziesięcioletnim okresem przedawnienia. Przy takim prawnym usytuowaniu instytucji dochodzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne należy podkreślić, iż umorzenie tych należności stanowi sytuację wyjątkową, ze stratą dla systemu ubezpieczeń społecznych, a co za tym idzie wymaga od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wyjątkowej staranności w ustalaniu przesłanek odstąpienia ich dalszego dochodzenia z uwzględnieniem zarówno interesu ubezpieczonego jak i szeroko rozumianego funduszu ubezpieczeń społecznych.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji i zawartego w aktach sprawy materiału dowodowego w kontekście zarzutów zawartych w skardze, Sąd oparł się na stanie faktycznym ustalonym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Skarżący przedstawił szereg dokumentów i oświadczeń stwierdzających jego sytuację życiową takich jak: oświadczenie o stanie majątkowym, rodzinnym i zdrowotnym, kopię decyzji wykreślenia z ewidencji osób prowadzących działalność gospodarczą, o wpisie do tej ewidencji w 2009 r. dokumenty opłaty za media, dokumenty obrazujące stan zdrowia. Wszystkie te dane podlegały weryfikacji i ocenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z uwzględnieniem treści powołanych wyżej przepisów. W konkluzji stwierdzono, iż w przypadku Skarżącego nie zachodzą przesłanki umorzenia należności wymienione w art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W ocenie Sądu, Zakład Ubezpieczeń Społecznych zasadnie uznał, iż nie zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności należności, gdyż prowadzona ze świadczenia rentowego egzekucja jest skuteczna. Sąd nie znalazł również podstaw do uwzględnienia zarzutów Skarżącego w świetle § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. W szczególności odnosząc się do wykazanego przez Skarżącego stanu jego zdrowia należy podkreślić, iż przedłożone dokumenty oraz sam fakt uznania niezdolności do pracy i przyznanie prawa do renty świadczą o tym, że Skarżący jest osoba chorą, równocześnie podjął aktywność zawodową w formie prowadzenia działalności gospodarczej, co świadczy o chociażby czasowej możliwości jej wykonywania. (wyrok NSA z dn.21.05.2009r. II GSK 1045/08, lex 564200). Należy również podkreślić, iż zobowiązania wobec Funduszu Ubezpieczeń Społecznych mają co najmniej taką samą wagę i znaczenie jak pozostałe zobowiązania i nie istnieją żadne przesłanki by nie zostały zaspokojone na równi z innymi, a Zakład Ubezpieczeń Społecznych zasadnie powołał się na zawartą w art. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych zasadę równego traktowania ubezpieczonych. Reasumując należy stwierdzić, iż ocena materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie została dokonana zgodnie z zasadami swobodnej oceny dowodów określonej w art. 80 kodeksu postępowania dowodowego, a zarzuty zawarte w skardze nie podważają tej oceny. Art. 75 § 1 kpa zawiera otwarty katalog środków dowodowych, a zatem słusznie Zakład Ubezpieczeń Społecznych dokonał analizy wszystkich dokumentów i oświadczeń złożonych przez Skarżącego jednocześnie pouczając go o zakresie jego udziału w postępowaniu zgodnie z treścią art. 10 § 1 kpa (wyrok WSA w Olsztynie z dn. 25.05.2010r. II SA/Ol 368/10, lex 606330).
Obowiązek przeprowadzenia całego postępowania, co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie na mocy art. 77 k.p.a. Należy również podkreślić, iż ekonomika postępowania powinna powstrzymywać organ od przeprowadzenia dowodów innych niż niezbędne dla rozpatrzenia sprawy (wyrok WSA w Poznaniu z dn.16.04.2020r, II SA/Po 658/09 lex 577629). Postępowanie przeprowadzone przez Zakładu Ubezpieczeń Społecznych podlegające ocenie sądu w niniejszej sprawie odpowiada wyżej wskazanym warunkom. Należy stwierdzić, iż Skarżący podlegał ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej na mocy art. 6 ust 1 pkt 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Jednakże kwestia ta nie jest przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie, gdyż postępowanie to dotyczy jedynie kwestii umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, natomiast Skarżący mógł kwestionować sam fakt podlegania ubezpieczeniu społecznemu w odrębnym postępowaniu.
Z mocy art. 32 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne.
Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż zarzuty przedstawione w skardze nie zasługują na uwzględnienie, a skarga uległa oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz.U. nr 153, p.1270)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło