III SA/Gl 303/04

WyrokWSA w Gliwicach2005-09-02

Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Henryk Wach, Małgorzata Jużków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów o właściwym rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych (zastosowanie nowego zamiast starego) miało wpływ na wynik sprawy, jeśli oba rozporządzenia definiują chorobę zawodową w sposób zbliżony i kluczowe jest wykazanie związku przyczynowego z pracą?
Ratio decidendi
Naruszenie przepisów o właściwym rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych (zastosowanie rozporządzenia z 2002 r. zamiast rozporządzenia z 1983 r.) nie miało wpływu na wynik sprawy, ponieważ oba rozporządzenia wymagają łącznego wystąpienia trzech przesłanek: pracy w warunkach szkodliwych, rozpoznania schorzenia z wykazu przez placówkę lekarską oraz istnienia związku przyczynowego między pracą a chorobą. W analizowanym przypadku dwie placówki diagnostyczne nie rozpoznały choroby zawodowej, wskazując na proces zapalny jako przyczynę schorzenia słuchu, a nie narażenie na hałas.
Stan faktyczny
Skarżący R. W. domagał się stwierdzenia u niego choroby zawodowej w postaci obustronnego trwałego ubytku słuchu spowodowanego hałasem. Organy administracji obu instancji (Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny i Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny) odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej, opierając się na orzeczeniach lekarskich dwóch placówek diagnostycznych, które nie rozpoznały choroby zawodowej, wskazując na proces zapalny jako przyczynę schorzenia słuchu. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów dotyczących chorób zawodowych i nieuwzględnienie dokumentacji medycznej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III SA / Gl 303 / 04 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 września 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek ( spr.) Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia WSA Małgorzata Jużków Protokolant : Magdalena Kurpis po rozpoznaniu w dniu 2 września 2005r., na rozprawie sprawy ze skargi R. W. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę. Sygn. akt III SA / Gl 303 / 04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] roku nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. nie stwierdził u R. W. choroby zawodowej obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego, spowodowanego hałasem, wymienionego w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. nr 132, poz. 1115 ). W podstawie prawnej decyzji powołano także art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 10 poz. 1071 z 2000 roku tekst jednolity ze zm.), zwanej dalej ustawą kpa oraz art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( tekst jednolity Dz. U. z 1998r. nr 90, poz. 106 ze zm.). Zaś w uzasadnieniu decyzji stwierdzono, iż z orzeczeń lekarskich wystawionych przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy Poradnię Chorób Zawodowych w L. oraz przez Instytut Medycyny Pracy im. [...] Przychodnia Chorób Zawodowych w Ł. wynika, że u pracownika nie rozpoznano choroby zawodowej uszkodzenia słuchu. Dalej ustalono, iż R. W. pracował w latach 1984 – 1990 jako murarz i w tym okresie nie był narażony na hałas. Natomiast od 1990 – 1995r. pracował jako ładowacz pod ziemią oraz młodszy górnik – w tym okresie był narażony na hałas, który jednak nie przekraczał dopuszczalnych norm. Z uwagi na nie rozpoznanie choroby zawodowej przez dwie placówki diagnostyczne nie było podstaw do jej stwierdzenia. W odwołaniu p. R. W. domagał się ponownego rozpatrzenia jego sprawy i stwierdzenia u niego choroby zawodowej. Wyjaśnił, że w latach 1990-93 pracował jako pomocnik cieśli pod ziemią w warunkach szkodliwych, w narażeniu na hałas, a tym samym wskazał, że źle uzasadniono czasokres jego pracy oraz, że celowo pominięto ten okres w decyzji. Po rozpoznaniu odwołania zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji podkreślił, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest rozpoznanie przez kompetentną placówkę diagnostyczną jednostki chorobowej ujętej w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych (...). W rozpoznanej sprawie dwie kompetentne placówki diagnostyczne stwierdziły brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Lekarze orzecznicy stwierdzili bowiem, iż niedosłuch mieszany powstał z udziałem czynników pozazawodowych (zapalnych) i nie pozostaje on w związku przyczynowym z warunkami pracy. Organ odwoławczy nie znalazł podstaw by te zgodne w konkluzjach orzeczenia lekarskie kwestionować. Wobec powyższego, chociaż przyznano, że R. W. pracował w latach 1990 – 1995 w KWK "A" w warunkach stwarzających ryzyko powstania przewlekłego urazu akustycznego nie można było uwzględnić jego odwołania i stwierdzić choroby zawodowej narządu słuchu. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego R. W. domagał się uchylenia decyzji organu odwoławczego, jako wydanej z naruszeniem rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych ( ... ), polegającym na tym, że rozstrzygnięcie oparto na niepełnych orzeczeniach lekarskich, gdyż w jego opinii fakt narażenia go na działanie szkodliwego czynnika w środowisku pracy pozwala stwierdzić, że jego choroba powinna być w związku z tym uznana za chorobę zawodową. Podniósł także, iż decyzja została wydana z naruszeniem przepisów ustawy kpa gdyż organ administracyjny nie uwzględnił dokumentacji lekarskiej dotyczącej leczenia w Poradni Laryngologicznej w J. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Nie znalazł podstaw do zmiany swojego stanowiska wywodząc, iż wydane w sprawie orzeczenia lekarskie wykluczały stwierdzenie u R. W. choroby zawodowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. ), że tylko stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji - art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c powołanej ostatnio ustawy. Przyjdzie zauważyć, że w dacie wydawania decyzji przez organy sanitarne weszło już w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115). Przepis § 10 tego rozporządzenia przewiduje, że postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej lub jej stwierdzenia, rozpoczęte przed dniem jego wejścia w życie (tj. 3 września 2002 r.), jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów. Ponieważ z akt administracyjnych sprawy wynika, że postępowanie w sprawie choroby zawodowej u R. W. zostało rozpoczęte przed datą wejścia w życie powoływanego rozporządzenia, zatem organy inspekcji sanitarnej powinny zastosować zgodnie z normą intertemporalną zawartą w § 10 cytowanego powyżej rozporządzenia poprzednio obowiązujące przepisy tj. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze, zm.,). Tymczasem zarówno organy I jak i II instancji swoje rozstrzygnięcia oparły o przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych. Naruszenie to, zdaniem Sądu nie miało jednak wpływu na wynik sprawy. Należy bowiem w tym miejscu wskazać, że § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych za chorobę zawodową uważa chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do tegoż rozporządzenia, jeżeli spowodowana została działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. Dla stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest zatem łączne wystąpienie trzech przesłanek w postaci pracy w warunkach szkodliwych, rozpoznanie schorzenia określonego w wykazie chorób zawodowych przez upoważnioną placówkę lekarską oraz istnienie związku przyczynowego pomiędzy pracą w takich warunkach a rozpoznana chorobą . Także i przepisy § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach, jak podkreślił organ odwoławczy, przewidują że stwierdzenie choroby zawodowej wymaga wystąpienia schorzenia ujętego w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Z powyższego wynika, że choroba zawodowa, w świetle obu przywołanych wyżej rozporządzeń, była i jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, kalectwo, które pozostają w związku przyczynowym z pracą. Przyczyną ją wywołującą jest sama praca, jej rodzaj, charakter, warunki jej wykonywania. Z tego powodu choroby zawodowe są przewidywalne, można przewidzieć, jakie skutki w organizmie człowieka wywołają określone szkodliwe czynniki. Owe przewidywalne uszkodzenia zdrowia zostały ujęte w tzw. wykazie chorób zawodowych. Podkreślić należy, że w wykazie stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 18 listopada 1983 roku w sprawie chorób zawodowych, w pozycji 15 ujęte jest uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu. Zaś w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 30 lipca 2002 roku w sprawie wykazu chorób zawodowych ( .... ) ujęto obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz. Konkludując, schorzenia zamieszczone w wykazach chorób zawodowych stanowiących załączniki do obydwu wymienionych powyżej rozporządzeń wymagają jednoznacznego stwierdzenia, że przyczyną zachorowania było narażenie na hałas, dopiero wówczas więc powstałe schorzenie należy zakwalifikować jako chorobę zawodową. Tymczasem u skarżącego dwie placówki diagnostyczne, uprawnione do rozpoznawania chorób zawodowych, nie rozpoznały choroby zawodowej. W pierwszym badaniu przeprowadzonym w Poradni Chorób Zawodowych w L. rozpoznano przewlekłe zapalenie obu uszu z obniżeniem ostrości słuchu natomiast Instytut Medycyny Pracy im. [...] Przychodnia Chorób Zawodowych w Ł. rozpoznał u p. W. obustronne zmiany pozapalne ucha środkowego. Stan po operacji tympanoplastycznej ucha lewego. Z orzeczeń placówek diagnostycznych wynika więc, że zmiany w narządzie słuchu u skarżącego nie pozwalają na rozpoznanie choroby zawodowej uszkodzenia słuchu gdyż nie są spowodowane hałasem. Przyczyną zaś uszkodzenia słuchu jest przewlekły proces zapalny ucha środkowego. Mając na uwadze wszystkie powyżej opisane okoliczności Sąd nie znajduje podstaw do zakwestionowania rozstrzygnięć wydanych w sprawie przez organy obu instancji. Są one oparte o przeprowadzone badania, dokumentację medyczną przedstawioną przez skarżącego i wiedzę fachową. Lekarze orzecznicy dokładnie opisali rozpoznany u skarżącego stan jego narządu słuchu. Wydane w tej sprawie orzeczenia lekarskie obydwu placówek wykluczają związek rozpoznanego u skarżącego schorzenia z warunkami pracy, zatem nie kwalifikują tegoż schorzenia jako choroby zawodowej, przyczynę zaś rozpoznanej choroby upatrują w przebytych stanach zapalnych ucha. Sąd nie dopatrzył się podstaw do kwestionowania orzeczeń lekarskich. Ich konkluzje są klarowne i nie są ze sobą sprzeczne. Nadto w postępowaniu wyczerpano dwuszczeblowy tryb diagnozowania chorób. Wobec powyższego, na zasadzie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło