III SA/Gl 313/25

1 P O S T A N O W I E N I E Dnia 25 czerwca 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Adam Pawlyta po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S. (S.) na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z 20 listopada 2023 r. znak BP.501.815.2022.2152.KA12.481850 w przedmiocie kary pieniężnej postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu kwotę 100 (słownie: sto) złotych uiszczoną na poczet wpisu od skargi. 5 Decyzją oznaczoną w sentencji niniejszego orzeczenia Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ pierwszej instancji) z 31 marca 2022 r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Przesyłka polecona adresowana do W. S. (dalej: strona; skarżący), zawierająca powyższą decyzję, została doręczona adresatowi w dniu 11 grudnia 2023 r., w trybie art. 44 § 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualny tekst jedn. z 2 kwietnia 2024 r., Dz.U. z 2024 r. poz. 572; dalej: k.p.a.) na jego adres zamieszkania, co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach administracyjnych. Z akt administracyjnych ponadto wynika, że pismami z 17 grudnia 2021 r. i z 28 stycznia 2022 r. organ pierwszej instancji ustalił adres zamieszkania strony, tj. ul. [...] lok. [...], [...] C. (karta nr 13 i 24 akt administracyjnych). Tam też, w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego, organ dokonywał dalszych doręczeń. W dniu 15 maja 2024 r. (data nadania) strona złożyła skargę na wskazaną wyżej decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (karta nr 12 akt sądowych). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi jako wniesionej po terminie. Postanowieniem z 23 października 2024 r., III SA/Gl 548/24 WSA w Gliwicach odrzucił skargę. W jego uzasadnieniu wskazano, że trzydziestodniowy termin, liczony od dnia doręczenia w trybie art. 44 § 4 k.p.a. skarżącemu decyzji, upłynął w dniu 10 stycznia 2024 r. W konsekwencji, w ocenie WSA, skarżący wnosząc skargę w dniu 15 maja 2024 r., wniósł ją po upływie ustawowego terminu przewidzianego dla dokonania tej czynności. Zażalenia na powyższe postanowienie wniósł skarżący, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść orzeczenia, a konkretnie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (tekst jedn. z 23 maja 2024 r., Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.) poprzez jego zastosowanie i odrzucenie skargi, mimo iż strona wniosła środek zaskarżenia po skutecznym doręczeniu jej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego pod właściwym adresem zamieszkania strony z zachowaniem ustawowego terminu. NSA na mocy postanowienia z 27 lutego 2025 r., II GZ 76/25 uchylił postanowienie WSA w Gliwicach z 23 października 2024 r. w jego uzasadnieniu wskazując, że: 1. W przedmiotowej sprawie, organ I instancji w toku postępowania administracyjnego ustalił, że miejsce zamieszkania skarżącego znajdowało się w C. przy ul. [...] lok. [...]. Korespondencja wysłana na powyższy adres nie została jednak przez skarżącego odebrana, tylko po dwukrotnym awizowaniu została zwrócona do organu. 2. Po wysłaniu przez organ I instancji zawiadomienia o wszczęciu postępowania na adres [...], [...] C., skarżący odebrał korespondencję oraz złożył wyjaśnienia w sprawie wskazując w nagłówku powyższy adres. 3. W odwołaniu od decyzji organu I instancji, skarżący również wskazał adres [...] w C. 4. Nie ma więc wątpliwości, że skarżący w toku postępowania konsekwentnie wskazywał adres, na który powinna być kierowana do niego korespondencja, zwłaszcza, że powyższy adres był również jego miejscem pracy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ II instancji powinien doręczyć skarżącemu decyzję na wskazany przez niego wprost w kontaktach z organami adres, a nie zastosować fikcję doręczenia określoną w art. 44 k.p.a. 5. Na marginesie należy zaznaczyć, że w aktach administracyjnych, nie ma dokumentu potwierdzającego doręczenie decyzji na prawidłowy adres wskazany przez skarżącego. W związku z powyższym NSA nakazał, aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy WSA w Gliwicach : (A) ustali kiedy i czy faktycznie zaskarżona decyzja została skarżącemu doręczona przez organ na wskazany przez niego adres oraz (B) czy skarżący wniósł skargę w terminie, biorąc pod uwagę termin faktycznego doręczenia decyzji. NSA przy tym zaznaczył, że należy również wziąć pod uwagę fakt, że przepis art. 109 § 1 k.p.a. nakazuje organowi doręczyć stronie (stronom) decyzję, przez co należy rozumieć, że doręcza się jej oryginał. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Jak już Sąd wskazał niniejsza sprawa była przedmiotem rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyniku złożonego przez skarżącego zażalenia postanowieniem z 27 lutego 2025 r., II GZ 76/25 uchylił postanowienie WSA w Gliwicach z 23 października 2024 r., III SA/Gl 548/24 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi. Uchylenie zaskarżonego postanowienia przez NSA i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania skutkuje powrotem do sytuacji, która istniała przed wydaniem postanowienia przez sąd pierwszej instancji. Stosownie bowiem do treści art. 190 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zaznaczyć przy tym należy, że rozpatrując ponownie sprawę wojewódzki sąd administracyjny związany jest nie tylko wykładnią prawa dokonaną przez sąd kasacyjny, ale również wyrażonymi w orzeczeniu tego sądu ocenami prawnymi i wskazaniami co do dalszego postępowania (argument z art. 190 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.). Związanie sądu administracyjnego pierwszej instancji wykładnią prawa dokonaną w sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie, nawet wówczas, gdy nie podziela wyrażonych w tym wyroku ocen (wyrok NSA z dnia 24 listopada 2022 r., sygn. akt I FSK 1346/22). NSA w ww. postanowieniu z 27 lutego 2025 r. wskazał, że: "W przedmiotowej sprawie, organ I instancji w toku postępowania administracyjnego ustalił, że miejsce zamieszkania skarżącego znajdowało się w C. przy ul. [...] lok. [...]. Korespondencja wysłana na powyższy adres nie została jednak przez skarżącego odebrana, tylko po dwukrotnym awizowaniu została zwrócona do organu. Po wysłaniu przez organ I instancji zawiadomienia o wszczęciu postępowania na adres [...], [...] C., skarżący odebrał korespondencję oraz złożył wyjaśnienia w sprawie wskazując w nagłówku powyższy adres. W odwołaniu od decyzji organu I instancji, skarżący również wskazał adres [...], [...] C. Nie ma więc wątpliwości, że skarżący w toku postępowania konsekwentnie wskazywał adres, na który powinna być kierowana do niego korespondencja, zwłaszcza, że powyższy adres był również jego miejscem pracy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ II instancji powinien doręczyć skarżącemu decyzję na wskazany przez niego wprost w kontaktach z organami adres, a nie zastosować fikcję doręczenia określoną w art. 44 k.p.a. Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie i doktrynie poglądem, regulacja określona w art. 42 k.p.a. nie zamyka dopuszczalności wskazania przez stronę innego adresu do doręczania pism". Równocześnie NSA wyraźnie zaznaczył, że: w aktach administracyjnych, nie ma dokumentu potwierdzającego doręczenie decyzji na prawidłowy adres wskazany przez skarżącego. W odwołaniu od decyzji organu I instancji, skarżący również wskazał adres [...] w C. ([...] C.). Nie ma więc wątpliwości, że skarżący w toku postępowania konsekwentnie wskazywał adres, na który powinna być kierowana do niego korespondencja, zwłaszcza, że powyższy adres był również jego miejscem pracy. Tymczasem jak wynika z akt administracyjnych decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z 20 listopada 2023 r. znak: BP.501.815.2022.2152.KA12.481850 została wyekspediowana nie na adres, który skarżący wskazał w odwołaniu, ale na adres w C. przy ul. [...] lok. [...]. Korespondencja wysłana na powyższy adres nie została jednak przez skarżącego odebrana, tylko po dwukrotnym awizowaniu została zwrócona do organu. Zdaniem WSA w Gliwicach, organ II instancji powinien doręczyć skarżącemu decyzję na wskazany przez niego wprost w kontaktach z organami adres (por. odwołanie – ul. [...], [...] C.), a nie zastosować fikcję doręczenia określoną w art. 44 k.p.a. W skardze skarżący podniósł m.in., że doręczenie decyzji nastąpiło 16 kwietnia 2024 r. (na tą okoliczność nie ma jednak żadnych dowodów w aktach administracyjnych). Poza tym trzeba również dostrzec, że w zażaleniu z 12 listopada 2024 r., ale również w dokumencie pełnomocnictwa z 10 listopada 2024 r. skarżący konsekwentnie wskazuje adres: ul. [...], [...] C. Poza tym NSA wskazał, że przepis art. 109 § 1 k.p.a. nakazuje organowi doręczyć stronie (stronom) decyzję, przez co należy rozumieć, że doręcza się jej oryginał, a zatem nie kserokopię. W konsekwencji NSA przesądził, że w aktach administracyjnych, nie ma dokumentu potwierdzającego doręczenie decyzji na prawidłowy adres wskazany przez skarżącego. W podsumowaniu WSA w Gliwicach stwierdza, że ponieważ zaskarżona decyzja organu odwoławczego nie weszła do obrotu prawnego, to nie było możliwe złożenie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Tylko bowiem prawidłowe doręczenie aktu administracyjnego stanowi podstawę do zaskarżenia go do sądu administracyjnego. Ponieważ – jak wskazano powyżej – decyzję organu odwoławczego wskutek niedoręczenia jej skarżącemu na prawidłowy adres wskazany m.in. w odwołaniu od decyzji I instancji, o czym przesądził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 27 lutego 2025 r., II GZ 76/25, należy uznać za nieistniejącą, a zatem wniesienie skargi od tej decyzji było niedopuszczalne i skutkowało jej odrzuceniem (art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.). Nadto, stosownie do art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy. Mając to na uwadze Sąd, na podstawie przywołanego przepisu, orzekł jak w punkcie drugim postanowienia. ----------------------- 5