III SA/Gl 316/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Adam Pawlyta po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. B. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim w Katowicach z 5 lutego 2025 r. znak: ON.9532.4.8.2025 w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności postanawia: odrzucić skargę. Pismem z 3 marca 2025 r. W. B. (dalej: skarżąca; strona) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim w Katowicach (dalej: organ) z 5 lutego 2025 r. znak: ON.9532.4.8.2025 w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Ze skargi i znajdujących się w aktach dokumentów wynika, że skarżąca 25 września 2024 r.. złożyła do organu wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Natomiast w dniu 24 stycznia 2025 r. wpłynęło ponaglenie skarżącej do organu w związku z niezałatwieniem jej sprawy w terminie. Termin posiedzenia komisji w tej sprawie wyznaczono na dzień 19 lutego 2025 r., co zdaniem skarżącej narusza art. 12 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej: k.p.a.), art. 35 § 3 k.p.a. i art. 36 k.p.a, oraz świadczy o bezczynności organu. W konsekwencji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Natomiast organ wniósł o oddalenie skargi, bowiem sprawa została zakończona wydaniem wobec skarżącej orzeczenia o stopniu niepełnosprawności 19 lutego 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, gdyż jest niedopuszczalna. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne rozpoznają sprawy ze skargi na bezczynność organów wyłącznie w zakresie postępowań, które mogą zakończyć się wydaniem: decyzji administracyjnych (pkt 1), postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty (pkt 2) oraz postanowień w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (pkt 3), innych aktów lub podjęciem czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (pkt 4), jak również pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy ich wydania (pkt 4a). Ponadto, w myśl art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a., sądy administracyjne rozpoznają sprawy ze skargi na bezczynność w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Z powołanych przepisów wynika, że skarga jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Wniesiona skarga dotyczy bezczynności organu w wydaniu orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Z treści art. 6 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych ( tj. Dz.U. z 2024 r. poz. 44 ze zm.) wynika, że powołano: 1) powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności - jako pierwsza instancja; 2) wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności - jako druga instancja. Jak wynika z § 16 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki , Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (tj. Dz.U. z 2021r., poz. 857 ze zm.) osoba zainteresowana lub przedstawiciel ustawowy, w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności, może wnieść odwołanie do wojewódzkiego zespołu, za pośrednictwem powiatowego zespołu, który wydał orzeczenie. Z kolei art. 4778 § 2 pkt 4 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tj. Dz.U. z 2024 r., poz. 1568 ze zm., dalej "k.p.c.".) stanowi, że do właściwości sądów rejonowych należą sprawy o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności. Przepis art. 4779 k.p.c. normuje kwestie odwołań od decyzji organów rentowych lub orzeczeń wojewódzkich zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności. Z powyższego wynika, że sprawy o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności co do zasady nie podlegają kontroli sądu administracyjnego, lecz sądu powszechnego. W związku z powyższym stwierdzić należało, że skoro sąd administracyjny nie rozpatruje skarg na orzeczenia dotyczące niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności, nie jest też właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność w takich sprawach (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 13 czerwca 2025 r., III SAB/Gd 233/25, Legalis nr 3233606). Z tych względów Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji