III SA/Gl 320/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2009-08-10

Skład orzekający: sędzia NSA Ewa Karpińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, złożony w sytuacji, gdy wcześniej odmówiono przyznania prawa pomocy w tym samym zakresie, może zostać uwzględniony bez wykazania istotnej zmiany okoliczności faktycznych?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżąca nie wykazała istotnej zmiany okoliczności faktycznych, które uzasadniałyby ponowne rozpatrzenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazano, że do uwzględnienia wniosku na podstawie art. 165 P.p.s.a. konieczna jest obiektywna zmiana sytuacji, a nie jedynie zmiana stanowiska sądu. Skarżąca przedstawiła w przeważającej części te same argumenty, które zostały już uznane za niewystarczające przez Sąd i Naczelny Sąd Administracyjny.
Stan faktyczny
Skarżąca K. G. złożyła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach oddalającego jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług. Do skargi kasacyjnej dołączyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną, brak dochodów, obciążenie hipoteczne nieruchomości, chorobę córek oraz obowiązek alimentacyjny męża. W przeszłości Sąd odmówił jej prawa pomocy w tym samym zakresie, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Ewa Karpińska po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: odmówić prawa pomocy. Wyrokiem z 27 lutego 2009 r. Sąd oddalił skargę na wskazaną wyżej decyzję. Pełnomocnik skarżącej złożył skargę kasacyjną od tegoż wyroku, do której dołączył złożony na urzędowym formularzu "PPF" wniosek o prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że sytuacja materialna, w jakiej obecnie znajduje się nie pozwala jej wygospodarować środków pieniężnych na koszty sądowe. Od ponad trzech lat nie osiąga ona dochodów, ze względu na hipotekę na nieruchomości nie posiada możliwości spieniężenia majątku. Jej młodsza córka choruje na [...], co wiąże się z całodobową opieką, ponadto stwierdzono u niej [...], powikłania zmierzające do choroby [...] stwierdzono również u starszej córki skarżącej. Obie córki są utrzymywane przez męża skarżącej. Jako składnik majątku skarżąca wskazała dom w zabudowie szeregowej obciążony hipoteką a jako przedmioty wartościowe udział w nieprowadzącej działalności spółce z o.o. w wysokości 10 %. Skarżąca w toku sprawy złożyła już wniosek o prawo pomocy w analogicznym zakresie. Wówczas to postanowieniem z 30 czerwca 2008 r. tutejszy Sąd odmówił prawa pomocy. Postanowienie to zostało zaskarżone zażaleniem skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 30 września 2008 r. (sygn. akt I FZ 389/08) oddalił to zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Z treści art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a. ) wynika, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być zmieniane i uchylane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były one zaskarżone a nawet prawomocne. Ponieważ w przedmiotowej sprawie Sąd wydał juz postanowienie odmawiające skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, zatem w niniejszym postępowaniu wpadkowym należało w pierwszej kolejności zbadać czy skarżąca powołała we wniosku nowe okoliczności, których nie podniosła uprzednio. W odpowiedzi na powyższe pytanie stwierdzić należy, że skarżąca w przeważającej części wniosku podała te same informacje, które Sąd w postanowieniu z 30 czerwca 2008 r. uznał za niewystarczające do przyznania jej prawa pomocy. Stanowisko to w całości podzielił Naczelny Sąd Administracyjny. Należy podkreślić, że do wydania postanowienia na podstawie art. 165 P.p.s.a. warunkiem koniecznym jest zmiana okoliczności mająca charakter obiektywny, a nie zmiana stanowiska Sądu. Zasadniczą przyczyną odmowy prawa pomocy był stan majątkowy małżonka skarżącej oraz jego obowiązek alimentacyjny i w tym zakresie skarżąca żadnych nowych okoliczności nie podała. Nie wykazała również by choroba młodszej córki oraz niepomyślne rokowania u starszej wiązały się z istotnym obciążeniem finansowym skarżącej, uniemożliwiającym uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej. Kierując się powyższym Sąd na podstawie art. 165 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło