III SA/Gl 328/21

WyrokWSA w Gliwicach2021-05-11

Skład orzekający: WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy policjantowi przywróconemu do służby, który z powodu stwierdzonej niezdolności do służby nie został do niej dopuszczony i w konsekwencji stosunek służbowy został rozwiązany, przysługuje prawo do uposażenia za okres od przywrócenia do służby do ponownego zwolnienia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ administracji naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 9 KPA, poprzez brak należytego i wyczerpującego poinformowania strony o przysługujących jej prawach, w tym o możliwości ubiegania się o świadczenie pieniężne równe uposażeniu za okres pozostawania poza służbą (art. 42 ust. 5 ustawy o Policji). Brak takiego pouczenia mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż strona mogłaby sprecyzować swój wniosek.
Stan faktyczny
Funkcjonariusz Policji został zwolniony ze służby, a następnie przywrócony do niej na mocy prawomocnego wyroku sądu administracyjnego. Po przywróceniu do służby, w wyniku badań lekarskich, został uznany za trwale niezdolnego do służby, co skutkowało rozwiązaniem stosunku służbowego. Funkcjonariusz złożył wniosek o przyznanie prawa do uposażenia za okres od przywrócenia do służby do ponownego zwolnienia. Organy administracji odmówiły przyznania uposażenia, argumentując, że policjant nigdy faktycznie nie podjął służby. Sąd administracyjny uchylił decyzję organu odwoławczego, wskazując na naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 maja 2021 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie prawa do uposażenia uchyla zaskarżoną decyzję. Komendant Wojewódzki Policji w K. decyzją nr [...] z dnia [...] r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm./ po rozpatrzeniu - odwołania A.W. – dalej strona, skarżący - od decyzji nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w Z. z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa do uposażenia za okres od dnia [...] r. do dnia [...] r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję . Stan sprawy jest następujący; W dniu [...] r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w Z. przedstawił stronie - funkcjonariuszowi Komendy Powiatowej Policji w Z. - zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego określonego w art. [...] kk i art. [...] kk. W związku z powyższym Komendant Powiatowy Policji w Z. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia tegoż ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Po przeprowadzeniu postępowania, rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] r. Komendant Powiatowy Policji w Z. zwolnił asp. szt. A.W. ze służby w Policji z dniem [...] r., nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Sprawę w II instancji rozpatrzył Komendant Wojewódzki Policji w K., który decyzją nr [...] z dnia [...] r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, skutkiem czego stała się ona ostateczna. W dniu 24.09.2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, po rozpoznaniu skargi policjanta uchylił w/w decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji w Z. a przedmiotowy wyrok uprawomocnił się w dniu 26.11.2019 r. Tym samym skarżący zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o Policji, został przywrócony do służby z mocy prawa w dniu 26.11.2019 r., co Komendant Powiatowy Policji w Z. stwierdził rozkazem dla "celów ewidencyjno-finansowych nr [...] z dnia [...] r. Policjantowi zostało przyznane świadczenie pieniężne za okres pozostawania poza służbą, tj. za okres od dnia [...] r. do dnia [...] r., równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem ze służby, określone w art. 42 ust. 5 ustawy o Policji, w maksymalnej wysokości, tj. za okres 6 miesięcy. W związku z przywróceniem funkcjonariusza do służby Komendant Powiatowy Policji w Z., działając w oparciu o art. 42 ust. 3 i art. 25 ustawy o Policji podjął czynności zmierzające do ustalenia, czy w okresie pozostawania w/w poza służbą nie zaistniały okoliczności powodujące niemożność jej pełnienia. W ramach przedmiotowych czynności skarżący został m.in. skierowany na badania Rejonowej Komisji Lekarskiej MSWiA, jako organu właściwego zgodnie z art. 26 cyt. ustawy do ustalania zdolności fizycznej i psychicznej funkcjonariuszy do służby. Orzeczeniem komisji lekarskiej nr [...] z dnia [...] r. sierż. szt. A. W. został uznany za trwale niezdolnego do służby w Policji i zaliczony do [...] grupy inwalidzkiej. Wobec zaistnienia obligatoryjnej przesłanki rozwiązania stosunku służbowego, o której mowa w art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji , w oparciu o art. 42 ust. 3 przedmiotowej ustawy, zgodnie z którym, jeżeli po przywróceniu do służby okaże się, że mimo zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby policjant nie może zostać do niej dopuszczony, gdyż po zwolnieniu zaistniały okoliczności powodujące niemożność jej pełnienia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, chyba że zaistniała inna podstawa zwolnienia. Komendant Powiatowy Policji w Z. zwolnił skarżącego ze służby z dniem [...] r, nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Policjant nie skorzystał z prawa do wniesienia odwołania od decyzji, na skutek czego stała się ostateczną i prawomocna. Po zwolnieniu ze służby skarżący wniósł do Komendanta Powiatowego Policji w Z. wniosek o wydanie decyzji administracyjnej w przedmiocie wypłaty uposażenia za okres od przywrócenia do służby – 26.11.2019r do ponownego zwolnienia z niej – [...] r. Po rozpatrzeniu wniosku Komendant Powiatowy Policji w Z., decyzją nr [...] z dnia [...] r. odmówił przyznania policjantowi prawa do uposażenia za okres od dnia [...] r. do dnia [...] r. wskazując na art. 42 ust. 4 ustawy o Policji. Organ I instancji wskazał, że skarżący chociaż formalnie został przywrócony do służby, nigdy jej faktycznie nie podjął, ponieważ po przywróceniu trwały czynności zmierzające do ustalenia możliwości dopuszczenia go do służby i zakończyły się one ustaleniem okoliczności powodującej niemożność jej pełnienia i skutkującej koniecznością zwolnienia policjanta ze służby. W tej sytuacji, zdaniem Komendanta Powiatowego Policji w Z. skarżący nie nabył prawa do uposażenia po przywróceniu do służby. W odwołaniu skarżący wskazał, iż od dnia 26.11.2019 r. pozostawał w ciągłej dyspozycji przełożonych, zrezygnował z podjętej pracy zarobkowej, nałożone zostały na niego wszelkie prawa i obowiązki wynikające z ustawy pragmatycznej, brak jest zatem podstaw do odmowy przyznania mu uposażenia za ten okres. Rozpatrując odwołanie. Komendant Wojewódzki Policji w K. doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa. Wskazał iż analiza treści art. 42 ustawy o Policji wskazuje, że ustawodawca rozróżnia kwestie przywrócenia do służby w Policji, zgłoszenia gotowości podjęcia służby, dopuszczenia do służby oraz podjęcia służby, łącząc z nimi różne konsekwencje prawne. Wykładnia językowa i systemowa tego przepisu prowadzi do wniosku, że samo przywrócenie do służby i niezwłoczne zgłoszenie gotowości podjęcia służby nie może być utożsamiane z jej podjęciem. Przez podjęcie przez policjanta służby należy rozumieć faktyczne przystąpienie do wykonywania obowiązków na stanowisku służbowym (tak NSA w wyroku I OSK 1496/16 z dnia 18 maja 2018 r.). W świetle art. 42 ust. 1 ustawy o Policji, zaistnienie przesłanek określonych w tych przepisach stanowi podstawę przywrócenia policjanta do służby na stanowisko równorzędne i nie wymaga wydania odrębnego rozkazu personalnego o przywróceniu. Nie oznacza to jednak automatycznego dopuszczenia policjanta do wykonywania konkretnych obowiązków służbowych. Przywrócenie do służby reaktywuje stosunek służbowy, dopuszczenie natomiast do służby decyduje o możliwości wykonywania czynności służbowych przydzielonych policjantowi na danym stanowisku służbowym. W przypadku przywrócenia policjanta do służby z mocy prawa i zgłoszenia przez niego w terminie określonym w art. 42 ust. 2 cyt. ustawy gotowości niezwłocznego jej podjęcia, organ jest zobowiązany do przeprowadzenia procedury zmierzającej do ustalenia, czy może być on do niej dopuszczony, a następnie mianowany na stanowisko równorzędne. Dla określenia, czy policjant nadal spełnia warunki do pełnienia służby w tej formacji niezbędne jest m.in. skierowanie go na badania lekarskie w celu oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji). Za bezsporne Komendant Wojewódzki Policji w K. uznał że po przywróceniu skarżącego do służby w Policji w dniu 26.11.2019 r., nie został on dopuszczony do pełnienia służby, gdyż po przeprowadzeniu postępowania orzeczniczego przez komisję lekarską okazało się, iż po zwolnieniu zaistniały okoliczności powodujące niemożność jej pełnienia (trwała niezdolność do służby) i w konsekwencji stosunek służbowy z dniem [...] r. został rozwiązany na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 42 ust. 3 ustawy o Policji, której to decyzji ani też orzeczenia komisji lekarskiej skarżący nie zakwestionował . Komendant Wojewódzki Policji w K. wskazał iż zgodnie z art. 100 ustawy o Policji, uposażenie policjanta składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia. W świetle art. 99 ust. 1 tej ustawy prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania policjanta na stanowisko służbowe. Natomiast stosownie do art. 99 ust. 2 ustawy z tytułu służby policjant otrzymuje jedno uposażenie i inne świadczenia określone w ustawie. Z art. 106 ust. 3 wynika zaś, że prawo do uposażenia wygasa z ostatnim w którym nastąpiło zwolnienie policjanta ze służby lub zaistniały inne okoliczności uzasadniające wygaśnięcie tego prawa. W świetle z kolei art. 42 ust. 4 ustawy o Policji prawo do uposażenia policjanta przywróconego do służby powstaje z dniem podjęcia służby, chyba że po zgłoszeniu do służby zaistniały okoliczności usprawiedliwiające niepodjęcie tej służby. Zdaniem zatem Komendanta otrzymywanie przez policjanta uposażenia i innych świadczeń pieniężnych jest ściśle związane z pełnieniem przez niego służby. O pełnieniu służby można mówić natomiast jedynie wówczas, gdy policjant, będąc uprawnionym i zobowiązanym do wykonywania obowiązków służbowych faktycznie je wykonuje. Przepis art. 41 ust. 4 uzależnia prawo do uposażenia policjanta, który w trybie art. 42 ust. 1 cyt. ustawy został przywrócony do służby, nie tylko od mianowania na stanowisko służbowe, ale także od dopuszczenia go do służby i podjęcia przez niego tej służby, czyli faktycznego rozpoczęcia wykonywania czynności służbowych. Oznacza to, że policjantowi, który pozostawał w stosunku służbowym w wyniku reaktywacji tegoż stosunku, a przy tym nie został dopuszczony do służby, czyli faktycznie nie realizował czynności służbowych, nie przysługuje prawo do uposażenia. Zgłoszenie się do komisji lekarskiej i wykonanie zleconych badań do takich czynności nie należą, mają one na celu jedynie ustalenie, czy w okresie po zwolnieniu ze służby w Policji nie zaistniały okoliczności powodujące niemożność dalszego jej pełnienia przez policjanta (tak NSA w wyroku I OSK 1496/16 z dnia 18 maja 2018 r.). Komendant podkreślił, że należy wyraźnie rozróżnić sytuacje, o których mowa w art. 42 ust. 3 i art. 42 ust. 4 ustawy o Policji. Fakt nieuzyskania przez policjanta orzeczenia o zdolności do służby jest okolicznością powodującą niemożność pełnienia służby w ogóle i w konsekwencji brak możliwości dopuszczenia policjanta do służby, a zatem w takim przypadku zastosowanie znajdzie art. 41 ust. 3 ustawy, obligujący organy Policji do rozwiązania z przywróconym do służby, ale niedopuszczonym do jej pełnienia funkcjonariuszem stosunku służbowego. Za okoliczność usprawiedliwiającą niepodjęcie służby, o której mowa w art. 42 ust. 4 ustawy, a więc taką, która nie ma wpływu na prawo policjanta do uposażenia, może być uznana natomiast wyłącznie sytuacja, kiedy policjant zdolny do służby i spełniający pozostałe przesłanki z art. 25 ustawy o Policji, a zatem dopuszczony do służby, nie podejmuje jej z usprawiedliwionych przyczyn (np. konieczności osobistego sprawowania opieki nad chorym dzieckiem, czy zwolnienia od zajęć służbowych z powodu choroby). Stwierdzenie przez komisję lekarską niezdolności policjanta do służby nie może być uznane za taką okoliczność, a zatem tego rodzaju sytuacja w omawianym przypadku nie wystąpiła. W konsekwencji powyższych rozważań Komendant Wojewódzki Policji uznał iż organ I instancji prawidłowo stwierdził, że skoro sierż. szt. A. W. , przywrócony do służby w Policji, który w ustawowym terminie zgłosił gotowość jej podjęcia, na skutek wystąpienia okoliczności powodujących niemożność pełnienia służby faktycznie służby nie podjął (nie wykonywał czynności służbowych) w okresie od dnia 26.11.2019 r. do dnia [...] r. - to brak było podstaw do przyznania mu uposażenia za w/w okres. W skardze na powyższy rozkaz personalny do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący wniósł o jego uchylenie . Według jego oceny zarówno Komendant Powiatowy Policji w Z. jak i Komendant Wojewódzki Policji w K. w sposób błędny zinterpretował przepisy prawa albowiem w dniu 26.11.2019r nastąpiło uprawomocnienie się wyroku WSA którym uchylono decyzję nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. dotyczącej wydalenia ze służby tym samym decyzja ta winna być wycofana z obrotu prawnego a stan faktyczny winien być przywrócony do dnia sprzed jej wydania. Tak więc z mocy prawa na podstawie prawomocnego wyroku sądu został przywrócony do służby, o czym niezwłocznie poinformował Komendanta Powiatowego Policji w Z. zgłaszając droga służbową gotowość do podjęcia służby co było podjęciem czynności służbowych w myśl ustawy o Policji. Zgłoszenie gotowości do podjęcia czynności służbowych jest jednoczesne informacją, iż w świetle obowiązujących przepisów spełnione zostały kryteria do kontynuowania służby a nie jej powtórnego podjęcia. Skarżący podkreślił fakt, iż Komendant Powiatowy Policji w Z. wydając rozkaz [...] z dnia [...]r o przywróceniu do służby poinformował o tym fakcie Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA co skutkowało decyzją o pozbawieniu przysługujących świadczeń emerytalnych. Podniósł także iż wskutek obowiązków wynikających z ustawy o Policji, wyroku WSA w Gliwicach zgłoszenia gotowości do służby jak i rozkazu Komendanta Powiatowego w Z. został prawnie zobowiązany do realizacji wszystkich obowiązków wynikających z ustawy o Policji, nie tylko tych które są wynikiem bezpośredniego polecenia czy też wręczenia konkretnego zakresu obowiązków. Fakt iż Komendant Powiatowy Policji w Z. pozostawił skarżącego w stanie dyspozycji służbowej nie zwalnia go jednak z obowiązku wypłaty należnego wynagrodzenia. Zaznaczył także, iż w okresie od 26.11.2019r do dnia [...]r (data badania przez komisję lekarską) nie wystąpiły żadne przesłanki uniemożliwiające podjęcie czynności służbowych. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w K. wniósł o jej oddalenie i potrzymał swoją dotychczasową argumentację faktyczną oraz prawną. W piśmie procesowym z dnia [...]r skarżący ponownie zakwestionował prawidłowość decyzji wydanych w jego sprawie. Zaznaczył iż dopiero w dniu [...]r rozkazem nr [...] Komendant Powiatowy Policji dokonał przywrócenia do służby jednakże jedynie dla "celów ewidencyjno - finansowych bez prawa do uposażenia co jest sprzeczne z art. 42 ust 1 Ustawy o Policji. Dodał iż rozkaz ten nie został wydany w formie decyzji administracyjnej i z nieznanych mu powodów nie miał możliwości się od niego odwołać. Rozkaz ten został także przesłany do Zakładu Emerytalno-Rentowego co skutkowało wstrzymaniem należnych świadczeń emerytalnych tak więc został pozbawiony środków do życia a jednocześnie nie mogł podjąć dodatkowego zarobkowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej jako ppsa), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę w zakresie powyższych kryteriów stwierdzić należy iż zasługuje ona na uwzględnienie. W tym miejscu wskazać należy, iż stan faktyczny sprawy został zaprezentowany przy okazji przedstawiania dotychczasowego przebiegu objętego skargą postępowania. W ocenie Sądu brak jest zatem uzasadnionych podstaw do jego ponownego przedstawiania w tej części uzasadniania. Spór w niniejszej sprawie koncentruje się na ocenie legalności decyzji wydanej przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. w zakresie odmowy wypłaty należnego uposażenia w okresie od dnia 26.11.2019 do dnia [...]r. Zarówno Komendant Powiatowy Policji w Z. jak i Komendant Wojewódzki Policji w K. rozpoznając wniosek strony odmówili przyznania policjantowi prawa do uposażenia za okres od dnia 26.11.2019 r. do dnia [...] r. powołując się na brzmienie regulacji art. 42 ust. 4 ustawy o Policji i akcentując fakt, iż pomimo że skarżący formalnie został przywrócony do służby, nigdy jej faktycznie nie podjął. Zaznaczono, iż ustawodawca rozróżnia kwestie przywrócenia do służby w Policji, zgłoszenia gotowości podjęcia służby, dopuszczenia do służby oraz podjęcia służby, łącząc z nimi różne konsekwencje prawne a samo przywrócenie do służby i niezwłoczne zgłoszenie gotowości podjęcia służby nie może być utożsamiane z jej podjęciem. Zdaniem Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. przez podjęcie przez policjanta służby należy rozumieć faktyczne przystąpienie do wykonywania obowiązków na stanowisku służbowym a skoro ich nie podjęto to brak jest podstaw do pozytywnego załatwienia wniosku strony w zakresie wypłaty zaległego uposażenia za służbę. Zdaniem składu orzekającego w sprawie przy wydaniu spornej decyzji doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy zatem w sprawie zaistniała podstawa prawna do usunięcia jej z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Nie ulegało wątpliwości Sądu, że wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek winien być rozpatrywany w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. A skoro tak, to zastosowanie w sprawie winien znaleźć przepis art. 7 kpa, zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Ponadto w myśl art. 9 kpa organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Oceniając procedowanie organu rozpoznającego wniosek strony dojść należy do wniosku, że nie spełnia ono wymogów wynikających z powołanych wyżej przepisów. Nie można bowiem tracić z pola widzenia przede wszystkim celu jaki przyświecał skarżącemu w postępowaniu, a polegającego na uzyskaniu środków finansowych w związku z przywróceniem do służby w Policji. Strona wnosząc do organu w/w wniosek wprawdzie wnioskowała o wypłatę zaległego uposażenia za służbę za okres od 26.11.2019 do [...]r niewątpliwie jednak niezależnie od precyzji i treści sformułowanego wniosku jej celem było uzyskanie środków finansowych za czas kiedy to została pozbawiona świadczeń emerytalnych wskutek przywrócenia do służby. W tych okolicznościach szczególnego znaczenia nabiera wynikający z art. 9 kpa obowiązek wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz czuwania nad tym, by osoby uczestniczące w tym postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że realizacja obowiązków wynikających z art. 9 k.p.a. polega, między innymi, na powinności organu administracji poinformowania strony w sposób szczegółowy o tym, od jakich okoliczności zależy rozstrzygnięcie sprawy i jakie dowody powinny być przedstawione przez stronę, aby zostało wydane rozstrzygnięcie o treści żądanej przez stronę (vide: wyrok NSA z dnia 6 września 2001 r., sygn. akt V SA 44/01, LEX nr 50158). Ponadto, obowiązek udzielania stronie informacji powinien być rozumiany w jak najszerszy sposób, jego naruszenie zaś należy traktować jako wystarczającą przesłankę do uchylenia decyzji (vide: teza pierwsza wyroku NSA z dnia 25 czerwca 1997 r., sygn. akt SA/Lu 2087/95, LEX nr 30816). Wymogom z art. 9 k.p.a. organ rozpoznający wniosek strony nie sprostał. Przenosząc bowiem powyższe na grunt stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że w następstwie złożenia wniosku z dnia [...]r. doszło do wszczęcia postępowania administracyjnego, w którym kierując się zasadą informowania stron wyrażoną w art. 9 k.p.a., Organ powinien był czuwać nad tym, aby na skutek nieznajomości prawa strona nie poniosła szkody. W tym celu, jak tego wymaga art. 9 k.p.a., organ powinien był - w rozsądnym terminie - udzielić skarżącej należytego i wyczerpującego wyjaśnienia m in. o okolicznościach prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków. W tym względzie organ po otrzymaniu wniosku strony winien był pouczyć stronę o treści obowiązujących regulacji prawnych ze szczególnym uwzględnieniem art. 42 ust. 5 ustawy o policji który stanowi iż Policjantowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc. Takie samo świadczenie przysługuje osobie, o której mowa w ust. 3. W ust. 3 art. 42 mowa zaś jest o tym iż jeżeli po przywróceniu do służby okaże się, że mimo zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby policjant nie może zostać do niej dopuszczony, gdyż po zwolnieniu zaistniały okoliczności powodujące niemożność jej pełnienia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5, chyba że zaistnieje inna podstawa zwolnienia. Powołane przepisy przewidują zatem, iż policjantowi przywróconemu do służby który mimo zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby nie może zostać do niej dopuszczony, gdyż po zwolnieniu zaistniały okoliczności powodujące niemożność jej pełnienia, a w niniejszej sprawie taka sytuacja zaistniała z uwagi na fakt nieuzyskania przez policjanta orzeczenia o zdolności do służby co skutkowało rozwiązaniem stosunku służbowego, przysługuje mu świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, za okres pozostawania poza służbą nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc. Podniesione świadczenie pieniężne określone w art. 41 ust. 5 ustawy o Policji jakkolwiek nie jest uposażeniem za służbę o co wnioskował skarżący , nie mniej jednak w sytuacji, gdy jak organ wskazał w treści spornej decyzji, iż uposażenie za służbę przysługuje jedynie z dniem podjęcia służby, co nie miało miejsca w sprawie i powołał stosowną regulację prawną obowiązkiem organu było przed podjęciem decyzji w sprawie zainicjowanej wnioskiem strony uprzednie powiadomienie strony o treści wskazanego przepisu art. 42 ust. 5 ustawy o policji i wezwania do sprecyzowania czego w istocie rzeczy się domaga. Skoro bowiem uposażenie za służbę przysługuje z dniem jej podjęcia czego skarżący nie spełnił rzeczą organu było powiadomienie strony o treści obowiązujących przepisów w aspekcie złożonego wniosku a to wszystko w celu ochrony strony przed negatywnymi konsekwencjami braku wiedzy co do obowiązującego prawa. Organ poprzez zaniechanie poinformowania skarżącego o przysługujących mu możliwościach ubiegania się o świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem ze służby uchybił wynikającej z art. 8 i art. 9 kpa zasadzie informowania stron i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organu. Zdaniem Sądu gdyby nie doszło do stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne. Nie wiadomym jest dla Sądu jaka byłaby postawa skarżącego i czy w wyniku uzyskanych informacji prawnych nie uległa by zmianie treść jego wniosku na żądanie wypłaty świadczenia określonego normą art. 42 ust. 5 ustawy o Policji co ostatecznie oznaczałoby inne rozstrzygnięcie wniosku strony. Zaznaczenia w tym miejscu przy tym w sposób wyraźny wymaga iż organ analizował w treści decyzji przepisy art. 42 ust. 3 ustawy o Policji a przemilczał treść art. 42 ust. 5 tej ustawy. Wskazane powyżej uchybienia w realizacji norm prawa procesowego zawartych w kpa wymagały uchylenia zaskarżonej decyzji co będzie skutkować ponownym przeprowadzeniem postępowania przez organ II instancji zgodnie z wymogami wynikającymi z omówionych wyżej przepisów prawa. Ponownie rozpatrując sprawę organ wyda decyzję adekwatną do dokonanych w postępowaniu ustaleń faktycznych związanych z treścią żądań strony po poinformowaniu jej o obowiązujących regulacjach prawnych jej sytuacji dotyczących . W związku z powyższym Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło