III SA/Gl 329/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. G. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów ordynacji podatkowej w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego. W dniu [...] r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym) H. G. złożył do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym oznaczył, iż zakres jego żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. W uzasadnieniu powołał się na okoliczność pozostawania w trudnej sytuacji materialnej wywodząc, iż utrzymuje się z emerytury w kwocie brutto 2.357,00 zł (netto 1.949,82 zł), którą w całości przeznacza na spłatę kredytu hipotecznego (miesięczna rata wynosząca [...] zł) oraz opłacenie kosztów stałych (tzw. media) związanych z zamieszkiwaną nieruchomością i dlatego podejmuje w miarę możliwości" prace dorywcze oraz korzysta z pomocy rzeczowej (żywność) przekazywanej mu przez syna. Równocześnie zadeklarował, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką i posiada dom o powierzchni [...] m2, z kolei jego żona jest właścicielką samochodu osobowego "[...]", rok produkcji [...]. Poza tym zarówno on sam jak i małżonka nie dysponują żadnymi nieruchomościami, zasobami pieniężnymi ani przedmiotami wartościowymi. Następnie, to jest w dniu [...] r. (w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych ujętych we wniosku – pismo z dnia [...] r.) H. G. przedłożył zaświadczenia wydane z upoważnienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. datowane na [...] r. potwierdzające, że jego małżonka – A. G. nie składała zeznania podatkowego za rok [...], natomiast on sam osiągnął w tym roku dochód w wysokości [...] zł. Wnioskujący nadesłał również swe oświadczenie, w którym sprecyzował, że wymienione we wniosku prace dorywcze, których się podejmuje, polegają na wykonywaniu drobnych remontów oraz napraw i uzyskuje z tego tytułu około 200 zł miesięcznie bądź świadczenia w naturze (żywność, drewno na opał). W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei po myśli art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie należy odnotować, że przedmiotem skargi H. G. jest decyzja o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenia zdrowotne i Fundusz Pracy. Tymczasem zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe należy podnieść, że wnioskujący korzysta w niniejszej sprawie ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie jego wniosek w zakresie obejmującym zwolnienie od tych kosztów jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu. Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń skarżącego wynika bowiem, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Równocześnie jedynym źródłem dochodu jego dwuosobowego gospodarstwa domowego jest pobierana przezeń emerytura w kwocie 2.357,00 zł, która zważywszy rozmiar obciążających tę rodzinę kosztów, w tym z tytułu spłaty kredytu zaciągniętego na zakup i remont zamieszkiwanego domu (vide: kopia umowy kredytu stanowiąca kartę nr 21 akt administracyjnych) nie umożliwia wygenerowania środków mogących wystarczyć na pokrycie wydatków związanych z udziałem w sprawie profesjonalnego pełnomocnika. Zważywszy wszystkie przywołane wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.