III SA/Gl 332/17
WyrokWSA w Gliwicach2017-06-28
Skład orzekający: Adam Nita, Małgorzata Herman, Barbara Orzepowska-Kyć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na "A" sp. z o.o. za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry była zasadna, w szczególności w kontekście zarzutów dotyczących braku notyfikacji przepisów technicznych prawa UE oraz naruszenia okresu przejściowego po nowelizacji ustawy o grach hazardowych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że kara pieniężna została nałożona prawidłowo. Argumentacja skarżącej spółki dotycząca braku notyfikacji przepisów technicznych prawa UE, w tym art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, została odrzucona w oparciu o uchwałę NSA II GPS 1/16, która jednoznacznie stwierdziła, że przepis ten nie jest przepisem technicznym w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE i może stanowić podstawę wymierzenia kary. Sąd uznał również, że spółka nie była objęta okresem przejściowym przewidzianym w art. 4 ustawy nowelizującej, ponieważ nie prowadziła legalnej działalności przed wejściem w życie nowelizacji.Stan faktyczny
Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego o nałożeniu na "A" sp. z o.o. kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry. Kontrola wykazała, że w lokalu spółki znajdował się automat do gier, który był włączony i gotowy do gry. Pracownik nie okazał wymaganych dokumentów, a urządzenie nie miało poświadczenia rejestracji. Eksperyment potwierdził, że gry miały charakter losowy, komercyjny i opierały się na elemencie losowości, a automat umożliwiał przedłużanie gry lub rozpoczęcie nowej gry za pomocą wygranej rzeczowej. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa krajowego i unijnego, w tym brak notyfikacji przepisów technicznych oraz naruszenie okresu przejściowego po nowelizacji ustawy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Nita (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Protokolant Damian Szczurowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi "A" sp. z o. o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. (zwany dalej również Organem II instancji lub Organem odwoławczym) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. (w dalszej części uzasadnienia określanego także mianem Organu I instancji) nr [...] z [...] r., wymierzającą "A" Sp. z o.o. w B. (zwanej dalej Skarżącym lub Spółką) karę pieniężną w kwocie 12.000 zł. za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry.
W podstawie prawnej rozstrzygnięcia organ powołał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 – dalej oznaczana jako O. p.) oraz m.in. art. 6 ust. 1, art. 8, art. 89 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2, art. 90 ust. 2 oraz art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (tj. Dz. U. z 2016 r, poz. 471 - dalej określana jako u.g.h.).
Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym sprawy.
W dniu [...] r. funkcjonariusze celni przeprowadzili kontrolę w zakresie przestrzegania przepisów ustawy o grach hazardowych w lokalu o nazwie "B", położonym w H., ul [...] [...], którego dysponentem była Spółka. W lokalu znajdowało się 6 urządzeń elektronicznych. Jeden z automatów o nazwie [...] nr [...] był włączony i gotowy do gry.
Pracownik lokalu nie okazał kontrolującym dokumentów wymaganych dla prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na organizowaniu gier na automatach, a wspomniane wcześniej urządzenie nie miało poświadczenia rejestracji. Kontrolujący przeprowadzili natomiast eksperyment pozwalający ustalić tryb działania automatu do gier, który znajdował się we wspomnianym pomieszczeniu. Jego przebieg został nagrany i utrwalony na nośniku danych. Wspomniane działania pozwoliły ustalić, że gry organizowane są na urządzeniach komputerowych, mają charakter komercyjny (udział w grze jest odpłatny) i opierają się na elemencie losowości (wynik nie zależał od umiejętności, zręczności uczestnika gry). Ponadto, automat umożliwiał prowadzenie gry o wygrane rzeczowe – kredyty pozwalające na przedłużanie gry bez wpłacania stawki za udział w grze, a także stwarzał sposobność do rozpoczęcia nowej gry, poprzez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze.
Na urządzeniu znalezionym w lokalu Skarżącego umieszczona była naklejka, z której wynikało, że jego dysponentem jest "A" Sp. z o.o. z siedzibą w B.
Jednocześnie stwierdzono, że urządzanie gier na wspomnianym automacie ma miejsce w lokalu niebędącym kasynem i bez koncesji na prowadzenie kasyna gry w rozumieniu art. 6 ust. 1 u.g.h (Skarżący nie okazał tego dokumentu funkcjonariuszom). W następstwie ustaleń kontroli organ z urzędu wszczął postępowanie wobec Spółki i decyzją z [...] r. wymierzył karę pieniężną w wysokości 12.000 zł. za urządzanie gier na przedmiotowym automacie poza kasynem gry.
Spółka wniosła odwołanie wnosząc o jej uchylenie. Ponadto w odwołaniu, zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1. rażące naruszenie art. 4 ustawy z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1201) poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie przewidzianego w tym przepisie okresu przejściowego;
2. rażące naruszenie zobowiązań ciążących na organach państwa na mocy art. 4 ust. 3 TUE i art. 288 TFUE przez błędne przyjęcie, że art. 89 § 1 ustawy o grach hazardowych może stanowić podstawę odpowiedzialności z tytułu urządzania gier na automatach wbrew postanowieniom art. 6 i art. 14 u.g.h. podczas gdy obowiązkiem Naczelnika Urzędu Celnego i, wynikającym z zasad legalizmu, była odmowa zastosowania art. 6 i art. 14 u.g.h., których projekt nie został, wbrew dyrektywie 98/34/WE, notyfikowany Komisji Europejskiej i wobec tego nie mogły one być zastosowane; w rezultacie karą pieniężną przewidziana w art. 89 § 1 u.g.h. nie mogła zostać nałożona;
3. obrazę przepisu prawa materialnego w postaci art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej w związku z art. 288 TFUE oraz art. 9 i 91 ust. 3 Konstytucji RP poprzez ich niezastosowanie i tym samym uznanie, ze organ państwa nie ma prawa, a fortiori również obowiązku, natychmiastowej i samodzielnej odmowy zastosowania przepisów ustawy o grach hazardowych, których projekt nie został notyfikowany Komisji (wbrew dyspozycji dyrektywy 98/34), a których rzekome naruszenie stało się podstawą wydania decyzji wymierzającej karę pieniężną;
4. obrazę przepisu prawa materialnego w postaci art. 56 TFUE poprzez zastosowanie sprzecznego z nim art. 6 i art. 14 u.g.h., który zawiera nieproporcjonalne ograniczenia fundamentalnej swobody wspólnego rynku i tym samym naruszenie fundamentalnej dla stosowania prawa Unii w krajowych porządkach prawnych zasady prymatu prawa Unii nad prawem krajowym potwierdzonej w art. 91 ust. 1 i 2 Konstytucji RP.
Decyzją z 20 stycznia 2017 r. Organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne uznając za bezzasadne zarzuty podniesione w piśmie procesowym Skarżącego. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Dyrektor Izby Celnej, powołując się na art. 2 ust. 3-5 u.g.h. wyjaśnił, że grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. Wygraną rzeczową w grach na automatach, jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze. Grami na automatach są ponadto gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy. Ilekroć zaś w ustawie jest mowa o ośrodkach gier - rozumie się przez to kasyno gry - jako wydzielone miejsce, w którym prowadzi się gry cylindryczne, gry w karty, gry w kości lub gry na automatach, na podstawie zatwierdzonego regulaminu, przy czym minimalna łączna liczba urządzanych gier cylindrycznych i gier w karty wynosi 4, a liczba zainstalowanych automatów wynosi od 5 do 70 sztuk (art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a u.g.h.). Działalność w zakresie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości oraz gier na automatach może być prowadzona na podstawie udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna gry (art. 6 ust. 1 u.g.h.). Karze pieniężnej, zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2 u.g.h. podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry. Jej wysokość wynosi 12.000,00 zł od każdego automatu.
W uzasadnieniu decyzji Organ odwoławczy wskazał w szczególności, że gry przeprowadzone w drodze eksperymentu, w kontrolowanym lokalu, na przedmiotowym urządzeniu, zostały utrwalone w protokole i na nośniku DVD. Z treści protokołu wynika, że gry na urządzeniu [...] należącym do grupy urządzeń elektronicznych mają charakter losowy i nie są zależne od umiejętności i sprawności grającego, gdyż ustawienie wyświetlanych bębnów z różnymi symbolami figur po rozegraniu każdej z gier odbywa się losowo i gracz nie miał wpływu na ich ustawienie. W wyniku przeprowadzonego eksperymentu ustalono, że gry na przedmiotowych urządzeniach miały charakter losowy i były organizowane w celach komercyjnych Ponadto, w automacie były zainstalowane gry karciane, które z natury są grami losowymi. Dodatkowo, automaty pozwalają na uzyskanie wygranych rzeczowych tj. punktów (kredytów), pozwalających na kontynuację gry bez konieczności wpłacania stawki za udział w grze. Powyższe ustalenia dały zatem podstawę do stwierdzenia, iż urządzenie jest automatem do gry w rozumieniu ustawy z o grach hazardowych, bowiem spełnia przesłanki określone w art. 2 ust. 3, w związku z art. 2 ust. 4 u.g.h.
Organ wyjaśnił, że istotnym zagadnieniem przy wymierzaniu kary pieniężnej jest ustalenie osoby urządzającej grę poza kasynem gry oraz spełnianie przez dane urządzenia wymogów automatu do gry w rozumieniu ustawy. To zaś wykazano. Zauważył on także, że ponad wszelką wątpliwość wykazano, iż osobą urządzającą gry na spornych automatach jest skarżąca Spółka. Bezspornym był również fakt nieposiadania przez Skarżącego określonej w art. 6 ust. 1 u.g.h. koncesji na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach.
Organ odwoławczy nie zgodził się także z zarzutem naruszenia wskazanych w odwołaniu przepisów i przywołał na poparcie zajętego stanowiska obszerne orzecznictwo sądowe i Trybunału Konstytucyjnego oraz uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 maja 2016 r. II GPS 1/16. W konsekwencji, cytując wyroki TSUE i sądów krajowych Dyrektor Izby Celnej nie podzielił argumentów oraz zarzutów odwołania i stwierdził, że zasadne było uznanie Spółki za osobę urządzającą gry na automacie poza kasynem gry, a także obciążenie jej karą zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., w wysokości 12.000 zł za sporny automat.
Wreszcie, podkreślono też, iż kontrola u Skarżącego miała miejsce 17 września 2015 r., a zatem, po 3 września 2015 r., (data wejścia w życie ustawy z 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych – Dz.U. z 2015 r., poz. 1201). We wspomnianym akcie prawnym znowelizowano brzmienie art. 14 ust. 1 u.g.h. i dokonano stosownej notyfikacji Komisji Europejskiej tej nowej regulacji prawnej. Zdaniem Organu II instancji, w tym stanie rzeczy, nie sposób zaakceptować pogląd Skarżącego, iż w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do stosowania wspomnianego przepisu u.g.h.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, datowanej na 30 listopada 2016 r. Spółka wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji w całości i o zasądzenie kosztów, zarzuciła:
a. rażące naruszenie art. 4 ustawy z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych (Dz. U. z 19 sierpnia 2015 r.) poprzez niezastosowanie i nieuwzględnienie przewidzianego w tym przepisie okresu przejściowego,
b. naruszenie art. 89 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 4 ust. 3 TUE przez błędne przyjęcie, że przepis ten może stanowić podstawę odpowiedzialności osób urządzających gry na automatach wbrew postanowieniem art. 14 u.g.h. w brzmieniu po 3 września 2015 r., podczas gdy obowiązkiem organów państwa członkowskiego Unii Europejskiej, jakim jest Rzeczpospolita Polska, wynikającym z zasady legalizmu, była odmowa zastosowania przepisów ustawy o grach hazardowych, których projekt został nieprawidłowo notyfikowany Komisji Europejskiej z naruszeniem celów dyrektywy 98/34/WE wobec tego nie mógł on być zastosowany;
c. rażące naruszenie przepisów postępowania w postaci niedopełnienia zobowiązań ciążących na organach państwa na mocy art. 4 ust. 3 TUE i art. 288 TFUE przez błędne przyjęcie, że art. 2 ust. 3 ustawy o grach hazardowych z dnia 19 listopada 2009 r. ma zastosowanie dla oceny czy oferowane przez skarżącą gry są grami na automatach, podczas gdy przepis ten nie mógł być stosowany, ponieważ jako specyfikacja techniczna w rozumieniu art. 1 ust. 11 dyrektywy 98/34/WE stanowił przepis techniczny, którego projekt nie został notyfikowany Komisji Europejskiej, a zatem obowiązkiem Naczelnika Urzędu Celnego, wynikającym z zasady legalizmu, była odmowa zastosowania art. 2 ust. 3 u.g.h, w rezultacie kara pieniężna przewidziana w art. 89 § 1 u.g.h. nie mogła zostać nałożona,
d. obrazę przepisu prawa materialnego w postaci art. 56 TFUE poprzez zastosowanie sprzecznego z nim art. 6 i art. 14 ust. 1 u.g.h., który zawiera nieproporcjonalne ograniczenie fundamentalnej swobody wspólnego rynku i tym samym naruszenie fundamentalnej swobody wspólnego rynku i tym samym naruszenie fundamentalnej dla stosowania prawa Unii w krajowych porządkach prawnych zasady prymatu prawa Unii nad prawem krajowym potwierdzonej w art. 91 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP;
e. naruszenie przepisów art. 120 i 121 O.p. poprzez spowodowanie utraty zaufania do organu orzekającego w zakresie umiejętności posługiwania się ogólnie dostępnymi źródłami prawa i lekceważenie podstawowych zasad procedury ujętej w przepisie art. 210 § 1 pkt 6 O.p.
W uzasadnieniu skargi Spółka argumentowała, iż ustawa o grach hazardowych jest niezgodna z prawem unijnym, gdyż zawiera przepisy techniczne i nie może być stosowana przez sądy krajowe z uwagi na brak notyfikacji przez Polskę projektu ustawy, a następnie przez wzgląd na nieprawidłową notyfikację nowego brzmienia tego przepisu.. Skoro wykluczone jest stosowanie przepisu art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, uznawanego za przepis techniczny, to brak jest również możliwości opierania się art. 89 ust. 1 pkt 2, który stanowi podstawę nałożenia kwestionowanej kary, a zatem nieprawidłowe są decyzje organów obydwu instancji. Dlatego, zdaniem Skarżącego, Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16 dokonał błędnej wykładni przepisów prawa materialnego. W przekonaniu Spółki nie tylko bezzasadna była odmowa zastosowania przez administrację art. 4 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o grach hazardowych (w przepisie tym pozwalano na kontynuowanie działalności w okresie przejściowym), ale i doszło do naruszenia prawa Unii. W konsekwencji, zdaniem Skarżącego organy, w sposób nieprawidłowy zastosowały sankcję ukształtowaną w art. 89 ust. 1 u.g.h.
W odpowiedzi na skargę Organ II instancji, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga okazała się niezasadna, bowiem nie można Dyrektorowi Izby Celnej zarzucić naruszenia przepisów prawa krajowego i unijnego. W swoich rozważaniach Sąd oparł się na stanie faktycznym prawidłowo ustalonym przez Organ I instancji i niepoddanym w wątpliwość ani przez Organ odwoławczy, ani przez Skarżącego. Spór pomiędzy Spółką a administracją dotyczył natomiast subsumpcji tego stanu faktycznego pod normy prawne. Z tego względu, punktem odniesienia dla wniosków formułowanych przez Sąd było rozumienie przepisów prawa polskiego, a także prawa unijnego, jako podstawy dla kształtowania sytuacji prawnej Skarżącego. Sprowadzało się ono do odpowiedzi na pytanie, czy w zaistniałym, niebudzącym wątpliwości stanie faktycznym istniały podstawy prawne do nałożenia na Spółkę sankcji administracyjnej, będącej konsekwencją nielegalnego urządzania gier na automatach.
We wniesionej przez siebie skardze, Skarżący w pierwszej kolejności odwołał się do przepisów ustawy z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1201). Zarzucił on decyzji ostatecznej rażące naruszenie art. 89 ustawy o grach hazardowych poprzez jego bezzasadne zastosowanie podczas, gdy zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1201) Spółka objęta była ochronnym okresem dostosowawczym, trwającym do dnia 1 lipca 2016 r. W tej sytuacji, w przekonaniu Skarżącego, do tej daty jego działalność nie była zabroniona, a zatem nie może być ona ścigana i zwalczana.
Przedstawiony argument nie znalazł aprobaty Sądu. Jak wynika ze wspomnianego art. 4 ustawy z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1201 – określanej dalej mianem ustawy zmieniającej), podmioty prowadzące działalność w zakresie, o którym mowa w art. 6 ust. 1-3 lub w art. 7 ust. 2 ustawy o grach hazardowych, w dniu wejścia w życie ustawy zmieniającej miały obowiązek dostosowania się do wymogów określonych w ustawie o grach hazardowych, w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, do dnia 1 lipca 2016 r. Jak łatwo zauważyć, w oparciu o wspomniany przepis, osoby prowadzące legalną działalność na podstawie otrzymanej koncesji lub zezwolenia uzyskały okres przejściowy na dostosowanie się do nowych warunków prowadzenia działalności w zakresie gier hazardowych. Nowelizacja ustawy o grach hazardowych weszła w życie 3 września 2015 r., a w konsekwencji od tej daty, do 1 lipca 2016 r. należało zastosować się do nowych wymogów działalności w zakresie urządzania gier hazardowych.
Odnosząc tę regulację prawną do zarzutu podniesionego w skardze należy zauważyć, że argument Skarżącego nie znajduje uzasadnienia. Art. 4 ustawy zmieniającej dotyczy bowiem podmiotów, które 3 września 2015 r. prowadziły zgodnie z ustawą o grach hazardowych legalną działalność gospodarczą. Jest to istotne, ponieważ Skarżącego nie sposób zaliczyć do tej grupy, jako że przed wspomnianym dniem nie legitymował się on stosowną koncesją, czy zezwoleniem na działalność opisaną w art. 6 ust. 1-3 oraz w art. 7 ust. 2 ustawy o grach hazardowych i nie działał na podstawie ówcześnie obowiązujących przepisów ustawy o grach hazardowych. Okoliczności legitymowania się stosowna koncesją lub zezwoleniem nie stwierdził bowiem Organ I instancji, przestrzegając zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 122 Ordynacji podatkowej. Także Skarżący, mając możliwość czynnego udziału w postępowaniu nie wykazał wcześniejszego posiadania zezwolenia lub koncesji. W konsekwencji, nie znalazła uznania Sądu argumentacja Skarżącego upatrującego legalności swojego działania w obowiązywaniu okresu przejściowego na dostosowanie swojej działalności do nowych warunków prawnych, wyznaczonego w 4 ustawy zmieniającej.
Pozostałe zarzuty Skarżącego wyartykułowane w skardze były skoncentrowane na zagadnieniu niezgodności polskiej regulacji prawnej z wymogami prawa unijnego oraz sprzeczności działań administracji z zasadami postępowania podatkowego wyrażonymi w art. 120, 121 oraz w art. 210 § 1 pkt 6 O.p.
W tym kontekście fundamentalne znaczenie miała kwestia oceny tego, czy gry urządzane przez Spółkę istotnie były grami na automatach, prowadzonymi z naruszeniem prawa. W przekonaniu Skarżącego sytuacja taka nie miała miejsca, ponieważ art. 2 ust. 3 ustawy o grach hazardowych, zawierający definicję gry na automatach jest przepisem technicznym (specyfikacją techniczną), którego projekt powinien być notyfikowany Komisji Europejskiej. Zdarzenie to nie miało zaś miejsca. Później zaś, dokonano nieprawidłowej notyfikacji. W konsekwencji, w przekonaniu Spółki, organy oparły się na niemogących mieć zastosowania art. 6 oraz 14 u.g.h., w których sformułowano wymóg prowadzenia działalności w zakresie gier na automatach na podstawie udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna gry oraz ukształtowano ograniczenie sprowadzające się do dopuszczalności urządzania gier na automatach wyłącznie w kasynach gry. Z tego względu, w przekonaniu Skarżącego, niezgodne z prawem było nałożenie kary pieniężnej w oparciu o art. 89 ust. 1 u.g.h.
Odnosząc się do tej kwestii należy podkreślić, że Naczelny Sąd Administracyjny, orzekając na wniosek Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów, w oparciu o art. 15 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.), w dniu 16 maja 2016r. podjął uchwałę w sprawie o sygnaturze II GPS 1/16. W orzeczeniu tym jednoznacznie przesądzono o legalności nakładania kary na podmioty urządzające gry na automatach poza kasynami gry, a także o zasadności stosowania w tym przypadku art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny:
1. Art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 612, ze zm.) nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. UE. L z 1998 r. Nr 204, s. 37, ze zm.), którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy;
2. Urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem - od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry - podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 612, ze zm.).
W powołanej, abstrakcyjnej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego jednoznacznie rozstrzygnięto wątpliwości dotyczące stosowania ustawy o grach hazardowych i nakładania kar pieniężnych za urządzanie gier hazardowych poza kasynem gry, a z mocy art. 269 § 1 p.p.s.a. Sąd rozpoznający skargę jest zaś związany uchwałą. Warto ponadto zauważyć, iż w wyroku z 11 marca 2015 r., sygn. akt P 4/14 Trybunału Konstytucyjny orzekł, że notyfikacja tzw. przepisów technicznych, o której mowa w dyrektywie 98/34/WE oraz w rozporządzeniu w sprawie notyfikacji nie stanowi elementu konstytucyjnego trybu ustawodawczego i stwierdził, że art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych są zgodne z art. 2 w związku z art. 7 oraz z art. 20 i art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.
Z kolei, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonej we wspomnianej wcześniej uchwale w sprawie II GPS 1/16, wymieniony przepis ustawy krajowej, sam w sobie nie kwalifikuje się do żadnej spośród grup przepisów technicznych, o których mowa w dyrektywie 98/34/WE. Zważywszy na zakres regulacji zawartej w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, w przepisie tym nie ustanowiono bowiem warunków determinujących w sposób istotny nie tylko skład, ale przede wszystkim właściwości lub sprzedaż produktu. Sposób prowadzenia działalności przez podmioty urządzające gry, wskazany w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych jest więc obojętny z punktu widzenia "technicznego" – jego istotnego wpływu na właściwości lub sprzedaż produktu (automatu do gier) wykorzystywanego do urządzania na nim gier hazardowych, i to zarówno tych, o których mowa w art. 2 ust. 3 i ust. 5, jak i gier wymienionych w art. 129 ust. 3 przywołanej ustawy.
Przekonania o technicznej "naturze" art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych (w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE), skutkującej powinnością notyfikacji, nie uzasadnia również stanowisko prezentowane przez Trybunał Sprawiedliwości w wyroku wydanym w sprawie C - 98/14. We wspomnianym rozstrzygnięciu nie sformułowano bowiem tezy o technicznym charakterze przepisów sankcjonujących, ustanowione w ustawie węgierskiej zakazy użytkowania automatów do gier poza kasynami. Tym samym, ograniczenia te nie zostały uznane za przepisy techniczne w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy, których projekty powinny stanowić przedmiot powiadomienia przewidzianego w art. 8 ust. 1 akapit pierwszy dyrektywy (por. także orzeczenia w sprawie C - 65/05 oraz w sprawach połączonych C - 213/11, C - 214/11 i C - 217/11).
Z tych względów stwierdzić należy, że art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych nie jest przepisem technicznym, w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE, którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej stosownie do art. 8 ust. 1 tej dyrektywy. Przepis ten ustanawia sankcję za działania niezgodne z prawem, zaś ocena tej niezgodności dokonywana jest na podstawie innych wzorców normatywnych. O możliwości zastosowania, bądź o konieczności odmowy zastosowania art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych decydują bowiem okoliczności konkretnej sprawy i zestawienie, w jakim przepis ten występuje w ramach konstrukcji normy prawnej odnoszącej się do ustalonego stanu faktycznego. Oznacza to, że art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych zasadniczo może stanowić podstawę prawną dla nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych.
Na dopuszczalność stosowania art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych nie wpływa również jego treściowy związek z art. 14 ust. 1 tej samej ustawy. Jest o tyle istotne, że techniczny charakter ma właśnie art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych. Jego projekt nie został zaś przekazany Komisji Europejskiej, zgodnie z art. 8 ust. 1 tej dyrektywy 98/34/WE. W przekonaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uchwale podjętej w sprawie II GPS 1/16 zarówno cel ustanowienia regulacji zawartej w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, jak i funkcja tego przepisu sprawiają jednak, iż zawarte w nim unormowanie należy klasyfikować jako samoistne. Tym samym, brak notyfikacji art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych nie wpływa na dopuszczalność stosowania art. 89 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Jak już wcześniej wspomniano, zapatrywanie to wiąże Sąd w badanej sprawie. Z tego względu, w przekonaniu Sądu nie sposób uznać, iż organy obydwu instancji, z naruszeniem przepisów prawa unijnego zastosowały art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych.
Ponadto, należy zauważyć, że projekt ustawy nowelizującej ustawę o grach hazardowych został – w przekonaniu Sądu - prawidłowo notyfikowany Komisji Europejskiej 5 listopada 2014 r. (nr notyfikacji: 2014/0537/PL), a nowa regulacja prawna obowiązuje od 3 września 2015 r. W tym stanie rzeczy, tym bardziej nie znajdują uzasadnienia argumenty i zarzuty Skarżącego podkreślającego naruszenie prawa unijnego.
To samo dotyczy zarzutów procesowych. Nie sposób podzielić zapatrywania Skarżącego, co do naruszenia art. 120 i 121 O.p. oraz ukształtowanej w nich zasady legalizmu oraz zasady zaufania. Skoro bowiem działania organów obydwu instancji były zgodne nie tylko z polską ustawa, ale i z prawem unijnym, to nie miały miejsca uchybienia skutkujące naruszeniem wspomnianych pryncypiów postępowania podatkowego. Wbrew temu, co Spółka podnosi w skardze, decyzja zawiera zaś uzasadnienie faktyczne i prawne, a zatem nie można zarzucać jej obrazy art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę uznając ją za bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło