III SA/Gl 370/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie : Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Jużków po rozpoznaniu w dniu 26 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 27 lipca 2016r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: zmienić postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 27 lipca 2016 r. w ten sposób, że zwolnić stronę skarżącą z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych; W skardze z dnia 23 marca 2016 r. strona skarżąca wniosła za pośrednictwem pełnomocnika o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu powyższego wskazała, że z tytułu sprzedaży hurtowej [...] i [...] nie wykazuje obecnie dochodu. W ostatnim roku obrotowym poniosła stratę rzędu 12.180,53 zł. Nie posiada też środków trwałych, które mogłaby spieniężyć, celem uiszczenia wpisu sądowego. Wprawdzie jej kapitał zakładowy wynosi 120.000,00 zł, niemniej jednak miesięczne wydatki, które generuje, niezależnie od posiadanych w kwocie 643,00 zł zobowiązań kształtują się na poziomie 3.321,48 zł. Ponadto z uwagi na wykonywane przez [...][...] Urząd Skarbowy w S. czynności egzekucyjne w postaci zabezpieczenia rachunku bankowego i majątku utrudnione lub wręcz niemożliwe jest prowadzenie bieżącej działalności. Dlatego też nie jest w stanie uiścić nawet 1% należności podatkowych ustalonych w zaskarżonej decyzji. Jako uzupełnienie podanych wyżej danych do akt sprawy przedłożono nieuwierzytelnione wydruki: - sprawozdań finansowych za lata 2014/2015; - ewidencji środków trwałych; - raportów kasowych z 2014 i 2015 r.; - zeznania podatkowego CIT-8 za 2015 r. Ponadto w piśmie z dnia 23 czerwca 2016 r. poinformowano, że pozostałe dokumenty źródłowe, o które Spółka była wzywana zostaną przedłożone w terminie późniejszym. Dotychczasowy prezes zarządu ustąpił bowiem ze stanowiska, a nadto złożył wniosek o ogłoszenie upadłości, którego odpis na dzień 18 lipca 2016 r. nie został Spółce doręczony. Postanowieniem z 27 lipca 2016 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej spółce przyznania prawa pomocy. Stwierdził, że skarżąca Spółka nie wykazała, aby złożony przez nią wniosek zasługiwał na uwzględnienie wskazując, iż do dnia dzisiejszego nie przedłożyła wyciągów z posiadanych rachunków bankowych oraz dokumentów potwierdzających, że do zgromadzonych tam środków skierowana została egzekucja. Ponadto nie wykazała na jakim etapie jest prowadzone jest postępowanie o ogłoszenie upadłości. To w konsekwencji w jego ocenie skutkowało brakiem wystarczających podstaw aby przyjąć, że sytuacja Spółki przemawia za przyznaniem prawa pomocy i wydaniem postanowienia o oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Od powyższego orzeczenia skarżąca spółka wniosła w ustawowym terminie sprzeciw. Podkreślając, że w ocenie skarżącej w złożonym wniosku w sposób dostateczny wykazano, ze obecna sytuacja majątkowa spółki uniemożliwia uiszczenie opłaty od skargi w przepisanej prawem wysokości bez zagrożenia dla funkcjonowania spółki. Jak wykazano spółka obecnie nie wykazuje dochodu. Ostatni rok obrotowy został zakończony stratą, a spółka nie podsiada środków trwałych, które mogłyby zostać spieniężone w celu uzyskania środków finansowych na uiszczenie wpisu sądowego. Podkreślono także, że wpis ten wynoszący 1% należności podatkowych ustalony w skarżonej decyzji stanowiłby dla skarżącego kwotę której nie jest w stanie ponieść bez uszczerbku dla i tak bardzo złej kondycji finansowej. Na poparcie przedmiotowych twierdzeń skarżąca dołączyła dokumentację, uzupełnioną w związku z wezwaniem Sądu o sprawozdanie finansowe za lata 2014 i 2015 r., ewidencje środków trwałych oraz raport kasowy oraz złożone przez Spółkę zeznanie podatkowe CIT za rok 2015. W ocenie skarżącej te przedłożone dokumenty dawały podstawę dla przyjęcia, iż zasadnym jest przyznanie skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Jak wskazano spółka nie posiada majątku, który mógłby zostać spieniężony, a względem spółki skierowana jest egzekucja. Kwota dochodzonych należności na miesiąc kwiecień 2016 roku wynosi 2 676 250, 31 zł. Nadto, w dniu 14 marca 2016 roku spółka złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości, co również jawi się jako istotna okoliczność w zakresie przyznania skarżącej prawa pomocy. Skarżąca przedłożyła, załączając je do sprzeciwu wszelkie dostępne na dzień 16 sierpnia 2016 roku dodatkowe dokumenty, które w jej ocenie uzasadniają przyznanie na rzecz skarżącego prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a które to obrazują aktualną sytuację finansową spółki i uzasadniają jej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych. Na tę okoliczność przedłożyła zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego na dzień 4 kwietnia 2016 roku, gdzie kwota dochodzonych należności wynosi 2 676 250, 31 zł wraz z tytułami wykonawczymi stanowiącymi jego załączniki, zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego na dzień 31 maja 2016 roku, gdzie kwota dochodzonych należności wynosi 2 703 057, 08 zł oraz zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego na dzień 29 września 2015 roku, gdzie kwota dochodzonych należności wynosi 2 464 302, 00 zł. Pełnomocnik przedkłada także wezwanie Sądu Rejonowego K. w K., Wydział [...], sygn. Akt [...] do uzupełniania braków formalnych wniosku o ogłoszenie upadłości z dnia 30 marca 2016 roku, wniosek o ogłoszenie upadłości z dnia 14 marca 2016 roku wraz z załącznikami. Ponadto, skarżąca załączyła przelewy z rachunku bankowego A Sp. z o. o., wskazujące iż obecnie z rachunku bankowego A Sp. z o.o. dokonywane są jedynie niezbędne przelewy związane z utrzymaniem rachunku bankowego spółki. I wobec powyżej wskazanych i udokumentowanych okoliczności wniosła o zwolnienie od wpisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na wstępie należy wyjaśnić, iż w myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zmianami) – zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." – w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658), rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 P.p.s.a.). Ustawa nowelizująca ten przepis weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015 r. Oznacza to, że obecnie sąd dokonuje merytorycznego rozpoznania sprzeciwu i wypowiada się o zasadności zaskarżonego sprzeciwem postanowienia lub zarządzenia, a nie jak dotychczas rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy na nowo. Zgodnie z art. 243 § 1 P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei na mocy art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Skarżąca Spółka składając wniosek o prawo pomocy zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku spółki A , należy wskazać, że stosownie do treści w art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie osobie prawnej, a także jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarżąca wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki, skutkujące uwzględnieniem złożonego wniosku w całości i zwolnieniem od kosztów sądowych. Oceniając przedłożone dokumenty księgowe obrazujące stan majątkowy spółki te dołączone do wniosku uzupełnione dokumentacją dołączoną do sprzeciwu przyjąć należało, że spółka nie jest w stanie ponieść kosztów niniejszego postępowania. Zdaniem Sądu skarżąca spółka wykazała, że jej sytuacja finansowa jest trudna. Świadczą o tym załączone zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego na dzień 4 kwietnia 2016 roku, gdzie kwota dochodzonych należności wynosi 2 676 250, 31 zł wraz z tytułami wykonawczymi stanowiącymi jego załączniki, zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego na dzień 31 maja 2016 roku, gdzie kwota dochodzonych należności wynosi 2 703 057, 08 zł oraz zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego na dzień 29 września 2015 roku, gdzie kwota dochodzonych należności wynosi 2 464 302, 00 zł. Ponadto Spółka w dniu 14 marca 2016 roku złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości. Z załączonych przez skarżącą przelewów z rachunku bankowego A Sp. z o. o., wynika iż obecnie z rachunku bankowego A Sp. z o.o. dokonywane są jedynie niezbędne przelewy związane z utrzymaniem rachunku bankowego spółki. I wobec powyżej wskazanej i udokumentowanej sytuacji finansowej spółki, mając na uwadze wysokość należnego od wniesionej skargi wpisu sądowego, za zasadne uznać należało zdaniem Sądu uwzględnienie złożonego wniosku co oznacza zwolnienie skarżącej Spółki z kosztów sądowych. Dlatego też, działając na podstawie przywołanych powyżej przepisów postanowiono jak w sentencji.