III SA/Gl 374/08

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 marca 2008 r. sprawy ze skargi "A." Spółki akcyjnej w likwidacji z siedzibą w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (w uzasadnieniu wspomniano także o zwolnieniu jedynie od opłat sądowych). Podniosła, że suma ciążących na niej należności publicznoprawnych zamyka się w kwocie [...], zwiększającej się każdego dnia o odsetki w wysokości [...] i że w toku ich egzekucji zajęto cały jej majątek oraz rachunki bankowe. Podkreśliła, iż w konsekwencji zaprzestała działalności gospodarczej, a zgłoszony przez nią wniosek o ogłoszenie upadłości został oddalony z uwagi na brak środków na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego. W rubrykę nr 6 urzędowego formularza /wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych/ wpisano [...], zaś w rubrykę 7 /wartość środków trwałych wnioskodawcy/ – [...]. Według wniosku Spółka za ostatni rok obrotowy poniosła stratę w wysokości [...], a jedyne środki, które posiada na rachunku bankowym, to [...]. Do wniosku załączono obszerną dokumentację potwierdzającą powyższe okoliczności, w szczególności odpisy: zeznania podatkowego za okres od dnia [...] do dnia [...] (wykazano w nim przychód w kwocie [...], koszty jego uzyskania w kwocie [...] oraz stratę w kwocie [...]), sprawozdania finansowego za ten okres (w związku ze wspomnianymi zaległościami publicznoprawnymi sporządzono je "przy założeniu braku możliwości kontynuowania działalności gospodarczej przez Spółkę w dającej się przewidzieć przyszłości". Wysokość tych należności znacznie przewyższa sumę aktywów trwałych – [...], aktywów obrotowych – [....] oraz przysługujących Spółce należności krótkoterminowych – [...]. Na uwagę zasługuje również wprost drastyczne zmniejszenie się przychodów ze sprzedaży w porównaniu do stanu na dzień [...] – z sumy [...] do [...]), deklaracji dla podatku od towarów i usług za okresy od [...] do [...] (najniższą podstawę opodatkowania tym podatkiem wykazano w [...] – [...], najwyższą w [...] – [...]), raportu kasowego za okres od [...] do [...] (saldo końcowe zamknęło się kwotą [...]), dokumentów wskazujących na stan kont posiadanych przez skarżącą oraz związanych z postępowaniem egzekucyjnym (przeciwko Spółce wystawiono kilka tytułów wykonawczych, a w toku postępowania zajęto większość majątku, z wyłączeniem tych nielicznych jego składników, które trudno zbyć) i upadłościowym (m. in. postanowienie Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...], sygn. akt [...], w którym Sąd, oddalając zażalenie na postanowienie odmawiające ogłoszenia upadłości skarżącej, stwierdził w szczególności, że kwota, jaką dysponowałby syndyk w chwili otwarcia upadłości, nie wystarczyłaby nawet na przeprowadzenie czynności wstępnych, niezbędnych dla rozpoczęcia likwidacji majątku) oraz z likwidacją skarżącej. Skarżącej w kilku postępowaniach przed Sądem przyznano już prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych – ostatnio nastąpiło to na podstawie postanowienia z dnia 21 lutego 2008 r., sygn. akt III SA/Gl 67/08. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Zgodnie zatem z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie prawnej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 przywołanej ustawy obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania. Osoba prawna, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna więc udowodnić istnienie wspomnianego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie ma dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania. W ocenie rozpoznającego wniosek powyższa przesłanka w rozpatrywanej sprawie została spełniona. Nie ulega bowiem wątpliwości, że najogólniej rozumiana sytuacja materialna skarżącej Spółki jest bardzo zła. Stanowi to konsekwencję przede wszystkim ciążących na niej należności publicznoprawnych, których spłata przekracza jej możliwości płatnicze. Wskazana okoliczność spowodowała nie tylko utratę przez Spółkę płynności finansowej, ale wręcz podważenie ekonomicznych podstaw jej funkcjonowania, co pociągnęło za sobą postawienie jej w stan likwidacji. Wysokość zobowiązań skarżącej przewyższa wszak niewspółmiernie zarówno sumę uzyskiwanych przez nią przychodów, które zresztą uległy w okresie poprzedzającym otwarcie likwidacji wręcz katastrofalnemu obniżeniu, jak i wartość jej majątku, którego i tak nie można ani zbyć, ani obciążyć z uwagi na dokonane zajęcia egzekucyjne. W tym stanie rzeczy nie można wymagać od wnioskodawczyni, aby wygospodarowała odpowiednie środki na potrzeby postępowania lub poczyniła na te cele jakiekolwiek oszczędności. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.