III SA/Gl 376/25
PostanowienieWSA w Gliwicach2025-06-16
Skład orzekający: Dorota Fleszer
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Dyrektora Aresztu Śledczego w przedmiocie odmowy przyjęcia skargi na decyzję o odmowie zgody na "telefon do adwokata" wydaną na podstawie Kodeksu karnego wykonawczego mieści się we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sprawa nie mieści się we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, ponieważ decyzja Dyrektora Aresztu Śledczego dotycząca odmowy zgody na "telefon do adwokata" oraz odmowy przyjęcia skargi na tę decyzję, wydana na podstawie Kodeksu karnego wykonawczego, nie jest objęta zakresem kontroli sądów administracyjnych określonym w art. 3 i 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Spory dotyczące praw i obowiązków osadzonych, w tym odmowy zgody na kontakt z adwokatem, podlegają jurysdykcji sądów powszechnych, w szczególności sądów penitencjarnych.Stan faktyczny
R. K., osoba osadzona, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w T. odmawiającą przyjęcia skargi na wcześniejszą decyzję o odmowie zgody na "telefon do adwokata". Dyrektor Aresztu Śledczego wniósł o odrzucenie skargi, powołując się na postanowienie Sądu Okręgowego utrzymujące w mocy zaskarżoną decyzję.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Fleszer po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. K. na decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w T. z dnia 13 lutego 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia skargi na decyzję postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia 22 lutego 2025 r. R. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w T. z 13 lutego 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia skargi na decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w T. z dnia 12 stycznia 2025 r. w przedmiocie nie wyrażenia zgody na "telefon do adwokata" wydanej na podstawie ustawy z 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 2023 r. poz. 127), dalej "kkw".
W odpowiedzi na skargę dyrektor wniósł o odrzucenie skargi, załączając postanowienie Sądu Okręgowego w G. Wydział VII Penitencjarny i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń Karnych z 16 kwietnia 2025 r. sygn. akt [...] utrzymującego w mocy zaskarżona decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu, bowiem sprawa, w której ją wniesiono, nie mieści się we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, określonej w art. 3 i 4 ustawy z 30 VIII 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, ze zm.), dalej "ppsa".
Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 VI 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 VIII 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z 16 XI 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z 29 VIII 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 VI 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 VIII 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto, sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 kpa oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 2a i 3).
W myśl natomiast art. 4 ppsa, sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
W pojęciu sprawy sądowoadministracyjnej mieszczą się zatem kontrola działalności administracji publicznej, w zakresie wyznaczonym w art. 3 ppsa, a także kwestie określone w art. 4 ppsa (tj. spory o właściwość lub kompetencyjne). Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania spraw, które nie zostały wymienione w przytoczonych regulacjach.
Jak wynika z akt sprawy przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu skarżący (będący osobą osadzoną) uczynił decyzję z Dyrektora Aresztu Śledczego w T. z 13 lutego 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia skargi na decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w T. z dnia 12 stycznia 2025 r. w przedmiocie nie wyrażenia zgody na "telefon do adwokata" wydanej na podstawie kkw.
Skarżący nie wskazał zatem decyzji, postanowienia lub innego aktu czy czynności, które organy administracji publicznej wydały lub dokonały, a które zgodnie z obowiązującymi przepisami mogłyby być przedmiotem skargi przed sądem administracyjnym.
Wyjaśnić należy, że prawa i obowiązki osadzonych zostały uregulowane w rozdziale 3 kkw. Nie mogą one być jednak przedmiotem oceny przez sąd administracyjny, bowiem nadzór nad wykonywaniem kary pozbawienia wolności wykonują wskazane w kkw organy. Są wśród nich nie tylko organy Służby Więziennej, ale też sąd powszechny, w szczególności sąd penitencjarny lub sędzia penitencjarny, należący do organów postępowania wykonawczego w myśl art. 2 kkw. Wobec tego decyzję o wymierzeniu kary dyscyplinarnej, zgodnie z art. 7 i art. 34 kkw, skazany może zaskarżyć do sądu penitencjarnego oraz do sędziego penitencjarnego, co zresztą skarżący uczynił – jak wynika z załączonego przez organ postanowienia właściwy Sąd Okręgowy jego skargę rozpatrzył.
Stosownie zaś do treści art. 58 § 1 pkt 1 ppsa, sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Z powyższych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ppsa, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło