III SA/Gl 377/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2018-10-29
Skład orzekający: Sędzia WSA Adam Nita
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy pełnomocnik ustanowiony z urzędu sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, strona może skutecznie wnioskować o ustanowienie kolejnego pełnomocnika z urzędu w celu sporządzenia tej skargi?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może zmienić osoby pełnomocnika ustanowionego z urzędu, gdyż kompetencja ta należy do właściwej Okręgowej Izby Radców Prawnych. Ponadto, złożenie przez pełnomocnika opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wyłącza możliwość skutecznego wnioskowania o przyznanie kolejnego pełnomocnika z urzędu w tym zakresie, co znajduje potwierdzenie w utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych.Stan faktyczny
Strona skarżąca, I.M., wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczącą podatku od towarów i usług. Po oddaleniu skargi przez WSA w Gliwicach, pełnomocnik procesowy z urzędu złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Pełnomocnik strony, jej syn M.M., wniósł o ustanowienie innego pełnomocnika z urzędu (doradcy podatkowego) w celu sporządzenia skargi kasacyjnej. Referendarz sądowy umorzył postępowanie w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy, uznając, że prawo pomocy zostało już skonsumowane. Pełnomocnik strony złożył sprzeciw od tego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 27 czerwca 2018 r. o umorzeniu postępowania w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Adam Nita po rozpoznaniu w dniu 29 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 27 czerwca 2018 r. o umorzeniu postepowania w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi I.M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: utrzymać w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 27 czerwca 2018 r.
Wyrokiem z dnia 14 grudnia 2017 r. Sąd oddalił skargę I.M. na zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K..
Pełnomocnikiem skarżącej w tej sprawie jest jej syn M.M.. Skarżącą reprezentował jednak w postępowaniu sądowym pełnomocnik procesowy z urzędu w osobie radcy prawnego, który w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, złożył informację o braku podstaw do złożenia skargi kasacyjnej od wyroku zapadłego w przedmiotowej sprawie. Załącznikiem do tego pisma była opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu.
Odpis przedmiotowej opinii został doręczony pełnomocnikowi strony skarżącej M.M. w dniu 19 kwietnia 2018 r. wraz z pouczeniem o przewidzianej w art. 177 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.– zwanej dalej "p.p.s.a.") możliwości złożenia skargi kasacyjnej w terminie liczonym od daty doręczenia tego odpisu.
W dniu 24 maja 2018 r. wpłynęło do Sądu pismo pełnomocnika skarżącej – M.M., w którym wnosił on o ustanowienie dla strony skarżącej pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie doradcy podatkowego w celu sporządzenia i podpisania skargi kasacyjnej od wyroku zapadłego w niniejszej sprawie.
Postanowieniem z dnia 27 czerwca 2018 r. referendarz sądowy umorzył postępowanie w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia referendarz sądowy wskazał, iż sporządzenie przez pełnomocnika ustanowionego dla strony opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej powoduje, że nie może ona skutecznie wnioskować o ustanowienie kolejnego pełnomocnika, gdyż przyznane jej w tym zakresie prawo pomocy zostało już skonsumowane. Na potwierdzenie tego stanowiska zostało przytoczone zbieżne orzecznictwo sądów administracyjnych.
Nie zgadzając się z wydanym rozstrzygnięciem pełnomocnik Strony skarżącej – M.M. złożył sprzeciw od opisanego postanowienia referendarza sądowego. W jego uzasadnieniu podał, że jego intencją było wnioskowanie o przyznanie pełnomocnika z urzędu w osobie doradcy podatkowego, a zaznaczył na urzędowym formularzu radcę prawnego przez pomyłkę. Wskazał także, iż ustanowiony w sprawie pełnomocnik sam złożył wniosek o zwolnieni z obowiązku reprezentowania Strony w postepowaniu ze względu na brak wiedzy i doświadczenia w prowadzeniu spraw z zakresu podatku od towarów i usług.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że w niniejszej sprawie zastosowanie znajduje art. 260 p.p.s.a., zgodnie z którego treścią rozpoznając sprzeciw od postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 ustawy p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Ponieważ sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosuje odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Mając na uwadze okoliczności prawne i faktyczne Sąd stanął na stanowisku, iż złożony sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż subiektywny brak zadowolenia Strony, czy też jej pełnomocnika – syna M.M. ze sposobu świadczonej pomocy prawnej przez radcę prawnego z urzędu nie uprawnia Sądu do zmiany osoby pełnomocnika, albowiem w kompetencji Sądu mieści się jedynie ustanowienie pełnomocnika z urzędu w ramach prawa pomocy, z kolei wyznaczenie na tego pełnomocnika konkretnej osoby należy do zadań właściwej Okręgowej Izby Radców Prawnych.
W ślad za referendarzem sądowym wskazać trzeba również, iż możliwość skutecznego wnioskowania o przyznanie kolejnego pełnomocnika z urzędu został wyłączona poprzez sporządzenie przez pełnomocnika ustanowionego dla strony opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Przy czym przedstawiony pogląd ma swoje oparcie w utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych na co zwrócił uwagę referendarz sądowy w swoim postanowieniu z dnia 27 czerwca 2018 r.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 249a p.p.s.a. oraz art. 260 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło