III SA/Gl 399/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w kwestii wniosku o prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: pozostawić wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Pismem z dnia 30 czerwca 2014r. R.G. złożył sprzeciw od zarządzenia Referendarza sądowego z dnia 2 czerwca 2014r. pozostawiającego wniosek o przyznanie mu prawa pomocy bez rozpoznania. Zarządzenie zostało doręczone skarżącemu w dniu 24 czerwca 2014r. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwaną dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Sąd nie znalazł podstaw do odrzucenia sprzeciwu wniesionego na zarządzenie referendarskie z dnia 2 czerwca 2014r., a zatem kwestia przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych podlega rozpoznaniu przez Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do postanowień art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek ten wolny jest od opłat sądowych. Z art. 252 § 2 p.p.s.a. wynika, że wniosek składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 256 pkt 1 p.p.s.a. Rada Ministrów rozporządzeniem z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245) określiła formularz wniosku oznaczonego symbolem PPF dla wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej oraz formularz PPPr dla osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej. W przypadku osób fizycznych występujących z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, ustawodawca w § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia, nakłada na sąd obowiązek jego przesłania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania (art. 257 p.p.s.a.). W świetle uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008r. (I OPS 1/08, CBOSA) niezachowanie, określonego w art. 252 § 2 p.p.s.a., wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 257 tej ustawy, który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, bez względu na to czy wniosek złożyła osoba fizyczna czy osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej. Powołany art. 49 § 1 p.p.s.a. stanowi, że jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z analizy akt sprawy wynika, że pismem z dnia 25 kwietnia 2014r. strona skarżąca została wezwana do złożenia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie siedmiu dni, licząc od daty doręczenia wezwania pod rygorem, wynikającym z art. 257 p.p.s.a., pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Do wezwania został załączony formularz PPF. Ze znajdującego się w aktach sprawy potwierdzenia odbioru wynika, że powyższe wezwanie zostało skutecznie doręczone skarżącemu w dniu 7 maja 2014r. Zatem siedmiodniowy termin do złożenia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy upłynął z dniem 14 maja 2014r. W terminie tym braki formalne wniosku nie zostały usunięte – wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF nie został złożony. Wprowadzenie przez ustawodawcę sformalizowanego wniosku o przyznanie prawa pomocy ma na celu stosowanie jednolitych kryteriów dla wszystkich podmiotów występujących z wnioskiem o jej przyznanie. Formularz wniosku wskazuje jakie informacje są niezbędne do podjęcia rozstrzygnięcia w tym przedmiocie. Niezłożenie wniosku na urzędowym formularzu uniemożliwia rozpoznanie sprawy merytorycznie. W konsekwencji, mając na uwadze treść powołanego wyżej art. 257 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do wydania postanowienia o pozostawieniu wniosku skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych bez rozpoznania. Pozostawienie wniosku o przyznaniu prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych bez rozpoznania oznacza, że Sąd nie rozpoznaje wniosku merytorycznie z uwagi na niezłożenie wniosku na urzędowym formularzu PPF. Mając na względzie powyższe na zasadzie art. 260, art. 49 § 1 w zw. z art. 257 i art. 252 § 2 p.p.s.a. Sąd pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych bez rozpoznania.