III SA/Gl 420/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agata Ćwik – Bury po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. sp.k. w C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze na ww. decyzję, strona skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w K.. W uzasadnieniu wniosku strona stwierdziła, że wykonanie zaskarżonej decyzji narazi skarżącą na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, a w konsekwencji uniemożliwi jej prowadzenie dalszej działalności gospodarczej. Jednocześnie wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować dla spółki nieodwracalne skutki, ponieważ zapłata niezasadnej kary pieniężnej może spowodować utratę płynności finansowej spółki i wstrzymanie, bądź też zakończenie prowadzenia działalności gospodarczej. W efekcie skarżąca spółka będzie musiała ograniczyć zatrudnienie, zaprzestając prowadzenia działalności gospodarczej będzie musiała ogłosić upadłość. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej "P.p.s.a." – wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Na mocy art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu skargi sądowi przez organ, to wyłącznie sąd staje się właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku, a postanowienie w tym przedmiocie może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.). W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania strony skarżącej koniecznym jest odwołanie się do treści cytowanego wyżej przepisu, zgodnie z którym, po przekazaniu skargi sądowi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zestawiając treść tego przepisu z regulacją zawartą art. 61 § 1 P.p.s.a., należy stwierdzić, że zasadą jest, że akty lub czynności z zakresu administracji publicznej powinny być wykonane. Wniosek o wstrzymanie ich wykonania może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zaistnieje – z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie – niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ocena wskazanych okoliczności pozostaje w gestii sądu, natomiast obowiązkiem strony skarżącej jest nie tylko wskazanie na możliwość zaistnienia wskazanych zdarzeń, ale również uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Nie budzi wątpliwości, że zasadą jest, że zaskarżone rozstrzygnięcie, w tym w szczególności decyzja administracyjna, powinno być wykonane. Natomiast zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania, przewidzianej w art. 61 § 3 P.p.s.a., stanowi wyjątek od tej reguły i może nastąpić tylko wtedy, gdy ujawnione zostaną szczególne okoliczności uzasadniające skorzystanie z tej instytucji procesowej. Obowiązek ich wykazania spoczywa na wnioskodawcy. Nie wystarczy samo przywołanie przepisu, ponieważ wniosek powinien zawierać motywy odnoszące się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (tak w postanowieniach NSA: z dnia 13 grudnia 2004 r. sygn. akt FZ 496/04, Lex nr 799468, z dnia 22 listopada 2004 r. sygn. akt FZ 474/04, Lex nr 1405434 oraz z dnia 31 sierpnia 2004 r. sygn. akt FZ 267/04 – niepubl.). W ocenie Sądu okoliczności takie nie zostały, w rozpoznawanej sprawie, w żaden sposób wskazane. Poza samym złożeniem wniosku nie uczyniono w istocie nic, aby wykazać i uprawdopodobnić, że rzeczywiście zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że nie stanowią przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji okoliczności wskazane w treści skargi oraz zasadność zaskarżonej decyzji, która nakłada na wnioskodawcę obowiązek zapłaty kary pieniężnej. W uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji zawarto bowiem sformułowanie o zapłacie niezasadnej kary pieniężnej. Kwestia "zasadności" zapłaty kary pieniężnej odnosi się do kwestii ewentualnej (potencjalnej) wadliwości zaskarżonej decyzji. Stwierdzenie ewentualnej wadliwości zaskarżonej decyzji, a w konsekwencji jej uchylenie jest przedmiotem merytorycznego rozpoznania w tej sprawie i nie może w żadnym wypadku stanowić przesłanki wstrzymania wykonania takiego aktu. Kwestia ta nie może być badana na etapie rozstrzygania w postępowaniu wpadkowym. Zbadanie, czy zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem przepisów prawa może nastąpić jedynie w fazie postępowania rozpoznawczego, które zakończone zostanie wydaniem wyroku, rozstrzygającego merytorycznie postępowanie sądowe w niniejszej sprawie. Natomiast samo przekonanie o zasadności podniesionych w skardze zarzutów nie jest i nie może być wystarczającym argumentem, aby uznać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie z wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny poglądem, który Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, subiektywne przeświadczenie wnioskodawcy jakoby zaskarżone rozstrzygnięcie organu było merytorycznie niesłuszne i naruszało prawo, nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 61 ustawy P.p.s.a. (tak w postanowieniu NSA z dnia 9 września 2004 r. sygn. akt FZ 358/04, Lex nr 799460). W uzasadnieniu wniosku wskazano przykładowy łańcuch kolejnych następstw spowodowanych wykonaniem zaskarżonej decyzji po stronie skarżącej spółki. Sformułowania zawarte w uzasadnieniu wniosku mają wzbudzić przekonanie, że w przypadku wykonania tej decyzji zachodzi niewątpliwie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków po stronie wnioskodawcy. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że strona w rzeczywistości nie wykazała występowania w sprawie przesłanek skutkujących uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Strona powołała jedynie ciąg następstw, jakie może pociągnąć za sobą wykonanie zaskarżonej decyzji, następstw, które wypełniają ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego. Co istotne, również z analizy akt administracyjnych nie wynika, aby istniały przesłanki do uwzględnienia wniosku złożonego przez skarżącą. Należy podkreślić, że sam fakt istnienia obowiązku wykonania zaskarżonej decyzji nie może stanowić samoistnej i skutecznej przesłanki uzasadniającej uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego. Powoływanie się przez stronę na powyższe okoliczności mogłoby odnieść skutek w rozpoznaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego, w sytuacji, gdyby wnioskodawca wskazał konkretne okoliczności i sytuacje, wykazując, że okoliczności te są realne i mają miejsce w rzeczywistości. Jednakże zdarzenia hipotetyczne, posiadające nawet pewien stopień prawdopodobieństwa, nie mogą stanowić skutecznej przesłanki uwzględnienia przedmiotowego wniosku. Wnioskodawca powołuje się bowiem na to, że wykonanie zaskarżonego aktu administracyjnego pociągnie za sobą niekorzystne dla niej skutki. Tymczasem ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 12 września 2012 r., I FZ 332/14, LEX nr 1503379). Należy przyjąć, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu powinien być wnikliwie uzasadniony. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami i dowodami. W interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie jest wystarczające jedynie samo stwierdzenie, że okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występują w sprawie, a tym bardziej wskazywanie hipotetycznych następstw wykonania decyzji – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2014 r., II FSK 998/14, LEX nr 1500173). Ogólne skutki i następstwa wykonania zaskarżonej decyzji mają charakter odwracalny. Strona w żaden sposób nie wykazała, że wykonanie decyzji pociągnie za sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jeżeli strona skarżąca nie uprawdopodobniła niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody, to trudno przecież przyjąć, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowodouje znaczną szkodę. Brak również jakichkolwiek argumentów wskazujących na to, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki. Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów, na mocy art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.