III SA/Gl 429/19
WyrokWSA w Gliwicach2019-06-25
Skład orzekający: WSA Małgorzata Jużków, WSA Beata Kozicka, WSA Marzanna Sałuda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję o wykreśleniu agencji zatrudnienia z rejestru, opierając się na protokole kontroli Państwowej Inspekcji Pracy, mimo zarzutów strony o naruszeniu przepisów postępowania i błędnej ocenie dowodów?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania przez organy obu instancji, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Organy przedwcześnie zanegowały prawidłowość przekazywania kandydatom broszury informacyjnej, nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania dowodowego i nie dokonały wszechstronnej oceny zebranego materiału dowodowego, w tym zeznań świadków i zastrzeżeń strony.Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. została wykreślona z rejestru agencji zatrudnienia decyzją Marszałka Województwa Śląskiego, utrzymaną w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Podstawą wykreślenia było naruszenie warunków prowadzenia agencji, w szczególności w zakresie przekazywania informacji o kosztach, zawierania umów oraz określania pracodawcy zagranicznego i okresu zatrudnienia. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną ocenę dowodów i pozbawienie jej czynnego udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Śląskiego i zasądził zwrot kosztów postępowania od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Katarzyna Czabaj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykreślenia z rejestru agencji zatrudnienia 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Śląskiego z dnia [...] r., nr [...], 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej: Kpa) oraz przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1065 ze zm., dalej "u.p.z.i.r.p. lub ustawa", po rozpatrzeniu odwołania "A" Sp. z o.o. z siedzibą w K. od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykreślenia podmiotu wpisanego pod numerem [...], tj. "A" Sp. z oo. z siedzibą w K. przy ul [...] z rejestru agencji zatrudnienia po uzyskaniu przez niniejszą decyzję przymiotu ostateczności – utrzymało w mocy decyzję pierwszoinstancyjną.
Argumentując podjęte rozstrzygnięcie, organ odwoławczy przybliżył dotychczasowy przebieg postępowania, według chronologii zdarzeń, wskazując przy tym prawne regulacje przedmiotu. W tych ramach odnotował, że zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. f "u.p.z.i.r.p." prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie świadczenia usług: pośrednictwa pracy, polegających w szczególności na kierowaniu osób do pracy za granicą u pracodawców zagranicznych, o którym mowa w ait. 85 u.p.z.i.r.p. – jest działalnością regulowaną w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz.U. poz. 646) i wymaga wpisu do rejestru podmiotów prowadzących agencje zatrudnienia, zwanego dalej "rejestrem". Ww. działalność regulowana może być wykonywana tylko wówczas, gdy przedsiębiorca spełnia warunki określone przepisami ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Celem przepisów u.z.p.z. jest ochrona bezpieczeństwa osób korzystających z usług agencji zatrudnienia i dlatego zostały w niej określone szczegółowe warunki prowadzenia agencji oraz sankcje za ich nieprzestrzeganie. Zgodnie z art. 18m ust. 1 pkt 5 u.p.z.i.r.p. marszałek województwa wykreśla, w drodze decyzji, podmiot wpisany do rejestru w przypadku: naruszenia przez podmiot warunków prowadzenia agencji zatrudnienia określonych w art. 19 pkt 2 i 3, art. 19b–19d, art. 85 ust. 2–5 oraz art. 85a. Decyzja w sprawie wykreślenia podmiotu z rejestru ma charakter związany, z uwagi na użyte w art. 18m ust. 1 pkt 5 u.p.z.i.r.p. sformułowanie "marszałek województwa wykreśla". Decyzja ta, jak zaznaczył, wydawana jest w przypadku stwierdzenia naruszenia przez agencję zatrudnienia któregokolwiek z warunków prowadzenia agencji zatrudnienia spośród określonych w art. 19 pkt 2 i 3, art. 19b–19d, art. 85 ust. 2–5 oraz art. 85a. Naruszenie któregokolwiek z warunków wskazanych w przywołanym powyżej przepisie stanowi samodzielną przesłankę do wydania takiej decyzji. Z akt sprawy – na co zwrócił uwagę – wynika, że Spółka została z dniem [...] r. wpisana pod numerem [...] do rejestru agencji zatrudnienia, natomiast zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] organ I instancji dokonał wykreślenia ww. podmiotu z rejestru agencji zatrudnienia, powołując się na przepisy art. 19d ust. 1 pkt 2, art. 85 ust. 2 pkt 1, 2, 4, 8 u.p.z.i.r.p.
W dalszych motywach wyjaśnił, że art. 19d ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. stanowi, iż agencja zatrudnienia oraz podmioty, o których mowa w art. 18c przed skierowaniem osoby do pracy za granicą albo pracy tymczasowej, do podmiotu działającego poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, są obowiązane do przekazania jej na piśmie informacji o kosztach, opłatach i innych należnościach, w tym określonych w art. 85 ust. 2 pkt 7, związanych z kierowaniem do pracy oraz podjęciem i wykonywaniem pracy za granicą. W art. 85 ust. 2 pkt 7 cyt. ustawy mowa jest z kolei o kwotach należnych agencji zatrudnienia z tytułu faktycznie poniesionych kosztów związanych ze skierowaniem do pracy za granicą, poniesionych na: a) dojazd i powrót osoby skierowanej, b) wydanie wizy, c) badania lekarskie, d) tłumaczenia dokumentów.
W przepisie art. 85 ust. 2 u.p.z.i.r.p. określono z kolei, co powinna zawierać prawidłowo sformułowana pisemna umowa zawierana przez agencję zatrudnienia z osobą kierowaną do pracy za granicą. Podstawowe elementy tej umowy zostały określone przepisami prawa, co oznacza ich bezwzględny charakter. Powyższe służy zabezpieczeniu interesów osób kierowanych do pracy za granicą u pracodawców zagranicznych, w tym udzielaniu im niezbędnych informacji o pracy, którą będą wykonywać. Art. 85 ust. 2 pkt 1, 2, 4, 8 u.p.z.i.r.p. stanowi, że kierowanie do pracy za granicą u pracodawców zagranicznych za pośrednictwem agencji zatrudnienia odbywa się wyłącznie bezpośrednio do pracodawcy zagranicznego na podstawie pisemnej umowy zawieranej przez te agencje z osobami kierowanymi. Umowa ta powinna określać w szczególności: pracodawcę zagranicznego i jego siedzibę; okres zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej; warunki ubezpieczenia społecznego oraz od następstw nieszczęśliwych wypadków i chorób tropikalnych; informację o trybie i warunkach dopuszczania cudzoziemców do rynku pracy w państwie wykonywania pracy.
Kolegium po przeanalizowaniu materiału dowodowego sprawy uznało, że w rozpatrywanej sprawie wystąpiła przesłanka z art. 18m ust. 1 pkt 5 u.p.z.i.r.p. obligująca właściwy organ do wykreślenia w drodze decyzji agencji zatrudnienia, ponieważ Spółka dopuściła się naruszenia warunków prowadzenia agencji zatrudnienia określonych w art. 19d ust. 1 pkt 2, art. 85 ust. 2 pkt 1, 2, 4, 8 u.p.z.i.r.p. Za przesądzający o powyższym Kolegium przyjęło treść protokołu nr [...] z przeprowadzonej u przedsiębiorcy kontroli przez Państwową Inspekcję Pracy w dniu [...], [...] i [...], [...]r., z którego wynika, że reprezentujący przedsiębiorcę w trakcie kontroli na podstawie pełnomocnictwa z dnia [...] r. R. L. oświadczył, że agencja przed skierowaniem osób do pracy za granicę nie przedstawia im na piśmie informacji o kosztach, opłatach i innych należnościach, w tym określonych w art. 85 ust. 2 pkt 7 u.p.z.i.r.p. związanych z kierowaniem do pracy oraz podjęciem i wykonywaniem pracy za granicą. Zgodnie z wyjaśnieniami takie informacje osobom kierowanym do pracy za granicą przekazywane są ustnie (jakie są mniej więcej koszty zakwaterowania na miejscu, jakie są mniej więcej koszty biletu lotniczego, jakie są koszty żywności). Zgodnie z oświadczeniem pracownikom jest przedstawiana broszura, która również jest dostępna na stronie internetowej pn. "Working and living in UK" (Praca i życie w Wielkiej Brytanii), gdzie wskazywane są informacje nt. pracy i życia w Wielkiej Biytanii. Okazana broszura była w j. angielskim, zgodnie z wyjaśnieniami osoby kierowane do pracy mają znać angielski w stopniu komunikatywnym.
Zaznaczył także, że z treści protokołu (s. 8) wynika, iż w toku kontroli kontrolującemu złożono oświadczenie, że ze wszystkimi osobami kierowanymi do pracy za granicą u pracodawcy zagranicznego agencja zawiera umowę według tego samego wzoru. Równocześnie przypomniał, że okazano losowo wybrane umowy świadczenie usług skierowania do pracy za granicę, w których wskazano w pkt 1.2 szczegółowe informacje na temat pracy, do której Agencja kieruje kierowanego, w tym 1.2.1. pracodawcy zagranicznego, 1.2.2. okresu zatrudnienia, 1.2.3. rodzaju i warunków pracy wynagrodzenia, 1.2.4. przysługujące kierowanemu świadczenia socjalne, 1.2.5. warunki ubezpieczenia społecznego oraz od następstw nieszczęśliwych wypadków i chorób tropikalnych zawarto w Załączniku nr 1 do umowy, zaś informacja o trybie i warunkach dopuszczenia cudzoziemców do rynku pracy w państwie wykonywania pracy stanowi Załącznik nr 2 do umowy.
W protokole opisano umowy zawarte z 3 osobami kierowanymi do pracy w 2016 r. i 3 osobami kierowanymi do pracy w 2017 r.
Z treści protokołu (s. 7) wynika, że na podstawie wykazów osób kierowanych do pracy za granicą w 2016 r. i 2017 r. do dnia [...] r. ustalono, że wszystkie osoby były kierowane do pracodawcy zagranicznego: "B". W protokole (s. 7) wskazano, że zgodnie z oświadczeniem pracodawca zagraniczny "B" jest agencją zatrudnienia w Wielkiej Brytanii, osoby kierowane do pracy za granicę kierowane przez podmiot kontrolowany zatrudniane są u pracodawcy zagranicznego agencji pracy tymczasowej "B" jako pracownicy tymczasowi. Z protokołu kontroli wynika, że w umowach o świadczenie usług zawieranych przez agencję zatrudnienia jako pracodawcę zagranicznego wskazywano jednak nie "B" lecz inne podmioty. I tak, z opisanego na s. 9 protokołu kontroli PiP załącznika do umowy o świadczenie usług skierowania do pracy za granicę z dnia [...] r. zawartej z P. B., wynika, że odnośnie danych pracodawcy zagranicznego wskazano: "C". Zgodnie z wyjaśnieniami udzielonymi podczas kontroli osoba kierowana jest do pracy w brytyjskiej agencji zatrudnienia, tj. "B", w załączniku wskazany jest natomiast pracodawca użytkownik, do którego osoba będzie kierowana przez pracodawcę zagranicznego, tj. "B", aby osoba wiedziała, gdzie będzie wykonywała pracę. W analogiczny sposób ujęto dane pracodawcy zagranicznego w przypadku pozostałych analizowanych przypadków: załącznik do umowy ze Z. B. z dnia [...] r. pracodawca zagraniczny – "D" (s. 9 protokołu), załącznik do umowy z G. C. z dnia [...] r. pracodawca zagraniczny – "C", (s. 10 protokołu), załącznik do umowy z P. K. z dnia [...] r. pracodawca zagraniczny – "E" (s. 11 protokołu), załącznik do umowy ze S. P. z dnia [...] r. pracodawca zagraniczny – "C", (s. 11 protokołu), załącznik do umowy ze S. S. z dnia [...] r. pracodawca zagraniczny – "C", (s. 12 protokołu). Odnosząc się do treści art. 85 ust. 1 u.p.z.i.r.p., wskazał, że zgodnie z nim podejmowanie pracy za granicą następuje w ściśle określonych formach, tj.: w drodze bezpośrednich uzgodnień dokonywanych przez osoby podejmujące pracę z pracodawcami zagranicznymi, za pośrednictwem publicznych służb zatrudnienia, za pośrednictwem agencji zatrudnienia wyłącznie w ramach świadczonej usługi, o której mowa w art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. f, tj. polegającej na kierowaniu osób do pracy za granicą u pracodawców zagranicznych, o którym mowa w art. 85 cyt. ustawy. Z kolei przepis art. 85 ust. 2 u.p.z.i.r.p. stanowi, że "kierowanie do pracy za granicą u pracodawców zagranicznych za pośrednictwem agencji zatrudnienia odbywa się wyłącznie bezpośrednio do pracodawcy zagranicznego na podstawie pisemnej umowy zawieranej przez te agencje z osobami kierowanymi". Podkreślił, że przepis art. 85 ust. 2 u.p.z.i.r.p. wskazuje przy tym obligatoryjne elementy takiej umowy, co służyć ma zabezpieczeniu interesów i praw osób kierowanych przez agencje do pracy za granicą. Elementem takiej umowy ma być m.in. zgodnie z art. 85 ust. 2 pkt 1 u.p.z.i.r.p. wskazanie pracodawcy zagranicznego i jego siedzibę. W ocenie Kolegium w ww. przypadkach wymóg ten nie został spełniony. W trakcie kontroli ustalono bowiem, że osoby kierowane do pracy za granicę przez agencję zatrudnienia pn. "A" Sp. z o.o. z siedzibą w K. zatrudniane były u pracodawcy zagranicznego agencji pracy tymczasowej "B" jako pracownicy tymczasowi, w umowach o świadczenie usług zawieranych przez agencję zatrudnienia jako pracodawcę zagranicznego wskazywano jednak nie "B" lecz inne podmioty. Wskazać przy tym należy, że przepis art. 85 ust. 2 u.p.z.i.r.p. wymaga, aby pisemna umowa zawierana przez agencję zatrudnienia z osobami kierowanymi do pracy za granicą – o skierowanie ww. osób do pracy za granicą – kierowała ww. osoby bezpośrednio do pracodawcy zagranicznego. Jeśli zatem pracodawcą, do którego ma być skierowany pracownik jest agencja pracy tymczasowej to ona powinna być wskazana jako pracodawca zagraniczny, a nie którykolwiek z możliwych pracodawców użytkowników. Nawet jeżeli pracownik jest kierowany do pracy za granicą z zamiarem świadczenia pracy w konkretnej firmie.
Odnośnie realizacji przez Agencję wymogu art. 85 ust. 2 pkt 2 u.p.z.i.r.p. stwierdził, że z protokołu kontroli PiP wynika, że w umowach nie wskazywano okresu zatrudnienia. We wszystkich opisanych w protokole przypadkach (umowy wskazane powyżej) odnośnie okresu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej wskazywano "Tymczasowe/Stałe", co – w jego ocenie – skutkuje w istocie niewskazaniem w umowie okresu zatrudnienia. Ponieważ art. 85 ust. 2 wskazuje obligatoryjne elementy umowy, co służyć ma zabezpieczeniu interesów i praw osób kierowanych przez agencje do pracy za granicą, stwierdził, że tak sformułowana informacja odnośnie okresu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w istocie nie daje żadnej wiedzy na temat okresu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej i stanowi o naruszeniu art. 85 ust. 2 pkt 2 u.p.z.i.r.p. Zgodnie z art. 85 ust. 2 pkt 2 u.p.z.i.r.p. zawierana z agencją zatrudnienia pisemna umowa, na podstawie której osoba jest kierowana do pracy zagranicznej u pracodawcy zagranicznego obligatoryjnie powinna wskazywać okres zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W umowie powinien być określony czas związania osoby kierowanej do pracy z konkretnym pracodawcą. W ocenie Kolegium w tych przypadkach wymóg ten nie został spełniony.
Odnośnie realizacji przez Spółkę wymogu art. 85 ust. 2 pkt 4 u.p.z.i.r.p. zobowiązującego do wskazania przez agencję w pisemnej umowie warunków ubezpieczenia społecznego oraz od następstw nieszczęśliwych wypadków i chorób tropikalnych stwierdził, że z ustaleń kontroli (protokół s. 9, 10, 11, 12) wynika, że w przypadku kontrolowanych umów (opisanych powyżej) zarówno w umowie, jak i załączniku nr 1 do umowy nie wskazano wymaganych warunków ubezpieczenia społecznego oraz od następstw nieszczęśliwych wypadków i chorób tropikalnych. Postanowienia dot. warunków ubezpieczenia społecznego oraz od następstw nieszczęśliwych wypadków i chorób tropikalnych, zgodnie z ustaleniami kontroli opisanymi w protokole (s. 8) miały się znajdować w Załączniku nr 1 do umowy. W ocenie Kolegium w ww. przypadkach powyższy wymóg nie został spełniony.
Odnośnie realizacji przez Spółkę wymogu art. 85 ust. 2 pkt 8 u.p.z.i.r.p. zobowiązującego do wskazania przez agencję w pisemnej umowie informacji o trybie i warunkach dopuszczania cudzoziemców do rynku pracy w państwie wykonywania pracy stwierdzić należy, że z ustaleń kontroli wynika, że w przypadku kontrolowanych umów (opisanych powyżej) wskazywano, że ww. informacje zawarte są w załączniku nr 2 do umowy, którego jednak nie okazano w trakcie kontroli. Z protokołu kontroli PIP (s. 9, 10, 11, 12) wynika, że R. L. złożył w trakcie kontroli oświadczenie, że "z uwagi na to, że obywatele polscy mają swobodny dostęp do rynku pracy w Wielkiej Brytanii są oni o tym informowani ustnie oraz w aplikacji rejestracyjnej znajdują się te informacje". Tym samym zadaniem Kolegium w ww. przypadkach powyższy wymóg nie został spełniony.
Mając to na uwadze Kolegium uznało, że Spółka dopuściła się naruszenia warunków prowadzenia agencji zatrudnienia określonych w art. 19d ust. 1 pkt 2, art. 85 ust. 2 pkt 1, 2, 4, 8 u.p.z.i.r.p. uznając jako przesądzający o powyższym dowód w postaci protokołu nr [...] z przeprowadzonej u przedsiębiorcy kontroli przez Państwową Inspekcję Pracy w dniu [...], [...] i [...], [...] r. Protokół ten został podpisany w dniu [...] r. przez osobę reprezentującą podmiot kontrolowany. W ocenie organu odwoławczego istotny dla sprawy jest fakt, że podmiot kontrolowany, pouczony na s. 14 ww. protokołu, o prawie zgłoszenia, przed podpisaniem protokołu kontroli, w terminie 7 dni od dnia przedstawienia protokołu, umotywowanych zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole – nie zgłosił żadnych umotywowanych zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole. W przypadku wniesienia natomiast takich zastrzeżeń zgodnie z przepisem art. 31 ust. 6 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 623, ze zm., dalej: PIP) inspektor pracy przeprowadzający kontrolę zobowiązany jest je zbadać, a w przypadku stwierdzenia zasadności zastrzeżeń – zmienić lub uzupełnić odpowiednią część protokołu. Zauważył, że opisy naruszeń wymogów u.p.z.i.r.p. wskazane w protokole mają charakter powtarzalny. Zaniechanie wniesienia zastrzeżeń, w przypadku błędnych ustaleń w protokole, jest sprzeczne z zasadami racjonalnego działania. Podniósł, że trudno zrozumieć, dlaczego podmiot kontrolowany nie wniósł zastrzeżeń do protokołu, skoro uważał, że zawierał nieprawdziwe treści. Co prawda, jak zaakcentował, pismem z dnia [...] r. (data wpływu) strona podniosła, że w trakcie kontroli PIP stan faktyczny został błędnie ustalony, ponieważ pełnomocnik wyznaczony do reprezentowania Spółki nie posiadał odpowiedniej wiedzy w zakresie prowadzonej przez spółkę działalności, niemniej jednak, jak zaznaczył, przedsiębiorca wyznaczając osobę do reprezentowania Spółki podczas kontroli ponosi ryzyko z tym związane. Zakres posiadanej przez pracownika wiedzy powinien być brany pod uwagę przy udzielaniu mu pełnomocnictwa, nie zaś przy kwestionowaniu ustaleń kontroli w innych sytuacjach, już poza procedurą postępowania kontrolnego.
Podkreślił także, że strona nie przedstawiła dowodu podważającego wiarygodność twierdzeń zawartych w przedmiotowym protokole kontroli. Z akt sprawy wynika, że przedsiębiorca zaczął kwestionować ustalenia protokołu dopiero po wszczęciu postępowania w sprawie wykreślenia podmiotu z rejestru agencji zatrudnienia. Kolegium analizując cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy odmówiło na podstawie art. 80 Kpa, tj. zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, wiarygodności i mocy dowodowej zeznaniom świadka – R. R. przesłuchanego przez organ I instancji w dniu [...] r. Dowód ten budzi wątpliwości Kolegium co do swojej wartości dowodowej. Przede wszystkim Kolegium zwraciło uwagę, że źródłem informacyjnym jest w tym przypadku podmiot bezpośrednio zainteresowany w danej sprawie, ponieważ to oświadczenia pełnomocnika spółki udzielone w trakcie kontroli zostały zawarte w protokole i świadczą o naruszeniu warunków prowadzenia agencji zatrudnienia określonych w art. 19d ust. 1 pkt 2, art. 85 ust. 2 pkt 1, 2, 4, 8 u.p.z.i.r.p. Podmiot ten jest zatem bezpośrednio zainteresowany tym, aby udowodnić, że nie doszło do naruszenia wskazanych powyżej warunków prowadzenia agencji zatrudnienia, zwłaszcza, że przesłuchanie to odbywa się na etapie ponownie prowadzonego przez organ I instancji postępowania dowodowego, a więc świadek posiadał pełną wiedzę co do konsekwencji ustaleń na etapie kontroli. To zaś, jak uznał organ drugoinstancyjny, nie sprzyja realizacji zasady prawdy obiektywnej i zachowaniu obiektywizmu. Trudno w tym przypadku przyjąć bowiem bezstronność świadka. Zastrzeżenia, jak zaakcentował, budzi moc dowodowa zeznań świadka, gdyż pismem z dnia [...] r. strona wnosiła o przeprowadzenie dowodu z zeznań tego świadka na okoliczność wykonywania przez spółkę obowiązków określonych w ustawie u.p.z.i.r.p., natomiast pismem z dnia [...] r. podniosła, że w trakcie kontroli Państwowej Inspekcji Pracy stan faktyczny został błędnie ustalony, ponieważ pełnomocnik wyznaczony do reprezentowania Spółki nie posiadał odpowiedniej wiedzy w zakresie prowadzonej przez spółkę działalności, a co za tym idzie poczynione przez niego oświadczenia (złożone w trakcie kontroli) nie odpowiadają stanowi rzeczywistemu. Trudno w jego ocenie uznać jego zeznania za wiarygodne źródło informacji, skoro odnieść je należy do wcześniejszego okresu działania agencji zatrudnienia, skontrolowanego przez PiP. W świetle stwierdzonych uchybień nie ma bowiem znaczenia, jak aktualnie prowadzona jest działalność ww. podmiotu. Decyzja wydawana na podstawie art. 18m ust. 1 pkt 5 u.p.z.i.r.p. ma bowiem charakter związany. W tej sytuacji Kolegium uznało, że nie może oprzeć się na zeznaniach świadka, które co należy podkreślić są także nieprecyzyjne, i tak, w szczególności: na pytanie pracownika organu 2: "czy Spółka przed skierowaniem osoby do pracy za granicą informuje na piśmie osoby kierowane, o kosztach, opłatach i innych należnościach w tym o kwotach należnych agencji zatrudnienia z tytułu faktycznie poniesionych kosztów związanych ze skierowaniem do pracy za granicą, poniesionych na dojazd i powrót osoby skierowanej, wydanie wizy, badania lekarskie? W jakiej formie?" świadek odpowiedział: "(...)nie pobieraliśmy żadnych opłat każdy wysyłany pracownik był powiadamiany na piśmie. Każda osoba wyjeżdżająca za granicę była informowana na piśmie i ustnie w trakcie rozmów rekrutacyjnych. Na naszych stronach internetowych widnieją broszury informacyjne, ulotki, że nie pobieramy żadnych opłat od osób kierowanych za granicę". Przezntując zeznania tego świadka wskazał, że na pytanie 3: "w jakim języku była sporządzona w/w informacja przekazana przez "A" Sp. z 0.0. osobom zainteresowanym", świadek odpowiedział: "w języku polskim i w języku angielskim, w obu językach", zaś na pytanie 4: "Czy w trakcie rekrutacji sprawdzana jest znajomość języka obcego?" świadek odpowiedział: "tak, języka angielskiego", a na pytanie 5: "W jaki sposób znajomość jest sprawdzana?" świadek odpowiedział: "za pomocą krótkiej konwersacji lub testu językowego. Konwersacja jest zawsze, a test nie w każdym przypadku, w zależności od oferty pracy". Prezentując zeznania tegoż świadka wskazał, także, że na pytanie 13: "Co zawiera taka umowa" (chodzi o umowę o skierowanie do pracy za granicą u pracodawcy zagranicznego") świadek odpowiedział: "umowa o skierowanie za. granicę zawiera oświadczenia stron, obowiązki i uprawnienia obu stron, szczegółowy opis warunków zatrudnienia, dane pracodawcy zagranicznego, miejsce wykonywania pracy, formę i wysokość wynagrodzenia, rodzaj umowy, informacje o kosztach opłatach oraz należnościach w związku ze skierowaniem do pracy za granicę, informację o trybie i warunkach dopuszczenia do pracy w kraju wykonywania pracy, informację o świadczeniach socjalnych oraz ubezpieczeniu oraz klauzulę (oświadczenie) dotyczącą przetwarzania danych osobowych". Ponadto wyjaśnił, że świadek ten oświadczył, że:
po pierwsze: przed podpisaniem umowy przedstawiana jest broszura w formie oddzielnego dokumentu w języku angielskim w formie pisemnej, która zawiera informację o warunkach i życiu w kraju, do którego jest kierowana osoba, czyli do Wielkiej Brytanii;
po drugie: jeżeli osoba nie zna języka angielskiego to jest w stanie zrozumieć co jest napisane, albowiem broszura zawiera elementy graficzne.
W ocenie organu odwoławczego bez znaczenia dla oceny co do naruszenia przez agencję zatrudnienia warunków prowadzenia działalności określonej w art. 19d ust. 1 pkt 2, art. 85 ust. 2 pkt 1, 2, 4, 8 u.p.z.i.r.p. pozostaje pisemne wyjaśnienie Spółki, kserokopia broszury pn. "Working and Living in UK" czy formularz aplikacyjny oraz regulamin Angażowania Pracowników Tymczasowych, ponieważ – jak podał – jako dowód potwierdzający spełnienie wymogu art. 19d ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. (przekazywanie przed skierowaniem osoby do pracy za granicą albo pracy tymczasowej) na piśmie informacji o kosztach, opłatach i innych należnościach, w tym określonych w art. 85 ust. 2 pkt 7, związanych z kierowaniem do pracy oraz podjęciem i wykonywaniem pracy za granicą, strona przedłożyła jedynie kopię broszury pn. "Working and Living in UK" sporządzonej w języku angielskim. Jednocześnie stwierdził, że ponieważ akta niniejszej sprawy wskazują, iż wymagany przez agencję poziom znajomości języka angielskiego u osób kierowanych do pracy za granicą, nie jest określany jednolicie, to przedłożenie broszury pn. "Working and Living in UK" sporządzonej w języku angielskim nie spełnia wymogu art. 19d ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p.
W dalszej kolejności Kolegium stwierdziło, że strona nie uczyniła zadość wymogom art. 19d ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. ponieważ nie przedstawiła dowodów, że przed skierowaniem osoby do pracy za granicą albo pracy tymczasowej, do podmiotu działającego poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przedstawiła jej na piśmie informacje o kosztach, opłatach i innych należnościach, w tym określonych w art. 85 ust. 2 pkt 7, związanych z kierowaniem do pracy oraz podjęciem i wykonywaniem pracy za granicą. Brak jest bowiem pisemnego potwierdzenia (udokumentowania) przedstawienia takich informacji. Na potwierdzenie tego przywołało treść protokołu z kontroli PIP, z którego wynika, że reprezentujący przedsiębiorcę oświadczył, że agencja przed skierowaniem osób do pracy za granicę nie przedstawia im na piśmie informacji o kosztach, opłatach i innych należnościach, w tym określonych w art. 85 ust. 2 pkt 7 u.p.z.i.r.p. związanych z kierowaniem do pracy oraz podjęciem i wykonywaniem pracy za granicą. Zgodnie z wyjaśnieniami takie informacje osobom kierowanym do pracy za granicą przekazywane są ustnie (jakie są mniej więcej koszty zakwaterowania na miejscu, jakie są mniej więcej koszty biletu lotniczego, jakie są koszty żywności). Zgodnie z oświadczeniem pracownikom jest przedstawiana broszura, która również jest dostępna na stronie internetowej pn. "Working and living in UK" (Praca i życie w Wielkiej Brytanii), gdzie wskazywane są informacje nt. pracy i życia w Wielkiej Brytanii. Okazana broszura była w j. angielskim, zgodnie z wyjaśnieniami osoby kierowane do pracy mają znać angielski w stopniu komunikatywnym. Zatem w ocenie Kolegium wymóg art. 19d ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. nie został spełniony.
Odnosząc się do odwołania Kolegium stwierdziło, że istotnie pełnomocnikowi strony organ I instancji nie doręczył części pism procesowych, tj. pism dot. wezwania świadków (nieprzesłuchanych ostatecznie), pism dot. terminu zakończenia postępowania, niemniej jednak uznał, te uchybienia jako nie wpływające na rozstrzygnięcie sprawy. W pozostałym zakresie Kolegium nie stwierdziło podniesionych w odwołaniu naruszeń prawa materialnego i procesowego. Opisane w decyzji naruszenie przez stronę art. 19g u.p.z.i.r.p. nie stanowiło podstawy zaskarżonej decyzji.
Na zakończenie podniósł, że decyzja w sprawie wykreślenia podmiotu z rejestru ma charakter związany, i wydawana jest w przypadku stwierdzenia naruszenia przez agencję zatrudnienia któregokolwiek z warunków prowadzenia agencji zatrudnienia spośród określonych w art. 19 pkt 2 i 3, art. 19b–19d, art. 85 ust. 2–5 oraz art. 85a.
W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach strona skarżąca, analogicznie jak w odwołaniu, wyraziła niezadowolenie z rozstrzygnięcia, a także sposobu procedowania orzekających w sprawie organów. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie tak prawa materialnego jak i procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
I. prawa procesowego, a to:
1) art. 6, art. 7, art. 9, art. 10 oraz art. 138 Kpa poprzez działanie sprzeczne z zasadą legalizmu, zasadą prawdy obiektywnej, zasadą pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej oraz zasadą wysłuchania stron, skutkujące utrzymaniem w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, pomimo zaistnienia licznych naruszeń procedury administracyjnej w postępowaniu toczącym się przed organem I instancji, skutkujących koniecznością uchylenia decyzji organu I instancji, które to uchybienia proceduralne zostały całkowicie pominięte przez organ II instancji, a dotyczyły w szczególności naruszenia:
a) art. 40 § 1 i 2 Kpa w zw. z art. 10 Kpa w stopniu rażącym poprzez wielokrotne wybiórcze doręczanie pism procesowych Skarżącemu z pominięciem jego pełnomocnika,
b) art. 79 Kpa w zw. z art. 50 Kpa i art. 10 Kpa w stopniu rażącym poprzez niepoinformowanie strony o miejscu, dacie i sposobie wezwania wnioskowanych przez stronę świadków (J. W. i P. Z.) celem ich przesłuchania i przez to uniemożliwienie stronie zadanie własnych pytań, ani niepoinformowanie strony o zmianie sposobu uzyskania informacji od wnioskowanych przez stronę świadków (z przesłuchania na pisemne wyjaśnienia ze sformułowaniem pytań wyłącznie przez organ administracji z pominięciem strony) przez co strona postępowania została pozbawiona możliwości czynnego udziału w postępowaniu,
c) art. 88 § 1 i 3 Kpa w zw. z art. 77, 78 oraz art. 7 Kpa poprzez nieuzasadnione poprzestanie wyłącznie na zawiadomieniu wnioskowanych przez stronę świadków o terminie przesłuchania, nie korzystając z możliwości zastosowania środków dyscyplinujących przewidzianych w Kpa;
d) art. 107 § 1-3 Kpa poprzez nieumieszczenie w uzasadnieniu decyzji organu I instancji jej obligatoryjnych elementów, tak w zakresie uzasadnienia faktycznego, jak i prawnego, a w szczególności niewyjaśnienie podstawy prawnej decyzji oraz niewskazanie przyczyn, z powodu których organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej dowodom przeciwnym oraz opatrzenie zarzucanych stronie naruszeń wyjaśnieniem skrajnie zwięzłym i nieprecyzyjnym,
d) art. 7 Kpa w zw. z art. 78 § 1 Kpa art. 75 § 1 Kpa oraz z art. 77 Kpa poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, przejawiające się w zaniechaniu wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, poprzestając jedynie na powieleniu błędnych i konsekwentnie przez stronę kwestionowanych w toku postępowania ustaleń poczynionych przez Państwową Inspekcję Pracy;
2. art. 44 § 1-4 Kpa poprzez nieprawidłowe doręczenie decyzji organu II instancji, mające swój wyraz zaniechaniu powtórnego zawiadomienia o możliwości odbioru przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję, co skutkuje brakiem doręczenia zaskarżonej decyzji;
3. art. 11 Kpa i art. 8 Kpa w zw. z art. 107 § 1-3 Kpa i art. 140 Kpa poprzez brak wskazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organu II instancji przyczyn nieuwzględnienia zarzutów procesowych podniesionych przez stronę w odwołaniu od decyzji organu I instancji, poprzestając jedynie na stwierdzeniu braku tych uchybień, co skutkuje uniemożliwieniem Skarżącemu zapoznanie się z motywami, którymi kierował się organ;
4. art. 77 Kpa poprzez błędną ocenę materiału dowodowego w postaci zeznań świadka R. L. w zakresie wymogu znajomości od kandydatów języka angielskiego mające swój wyraz w uznaniu, że wymóg znajomości języka angielskiego nie był określany jednolicie, podczas gdy z zeznań świadka w jasny sposób wynika, że znajomość tego języka była wymagana w stopniu podstawowym w 2016 r. i do połowy 2017 r. czyli w okresie, objętym kontrolą Państwowej Inspekcji Pracy (stanowiącym podstawę prowadzonego postępowania) natomiast brak wymogu znajomości języka angielskiego dotyczył okresu, nieobjętym tą kontrolą, co skutkowało uznaniem przez organ II instancji, że informacja przekazywana w j. angielskim nie spełnia wymogu z art. 19d ustawy;
5. art. 7 Kpa poprzez wydanie przez organ II instancji decyzji odmawiającej ochrony słusznego interesu strony.
II. prawa materialnego, tj.:
1) art. 18m ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 19d ust. 1 pkt 2 ustawy - poprzez ich błędne zastosowanie i przyjęcie że Skarżący nie wywiązuje się z informowania na piśmie osób kierowanych do pracy za granicą o kosztach opłatach i innych należnościach, w tym określonych w art. 85 ust. 2 pkt 7 ustawy, związanych z kierowaniem do pracy oraz podjęciem i wykonywaniem pracy za granicą, co skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji o wykreśleniu Skarżącego z rejestru agencji zatrudnienia;
2) art. 18m ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 1 ustawy - poprzez ich błędne zastosowanie i przyjęcie, że w umowach pośrednictwa pracy stosowanych przez Skarżącego znajdują się zapisy niespełniające wymogu oznaczenia pracodawcy zagranicznego, co skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji o wykreśleniu Skarżącego z rejestru agencji zatrudnienia;
3) art. 18m ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 2 ustawy - poprzez ich błędne zastosowanie i przyjęcie, że w umowach pośrednictwa pracy stosowanych przez Skarżącego znajdują się zapisy niespełniające wymogu dotyczące okresu zatrudnienia, co skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji o wykreśleniu Skarżącego z rejestru agencji zatrudnienia;
4) art. 18m ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 4 ustawy - poprzez ich błędne zastosowanie i przyjęcie, że w umowach pośrednictwa pracy stosowanych przez Skarżącego brak jest informacji dotyczących warunków ubezpieczenia społecznego co skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji o wykreśleniu Skarżącego z rejestru agencji zatrudnienia;
5) art. 18m ust. 1 pkt 5 ustawy w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 8 ustawy - poprzez ich błędne zastosowanie i przyjęcie, że w umowach pośrednictwa pracy stosowanych przez Spółkę brak jest informacji dotyczących trybu i warunków dopuszczania cudzoziemców do rynku pracy w państwie wykonywania.
W uzasadnieniu skarg, ich autor, zakwestionował w całości zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia przytaczając rozwinięte argumenty przedstawione w petitum skargi, zaprezentował ocenę prawną podstawy działania organu podnosząc, że nie można pogodzić się z ogólnikowym twierdzeniem zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jakoby w umowach pośrednictwa pracy stosowanych przez Spółkę brakowało informacji o warunkach ubezpieczenia społecznego oraz od następstw nieszczęśliwych wypadków i chorób tropikalnych. Podniósł, że przed skierowaniem do pracodawcy zagranicznego oraz przed podpisaniem Umowy, kandydaci są obowiązani do wypełnienia Formularza Aplikacyjnego. Częścią tego formularza jest dokument "Regulamin Angażowania Pracowników Tymczasowych", który wskazuje uprawnienia socjalne i pracownicze takie jak wymiar przysługującego urlopu łub wynagrodzenie chorobowe (przykładowy formularz aplikacyjny oraz dokument "Regulamin Angażowania Pracowników Tymczasowych" znajduje się w aktach sprawy). Powyższe dokumenty stanowią integralną część dokumentacji, która wręczana jest osobie kierowanej - nie sposób więc pogodzić się z zarzutem braku informacji o warunkach ubezpieczenia społecznego w umowach. Zaznaczył, w toku kontroli Państwowej Inspekcji Pracy przeprowadzonej w Spółce zostało ustalone, że osoby wysyłane do pracy za granicą przez Spółkę, kierowane są do pracodawcy zagranicznego, którym jest "B" z siedzibą w W. w Wielkiej Brytanii (spółka-matka wobec strony niniejszego postępowania). Wskazany pracodawca zagraniczny jest agencją zatrudnienia w Wielkiej Brytanii oraz agencją pracy tymczasowej. Osoby skierowane do tego pracodawcy zagranicznego są następnie kierowane jako pracownicy tymczasowi do innych podmiotów - podmioty te są wyraźnie wskazane w załączniku nr 1 do Umowy ("Opis Warunków Zatrudnienia"). Tym samym w ocenie autora skargi Spółka wywiązuje się z obowiązków określonych w art. 85 ust. 2 pkt 1 oraz pkt 4 ustawy.
Formułując powyższe zarzuty i podniesione na ich uzasadnienie argumenty wniósł o:
1) stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości oraz na mocy art. 135 Ppsa decyzji ją poprzedzającej w całości, alternatywnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz na mocy art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej Ppsa) decyzji ją poprzedzającej w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, z uwagi na konieczność wyeliminowania z obrotu decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa i konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania przez organ I instancji;
2) zasądzenie od Organu administracji na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
Ponadto wniósł o wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonej decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku przez organ administracji, na podstawie art. 61 § 3 Ppsa, wniósł o wstrzymanie w całości zaskarżonej decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.
Odpowiadając na skargę organ drugoinstancyjny podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym orzeczeniu i stwierdził, że jest ona nieuzasadniona oraz nie zawiera żadnych argumentów, które podważałyby jego merytoryczną prawidłowość. Powtórzył przy tym zasadnicze motywy zawarte w objętej skargą decyzji.
Postanowieniem z 13 marca 2019 r. tut. Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm., dalej: pusa) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa. Jednocześnie wyjaśnienia wymaga, że podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 pusa, zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 Ppsa.
Zgodnie z art. 134 § 1 Ppsa, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastrzeżeniem jej art. 57 a. W świetle art. 134 § 1 Ppsa, Sąd nie ma obowiązku, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak: NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt FSK 2326/04). Orzekanie – na podstawie art. 135 Ppsa – następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego podejmowania. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej. Z kolei z brzmienia art. 145 § 1 Ppsa wynika, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przytoczona regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Powołane regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania, którą jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie bada celowości, czy też słuszności zaskarżonej decyzji. Nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją wówczas, gdy wiąże się ona z negatywnymi skutkami dla niej, bowiem związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa.
Prawo do rzetelnej i sprawiedliwej procedury, ze względu na jego istotne znaczenie w procesie urzeczywistniania praw i wolności obywatelskich, mieści się w treści zasady państwa prawnego (art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Obowiązkiem organów orzekających jest zatem kierowanie się w toku postępowania administracyjnego zasadami wynikającymi z przepisów prawa proceduralnego. Przeprowadzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach kontrola legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie
W tym miejscu wskazać należy, iż stan faktyczny sprawy został zaprezentowany przy okazji omawiania dotychczasowego przebiegu objętego skargą postępowania. W ocenie Sądu brak jest zatem uzasadnionych podstaw do jego ponownego przedstawiania w tej części uzasadniania.
Biorąc pod uwagę powyżej wskazany zakres kontroli sądowej postępowania poddanego ocenie wskutek wywiedzionej skargi stwierdzić należy, że doszło w nim do naruszenia przepisów postępowania, w tym zwłaszcza art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 Kpa w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu organy tak I jak i II instancji przedwcześnie, albowiem bez prawidłowego dowodzenia, zanegowały, że przekazywanie kandydatom do pracy za granicą pisemnej broszury pt. "Working and Living in UK" (Praca i życie w Wielkiej Brytanii) nie stanowi prawidłowego wypełnienia obowiązku określonego w art. 19d ustawy. Okoliczność ta jest o tyle istotna albowiem, jak wynika z protokołu kontroli, który inkorporował jak zasadniczy dowód organ pierwszej instancji, a bezkrytycznie jako zasadnicze źródło dowodowe ocenił organ odwoławczy, każdej osobie, która korzysta z usług Spółki z zakresu pośrednictwa pracy, wręczana jest pisemna broszura "Working and Living in UK" ( Praca i życie w Wielkiej Brytanii) stanowiąca załącznik do pisma pełnomocnika Spółki z dnia [...] r. skierowanego do WUP K. Istotne jest bowiem, że zawarte tam informacje wskazują na:
po pierwsze – nie pobieranie żadnych opłat przez Spółkę za skierowanie do pracy,
po drugie – obowiązek założenia rachunku bankowego w banku na terytorium Wielkiej Brytanii oraz że prowadzenie takich rachunków w większości banków jest darmowe (strona szósta);
po trzecie – obowiązek zapewnienia we własnym zakresie zakwaterowania na terenie Wielkiej Brytanii oraz o sugerowanych sposobach zorganizowania sobie tego zakwaterowania (strona siódma);
po czwarte – wysokość kształtowania się koszty wyżywienia w Wielkiej Brytanii.
Tym samym wskazania wymaga, iż w pierwszej kolejności Sąd dokonał oceny zasadności zarzutów procesowych, które zmierzały do wykazania, że poprzez pozbawienie strony skarżącej możliwości czynnego udziału w postępowaniu dowodowym uniemożliwiono jej tak ustosunkowanie się do sposobu dalszego dowodzenia jak i złożenie wniosków dowodowych. W tym miejscu wskazania wymaga, że zarzuty procesowe, odnoszą swoją skuteczność w przypadkach, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami. Zgodnie z treścią tego przepisu, Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla to orzeczenie w całości lub części, gdy stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Przez możliwość istotnego wpływu na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji lub postanowienia, a więc na ukształtowanie w nich administracyjnego stosunku materialnoprawnego lub procesowego. W tej kategorii podstaw uchylenia zaskarżonego orzeczenia mieści się brak należytej staranności wykazany przez organ administracji publicznej w prowadzeniu sprawy, a wyrażający się w rozstrzygnięciu o niej bez pełnej znajomości stanu faktycznego oraz materiału dowodowego sprawy. Zatem jeżeli organ nie zbierze i nie rozpatrzy w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a obowiązek taki wynika z art. 77 § 1 Kpa i nie wykaże – wbrew dyspozycji art. 7 Kpa niezbędnej dbałości o dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, to sąd administracyjny jest zobowiązany wydać orzeczenie przewidziane w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Ppsa. Musi jednak przy tym uzasadnić, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, rozstrzygnięcie sprawy mogłoby być inne.
Mając powyższe na uwadze, jak także nieprzeprowadzenie zawnioskowanych na etapie postępowania przed organem I instancji dowodów – w ocenie Sądu – doprowadziło do nienależytego wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności. Podkreślenia wymaga, co zasadnie eksponuje autor skargi, że pełnomocnikowi Spółki nie została doręczona żadna korespondencja prowadzona przez organ I instancji z Urzędem Miasta B. oraz Powiatowym Urzędem Pracy w B. o nieprzeprowadzeniu przesłuchania, o które wnioskowała strona – pomimo tego, że był on ustanowiony od początku trwania niniejszego postępowania (co słusznie podnosi było wiadome organowi I instancji, gdyż to on wniósł odwołanie od pierwszej decyzji wykreślającej skarżącego z rejestru agencji zatrudnienia, która to decyzja została uchylona przez SKO).
Nadto zasadnie strona skarżąca zarzuca organom, że nie została poinformowana o zmianie formy uzyskania informacji od wnioskowanych przez nią świadków i zamiast przesłuchania organ zażądania od nich pisemnych wyjaśnień, z ustosunkowaniem się w ich ramach wyłącznie do kwestii podnoszonych przez pytającego, przez uniemożliwił jej zadawanie pytań i odniesienie się na bieżąco do podnoszonych kwestii. W sytuacji zaś gdy organ postanowił wezwać świadków celem osobistego przesłuchania za pośrednictwem urzędu pracy w B. oraz urzędu miasta B., strona nie została o tym fakcie poinformowana (pomimo obowiązku wyznaczonego art. 79 Kpa). Strona postępowania nie została poinformowana także o odstąpieniu od przeprowadzenia dowodu z przesłuchania tych świadków. Konsekwencją powyższych uchybień proceduralnych było zatem pozbawienie strony możliwości czynnego udziału w postępowaniu tj. naruszenie zasady określonej w art. 10 Kpa poprzez brak możliwości zajęcia stanowiska wobec kierunku działania przyjętego przez organ administracji.
Strona skarżąca wskazała jako kwestie istotne dla sprawy, a niewyjaśnione, dlaczego przy pełnej, bezkrytycznej, akceptacji ustaleń PIP, że informuje zarówno ustnie jak i pisemnie osoby kierowane, o kosztach zakwaterowania oraz kosztach transportu jako ponoszone przez osoby kierowane do pracy za granicą, organ uznał, że zaniedbała obowiązkowi ustanowionemu w art. 19d ust 1 pkt 2 ustawy. Zwłaszcza, że ta konsekwentnie podnosi, iż przed skierowaniem osoby do pracy za granicą informuje na piśmie osoby kierowane, o tym że nie pobiera od osób kierowanych żadnych opłat w związku ze skierowaniem do pracy za granicę, a co za tym idzie informuje na piśmie osoby kierowane, że nie pobiera nawet tych kwot, o których mowa w art. 85 ust. 2 pkt 7 ustawy. Spółka informuje też osoby kierowane, że podjęcie i wykonywanie pracy za granicą wiąże się z poniesieniem przez taką osobę pewnych kosztów, przez co należy uznać, że Spółka wykonuje obowiązek określony w art. 19d ustawy.
Ponieważ kontrolowane decyzje wydane zostały na podstawie m.in. art. 19 pkt 2 i 3, art. 19b–19d, art. 85 ust. 2–5 oraz art. 85a ustawy o promocji zatrudnienia, to podkreślenia wymaga, że aby organ mógł wydać na podstawie wskazanych przepisów prawa materialnego decyzję o wykreśleniu podmiotu wpisanego do rejestru podmiotów prowadzących agencje zatrudnienia zwanego "rejestrem", musiałoby zostać bezspornie ustalone, że wykreślony podmiot naruszył warunki prowadzenia agencji zatrudnienia. Musiałby zatem wykazać, i to w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, m.in., że:
po pierwsze – skarżący nie wywiązuje się z informowania na piśmie osób kierowanych do pracy za granicą o kosztach opłatach i innych należnościach, w tym określonych w art. 85 ust. 2 pkt 7 ustawy, związanych z kierowaniem do pracy oraz podjęciem i wykonywaniem pracy za granicą, co skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji o wykreśleniu Skarżącego z rejestru agencji zatrudnienia;
po drugie – w umowach pośrednictwa pracy stosowanych przez Spółkę znajdują się zapisy niespełniające wymogu oznaczenia pracodawcy zagranicznego a także znajdują się w niej zapisy niespełniające wymogu dotyczące okresu zatrudnienia, czy brak brak jest w nich informacji dotyczących warunków ubezpieczenia społecznego.
Okoliczności te są istotne, ich potrzebę i znaczenia dla przedmiotowego rozstrzygnięcia , co istotne, zauważył także organ odwoławczy w decyzji własnej z [...] r. poprzedzającej zaskarżoną decyzję, podnosząc, iż w sprawie brak jest zasadniczych ustaleń i odniesienia się organu I instancji do stanowiska strony, Tymczasem pomimo uchylenia ww decyzją decyzji pierwszoinstancyjnej i braku po niej zasadniczego dowodzenia i ustosunkowania się do zarzutów strony poddaną osądowi w tej sprawie decyzją stanowisko organu pierwszej instancji uznał za prawidłowe. Taka ocena niemalże przy tożsamości dowodów stanowiska organu pierwszej instancji godzi w zasady prowadzenia postępowania zgodnie z wymogami art. 6, 7, 8 Kpa i art. 77 Kpa.
Tym samym uchylenie decyzji ze względu na naruszenie art. 7 i art. 77 Kpa z uwagi na brak wykazania tych istotnych dla sprawy faktów, stało się konieczne. Organ drugiej instancji nie dokonał właściwej oceny zabranego w sprawie materiału dowodowego, a zebrane nie poddał własnej analizie i ocenie, co stanowi naruszenie wynikających z art. 77 § 1 i 80 Kpa obowiązków wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz dokonania oceny czy dana okoliczność została udowodniona, na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Naruszenie w tym zakresie przez Kolegium art. 77 § 1, 80 i 107 § 3 Kpa miało istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Nie można bowiem stwierdzić, czy nierozważenie dowodu dotyczącego istotnej dla sprawy okoliczności, pozostaje bez istotnego wpływu na wynik sprawy, dopóki nie dokona się oceny tego dowodu.
Stosownie do przepisów art. 7 Kpa i art. 77 § 1 Kpa i art. 80 Kpa podstawą prawidłowej decyzji w każdej sprawie może być tylko ocena całokształtu zgromadzonego przez organ administracyjny materiału dowodowego. Organ administracji nie może oprzeć rozstrzygnięcia na wybranych przez siebie dowodach, nawet jeżeli są one przekonywujące, nie wyjaśniając równocześnie dlaczego innym dowodom nie dał wiary lub uznał je za nieistotne. W sytuacji gdy organ II instancji orzekając wziął pod uwagę tylko część zgromadzonych w sprawie dowodów, inne całkowicie, bez wyjaśnienia przyczyny pomijając, uznać należy, iż postępowanie przeprowadzone zostało w sposób nie spełniający wymogów art. 7 i 77 Kpa.
Rozpoznając przedmiotową sprawę administracyjną należy wskazać, że zgodnie z art. 18m ust. 1 pkt 5 u.p.z.i.r.p. marszałek województwa wykreśla, w drodze decyzji, podmiot wpisany do rejestru w przypadku, między innymi, naruszenia przez podmiot warunków prowadzenia agencji zatrudnienia określonych we wskazanych tam przepisach. Organy administracji wydały swoje decyzje odwołując się do wyników kontroli przeprowadzonej przez inspektorów PIP i bazując na opisanych w tym protokole naruszeniach. Zdaniem Sądu obie decyzje podlegają uchyleniu z uwagi na naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 75, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa polegające na niewyjaśnieniu stanu faktycznego, które to naruszenia w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wskazane przepisy oraz art. 8 Kpa nakazują organom wyjaśnienie istotnych kwestii po wyczerpującym zebraniu, rozpatrzeniu i ocenie całego materiału dowodowego oraz kierowanie się przy tym zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, a ponadto elementy powyższe mają znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Obowiązkiem każdego organu administracji jest bowiem wyczerpujące wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, w szczególności uzasadnienie winno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Nieustalenie przez organy w ramach toczącego się postępowania lub pominięcie w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, może stanowić przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie, organy dopuściły się opisywanego powyżej naruszenia. Istotnym w sprawie jest, że orzekające w sprawie organy tak I jak i II instancji bezkrytycznie oparły się na ustaleniach innego organu zawarte w protokole pokontrolnym PIP, rezygnując z własnych ustaleń i oceny zarzucanych naruszeń. Mimo niekorzystnego dla strony rozstrzygnięcia nie przeprowadziły analizy konkretnych zachowań, które winny skutkować zastosowaniem środków sankcjonujących wobec strony. I o ile mocą art. 75 § 1 Kpa, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, to należy mieć w polu widzenia, że mocą art. 77 § 1 Kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek rozpatrzenia całego materiału dowodowego jest związany ściśle z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 80 Kpa). Zarówno w nauce, jak i w praktyce orzeczniczej podkreśla się, iż swobodna ocena dowodów, aby nie przerodziła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem reguł tej oceny, tj.: po pierwsze – opierać się należy na materiale dowodowym zebranym przez organ, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w przepisach prawa, po drugie – ocena powinna być oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego, po trzecie – organ powinien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy, z zastrzeżeniem ograniczeń dotyczących dokumentów urzędowych, które mają na podstawie art. 76 § 1 Kpa szczególną moc dowodową. Organ może odmówić wiary określonym dowodom, jednakże dopiero po wszechstronnym ich rozpatrzeniu, wyjaśniając przyczyny takiej ich oceny, a zatem po czwarte – rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych powinno być zgodne z prawidłami logiki (A. Wróbel. Komentarz do art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, nb. 3 [w:] A. Wróbel, M. Jaśkowska i M. Wilbrandt–Gotowicz. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz; Lex ). Tożsame stanowisko wyraził także WSA w Poznaniu w wyroku z 19 czerwca 2018 r., Sygn. akt III SA/Po 161/18, wszystkie przywoływane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl., w skrócie: CBOSA.
Tymczasem, co wymaga podkreślenia, organy obu instancji poprzestały na stwierdzeniu, że protokół kontroli, który został podpisany bez zastrzeżeń przez osobę reprezentującą podmiot kontrolowany, stanowi dowód tego co zostało w nim stwierdzone. Uwaga ta jawi się jako istotna albowiem organ przyjął brak zastrzeżeń, na ów czas, jako zdaje się uznanie jego ustaleń, pomimo tego, że zauważył, iż pismem z dnia [...] r. strona zakwestionowała stan faktyczny ustalony przez PIP podnosząc błędne ustalenia, z uwagi na nie posiadanie odpowiedniej wiedzy w zakresie prowadzonej przez spółkę działalności przez jej pełnomocnika, a jednak nie poddał ocenie tych wątpliwości i dalszemu dowodzeniu, zwłaszcza, że Spółka wskazywała dowody na potwierdzenie wywodzonych w toku kontroli wadliwości.
Nadto Kolegium, co wymaga podkreślenia, stwierdziło, że "istotnie pełnomocnikowi strony organ I instancji nie doręczył części pism procesowych, tj. pism dot. wezwania świadków (nieprzesłuchanych ostatecznie), pism dot. terminu zakończenia postępowania, niemniej jednak uznał, te uchybienia jako nie wpływające na rozstrzygnięcie sprawy", co w aspekcie ich treści i zakresu dowodzenia pozostaje ze sobą w sprzeczności albowiem albo wskazywał na dowody i nie zostały one przeprowadzone albo wskazywał na dowody i nie został powiadomiony o ich przeprowadzeniu, co z kolei wpłynęło na jego uprawnienia w zakresie dowodzenia w ustaleniu stanu faktycznego. Jednocześnie w sposób nieuprawniony organ przyjął, że "przedsiębiorca wyznaczając osobę do reprezentowania Spółki podczas kontroli ponosi ryzyko z tym związane" odnosząc to twierdzenie nie do sposobu procedowania przezeń i podejmowanych czynności ale do ustaleń faktycznych i dowodowych. Wskazując, że "(...)Zakres posiadanej przez pracownika wiedzy powinien być brany pod uwagę przy udzielaniu mu pełnomocnictwa, nie zaś przy kwestionowaniu ustaleń kontroli w innych sytuacjach, już poza procedurą postępowania kontrolnego" jakby potraktował procesowo pracownika i pełnomocnika pracodawcy tożsamo w sytuacji gdy nie wykazał, ażeby pełnomocnik był pracownikiem mocodawcy.
Wskazania wymaga także, że Kolegium stwierdziło, że analizując cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy odmawia na podstawie art. 80 Kpa, tj. zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, wiarygodności i mocy dowodowej zeznaniom świadka tj. R. R. przesłuchanego przez organ I instancji w dniu [...] r. Przy czym wartościowania zeznań tego świadka nie dokonało wespół z innymi dowodami, które wskazywałyby na ewentualną prawidłowość dokonanej oceny ich mocy dowodowej. Arbitralnie niejako uznając, że dowód ten budzi bowiem wątpliwości Kolegium co do swojej wartości dowodowej. Przede wszystkim dlatego, że źródłem informacyjnym jest w tym przypadku podmiot bezpośrednio zainteresowany w danej sprawie, ponieważ to oświadczenia pełnomocnika Spółki udzielone w trakcie kontroli zostały zawarte w protokole i świadczą o naruszeniu warunków prowadzenia agencji zatrudnienia określonych w art. 19d ust. 1 pkt 2, art. 85 ust. 2 pkt 1, 2, 4, 8 u.p.z.i.r.p. Równocześnie wskazał, że zastrzeżenia budzi moc dowodowa zeznań świadka, gdyż pismem z dnia [...] r. Spółka wnosiła o przeprowadzenie dowodu z zeznań tego świadka na okoliczność wykonywania przez nią obowiązków określonych w ustawie u.p.z.i.r.p., natomiast pismem z dnia [...] r. podniosła, że w trakcie kontroli Państwowej Inspekcji Pracy stan faktyczny został błędnie ustalony, ponieważ pełnomocnik wyznaczony do reprezentowania Spółki nie posiadał odpowiedniej wiedzy w zakresie prowadzonej przez spółkę działalności, a co za tym idzie poczynione przez niego oświadczenia (złożone w trakcie kontroli) nie odpowiadają stanowi rzeczywistemu. W tych realiach, bez dokonania ustaleń rozbieżności po pozyskaniu i ustaleniu de facto wiedzy tegoż świadka, w aspekcie posiadanej przez niego wiedzy tak z bezpośredniej obserwacji jak i pośredniego, z przekazu osób trzecich, trudno na tym etapie uznać za prawidłowe, że zeznania tegoż świadka są niewiarygodne.
Ponadto w sytuacji nie przeprowadzenia dowodów podnoszonych i wnioskowanych przez stronę stwierdził, że "nie przedstawiła dowodu podważającego wiarygodność twierdzeń zawartych w przedmiotowym protokole kontroli". Z akt sprawy wynika, że przedsiębiorca zaczął kwestionować ustalenia protokołu dopiero po wszczęciu postępowania w sprawie wykreślenia podmiotu z rejestru agencji zatrudnienia. Nie wiadomo także dlaczego organ odwoławczy uznał, że opisane przez stronę naruszenie art. 19g u.p.z.i.r.p. nie stanowiło podstawy zaskarżonej decyzji. Stwierdzone powyżej naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia, czyni zdaniem Sądu, przedwczesną ocenę zaskarżonej decyzji z punktu widzenia prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Sprawa wymaga bowiem rozpoznania od początku i w pełnym zakresie. Ze względu natomiast na kontrolne funkcje sądu administracyjnego, nie może on dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu załatwieniu sprawy rozstrzygniętej zaskarżonym aktem. Inaczej mówiąc, sąd nie może w tym zakresie wyręczać organu administracyjnego. Organy w toku ponownego rozpoznania niniejszej sprawy zobowiązane będą dokonać analizy materiału dowodowego i wydać decyzje administracyjne spełniające wymogi normatywne także w zakresie elementów składowych uzasadnienia wskazanych w art. 107 Kpa. Należy wskazać, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy zobowiązane będą do przeprowadzenia postępowania dowodowego, uwzględniającego wszelkie dostępne środki dowodowe, które organy uznają jako konieczne do rozpoznania merytorycznego sprawy, a więc nie tylko w postaci protokołów kontroli, ale także ewentualnego przeprowadzenia dowodu, w sytuacji gdy nie zostaną jeszcze wyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy – w postaci przesłuchania strony. Wszystkie te czynności procesowe powinny zostać podjęte z uwagi na ewentualne negatywne konsekwencje normatywne, tj. sankcji prawnej w postaci wykreślenia strony z rejestru podmiotów prowadzących agencję zatrudnienia. Dopiero bowiem przeprowadzenie analizy z protokołów kontroli oraz ewentualne przeprowadzenie pozostałych dowodów na wyżej wskazane okoliczności, które zostaną zgromadzone w ponownie rozpoznawanej sprawie administracyjnej pozwolą organom na uzyskanie materiału dowodowego pozwalającego wydać rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie i określić czy zachowanie strony postępowania skutkuje obowiązkiem zastosowania obligatoryjnej sankcji prawnej. Podkreślić należy, że przeprowadzenie dowodów powinno obejmować wskazane w u.p.z.i.r.p. okoliczności, które stanowią podstawę do zastosowania art. 18 m ust. 1 u.p.z.i.r.p. Należy wskazać także, że zgodnie z zasadami postępowania administracyjnego, a także w zakresie przedmiotu niniejszej sprawy organy zobowiązane są więc do przeprowadzenia dowodów, a następnie dokonania ich wszechstronnej analizy w przedmiocie materialnoprawnych pozytywnych przesłanek zastosowania środka sankcjonującego w postaci wykreślenia z rejestru podmiotów prowadzących agencję zatrudnienia. Organy zobowiązane więc będą do przeprowadzenia dowodów w zakresie naruszenia przez podmiot warunków prowadzenia agencji zatrudnienia określonych w przytoczonych powyżej przepisach. Wskazać w szczególności należy, że na podstawie art. 85 ust. 1 u.p.z.i.r.p. podejmowanie pracy za granicą następuje w drodze bezpośrednich uzgodnień dokonywanych przez osoby podejmujące pracę z pracodawcami zagranicznymi lub za pośrednictwem publicznych służb zatrudnienia, a także agencji zatrudnienia wyłącznie w ramach świadczonej usługi, o której mowa w art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. f. Zgodnie z art. 85 ust. 2 u.p.z.i.r.p. kierowanie do pracy za granicą u pracodawców zagranicznych za pośrednictwem agencji zatrudnienia odbywa się wyłącznie bezpośrednio do pracodawcy zagranicznego na podstawie pisemnej umowy zawieranej przez te agencje z osobami kierowanymi. Ustawodawca wprowadza pewne elementy tej umowy. I tak wskazuje, że powinna ona określać w szczególności: 1) pracodawcę zagranicznego i jego siedzibę; 2) okres zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej; 3) rodzaj umowy oraz warunki zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej i wynagradzania, a także przysługujące osobie kierowanej do pracy świadczenia socjalne; 4) warunki ubezpieczenia społecznego oraz od następstw nieszczęśliwych wypadków i chorób tropikalnych; 5) obowiązki i uprawnienia osoby kierowanej do pracy oraz agencji zatrudnienia; 6) zakres odpowiedzialności cywilnej stron w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania umowy zawartej między agencją zatrudnienia a osobą kierowaną, w tym stronę pokrywającą koszty dojazdu i powrotu osoby skierowanej do pracy w przypadku niewywiązania się pracodawcy zagranicznego z warunków umowy oraz tryb dochodzenia związanych z tym roszczeń; 7) kwoty należne agencji zatrudnienia z tytułu faktycznie poniesionych kosztów związanych ze skierowaniem do pracy za granicą, poniesione na: a) dojazd i powrót osoby skierowanej, b) wydanie wizy, c) badania lekarskie, d) tłumaczenia dokumentów; 8) informację o trybie i warunkach dopuszczania cudzoziemców do rynku pracy w państwie wykonywania pracy;
Ponadto na podstawie art. 85 ust. 2a u.p.z.i.r.p. Agencja zatrudnienia ma obowiązek przedstawienia cudzoziemcowi kierowanemu do pracy za granicą u pracodawcy zagranicznego przed podpisaniem umowy, o której mowa w ust. 2, jej pisemnego tłumaczenia na język dla niego zrozumiały. Zgodnie z art. 85 ust. 3 u.p.z.i.r.p. Agencja zatrudnienia ma obowiązek zawierania z pracodawcą zagranicznym, do którego zamierza kierować osoby do pracy za granicą, pisemnej umowy określającej w szczególności: 1) liczbę miejsc pracy; 2) okres zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej; 3) rodzaj oraz warunki pracy, zasady wynagradzania, a także przysługujące osobom podejmującym pracę świadczenia socjalne; 4) zakres odpowiedzialności cywilnej stron w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania umowy zawartej między pracownikiem a pracodawcą, w tym stronę pokrywającą koszty dojazdu i powrotu osoby skierowanej do pracy w razie niewywiązania się pracodawcy zagranicznego z warunków umowy, oraz tryb dochodzenia związanych z tym roszczeń.
Natomiast na podstawie art. 85 ust. 3a u.p.z.i.r.p. Agencja zatrudnienia jest obowiązana do prowadzenia: 1) wykazu podmiotów, do których są kierowane osoby do pracy za granicą, zawierającego w szczególności oznaczenie i siedzibę podmiotu oraz nazwę państwa pochodzenia podmiotu; 2) wykazu osób kierowanych do pracy za granicą, zawierającego imię i nazwisko, adres zamieszkania osoby oraz w szczególności oznaczenie i siedzibę podmiotu, do którego skierowano osobę do pracy za granicą, oraz nazwę państwa pochodzenia podmiotu, okresy zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Agencja zatrudnienia ma obowiązek poinformować na piśmie osobę kierowaną do pracy za granicą o przysługujących jej uprawnieniach, o których mowa w art. 86 (art. 85 ust. 4 u.p.z.i.r.p.). Agencja zatrudnienia jest także obowiązana do przestrzegania międzynarodowych umów, porozumień i programów dotyczących zatrudnienia wiążących Rzeczpospolitą Polską oraz obowiązujących w państwie zatrudnienia przepisów o zatrudnieniu oraz przepisów regulujących działalność agencji zatrudnienia (art. 85 ust. 5 u.p.z.i.r.p.).
Podkreślić należy, że – jak już wyżej zostało wskazane – organy tak I instancji, jak i II instancji w uzasadnieniach decyzji nie przeprowadziły całościowej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, tym samym decyzje te nie spełniają normatywnych wymogów uzasadnienia decyzji, o których mowa w art. 107 § 3 Kpa, który stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W powyższym kontekście organy w uzasadnieniach decyzji nie zawarły normatywnych elementów. W konsekwencji tego zaniechania uzasadnienia decyzji – biorąc pod uwagę ww. wzorzec normatywny – są niepełne i nie spełniają wymogów ustawowych.
Organy zobowiązane będą zdecydować, po przeprowadzeniu ponownego postępowania administracyjnego, do dokonania aktu subsumcji, w zakresie ustalenia przesłanek normatywnych środka sankcjonującego w postaci wykreślenia strony z rejestru podmiotów prowadzących agencję zatrudnienia. Organy będą więc zobowiązane – w aspekcie art. 107 § 3 Kpa – do wskazania faktów, które organy uznają za udowodnione, ich opisania, a następnie zakwalifikowania tychże faktów do określonych ww. przepisów prawnych. Organy zobowiązane będą także dokonać oceny normatywnej zachowania strony w zakresie poszczególnych umów, jak również innych obowiązków wynikających z treści art. 85 u.p.z.i.r.p., biorąc pod uwagę treść ww. przepisów prawnych. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organy wezmą pod uwagę argumentację przedstawioną przez Sąd w niniejszym wyroku, a przy wydawaniu rozstrzygnięcia zobowiązane będą uwzględnić dokonaną wykładnię prezentowanych przepisów. Z opisanych powodów Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Ppsa. O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło