III SA/Gl 434/04

WyrokWSA w Gliwicach2005-11-03

Skład orzekający: Sędzia NSA Anna Apollo, NSA Krzysztof Wujek, Asesor WSA Krzysztof Targoński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można stwierdzić chorobę zawodową uszkodzenia słuchu, jeśli dwie placówki diagnostyczne nie rozpoznały schorzenia o parametrach określonych w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych, mimo narażenia pracownika na hałas?
Ratio decidendi
Choroba zawodowa może zostać stwierdzona jedynie w przypadku, gdy schorzenie jest ujęte w wykazie chorób zawodowych i zostało rozpoznane przez kompetentną placówkę diagnostyczną, a pracownik był narażony na działanie czynnika szkodliwego. Nawet jeśli pracownik był narażony na hałas, brak rozpoznania choroby zawodowej przez dwie placówki diagnostyczne, które stwierdziły niedosłuch poniżej wymaganego progu 45 dB, uniemożliwia jej stwierdzenie.
Stan faktyczny
Skarżący S. Ć. domagał się stwierdzenia u niego choroby zawodowej uszkodzenia słuchu, mimo że dwie placówki medyczne nie rozpoznały u niego schorzenia o parametrach określonych w przepisach. Pracował w warunkach narażenia na hałas, jednak jego niedosłuch nie osiągnął wymaganego progu 45 dB. Organy sanitarne utrzymały w mocy decyzję o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej, a skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów poprzez oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na orzeczeniach lekarskich i pominięcie faktu narażenia na szkodliwy czynnik.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Anna Apollo ( spr.) Sędziowie : NSA Krzysztof Wujek Asesor WSA Krzysztof Targoński Protokolant : sekretarz sądowy Beata Jacek po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2005r., na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi S. Ć. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę. Sygn. akt III SA / Gl 434 / 04 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. nie stwierdził u p. S. Ć. choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wymienionej w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. nr 132, poz. 1115 ). W podstawie prawnej decyzji powołano także art. 104 Kpa oraz art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( tekst jednolity Dz. U. z 1998r. nr 90, poz. 106 ze zm. ). Zaś w uzasadnieniu decyzji stwierdzono, iż z orzeczeń lekarskich wystawionych przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w S. oraz przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. wynika, że u pracownika nie rozpoznano choroby zawodowej uszkodzenia słuchu. Dalej ustalono, iż p. Ć. pracował w latach 1977 – 1999 w "A" S.A. - "B", gdzie w okresie od 1987r. do 1999r. był eksponowany na ponadnormatywny hałas. Jednak z uwagi na nie rozpoznanie choroby zawodowej przez dwie placówki diagnostyczne nie było podstaw do jej stwierdzenia. W odwołaniu p. S. Ć. domagał się ponownego rozpatrzenia jego sprawy i stwierdzenia u niego choroby zawodowej. Nie zgadzał się z konstatacją organu I instancji, że w latach 1977- 1987 nie pracował w narażeniu go na działanie hałasu. Ponadto w badaniach lekarskich rozpoznano u niego umiarkowany niedosłuch. Po rozpoznaniu odwołania zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymał w mocy decyzję organu i instancji. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest rozpoznanie przez kompetentną placówkę diagnostyczną jednostki chorobowej ujętej w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. W rozpoznanej sprawie dwie placówki diagnostyczne nie rozpoznały u p. Ć. choroby zawodowej. Ustaliły, iż podwyższenie progu słuchu poniżej 45 dB nie upoważniały do rozpoznania choroby wymienionej w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych. Dlatego, chociaż p. Ć. pracował w latach 1977 – 1999 w "A" S.A. – "B" w warunkach stwarzających ryzyko powstania przewlekłego urazu akustycznego nie można było uwzględnić jego odwołania i stwierdzić choroby zawodowej. Dodatkowo wyjaśnił, iż w sprawie zachowany tryb zgłaszania podejrzenia choroby i jej stwierdzania określonym w powołanym wyżej rozporządzeniu. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego p. S. Ć. domagał się uchylenia decyzji organu odwoławczego, jako wydanej z naruszeniem § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych ( ... ) polegającym na tym, że rozstrzygnięcie oparto wyłącznie na orzeczeniach lekarskich, a pominięto fakt jego narażenia na działanie szkodliwego czynnika. W szczególności pominięto okres jego pracy w latach 1977 – 1987, tłumacząc to brakiem pomiarów natężenia hałasu na zajmowanym wówczas przez niego stanowisku pracy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Nie znalazł podstaw do zmiany swojego stanowiska. Podkreślił, iż wydane w sprawie orzeczenia le4karskie wykluczały stwierdzenie u p. Ć. choroby zawodowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. ) tylko stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji -art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c powołanej ostatnio ustawy. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Z dniem 2 września 2002r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. nr 132, poz. 1115 ). Ma ono zastosowanie do wszystkich postępowań administracyjnych w sprawach chorób zawodowych wszczętych w dniu wejścia w życie tego rozporządzenia lub później. Z akt postępowania administracyjnego wynika, ze pierwsze czynności podjęto w [...] 2002r.. Zatem prawidłowo organy inspekcji sanitarnej zastosowały przepisy powołanego rozporządzenia. Trafnie podkreślił organ odwoławczy, że stwierdzenie choroby zawodowej wymaga wystąpienia przesłanek określonych w § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia , a to schorzenia ujętego w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Z powyższego wynika, że choroba zawodowa była i jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, kalectwo, które pozostają w związku przyczynowym z pracą. Przyczyną ją wywołującą jest sama praca, jej rodzaj, charakter, warunki jej wykonywania. Z tego powodu choroby zawodowe są przewidywalne, można przewidzieć, jakie skutki w organizmie człowieka wywołają określone szkodliwe czynniki. Owe przewidywalne uszkodzenia zdrowia zostały ujęte w tzw. wykazie chorób zawodowych. Umieszczenie określonego schorzenia w wykazie chorób zawodowych ma ten skutek, że jeśli u pracownika lekarz stwierdził chorobę ujętą w wykazie i jeżeli inspektor sanitarny stwierdził, że pracownik był narażony na działanie czynnika szkodliwego albo że przyczyną zachorowania był sposób wykonywania pracy, to powstałe schorzenie należy zakwalifikować jako chorobę zawodową. W pozycji 21 wykazu chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do powołanego rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych ( .... ) ujęto obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz. Jednocześnie udokumentowane objawy choroby muszą wystąpić w ciągu 2 lat od ustania narażenia na działanie hałasu. Tymczasem u skarżącego dwie placówki diagnostyczne, uprawnione do rozpoznawania chorób zawodowych, nie rozpoznały u niego obustronnego ubytku słuchu o poziomie w uchu lepiej słyszącym co najmniej 45 dB. W pierwszym badaniu przeprowadzonym w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. poziom niedosłuchu w uchu lepiej słyszącym wynosił [...] , a w drugim przeprowadzonym w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. ten poziom niedosłuchu wynosił [...] dB. Zatem nie osiągnął poziomu określonego w przepisach cytowanego rozporządzenia. Rozpoznana choroba nie odpowiadała prawnej definicji choroby zawodowej uszkodzenia słuchu spowodowanego działaniem hałasu - opisanej w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych. Błędny jest zarzut skarżącego nie uwzględnienia przez organ odwoławczy narażenia go na działanie czynnika szkodliwego w latach 1978 – 1987. Z uzasadnienia decyzji wynika, ze organ uwzględnił ten okres, jako okres pracy, w którym hałas był istotnym zagrożeniem dla narządu słuchu. Ponadto to nie okres narażenia skarżącego na działanie czynnika szkodliwego był przeszkodą do stwierdzenia u niego choroby zawodowej, lecz nie rozpoznanie tej choroby przez lekarzy orzeczników. Katalog chorób zawodowych stanowi zamkniętą listę, której zarówno organy inspekcji sanitarnej, jak i sąd administracyjny nie są władne rozszerzać, czy interpretować w sposób sprzeczny z brzmieniem przepisu prawa. Choroba zawodowa uszkodzenia słuchu została dokładnie opisana w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych. Lekarze orzecznicy dokładnie opisali rozpoznany u skarżącego stan jego narządu słuchu. Nie odpowiada on opisowi zawartemu w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych. Są dnie dopatrzył się także podstaw do kwestionowania orzeczeń lekarskich. Ich konkluzje są klarowne i nie są ze sobą sprzeczne. Nadto w postępowaniu wyczerpano dwuszczeblowy tryb diagnozowania chorób. Wobec powyższego, skoro sąd nie dopatrzył się w postępowaniu organów administracji naruszenia zarówno prawa materialnego, jak i procesowego, a zarzuty skargi były pozbawione podstaw, na zasadzie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło