III SA/Gl 434/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-07-24
Skład orzekający: Sędzia NSA Krzysztof Wujek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji stwierdzającej wydanie z naruszeniem prawa decyzji przyznającej płatność obszarową, uwzględniając sytuację materialną strony oraz przepisy rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004?Ratio decidendi
Sąd wstrzymał wykonanie decyzji, uznając, że jej wykonanie może wyrządzić skarżącej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki, co wynika z analizy przepisów rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 w kontekście sytuacji materialnej strony, a niekoniecznie z przyczyn wskazanych przez skarżącą we wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z., która stwierdzała wydanie z naruszeniem prawa decyzji z 2004 r. przyznającej płatność obszarową. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w C. Skarżąca uzasadniła wniosek swoją trudną sytuacją materialną i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...] r., nr [...].Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Wujek po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...] r., nr [...] postanawia: wstrzymać wykonanie decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...] r., nr [...].
Pismem z dnia [...] r. skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji "Kierownika Biura Powiatowego w Z." z dnia [...]r., nr [...]. Wniosek strony zawiera uzasadnienie oraz załączniki obrazujące aktualną kondycję finansową strony i jej małżonka oraz stan ich zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz.270 ze zmianami) – zwanej dalej "P.p.s.a." – wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Na mocy art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu skargi sądowi przez organ, to wyłącznie sąd staje się właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku, a postanowienie w tym przedmiocie może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.)
W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania strony skarżącej koniecznym jest odwołanie się do treści cytowanego wyżej przepisu, zgodnie z którym, po przekazaniu skargi sądowi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zestawiając treść tego przepisu z regulacją zawartą art. 61 § 1 P.p.s.a., należy stwierdzić, że zasadą jest, że akty lub czynności z zakresu administracji publicznej powinny być wykonywane. Wniosek o wstrzymanie ich wykonania może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zaistnieje – z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie – niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Ocena wskazanych okoliczności pozostaje w gestii sądu, natomiast obowiązkiem strony skarżącej jest nie tylko wskazanie na możliwość zaistnienia wskazanych zdarzeń, ale również uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.
Przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego, jest decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...]r., nr [...], stwierdzająca wydanie z naruszeniem prawa decyzji tego organu z dnia [...]r., nr [...]. Decyzją tą przyznano stronie płatność bezpośrednią do gruntów rolnych na rok 2004 w łącznej kwocie [...] zł. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r., nr [...].
Organ w tej decyzji wskazał, że rozstrzygnięcie stwierdzające wydanie decyzji z 2004 r. z naruszeniem prawa znajduje oparcie w art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 1 i art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. w Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz.1071 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie "k.p.a.".
Powyższa regulacja stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.). Jednakże uchylenie ostatecznej decyzji z ww. powodu nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat (art. 146 § 1 k.p.a.). W takiej sytuacji, w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek upływu terminu pięcioletniego, od dnia doręczenia decyzji, organ administracji publicznej ogranicza się jedynie do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.
Organ w niniejszej sprawie stwierdził właśnie, że decyzja z 2004 r., przyznającą płatność bezpośrednią do gruntów rolnych na 2004 r. wydana została z naruszeniem prawa. Brak było jednak podstaw do uchylenia tej decyzji z uwagi na upływ pięcioletniego terminu rozpoczynającego swój bieg od dnia doręczenia tej decyzji.
W ocenie organu, płatność obszarowa przyznana decyzją z 2004 r. w istocie nie powinna być przyznana (organ powinien w decyzji tej domówić przyznania tych płatności). Organ, działając jednak na podstawie art. 151 § 2 k.p.a. ograniczył się jedynie do stwierdzenia tego faktu. W decyzjach administracyjnych organy obu instancji stwierdzały, że brak jest podstaw do tego, aby określić kwoty sankcji wieloletnich, a co za tym idzie, organy nie mogą dochodzić od strony zwrotu tych kwot.
Z tego powodu w zaskarżonej decyzji i w decyzji ją poprzedzającej organy nie określiły żadnej kwoty, jaką strona ma zwrócić organom Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z..
Należy jednak z urzędu zwrócić uwagę na regulację zawartą w art.138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2004 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia (...). Przepis ten stanowi, że z wyjątkiem przypadków siły wyższej bądź okoliczności nadzwyczajnych (...), jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej bądź wizji lokalnej wykryte zostanie, że ustalona różnica między zadeklarowanym a wyznaczonym obszarem przekracza 50 %, rolnik jest wykluczany ponownie z przywileju uzyskania premii do kwoty, która odpowiada różnicy między areałem zadeklarowanym a wyznaczonym. Kwota taka jest odejmowana z wypłaty pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto tę różnicę.
Jeżeli różnicę tę wykryto w niniejszym postępowaniu w 2013 r., to przez trzy kolejne lata kalendarzowe, tj. od roku 2014 do roku 2016 istnieje podstawa do tego, aby organy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zastosowały cytowaną wyżej regulację rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004. W efekcie istnieją podstawy do tego, aby wykluczyć skarżącą z przywileju uzyskania premii do kwoty, która odpowiada różnicy między areałem zadeklarowanym a wyznaczonym. Kwota taka może być odejmowana z wypłaty pomocy, do której skarżąca będzie uprawniona na podstawie wniosków składanych przez nią w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto tę różnicę.
Uwzględniając relatywnie ciężką sytuację materialną i życiową skarżącej i jej małżonka, należy stwierdzić, że wykonanie decyzji, o wstrzymanie wykonania której strona wnioskuje, może rzeczywiście wyrządzić wnioskodawcy znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki.
Tak więc, decyzja objęta wnioskiem skarżącej spełnia przesłanki skutkujące jej wstrzymaniem, aczkolwiek z innych powodów, niż wskazane we wniosku przez stronę skarżącą.
Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów, na mocy art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło