III SA/Gl 436/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-07-24
Skład orzekający: Sędzia NSA Krzysztof Wujek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji stwierdzającej wydanie z naruszeniem prawa decyzji przyznającej płatność obszarową jest uzasadnione, biorąc pod uwagę potencjalne trudne do odwrócenia skutki finansowe dla strony?Ratio decidendi
Sąd wstrzymał wykonanie decyzji, uznając, że jej wykonanie może wyrządzić skarżącej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki, szczególnie w kontekście potencjalnych sankcji wynikających z rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004, mimo że podstawy wstrzymania okazały się inne niż wskazane przez stronę. Sąd podkreślił, że zasada jest wykonywanie decyzji, ale wstrzymanie jest możliwe w wyjątkowych sytuacjach.Stan faktyczny
Skarżąca M.W. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Z., która stwierdzała wydanie z naruszeniem prawa decyzji z 2004 r. przyznającej płatność obszarową. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w C. Skarżąca uzasadniła swój wniosek trudną sytuacją materialną i zdrowotną. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...] r., nr [...].Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Wujek po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...] r., nr [...] postanawia: wstrzymać wykonanie decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...] r., nr [...].
Pismem z dnia [...] r. skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji "Kierownika Biura Powiatowego w Z." z dnia [...]r., nr [...]. Wniosek strony zawiera uzasadnienie oraz załączniki obrazujące aktualną kondycję finansową strony i jej małżonka oraz stan ich zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz.270 ze zmianami) – zwanej dalej "P.p.s.a." – wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Na mocy art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu skargi sądowi przez organ, to wyłącznie sąd staje się właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku, a postanowienie w tym przedmiocie może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.)
W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania strony skarżącej koniecznym jest odwołanie się do treści cytowanego wyżej przepisu, zgodnie z którym, po przekazaniu skargi sądowi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zestawiając treść tego przepisu z regulacją zawartą art. 61 § 1 P.p.s.a., należy stwierdzić, że zasadą jest, że akty lub czynności z zakresu administracji publicznej powinny być wykonywane. Wniosek o wstrzymanie ich wykonania może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zaistnieje – z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie – niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Ocena wskazanych okoliczności pozostaje w gestii sądu, natomiast obowiązkiem strony skarżącej jest nie tylko wskazanie na możliwość zaistnienia wskazanych zdarzeń, ale również uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.
Przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego, jest decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...]r., nr [...], stwierdzająca wydanie z naruszeniem prawa decyzji tego organu z dnia [...] r., nr [...]. Decyzją tą przyznano stronie płatność bezpośrednią do gruntów rolnych na rok 2005 w łącznej kwocie [...] zł. Decyzja ta został utrzymana w mocy decyzją Dyrektora [...] Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r., nr [...].
Organ w tej decyzji wskazał, że rozstrzygnięcie stwierdzające wydanie decyzji z 2004 r. z naruszeniem prawa znajduje oparcie w art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 1 i art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. w Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz.1071 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie "k.p.a.".
Powyższa regulacja stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.). Jednakże uchylenie ostatecznej decyzji z ww. powodu nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat (art. 146 § 1 k.p.a.). W takiej sytuacji, w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek upływu terminu pięcioletniego, od dnia doręczenia decyzji, organ administracji publicznej ogranicza się jedynie do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.
Organ w niniejszej sprawie stwierdził właśnie, że decyzja z 2004 r., przyznającą płatność bezpośrednią do gruntów rolnych na 2004 r. wydana została z naruszeniem prawa. Brak było jednak podstaw do uchylenia tej decyzji z uwagi na upływ pięcioletniego terminu rozpoczynającego swój bieg od dnia doręczenia tej decyzji.
W ocenie organu, płatność obszarowa przyznana decyzją z 2004 r. w istocie nie powinna być przyznana (organ powinien w decyzji tej domówić przyznania tych płatności). Organ, działając jednak na podstawie art. 151 § 2 k.p.a. ograniczył się jedynie do stwierdzenia tego faktu. W decyzjach administracyjnych organy obu instancji stwierdzały, że brak jest podstaw do tego, aby określić kwoty sankcji wieloletnich, a co za tym idzie, organy nie mogą dochodzić od strony zwrotu tych kwot.
Z tego powodu w zaskarżonej decyzji i w decyzji ją poprzedzającej organy nie określiły żadnej kwoty, jaką strona ma zwrócić organom Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z..
Należy jednak z urzędu zwrócić uwagę na regulację zawartą w art.138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2004 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia (...). Przepis ten stanowi, że z wyjątkiem przypadków siły wyższej bądź okoliczności nadzwyczajnych (...), jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej bądź wizji lokalnej wykryte zostanie, że ustalona różnica między zadeklarowanym a wyznaczonym obszarem przekracza 50 %, rolnik jest wykluczany ponownie z przywileju uzyskania premii do kwoty, która odpowiada różnicy między areałem zadeklarowanym a wyznaczonym. Kwota taka jest odejmowana z wypłaty pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto tę różnicę.
Jeżeli różnicę tę wykryto w niniejszym postępowaniu w 2013 r., to przez trzy kolejne lata kalendarzowe, tj. od roku 2014 do roku 2016 istnieje podstawa do tego, aby organy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zastosowały cytowaną wyżej regulację rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004. W efekcie istnieją podstawy do tego, aby wykluczyć skarżącą z przywileju uzyskania premii do kwoty, która odpowiada różnicy między areałem zadeklarowanym a wyznaczonym. Kwota taka może być odejmowana z wypłaty pomocy, do której skarżąca będzie uprawniona na podstawie wniosków składanych przez nią w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto tę różnicę.
Uwzględniając relatywnie ciężką sytuację materialną i życiową skarżącej i jej małżonka, należy stwierdzić, że wykonanie decyzji, o wstrzymanie wykonania której strona wnioskuje, może rzeczywiście wyrządzić wnioskodawcy znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki.
Tak więc, decyzja objęta wnioskiem skarżącej spełnia przesłanki skutkujące jej wstrzymaniem, aczkolwiek z innych powodów, niż wskazane we wniosku przez stronę skarżącą.
Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów, na mocy art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło