III SA/Gl 46/22

WyrokWSA w Gliwicach2022-08-12

Skład orzekający: WSA Barbara Brandys – Kmiecik, WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Aleksandra Żmudzińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy czynność organu inspekcji sanitarnej polegająca na nałożeniu obowiązku kwarantanny bez wydania decyzji administracyjnej jest bezskuteczna?
Ratio decidendi
Czynność organu inspekcji sanitarnej polegająca na nałożeniu obowiązku kwarantanny bez wydania decyzji administracyjnej jest bezskuteczna, ponieważ przepisy ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (u.z.z.) wymagają formy decyzji administracyjnej do nałożenia takiego obowiązku. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w zakresie, w jakim zwalniało organy z tego obowiązku, wykroczyło poza zakres upoważnienia ustawowego i naruszyło Konstytucję RP.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę małoletniego A. M. na czynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. w przedmiocie nałożenia obowiązku kwarantanny. Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi poprzez brak wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie nałożenia kwarantanny. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na konieczność działania na podstawie obowiązującego prawa.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności i zasądził od Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. na rzecz strony skarżącej kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys – Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch Asesor WSA Aleksandra Żmudzińska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi A. M. na czynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. w przedmiocie nałożenia obowiązku kwarantanny 1) stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; 2) zasądza od Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. na rzecz strony skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 8 grudnia 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniesiona została skarga małoletniego A. M. (dalej zwanego skarżącym), reprezentowanego przez ojca P. M., działającego przez radcę prawnego, na czynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. (dalej zwanego organem, Inspektorem lub PPIS) w przedmiocie nałożenia obowiązku kwarantanny. Z akt sądowo-administracyjnych sprawy wynika, że w dniu 25 listopada 2021 r. ojciec skarżącego został poinformowany e-mailem o nałożeniu na skarżącego kwarantanny, jednakże do dnia wniesienia skargi względem skarżącego nie wydano decyzji administracyjnej w tym przedmiocie. Zdaniem skarżącego, powyższe oznacza, że zaskarżona czynność została podjęta przez organ z naruszeniem: 1. art. 33 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2069, ze zm. – dalej zwanej u.z.z.) poprzez brak wydania decyzji w przedmiocie nałożenia kwarantanny, wskutek zastosowania sprzecznego z treścią tych przepisów § 5 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2021 r. poz. 861, ze. zm. – dalej zwanego rozporządzeniem z 2021 r.) wyłączającego formę decyzji administracyjnej, bez stosownej podstawy ustawowej, co stanowi jednocześnie nielegalne pozbawienie skarżącego wolności osobistej (art. 41 ust. 1 i 2 Konstytucji RP) oraz wolności poruszania się po terytorium Rzeczpospolitej (art. 52 ust. 1 Konstytucji RP); 2. art. 32 u.z.z. poprzez brak zweryfikowania uzyskanych informacji i danych o podejrzeniu zakażenia oraz o domniemywanym "kontakcie" skarżącego z osobą podejrzaną o zakażenie tzn. o jego styczności z źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego i wykonania własnej, merytorycznej oceny zaistniałej sytuacji, co jest obowiązkiem organu; 3. art. 34 ust. 2 u.z.z. poprzez zastosowanie najbardziej dolegliwego środka (kwarantanny) w sposób arbitralny i automatyczny, bo bez wymaganego rozważenia zastosowania nadzoru epidemiologicznego, co sprawia, że skarżone rozstrzygnięcie nie mieści się w ramach dopuszczalnego w tym przepisie uznania administracyjnego, przeradzając się w samowolę. W oparciu o te zarzuty skarżący wniósł o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę PPIS wniósł o jej oddalenie odwołując się do regulacji art. 34 ust.2 u.z.z. oraz § 5 rozporządzenia z 2021 r. Akcentując ponadto, że zgodnie z zasadą praworządności organy administracji publicznej zobligowane są do działania na podstawie i w granicach obowiązującego prawa. Nie mają kompetencji do orzekania o niekonstytucyjności przepisów i odmowy ich stosowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Sąd administracyjny sprawuje bowiem w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137). Zakres powyższej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nadto, wyjaśnić należy, że stosownie do treści art. 146 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. stwierdza bezskuteczność tej czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. Nie jest sporne między stronami, że w sprawie nie została wydana decyzja o nałożeniu na skarżącego kwarantanny na okres od 26 listopada 2021 r. do 29 listopada 2021 r. PPIS w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko o braku podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej o nałożeniu obowiązku kwarantanny, zatem w sprawie nie jest kwestionowane niewydanie decyzji w tej sprawie. Sąd podzielił przy tym stanowisko wyrażane w orzeczeniach sądów administracyjnych oraz w doktrynie, że objęcie w takim trybie przez organy inspekcji sanitarnej osoby kwarantanną stanowi czynność z zakresu administracji publicznej zaskarżalną do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. wyroki: WSA w Gliwicach z 27 lipca 2020 r. sygn. akt III SA/Gl 319/20; WSA we Wrocławiu z 25 listopada 2020 r., sygn. akt IV SA/Wr 284/20; WSA w Warszawie z 20 lipca 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 2022/21). Jednocześnie skarżący zachował termin, o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a., gdyż o objęciu kwarantanną jego przedstawiciel ustawowy dowiedział się dnia 25 listopada 2021 r., a skargę wniósł w dniu 8 grudnia 2021 r. W tym miejscu podkreślić należy, że realia faktyczne i prawne niniejszej sprawy są analogiczne z tymi, które stanowiły przedmiot rozważań tutejszego Sądu w wyrokach z dnia 25 maja 2022 r., sygn. akt III SA/Gl 128/22 oraz z dnia 12 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Gl 54/22. Wyrażone w tych wyrokach stanowisko, jako słuszne, bo odpowiadające prawu, Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w całości podziela i uznaje za własne. Rozważania przedstawione w dalszej części uzasadnienia oparte zostaną zatem także argumentację przedstawioną w tychże wyrokach. Wskazać zatem należy, że przepisy rozporządzenia z 2021 r. nie regulują ani przesłanek objęcia kwarantanną, ani kategorii osób jej podlegających. Wyczerpującą regulację w tym zakresie zawierają natomiast przepisy u.z.z. Stosownie do art. 33 ust. 1 u.z.z. państwowy powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy graniczny inspektor sanitarny może, w drodze decyzji, nałożyć na osobę zakażoną lub chorą na chorobę zakaźną albo osobę podejrzaną o zakażenie lub chorobę zakaźną, lub osobę, która miała styczność ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, obowiązki określone w art. 5 ust. 1. Do obowiązków tych należy także kwarantanna (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. f u.z.z.), która - zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 12 u.z.z. - jest odosobnieniem osoby zdrowej, która była narażona na zakażenie, w celu zapobieżenia szerzeniu się chorób szczególnie niebezpiecznych i wysoce zakaźnych. Zatem art. 33 ust. 1 u.z.z. określa generalną zasadę decyzyjnego orzekania w przedmiocie nakładania obowiązków określonych w art. 5 ust. 1 u.z.z., w tym kierowania na kwarantannę. Zasady tej nie zmienia art. 33 ust. 3a u.z.z., dodany z dniem 1 kwietnia 2020 r., który stanowi, że decyzje, o których mowa w ust. 1, wydawane w przypadku podejrzenia zakażenia lub choroby szczególnie niebezpiecznej i wysoce zakaźnej, stanowiącej bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia innych osób: 1) mogą być przekazywane w każdy możliwy sposób zapewniający dotarcie decyzji do adresata, w tym ustnie; 2) nie wymagają uzasadnienia; 3) przekazane w sposób inny niż na piśmie, są następnie doręczane na piśmie po ustaniu przyczyn uniemożliwiających doręczenie w ten sposób. W ocenie Sądu przywołany przepis nie pozwala na odstąpienie od decyzyjnej formy nakładania obowiązków, o których mowa w art. 5 ust. 1 u.z.z. a jedynie w określonych granicach upraszcza treść takiej decyzji (przez możliwość odstąpienia od uzasadnienia) oraz sposób jej zakomunikowania (doręczenia / ogłoszenia) adresatowi (por. J. Piecha (w:) Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Komentarz, pod red. L. Boska, Warszawa 2021, art. 33, Nb 26 i 27). Jednocześnie, stosownie do treści art. 34 ust. 2 u.z.z. osoby, które były narażone na chorobę zakaźną lub pozostawały w styczności ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, a nie wykazują objawów chorobowych, podlegają obowiązkowej kwarantannie lub nadzorowi epidemiologicznemu, jeżeli tak postanowią organy inspekcji sanitarnej przez okres nie dłuższy niż 21 dni, licząc od dnia następującego po ostatnim dniu odpowiednio narażenia albo styczności. W powołaniu na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2021 r. sygn. akt II GSK 793/21 wskazać wymaga, że wystąpienie jednej z okoliczności wskazanych w art. 34 ust. 2 u.z.z. skutkuje obowiązkiem kwarantanny, przy czym obowiązek ten wynika z ustawy. W związku z tym, odnosząc się do charakteru decyzji o nałożeniu kwarantanny na podstawie art. 34 ust. 2 u.z.z., Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że decyzja ta ma charakter deklaratoryjny, bowiem materializuje, a więc potwierdza istnienie takiego obowiązku w stosunku do konkretnej osoby, chociaż sama nie kreuje jego powstania. Ma jednak doniosłe znaczenie, bo określa ten obowiązek w stosunku do konkretnego adresata, a tym samym pełni funkcję gwarancyjną w stosunku do przysługujących temu podmiotowi praw i wolności, bowiem stwarza prostą drogę do kontroli legalności działania organów przez sąd. Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że w tym zakresie mogą pojawiać się wątpliwości, chociażby z tego powodu, że art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. f u.z.z. nakłada powszechny obowiązek kwarantanny na osoby przebywające na terytorium RP, jednak precyzuje, że ma on być realizowany na zasadach określonych w ustawie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego taka konstrukcja omawianego obowiązku pozwala przyjąć, że dopiero decyzja wydana na podstawie art. 34 ust. 2 u.z.z. wyznacza ten obowiązek w stosunku do osób, które spełniają warunki określone w dyspozycji tego przepisu. Za takim rozumieniem powołanego przepisu przemawia także art. 35 ust. 1 u.z.z., który upoważnia lekarza m.in. do skierowania osoby narażonej na zakażenie na kwarantannę również w przypadku braku decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1 ust. 1 u.z.z. Skoro w art. 33 ust. 1 u.z.z. ustawodawca wprowadził zasadę orzekania o nałożeniu obowiązków, o których mowa w art. 5 ust. 1 u.z.z., w drodze decyzji, a jedyny wyjątek od tej zasady przewidział w art. 35 ust. 1 u.z.z., to nie ma możliwości odstąpienia od decyzyjnego trybu skierowania na kwarantannę w przypadku orzekania przez organy inspekcji sanitarnej. Sąd rozpoznając sprawę w niniejszym składzie podziela stanowisko sądów administracyjnych co do tego, że powołany przez PPIS przepis § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia z 2021 r. nie mógł dokonać modyfikacji przepisu ustawowego w zakresie dotyczącym trybu nakładania obowiązku kwarantanny. Należało bowiem zauważyć, że rozporządzenie z 2021 r. zostało wydane na podstawie art. 46a i art. 46b pkt 1-6 i 8-13 u.z.z. Przepisy te upoważniały Radę Ministrów, w przypadku wystąpienia stanu epidemii lub stanu zagrożenia epidemicznego o charakterze i w rozmiarach przekraczających możliwości działania właściwych organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego, do określenia w drodze rozporządzenia, na podstawie danych przekazanych przez ministra właściwego do spraw zdrowia, ministra właściwego do spraw wewnętrznych, ministra właściwego do spraw administracji publicznej, Głównego Inspektora Sanitarnego oraz wojewodów: 1) zagrożonego obszaru wraz ze wskazaniem rodzaju strefy, na którym wystąpił stan epidemii lub stan zagrożenia epidemicznego; 2) rodzaju stosowanych rozwiązań - w zakresie określonym w art. 46b - mając na względzie zakres stosowanych rozwiązań oraz uwzględniając bieżące możliwości budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego (art. 46a u.z.z.). W rozporządzeniu tym można ustanowić m.in. obowiązek poddania się kwarantannie (art. 46b pkt 5 u.z.z.). W ślad za wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Po 1022/21 oraz w wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 20 kwietnia 2022 r. sygn. akt II SA/Ol 175/22, zauważył należy, że wprowadzone w § 5 ust. 1 rozporządzenia z 2021 r. odstępstwo od ustawowej zasady nakładania obowiązku poddania się kwarantannie na podstawie decyzji administracyjnej nie mieści się w zakresie pojęcia "ustanowienia obowiązku poddania się kwarantannie" użytego w art. 46b pkt 5 u.z.z. Sąd podziela także stanowisko doktryny, przytoczone w tychże orzeczeniach, zgodnie z którym przepisy art. 46a i art. 46b pkt 1-6 i 8-13 u.z.z. nie upoważniały do uregulowania w wydanym na ich podstawie rozporządzeniu kwarantanny w sposób odrębny od konstrukcji ustawowych, a więc w szczególności wymagających wydania przez właściwy organ sanitarny decyzji administracyjnej (por. L. Bosek, Stan epidemii. Konstrukcja prawna, Warszawa 2022, s. 272). Zmiana zasadniczej konstrukcji ustawowej realizującej funkcje gwarancyjne - w tym przypadku polegająca w istocie na wprowadzeniu, nieznanej dotychczas u.z.z., instytucji "kwarantanny ex lege" - wymagała niewątpliwie zmiany regulacji ustawowej, a nie wprowadzenia takiej instytucji w drodze aktu podustawowego (por. L. Bosek, Stan epidemii. Konstrukcja prawna, Warszawa 2022, s. 278). Nałożenie obowiązku kwarantanny stanowi władczą ingerencję w podstawowe prawa obywatelskie. Wszelkie zaś ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być, zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Oznacza to, w świetle ugruntowanego orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, że ustawa musi samodzielnie określać podstawowe elementy ograniczenia danego prawa i wolności (por. orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z 12 stycznia 2000 r., sygn. akt P 11/98; z 28 czerwca 2000 r., sygn. akt K36/06 oraz z 5 lutego 2008 r., sygn. akt K 34/06). Nadto, w myśl art. 5 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm. - dalej zwanej: EKPCz) każdy ma prawo do wolności i bezpieczeństwa osobistego. Nikt nie może być pozbawiony wolności, z wyjątkiem następujących przypadków i w trybie ustalonym przez prawo m.in. zgodnego z prawem pozbawienia wolności osoby w celu zapobieżenia szerzeniu przez nią choroby zakaźnej, osoby umysłowo chorej, alkoholika, narkomana lub włóczęgi. Przy tym każdy, kto został pozbawiony wolności przez zatrzymanie lub aresztowanie, ma prawo odwołania się do sądu w celu ustalenia bezzwłocznie przez sąd legalności pozbawienia wolności i zarządzenia zwolnienia, jeżeli pozbawienie wolności jest niezgodne z prawem (art. 5 ust. 4 EKPCz). Należy odwołać się również do treści art. 41 ust. 1 Konstytucji RP, który stanowi, że każdemu zapewnia się nietykalność osobistą i wolność osobistą. Pozbawienie lub ograniczenie wolności może nastąpić tylko na zasadach i w trybie określonych w ustawie. Ponadto każdy pozbawiony wolności nie na podstawie wyroku sądowego ma prawo odwołania się do sądu w celu niezwłocznego ustalenia legalności tego pozbawienia (art. 41 ust. 2 zd. pierwsze Konstytucji RP). W ramach gwarantowanej w art. 41 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 5 ust. 4 EKPCz procedury sądowej kontroli legalności zastosowanego środka noszącego znamiona pozbawienia wolności w rozumieniu art. 41 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 5 ust. 1 EKPCz, musi istnieć rzeczywista możliwość zweryfikowania przez sąd prawidłowości detencji, tak od strony jej podstaw faktycznych, jak i prawnych (por. P. Hofmański (w:) Komentarz EKPCz, pod red. L. Garlickiego, Warszawa 2010, t. I, art. 5, Nb 119, s. 212, i tam przywołane wyroki ETPCz). W świetle powyższego pośrednim skutkiem regulacji wprowadzonej w § 5 ust. 1 rozporządzenia z 2021 r. było pozbawienie, bez należytej podstawy prawnej, gwarancji i środków procesowych związanych z ogólną zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, w tym konstytucyjnego prawa do zaskarżenia rozstrzygnięcia zapadłego w pierwszej instancji (art. 78 Konstytucji RP). Należy także podnieść, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 października 2021 r. sygn. akt II GSK 663/21, że z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego wynika niezbicie, iż w rozporządzeniu powinny być zamieszczane jedynie przepisy o charakterze technicznym, niemające zasadniczego znaczenia z punktu widzenia praw lub wolności jednostki. Uzależnienie dopuszczalności ograniczeń wolności i praw od ich ustanowienia "tylko w ustawie" jest czymś więcej, niż tylko przypomnieniem ogólnej zasady wyłączności ustawy dla unormowania sytuacji prawnej jednostek, stanowiącej klasyczny element idei państwa prawnego. Jest to także sformułowanie wymogu odpowiedniej szczegółowości unormowania ustawowego. Skoro ograniczenia konstytucyjnych praw i wolności mogą być ustanawiane "tylko" w ustawie, oznacza to nakaz kompletności unormowania ustawowego, które powinno w sposób samodzielny określać wszystkie podstawowe elementy ograniczenia danego prawa i wolności tak, aby już na podstawie lektury przepisów ustawy można było wyznaczyć kompletny zarys tego ograniczenia. Niedopuszczalne jest natomiast przyjmowanie w ustawie uregulowań blankietowych, pozostawiających organom władzy wykonawczej swobodę normowania ostatecznego kształtu owych ograniczeń, a w szczególności wyznaczania zakresu tych ograniczeń (por. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z 12 stycznia 2000 r., sygn. akt P 11/98, publ. OTK 2000/1/3). Jednocześnie podkreśla się, że do unormowania w drodze rozporządzenia mogą zostać przekazane tylko takie sprawy, które nie mają istotnego znaczenia dla urzeczywistnienia wolności i praw człowieka zagwarantowanych w Konstytucji (zob.: wyroki Trybunału Konstytucyjnego z: 19 maja 2009 r. sygn. akt K 47/07, publ. OTK-A 2009/5/68; 19 lutego 2002 r., sygn. akt U 3/01, publ. OTK-A 2002/1/3). W kontekście stopnia szczegółowości (głębokości) regulacji ustawowej podkreślić zaś należy, że jakkolwiek w pewnych dziedzinach prawa ustawa może pozostawiać więcej miejsca dla regulacji wykonawczych, co jednak nigdy nie może prowadzić do nadania regulacji ustawowej charakteru blankietowego, tzn. do "pozostawienia organowi upoważnionemu możliwości samodzielnego uregulowania całego kompleksu zagadnień, co do których w tekście ustawy nie ma żadnych bezpośrednich uregulowań ani wskazówek", to jednak w niektórych dziedzinach zarysowuje się bezwzględna wyłączność ustawy (zob. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z: 9 listopada 1999 r., sygn. akt K 28/98, publ. OTK 1999/7/156; 24 marca 1998 r., sygn. akt K 40/97, publ. OTK 1998/2/12). W przywołanym powyżej wyroku Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że nie można negować, że celem przepisów rozporządzenia z 2021 r. wydanych w wykonaniu delegacji ustawowej zawartej w art. 46a i art. 46b u.z.z. była ochrona zdrowia, ale żadne względy praktyczne albo pragmatyczne, jak też celowość wprowadzanych rozwiązań, nie uzasadniają wykroczenia poza granice upoważnienia ustawowego. Tak więc chociaż oceniane zakazy, nakazy i ograniczenia można uznać za uzasadnione z punktu widzenia walki z pandemią, to tryb ich wprowadzenia doprowadził do naruszenia podstawowych standardów konstytucyjnych i praw w zakresie wolności przemieszczania się (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 29 czerwca 2021 r., sygn. akt II KK 255/21, LEX nr 3207608). W świetle powyższych rozważań Sąd w niniejszym składzie stwierdził, że § 5 ust. 1 rozporządzenia z 2021 r. w zakresie, w jakim zwolnił organy inspekcji sanitarnej z obowiązku wydania decyzji o skierowaniu na kwarantannę, wykroczył poza zakres upoważnienia ustawowego określonego w art. 46a i art. 46b u.z.z., naruszając tym samym powołane wyżej przepisy ustawowe, jak i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Z tych względów Sąd - podlegając tylko Konstytucji oraz ustawom (por. art. 178 ust. 1 Konstytucji RP) - był zobligowany odmówić zastosowania w kontrolowanej sprawie, niezgodnego z ustawą przepisu rozporządzenia 2021 r. Możliwość takiego orzekania przez sądy administracyjne nie budzi wątpliwości w doktrynie, ani w judykaturze (por.: R. Hauser, J. Trzciński, Prawotwórcze znaczenie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa 2010, s. 18, i tam przywołane orzeczenia NSA; L. Bosek, Stan epidemii. Konstrukcja prawna, Warszawa 2022, ss. 316 i nast.). Sąd uznał, że sposób nałożenia obowiązku kwarantanny z pominięciem wydania decyzji administracyjnej stanowił o istotnym naruszeniu art. 33 ust. 1 u.z.z., który wyznacza zasadę decyzyjnego orzekania w przedmiocie nakładania obowiązku kwarantanny, która z racji obligatoryjnego charakteru obowiązku podlegania kwarantannie na podstawie art. 34 ust. 2 u.z.z., ma charakter deklaratoryjny, jednakże winna konkretyzować ten obowiązek w stosunku do adresata (por. powołany już wyrok NSA z 8 września 2021 r. sygn. akt II GSK 793/21). Wobec powyższego Sąd, działając na podstawie art. 146 p.p.s.a. stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności, jako naruszającej prawo. Rozstrzygnięcie o kosztach uzasadnia przepis art. 200 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę składają się: wpis sądowy w kwocie 200 zł oraz koszty wynagrodzenia pełnomocnika wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa w łącznej kwocie 497 zł. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 120 p.p.s.a., na wniosek skarżącego, przy jednoczesnej akceptacji organu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło