III SA/Gl 461/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Strona złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku strona oświadczyła, że w postępowaniu skarbowym zajęto należące do niej konta bankowe i jej emeryturę, natomiast na należących do niej pojazdach ustanowiono zastaw skarbowy. Strona oświadczyła, że nie posiada oszczędności, ani majątku, z którego mogłaby sfinansować koszty sądowe. Strona skarżąca oświadczyła, że mieszka sama, jest wdową. Jej jedynym źródłem dochodu, ma być, wg jej oświadczenia, emerytura, która wynosi [...] zł brutto. Skarżąca nie posiada żadnego majątku: żadnych nieruchomości, ruchomości, papierów wartościowych, oszczędności, ani przedmiotów o wartości przekraczającej kwotę 3.000 Euro. Wnioskodawca oświadczyła, że jej wydatki miesięczne na utrzymanie mieszkania zamykają się w kwocie [...] zł, a na zakup lekarstw [...] zł. W tym stanie rzeczy, referendarz sądowy pismem z dnia 24 stycznia 2014 r. wezwał stronę skarżącą do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie szeregu dokumentów, mających zobrazować jej rzeczywisty i aktualny stan majątkowy. Wezwanie to miało na celu uzupełnienie, jak również udokumentowanie danych zawartych we wniosku o prawo pomocy. W odpowiedzi na to wezwanie strona nadesłała: zaświadczenie "A" z dnia [...] r.; wydruki z rachunku w "A", prowadzonym przez stronę za okres od grudnia 2012 r. do listopada 2013 r.; wyciągi z dwóch rachunków prowadzonych przez skarżącą w "B" za okresy od dnia [...] r. do dnia [...] r. i od dnia [...] r. do dnia [...] r.; druk zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego u dłużnika zajętej wierzytelności będącej organem rentowym (na kwotę [...] zł); decyzję ZUS z dnia [...] r. o waloryzacji emerytury oraz zeznanie podatkowe PIT – 36 za 2012 r. wraz z drukiem PIT/B. Ponadto do akt dołączone zostały kserokopie rachunków wskazujących na opłaty ponoszone za: telefon ([...] zł); gaz (przeciętnie [...] zł); energię elektryczną (przeciętnie [...] zł); opłaty za utrzymanie mieszkania ([...] zł). Jednocześnie w piśmie przewodnim z dnia [...] r. pełnomocnik procesowy stwierdził, że lokal mieszkalny położony przy ul. [...] [...] w C. stanowi własność A. N., zamieszkałej we W., przy ul. [...] [...] , a część faktur za media wystawianych było jeszcze na zmarłego w dniu [...] r. męża skarżącej – K. N. Wszystkie opłaty ponoszone są jednak przez stronę skarżącą, która miesięcznie ponosi następujące wydatki: środki czystości – [...] zł; leki – [...] zł; papierosy – [...] zł; paliwo do samochodu – [...] zł; czynsz za mieszkanie – [...] zł; gaz – [...] zł; energia elektryczna – [...] zł; woda – [...] zł, telefon – [...] zł. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami) – zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku Z. . należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli na zasadzie art. 245 § 3 P.p.s.a., mogącym obejmować zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki albo ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego lub adwokata) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Odnosząc powyższe uregulowania do przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, że skarżąca wykazała w sposób dostateczny swój stan majątkowy, jednakże nie wykazała w sposób przekonujący, aby znajdowała się w sytuacji uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W pierwszej kolejności, należy stwierdzić, że skarżąca na druku urzędowego formularza PPF oświadczyła, że jest wdową, która mieszka samotnie. Wynika z tego, że wnioskodawca prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Z jej oświadczeń wynika, że jej jedynym dochodem jest świadczenie emerytalne. Z nadesłanych druków obrazujących operacje dokonane na jej rachunku bankowym w "A" wynika, że wysokość wypłacanego jej świadczenia emerytalnego zamyka się w kwocie [...] zł netto. Jednocześnie, suma wszystkich jej udokumentowanych miesięcznych wydatków na utrzymanie mieszkania i uregulowanie opłat za media wynosi około [...] zł. W kwocie tych wydatków mieszczą się również opłaty za paliwo do samochodu (około [...] zł) i papierosy (około [...] zł). Po uregulowaniu ww. opłat i wydatków, wnioskodawcy pozostaje miesięcznie kwota około [...] zł do dyspozycji. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że kwota [...] zł, przeznaczana przez stronę skarżącą na zakup papierosów nie może być uznana, a tym samym kwalifikowana, jako wydatek konieczny i niezbędny dla jej utrzymania. Co istotne, na drukach opłat za media, jako płatnik widnieje córka skarżącej – A. N. (która jest właścicielką tego mieszkania, aktualnie mieszkającą we Wrocławiu), bądź zmarły mąż strony skarżącej – K. N. Jednak wg oświadczenia zawartego w piśmie przewodnim pełnomocnika procesowego strony z dnia [...] r., to wnioskodawca osobiście i samodzielnie ponosi wszelkie opłaty związane z użytkowaniem tego lokalu mieszkalnego. W ocenie rozpoznającego wniosek, powyższe oświadczenie posiada przymiot wiarygodności. Z tego powodu przyjęto, że Z. N. faktycznie ponosi samodzielnie wszelkie opłaty związane z utrzymaniem tego lokalu mieszkalnego. Dla porządku trzeba również podkreślić, że strona skarżąca nie stwierdziła, ani tym bardziej nie wykazała, że posiada jakiekolwiek zaległości w regulowaniu stosownych opłat, a jednocześnie w żadnym miejscu nie oświadczyła, że korzysta z pomocy osób trzecich (np. członków swojej rodziny). W tym stanie rzeczy, strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Na marginesie należy jednocześnie zaznaczyć, że wpis sądowy od zażalenia na postanowienie tutejszego Sądu o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi, w kwocie 100 zł, został już w sprawie uiszczony. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.