III SA/Gl 472/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Jużków po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Spółka jawna w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia zobowiązania w opłacie paliwowej w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Pismem z dnia [...]r. skarżąca Spółka wniosła do tutejszego Sądu skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]r. nr [...]. W treści skargi skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...]r. nr [...], z uwagi na grożącą skarżącej niepowetowaną stratę. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że łączna suma wszystkich obciążeń związanych z wydanymi decyzjami (akcyza oraz opłata paliwowa) przekracza kilkaset tysięcy. Natomiast wykonanie decyzji o zabezpieczeniu podważy wiarygodność Spółki w oczach kontrahentów, co uniemożliwi wznowienie działalności gospodarczej i zdobycie środków na spłatę ewentualnego zadłużenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zmianami) – zwanej dalej "P.p.s.a." – wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Na mocy art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu skargi sądowi przez organ, to wyłącznie sąd staje się właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku, a postanowienie w tym przedmiocie może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.). W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania strony skarżącej koniecznym jest odwołanie się do treści cytowanego wyżej przepisu, zgodnie z którym, po przekazaniu skargi sądowi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zestawiając treść tego przepisu z regulacją zawartą art. 61 § 1 P.p.s.a., należy stwierdzić, że zasadą jest, że akty lub czynności z zakresu administracji publicznej powinny być wykonywane. Wniosek o wstrzymanie ich wykonania może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zaistnieje – z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie – niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ocena wskazanych okoliczności pozostaje w gestii sądu, natomiast obowiązkiem strony skarżącej jest nie tylko wskazanie na możliwość zaistnienia wskazanych zdarzeń, ale również uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Wniosek złożony przez skarżącą zawiera uzasadnienie, w którym zawarte są argumenty, przemawiające zdaniem wnioskodawcy za uwzględnieniem wniosku. Tymczasem w ocenie Sądu skarżąca nie zdołała wykazać istnienia w tej sprawie przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a., skutkujących uwzględnieniem wniosku. Strona stwierdziła, że wykonanie zaskarżonej decyzji grozi jej niepowetowaną stratą, a w dalszej kolejności podważy wiarygodność spółki w oczach kontrahentów, co uniemożliwi wznowienie działalności spółki oraz zdobycie środków na spłatę ewentualnego zadłużenia. Stwierdzić należy, że elementy hipotetycznych okoliczności faktycznych – stanowiących uzasadnienie wniosku w przedmiotowej sprawie – zostały przedstawione jako okoliczności mające de facto automatycznie wypełniać ustawowe przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. Takie uzasadnienie wniosku nie mogło jednak spowodować zamierzonego skutku w postaci jego uwzględnienia. W uzasadnieniu wniosku wskazano przykładowy łańcuch kolejnych następstw spowodowanych wykonaniem zaskarżonej decyzji po stronie skarżącej spółki. Wykonanie decyzji narazi spółkę na stratę, która podważy wiarygodność spółki w oczach kontrahentów, co w efekcie uniemożliwi spółce dalszą działalność. Sformułowania zawarte w uzasadnieniu wniosku mają wzbudzić przekonanie, że w przypadku wykonania tej decyzji zachodzi niewątpliwie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków po stronie wnioskodawcy. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że strona w rzeczywistości nie wykazała występowania w sprawie przesłanek skutkujących uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Strona powołała jedynie ciąg następstw, jakie może pociągnąć za sobą wykonanie zaskarżonej decyzji, następstw, które wypełniają ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego. Co istotne, również z analizy akt administracyjnych nie wynika, aby istniały przesłanki do uwzględnienia wniosku złożonego przez skarżącą. Należy podkreślić, że sam fakt istnienia obowiązku wykonania zaskarżonej decyzji nie może stanowić samoistnej i skutecznej przesłanki uzasadniającej uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego. Powoływanie się przez stronę na powyższe okoliczności mogłoby odnieść skutek w rozpoznaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego, w sytuacji, gdyby wnioskodawca wskazał konkretne okoliczności i sytuacje, wykazując, że okoliczności te są realne i mają miejsce w rzeczywistości. Jednakże zdarzenia hipotetyczne, posiadające nawet pewien stopień prawdopodobieństwa, nie mogą stanowić skutecznej przesłanki uwzględnienia przedmiotowego wniosku. Wnioskodawca powołuje się bowiem na to, że wykonanie zaskarżonego aktu administracyjnego pociągnie za sobą niekorzystne dla niego skutki. Tymczasem ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 12 września 2012 r., I FZ 332/14, LEX nr 1503379). Należy przyjąć, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu powinien być wnikliwie uzasadniony. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami i dowodami. W interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie jest wystarczające jedynie samo stwierdzenie, że okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występują w sprawie, a tym bardziej wskazywanie hipotetycznych następstw wykonania decyzji – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2014 r., II FSK 998/14, LEX nr 1500173). Ogólne skutki i następstwa wykonania zaskarżonej decyzji mają charakter odwracalny. Strona w żaden sposób nie wykazała, że wykonanie decyzji pociągnie za sobą realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jeżeli strona skarżąca nie uprawdopodobniła niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody, to trudno przecież przyjąć, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje znaczną szkodę. Brak również jakichkolwiek argumentów wskazujących na to, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki. Podkreślenia wymaga, że w niniejszej sprawie częściowo uwzględniono wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych i w aktach sprawy znajdują się dokumenty przedłożone przez skarżącą w postępowaniu z zakresu prawa pomocy, które są przydatne do oceny jej sytuacji majątkowej. Dokumenty te wprawdzie pozwoliły częściowo zbadać sytuację finansową skarżącej Spółki, jednakże nie są one wystarczające, aby pozytywnie rozstrzygnąć wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, bowiem przesłanki udzielenia prawa pomocy oraz wstrzymania wykonania decyzji nie są tożsame (por. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach: z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II FZ 605/10, LEX nr 742664 i z dnia 16 października 2009 r., sygn. akt II FSK 1783/08, LEX nr 573464). Na marginesie należy również wskazać, iż postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2016 r., sygn. akt I GZ 526/16 oddalono zażalenie skarżącej Spółki na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 maja 2016 r., sygn. akt III SA/Gl 2115/15 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów, na mocy art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.