III SA/Gl 476/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Kandut po rozpoznaniu w dniu 19 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. M. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie opłaty podwyższonej za wydobycie kopaliny bez wymaganej koncesji w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia [...] r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w G. z dnia [...] r. nr [...] naliczającą skarżącemu opłatę podwyższoną w wysokości [...] zł za wydobycie kopaliny bez wymaganej koncesji. W skardze tej zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na realne zagrożenie ważnego interesu strony, jak również na nieodwracalność skutków wywołanych wykonaniem zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek skarżący wskazał, że ma na utrzymaniu żonę oraz dwóch synów. Podkreślił, że z uwagi na niezdolność do pracy pobiera rentę rolniczą w wysokości [...] zł, a dodatkowo wraz z żoną prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha i dochodzie rocznym wynoszącym [...] zł. Młodszy syn pomaga w prowadzeniu gospodarstwa rolnego i nie osiąga żadnych dochodów natomiast starszy jest całkowicie niezdolny do pracy i z tego tytułu otrzymuje rentę socjalną w wysokości [...] zł rocznie, która przeznaczona jest na zakup lekarstw oraz finansowanie dojazdów do specjalisty. Podniósł, że z uwagi na trudną sytuację finansową jego rodzina korzysta z pomocy poradni psychologicznej. Opisane okoliczności skarżący poparł stosownymi dokumentami załączonymi do wniosku. Jednocześnie skarżący zaakcentował, że zarówno jego dochody jak i majątek nigdy nie osiągną wartości zbliżonej do wysokości naliczonej opłaty, jednakże zaniechanie wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji spowoduje zaburzenie funkcjonowania całej jego rodziny i pozbawi majątku tym bardziej, że opłata ta, zdaniem skarżącego została zawyżona. W ocenie strony powołane okoliczności powodują, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ma oparcie w fakcie realnego zagrożenia ważnego interesu strony. Ponadto wykonanie zaskarżonej decyzji może za sobą pociągnąć również nieodwracalne skutki, bowiem weryfikacja jego legalności będzie procesem rozciągniętym w czasie, a to z kolei może doprowadzić do trwałego i kompletnego pogorszenia sytuacji finansowej skarżącego. Nadto w ramach wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący złożył dokumenty, z których wynika że zaciągnął on dwa kredyty: w 2016 r. kredyt obrotowy "Dobry plon" na cele związane z działalnością rolniczą w kwocie [...] zł oraz w 2017 r. na zakup ładowarki teleskopowej w kwocie [...] zł. Dodatkowo w 2015 r. zaciągnął u brata pożyczkę w wysokości [...] zł, której do tej pory nie spłacił. Jednocześnie otrzymał płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016 r. w kwocie [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a.") wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże sąd może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zaistnieją szczególne ku temu okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Udzielenie stronie tzw. ochrony tymczasowej ma zatem charakter wyjątkowy, co musi zostać umotywowane szczególnymi powodami, dla których uzasadnione jest odstąpienie od generalnej zasady wykonalności ostatecznych decyzji administracyjnych. Zauważyć nadto należy, że przytoczona wyżej regulacja niewątpliwie nakłada określone obowiązki zarówno na wnioskodawcę, jak i na Sąd, który winien dokonać analizy akt sprawy. W złożonym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności należy co najmniej uprawdopodobnić wystąpienie przesłanki wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Argumentacja powinna być spójna, poparta faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają przyznanie stronie ochrony tymczasowej. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie, do wzywania strony o ich przedstawienie (por. postanowienie NSA z dnia 4 października 2013 r., sygn. akt . I FSK 1397/13 ). W ocenie Sądu wniosek strony zasługuje na uwzględnienie. Skarżący uprawdopodobnił bowiem, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślić jednocześnie należy, że przy ocenie przedmiotowego wniosku Sąd wziął pod uwagę fakt częściowego zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych, uzasadnionego sytuacją majątkową oraz zdrowotną skarżącego oraz jego rodziny. Czteroosobowa rodzina skarżącego utrzymuje się bowiem z dochodów w wysokości [...] zł miesięcznie, z których pokrywane są nie tylko koszty utrzymania rodziny, ale także zobowiązania kredytowe, choć ta druga okoliczność ma w przedmiotowej sprawie jedynie marginalne znaczenie. Dodatkowo rodzina skarżącego korzysta z pomocy finansowej udzielanej przez brata skarżącego w wysokości [...] zł miesięcznie. W niniejszej sprawie skarżącemu została naliczona opłata podwyższona w wysokości [...] zł za wydobycie kopaliny bez wymaganej koncesji. Wprawdzie Sąd ma na uwadze, że nałożony na skarżącego obowiązek zapłaty ma charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są odwracalne, tym niemniej skutków zapłaty należności pieniężnej, nie można rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości. W realiach rozpoznawanej sprawy konieczność natychmiastowej zapłaty tak wysokiej kwoty w połączeniu z sytuacją materialną, w tym osiąganymi dochodami oraz z zobowiązaniami wynikającymi z zaciągniętych kredytów przeznaczonych na rozwój działalności rolniczej może zachwiać płynnością finansową skarżącego, a w konsekwencji spowodować trudności w zaspokojeniu podstawowych potrzeb jego i rodziny, spłacie bieżących zobowiązań, a także zagrażać prowadzonej działalności rolniczej. Nieuiszczenie w terminie opłaty spowoduje wszczęcie postępowania egzekucyjnego, co niewątpliwie wiązać się będzie z koniecznością poniesienia przez skarżącego dalszych kosztów. W ocenie Sądu obecna sytuacja majątkowa strony pozwala przyjąć, że zaistniały przesłanki do udzielenia ochrony tymczasowej bowiem obowiązek zapłaty nałożonej opłaty podwyższonej mógłby spowodować dla skarżącego poważne konsekwencje finansowe oraz zrodzić niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.