III SA/Gl 491/19
WyrokWSA w Gliwicach2019-07-17
Skład orzekający: Małgorzata Herman, Beata Kozicka, Iwona Wiesner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wpisaniu studenta na pierwszy semestr studiów drugiego stopnia w roku akademickim 2018/2019 jest prawidłowa, mimo istnienia wcześniejszej decyzji o przyjęciu na studia w roku akademickim 2015/2016, a także mimo niezaliczania przez studenta pierwszego semestru studiów z powodu nieprawidłowo uzyskanych zaliczeń?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja o wpisaniu studenta na pierwszy semestr studiów drugiego stopnia w roku akademickim 2018/2019 jest prawidłowa. Student nie zaliczył pierwszego semestru studiów z powodu nieprawidłowo uzyskanych zaliczeń od osób nieuprawnionych lub po terminie, co naruszało regulamin studiów. Wcześniejsza decyzja o przyjęciu na studia w roku akademickim 2015/2016 miała określony terminowy byt prawny i wygasła po upływie tego okresu. Nowa decyzja była konieczna do zmaterializowania prawnego bytu studenta w zmienionej sytuacji prawnej, zgodnie z wytycznymi sądu z poprzedniego postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi studenta A.P. na decyzję Rektora Politechniki Częstochowskiej utrzymującą w mocy własną decyzję o wpisaniu studenta na pierwszy semestr studiów stacjonarnych drugiego stopnia na kierunku [...] w roku akademickim 2018/2019. Student zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz naruszenie zasady czynnego udziału w postępowaniu. Organ administracji argumentował, że student nie zaliczył pierwszego semestru studiów z powodu nieprawidłowo uzyskanych zaliczeń, co uniemożliwiało wpisanie go na kolejny semestr.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Beata Kozicka (spr.), Sędzia WSA Iwona Wiesner, Protokolant St. ref. Izabela Maj-Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2019 r. sprawy ze skargi A.P. na decyzję Rektora Politechniki Częstochowskiej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wpisania na pierwszy semestr studiów stacjonarnych drugiego stopnia oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z [...] r. Rektor A – działając na podstawie 104 i art. 138 § 1 punkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm. zw. dalej Kpa) – po rozpatrzeniu wniosku A.P. (dalej także: strona, student) o ponowne rozpatrzenie sprawy — utrzymał w mocy własną decyzję z [...] r. w sprawie wpisania go na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] A w roku akademickim 2018/2019.
Argumentując podjęte rozstrzygnięcie, organ odwoławczy przybliżył dotychczasowy przebieg postępowania, według chronologii zdarzeń, wskazując przy tym prawne regulacje przedmiotu. W tych ramach na wstępie wskazał, że w związku z Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 października 2018 r. sygn. akt IV SA/Gl 633/18 orzekł o wpisaniu studenta na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] w roku akademickim 2018/2019. Zaznaczył, że wyrokiem tym Sąd uchylił decyzję [...] z dnia [...]r. Prodziekana ds. studenckich Wydziału [...] dr inż. P.S. w przedmiocie skreślenia studenta z listy studentów oraz decyzję nr [...] z dnia [...] r. Prorektora ds. Nauczania prof. dr hab. inż. T.P. utrzymującą w mocy tę decyzję, stwierdzając, iż "w ponownie prowadzonym postępowaniu organ wróci na etap odwieszenia studenta w jego prawach i rozważy umożliwienie skarżącemu kontynuowania kierunku studiów, przy wyrażanej przez tego ostatniego takiej woli". Wskazał, że tym samym zrealizowano przywoływany wyrok i skierowano studenta na etap odwieszenia w prawach studenta, co umożliwi ww. kontynuowanie kierunku studiów.
Podniósł następnie, że po analizie akt postępowania oraz po rozważeniu całokształtu materiału dowodowego uznał za zasadne wpisanie studenta na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] w roku akademickim 2018/2019. Zaakcentował, iż pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] w roku akademickim 2018/2019 rozpoczyna się od 18 lutego 2019 r. zgodnie ze strukturą roku akademickiego 2018/2019 (Polecenie nr [...] Rektora A z dnia [...]r.). Student bowiem na podstawie decyzji z dnia [...]r. został przyjęty na studia w roku akademickim 2015/2016. Planowany termin ukończenia powyższego cyklu studiów przewidywany był na 30 września 2017 r., zaś absolwenci powyższego kierunku uzyskiwali tytuł zawodowy magister. W związku z zawieszeniem go w prawach studenta oraz w związku z nie złożeniem przez niego wniosku o indywidualną organizację studiów na podstawie pisma z dnia [...] r. nr [...] Prodziekana ds. Studenckich został on wpisany w systemie USOS na pierwszy semestr studiów w roku akademickim 2016/2017 z planowanym terminem ukończenia studiów na dzień 30 września 2018 r., którego (jak zaznaczył) absolwenci uzyskiwali tytuł magister.
Zaakcentował przy tym, iż zarówno studenci przyjęci na pierwszy semestr studiów w roku akademickim 2015/2016, jak również w roku akademickim 2016/2017 zakończyli już kształcenie na A. Mając zatem to na uwadze, jak zaznaczył, z przyczyn natury formalnej niemożliwym było kontynuowanie przez niego studiów na kierunku [...] w roku akademickim 2015/2016 czy też 2016/2017 gdyż kształcenie na wskazanych latach zakończyło się zgodnie z strukturami powyższych lat akademickich (Polecenie Rektora A nr [...] z dnia [...]r. oraz nr [...]z dnia [...]r.). Wyjaśnił, że od roku akademickiego 2018/2019 zmianie uległ program studiów na kierunku [...], który to kierunek aktualnie kończy się uzyskaniem tytułu mgr inż. nie zaś mgr jak to było w poprzednich latach akademickich. Jednocześnie podkreślił, iż w związku ze zmianą programu studiów obowiązującą od roku akademickiego 2018/2019 na kierunku [...] wprowadzono nowe przedmioty takie jak: Wybrane zagadnienia [...], [...], [...] - zmianie uległy więc treści programowe.
W jego ocenie za całkowicie prawidłowe należy uznać wpisanie studenta na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] w roku akademickim 2018/2019.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu z dnia [...] r., uznając je za bezzasadne, wskazał, iż całkowicie błędny jest zarzut sprzeczności istotnych ustaleń Rektora A z zebranym w sprawie materiale dowodowym poprzez przyjęcie, iż:
po pierwsze: student powinien być wpisany na pierwszy semestr studiów stacjonarnych drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...],
po drugie: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 23 października 2018 r. nie skierował studenta na początkowy etap studiów tylko umożliwił mu dalszą kontynuację studiów.
Polemizując z odwołującym wyjaśnił, iż decyzją z dnia [...]r. nr [...] strona została zawieszona w prawach studenta do czasu wydania orzeczenia przez komisję dyscyplinarną. Podczas zawieszenia w prawach studenta była ona wówczas studentem pierwszego semestru w roku akademickim 2015/2016.
Postanowieniem z dnia [...]r. postępowanie dyscyplinarne zostało umorzone z uwagi na upływ terminu umożliwiającego wszczęcie postępowania dyscyplinarnego. W związku z tym Prodziekan ds. Studenckich wystąpił do Prorektora ds. Nauczania z wnioskiem o ponowne wpisanie studenta na pierwszy semestr studiów w semestrze letnim w roku akademickim 2016/2017 r., co zostało wprowadzone w Systemie USOS. Zaznaczył także, że pomimo wpisania go na semestr letni w roku akademickim 2016/2017 nie uczęszczał na zajęcia dydaktyczne, nie pobrał również karty okresowych osiągnięć studenta z semestru letniego, roku akademickiego 2016/2017. Podniósł, że z dokumentacji przedstawionej przez Wydział [...] wynika, że nie zaliczył on pierwszego semestru studiów, bowiem dysponując indeksem z wpisem na pierwszy semestr w roku akademickim 2015/2016 oraz kartą okresowych osiągnięć z pierwszego semestru w roku akademickim 2015/2016, gromadził zaliczenia w karcie okresowych osiągnięć niezgodnie z obowiązującym Regulaminem Studiów - poprzez dowolne wybieranie osób prowadzących przedmioty w pierwszym semestrze studiów stacjonarnych, kierunku [...] w latach akademickich 2015/2016 lub 2016/2017. Powyższe zachowanie naruszyło przepisy Regulaminu Studiów A. Następnie wskazał, że student zgodnie z § 15 pkt 1 Regulaminu studiów jest zobowiązany w szczególności do studiowania zgodnie z programem studiów, w tym planem studiów. Ponadto zgodnie z § 18 ust. 1 i 2 okresem zaliczeniowym jest semestr studiów, natomiast przez zaliczenie semestru rozumie się wypełnienie przez studenta wszystkich obowiązków przewidzianych programem studiów, w tym planem studiów dla danego semestru. Student, jak zaznaczył, nie wypełnił tych zobowiązań i nie zaliczył pierwszego semestru studiów. Jego zdaniem dowodzi tego dokumentacja znajdująca się w aktach sprawy - w szczególności opinia Prodziekana ds. Studenckich Wydziału [...] w której wskazano, iż — pomimo wpisów odnotowanych zarówno w indeksie jak i w karcie okresowych osiągnięć studenta na rok akademicki 2015/2016 z następujących przedmiotów: [...]; [...]; [...]— uzyskane zaliczenia pochodziły od osób nieuprawnionych do prowadzenia zajęć dla studentów pierwszego semestru, kierunku [...], studiów stacjonarnych drugiego stopnia w roku akademickim 2016/2017. Również wpisy zaliczeń z przedmiotów: [...] oraz [...] zostały uzyskane w sposób nieprawidłowy albowiem po upływie terminu przewidzianego harmonogramem roku akademickiego 2016/2017. Z kolei zaliczenie z przedmiotu: [...] zostało uzyskane po terminie przewidzianym harmonogramem roku akademickiego 2016/2017.
Mając to na uwadze wskazał, iż student nie zaliczył pierwszego semestru studiów, a tym samym brak jest możliwości wpisania go na drugi semestr studiów stacjonarnych drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] A.
Jednocześnie wskazał, iż w jego sprawie nie funkcjonują w obrocie dwie decyzje odnoszące się do tej samej sprawy. Jak zostało to wskazane powyżej rekrutując się na studia zgodnie z art. 169 ust. 10 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o Szkolnictwie Wyższym, student otrzymał w dniu [...]r. decyzję nr [...], na mocy której Przewodniczący Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej orzekł o przyjęciu go na I rok studiów stacjonarnych na kierunek [...] w roku akademickim 2015/2016. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] został on zawieszony w prawach studenta, a następnie po ustaniu skutków decyzji został wpisany na pierwszy semestr studiów w semestrze letnim w roku akademickim 2016/2017 r. (na podstawie pisma z dnia [...] r. nr [...] Prodziekana ds. Studenckich). Aktualnie na podstawie zaskarżonej decyzji z dnia [...]r. student został wpisany na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] w roku akademickim 2018/2019 w związku z powyższym brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, iż w obiegu funkcjonują dwie decyzje dotyczące tej samej sprawy.
Konkludując stwierdził, że po ponownym przeanalizowaniu sprawy nie znalazł podstaw do zmiany wydanej decyzji, gdyż zarówno pod względem prawnym jak i faktycznym odpowiada prawu.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach strona skarżąca zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1) błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że skarżący powinien być wpisany na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia kierunku [...] na Wydziale [...] A w roku akademickim 2018/2019 pomimo, iż w dalszym ciągu wiążąca jest decyzja Rektora A z dnia [...] r. w sprawie przyjęcia skarżącego na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia kierunku [...] na Wydziale [...] A;
2) naruszenie przepisów postępowania mający w sposób istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 i art. 107 § 1 Kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, i wpisanie ponownie skarżącego na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] A, pomimo spełnienia przez skarżącego wszystkich przesłanek do zakończenia pierwszego semestru i wpisania skarżącego na drugi semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] A;
3) art. 10 § 1 Kpa poprzez zaniechanie jego zastosowania i uniemożliwienie stronie zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym a tym samym uniemożliwienie stronie czynnego udziału w sprawie.
Formułując powyższe zarzuty i podniesione na ich uzasadnienie argumenty wniósł o rozstrzygniecie legalności decyzji Rektora A z dnia [...] r. w sprawie o [...] oraz o uchylenie zaskarżonej decyzji Rektora A z dnia [...]r. i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] r.
W uzasadnieniu skargi, jej autor, zakwestionował w całości zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia przytaczając rozwinięte argumenty przedstawione w jej petitum. Zaprezentował ocenę prawną podstawy działania organu, podnosząc, że organ administracji publicznej błędnie przyjął, że skarżący powinien być wpisany na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia kierunku [...] na Wydziale [...] A w roku akademickim 2018/2019 albowiem w dalszym ciągu wiążąca jest decyzja Rektora A z dnia [...]r. Student już w roku 2016 został przyjęty na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia kierunku [...] na Wydziale [...] A i kontynuował naukę do czasu jego zawieszenia. W jego ocenie stan ten skutkuje, iż w chwili obecnej są dwie ostateczne decyzje o przyjęciu skarżącego na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia. Zaakcentował, iż decyzja Rektora A z dnia [...]r. nigdy nie została uchylona, nie stwierdzono jej nieważności, ani nie wznowiono postępowania, celem jej zmiany. Nadto w jego opinii organ postępowania administracyjnego zaniechał podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy. Stwierdził także, że lektura uzasadnienia decyzji Rektora A z dnia [...]r. wskazuje, że akta postępowania administracyjnego nie zawierają żadnego materiału dowodowego umożliwiającego merytoryczne jego zbadanie i wydanie decyzji o wpisaniu strony na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia kierunku [...] na Wydziale [...] A.
Nadto jego zdaniem Rektor A poprzez wpisanie ponownie skarżącego na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] A, naruszył szereg przepisów postępowania administracyjnego, pomimo spełnienia przez niego wszystkich przesłanek do zakończenia pierwszego semestru i wpisania go na drugi semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...]l[...] na Wydziale[...][...] A.
Podsumowując stwierdził, że organ zaniechał zawiadomienia skarżącego i jego pełnomocnika o możliwości zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, a tym samym uniemożliwiono stronie czynnego udziału w sprawie czym naruszono art. 10 § 1 Kpa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko prezentowane w obydwu decyzjach. Zarzuty skarżącego ocenił jako nieuzasadnione podkreślając, że postępowanie zostało przeprowadzone uczciwie i rzetelnie, z poszanowaniem dla zasad ogólnych postępowania administracyjnego. Wskazał, że cofając się do samych początków sprawy w sposób nie budzący wątpliwości ustalił, iż decyzją z dnia [...]r. nr [...]Rektor A zawiesił skarżącego w prawach studenta do czasu wydania orzeczenia przez komisję dyscyplinarną. Postanowieniem z dnia [...]r. Rzecznik Dyscyplinarny ds. studentów A umorzył postępowanie dyscyplinarne z uwagi na upływ terminu umożliwiającego wszczęcie postępowania dyscyplinarnego. Pismem z [...] r. [...] Rektor A poinformował skarżącego, iż ustały skutki decyzji Rektora A z dnia [...]r. nr [...] i może korzystać z pełni praw studenta A. Następnie w okresie od [...]r. do [...]r. nastąpiła wymiana korespondencji pomiędzy Prodziekanem ds. Studenckich Wydziału [...] A, a skarżącym. W wyniku nie złożenia przez niego wniosku o indywidualną organizację studiów w terminie do 25 stycznia 2017 r. przedłużonego następnie do dnia 10 lutego 2017 r. Prodziekan ds. Studenckich wystąpił do Prorektora ds. Nauczania z wnioskiem o ponowne wpisanie studenta na pierwszy semestr studiów w semestrze letnim w roku akademickim 2016/2017 r., co zostało dokonane poprzez wprowadzenie powyższego do systemu USOS. Pomimo wpisania go na semestr letni w roku akademickim 2016/2017 student nie uczęszczał na zajęcia dydaktyczne, nie pobrał również karty okresowych osiągnięć studenta z semestru letniego, roku akademickiego 2016/2017. Decyzją z dnia [...] r. Prodziekan ds. Studenckich Wydziału [...] skreślił go z listy studentów pierwszego semestru studiów stacjonarnych drugiego stopnia na kierunku [...] z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru w określonym terminie. W odpowiedzi na powyższą decyzję skarżący złożył odwołanie, w którym zarzucił szereg naruszeń w szczególności sprzeczność istotnych ustaleń organu I-ej instancji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, naruszenie art. 107 § 3,108 § 1 Kpa, oraz art. 10 § 1 Kpa. W dniu [...] r. Prorektor ds. Nauczania A wydał decyzję nr [...], w której utrzymał w mocy decyzję z dnia [...]r. Organ wskazał, iż student doskonale zdawał sobie sprawę z osób prowadzących w danym roku akademickim zajęcia u których powinien uzyskiwać zaliczenia. Pomimo posiadania takiej wiedzy nie tylko dowolne wybierał osoby prowadzące przedmioty w pierwszym semestrze studiów stacjonarnych, kierunku [...] w latach akademickich 2015/2016 lub też 2016/2017, ale również gromadził zaliczenia na karcie egzaminacyjnej osiągnięć z pierwszego semestru w roku akademickim 2015/2016, będąc studentem pierwszego semestru w roku akademickim 2016/2017. Od decyzji tej student wniósł skargę do tut. Sądu, który wyrokiem z 23 października 2018 r. sygn. akt IV SA/GI 633/18 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] r. nr [...] wskazując, iż w aktach sprawy brak było zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów co naruszyło art. 10 Kpa, tak więc powyższa wadliwość proceduralna stanowiła przeszkodę do dokonywania dalej idącej oceny zaskarżonych rozstrzygnięć, tj. pod względem merytorycznym. Jednocześnie Sąd wskazał, iż "w ponownie prowadzonym postępowaniu organ wróci na etap odwieszenia studenta w jego prawach i rozważy umożliwienie skarżącemu kontynuowania kierunku studiów, przy wyrażanej przez tego ostatniego takiej woli". Następnie powtórzył, że ponieważ student został zawieszony w prawach studenta będąc studentem pierwszego semestru w roku akademickim 2015/2016, to Rektor A w dniu [...]r. wydał decyzję nr [...], (podtrzymanej następnie decyzją z dnia [...] r.), w której orzekł o wpisaniu go na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] A w roku akademickim 2018/2019 z związku z czym ww. może korzystać z pełni praw studenta A.
Na zakończenie organ wskazał, że zgodnie z zaleceniami Sądu wrócił na etap odwieszenia (tzn. na pierwszy semestr studiów) i umożliwił ww. kontynuowanie nauki. Jednocześnie A chcąc uniknąć dalszych nieporozumień ze studentem wysłała do studenta dwa pisma ([...] r., [...]r.) w których w sposób nie budzący wątpliwości wskazała terminy, w których rozpoczyna się pierwszy semestr studiów, poinformowała skarżącego o konieczności odbioru indeksu i karty egzaminacyjnej, oraz poinformowała studenta o zmianie programu studiów w tym o zmianie uzyskiwanego po ich ukończeniu tytułu (z mgr na mgr inż.), a tym samym o konieczności podpisania aneksu do umowy. Student po odebraniu ww. pism zgłosił się do Dziekanatu Wydziału [...] odbierając indeks oraz kartę egzaminacyjną, jednocześnie odmawiając popisania aneksu do umowy. Student nie skorzystał z możliwości przepisania uzyskanych ocen oraz zaliczeń (zgodnie z §24 regulaminu) nie wystąpił również o warunkowe wpisanie na semestr drugi, jednocześnie wszczynając w Dziekanacie Wydziału [...] utarczkę słowną która zakończyła się wezwaniem patrolu Policji, co znajduje potwierdzenie w notatce służbowej z [...] r. oraz w piśmie Komisariatu Policji z [...]r.
Stanowiska prezentowane tak w skardze jak i w odpowiedzi na nią strony podtrzymały na rozprawie w dniu 17 lipca 2019 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny nie rozważa zatem kwestii, czy akt organu administracji publicznej jest słuszny, lecz czy mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej ustawa p.p.s.a.). Natomiast zgodnie z art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że decyzja będąca przedmiotem skargi nie narusza prawa, a tym samym nie zaistniały podstawy do usunięcia jej z obrotu prawnego.
Przedstawienie przyczyn, które legły u podstaw takiej oceny Sądu, rozpocząć należy od przypomnienia, że Sąd orzeka wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu lub podjęcia zaskarżonej czynności. Ma więc obowiązek ocenić, czy zebrany w postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy jest pełny, został prawidłowo zebrany i jest wystarczający do ustalenia stanu faktycznego, jaki wynika z akt sprawy i czy w świetle istniejącego wówczas stanu prawnego podjęte przez organ rozstrzygnięcie sprawy jest zgodne z obowiązującym prawem. Nie ulega wątpliwości, że zarówno organ II instancji, jak również Sąd, na podstawie art. 153 p.ps.a., są związani treścią przywołanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 października 2018 r. o sygn. akt IV SA/Gl 633/18, wszystkie przywoływane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl., w skrócie: CBOSA. Dokonana w uzasadnieniu wyroku ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wiążą Sąd oraz zobowiązywały organ II instancji do szczegółowego uzasadnienia motywów, jakimi będzie się kierował przy ponownym rozstrzyganiu sprawy. W tym miejscu wyjaśnić należy, że w pojęciu "ocena prawna" mieści się, przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, a także sposób ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Może ona zatem dotyczyć ujawnionych w postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego, w szczególności kwestii zastosowania do nich określonych regulacji prawnych. Wskazania, co do dalszego postępowania zasadniczo stanowią konsekwencję oceny prawnej, określając sposób i kierunek działania przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Związanie oceną prawną, jak i zawartymi w orzeczeniu wskazaniami, co do dalszego postępowania, powoduje, że determinują one działania każdego organu w postępowaniu administracyjnym, podejmowane w sprawie, której dotyczyło postępowanie sądowoadministracyjne, aż do czasu jej rozstrzygnięcia. W przypadku rozpoznawania sprawy przez sąd oznacza ono z kolei, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania, to będzie on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu. Odnotować też trzeba, że nawet w wypadku sporu, w zakresie stanu faktycznego będącego podstawą subsumcji prawa, a więc i oceny prawnej lub odmiennej interpretacji prawa albo nawet możliwości niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym, zapatrywania prawne wynikające z wyroku sądu mają moc wiążącą do czasu, aż wyrok zostanie wzruszony w przewidzianym trybie. Odmienna ocena materiału dowodowego stanowi natomiast prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu. Związanie oceną prawną powoduje, że ani organ administracji, ani sąd, nie mogą w przyszłości formułować innych, nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkować się mu w pełnym zakresie. Obowiązek ten może być wyłączony jedynie w wypadku zmiany stanu prawnego, istotnej zmiany okoliczności faktycznych, bądź wzruszenia wyroku zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie. Zatem dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy należało przede wszystkim udzielić odpowiedzi na pytanie czy wskazania co do dalszego postępowania w sprawie sformułowane w wydanym uprzednio wyroku zostały przez organy II instancji wykonane. Konstatując powyższe, sąd uznał, że analiza zgromadzonego w aktach administracyjnych materiału dowodowego pozwala na udzielenie pozytywnej odpowiedzi na to pytanie i stwierdzenie, że wskazania te zostały zrealizowane.
Jednocześnie wskazania wymaga – także z uwagi na zarzuty podniesione w skardze – że w judykaturze ugruntowany jest pogląd podkreślający ograniczony formalizm procesowy charakteryzujący postępowanie administracyjne przed organami szkoły wyższej – tak L. Klat Wertelecka, Organy szkoły wyższej w postępowaniu administracyjnym (w:) Zarządzanie szkołą wyższą, Wrocław 2014, s. 125 i n., a także wskazane tam orzecznictwo i przytoczona literatura. Ograniczenie to jest ze wszech miar uzasadnione, realizuje ono dążenie do zapewnienia "dobrej i skutecznej" administracji, uproszczenia i odformalizowania procedur oraz zapewnienia przejrzystości postępowania administracyjnego. Nowoczesna regulacja administracyjnego prawa procesowego powinna mieć na celu "zagwarantowanie prawa do dobrej administracji za pomocą otwartej, efektywnej niezależnej administracji w oparciu o europejskie prawodawstwo" – tak: z. Kmieciak, Ogólne zasady prawa i postępowania administracyjnego, Warszawa 2000, s. 25-26, tenże (w:) Postępowanie administracyjne w Europie, Kraków 2005, s. 107. Toteż postępowanie administracyjne przed organami szkoły wyższej, dotyczące indywidualnych spraw studentów i doktorantów, ma charakter uproszczony. Owe uproszczenie wyróżniają określone cechy – jak: niezbyt rozbudowana regulacja prawna, założona w przepisach szybkość działania organu administracji publicznej przy ograniczonym formalizmie czynności oraz szeroka dostępność tego postępowania dla różnych podmiotów – por. J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2014, s. 725.
Organy szkoły wyższej w ramach prowadzonych postępowań realizując zasadę szybkości i prostoty postępowania, zawartej w art. 12 § 1 i § 2 Kpa zobowiązane są do stosowania tych regulacji i instytucji prawnych z kodeksu postępowania administracyjnego, które wskazują na uproszczony charakter podejmowanych czynności i ich uzewnętrzniania. Decyzja podjęta w sprawie studenta powinna przybrać formę pisemną, chociaż też może być ogłoszona w sposób przewidziany w regulaminie studiów, co gwarantuje autonomia uczelni ustanowiona przez Ustrojodawcę w art. 70 ust. 5 Konstytucji RP. Zauważyć należy także, że przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 2183, z późn. zm., dalej tak jak dotychczas: "ustawa") uprawniają do określenia w przepisach wewnętrznych uczelni, tj. statucie i regulaminie studiów toku studiów i trybu oraz warunków zaliczania poszczególnych semestrów. Zgodnie z jej art. 142 zaliczenie w poczet studentów następuje w chwili immatrykulacji i złożenia ślubowania, którego treść określa statut uczelni, a według art. 143 ust. 1 i 2 wskazanej ustawy prawa i obowiązki studenta związane z tokiem studiów określa regulamin studiów, a student obowiązany jest postępować zgodnie z treścią ślubowania i regulaminem studiów. Z tym momentem kształtuje się sytuacja prawa studenta i uzyskuje on tak prawa jak i obowiązki w ukształtowanym w niej stosunkiem prawnym. Rygory wskazane za niedopełnienie obowiązków są czytelne, ale i w sprawie nie budzą one wątpliwości. Stąd też Sąd ograniczy się do wskazania, że niewypełnienie obowiązków w kształcie, formie i na warunkach określonych przez władze Uczelnie skutkują, jak w niniejszej sprawie ukształtowaniem władczym pozycji studenta. Stosownie bowiem do treści art. 160 ust. 1 i art. 161 ust. 1 ustawy organizację i tok studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określa regulamin studiów uchwalony przez senat uczelni. Unormowania te pozostały niezmiennie, co do zasad, pomimo zmian legislacyjnych, zatem wymaga to tylko zauważenia, jako że postępowanie obejmuje okres sprzed nowelizacji ustawy stanowiącej podstawę działania organu.
Niezrozumiałym jest zatem zarzut "iż w chwili obecnej są dwie ostateczne decyzje o przyjęciu skarżącego A.P. na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia kierunku [...] na Wydziale [...] A". Takie twierdzenie strona kształtuje i uzasadnia tym, że zaskarżona decyzja została wydana mimo iż w dalszym ciągu wiążąca jest decyzja Rektora A z dnia [...] r. (k 3 akt administracyjnych). Formułując ten zarzutu i de facto skupiając swoje wywody zapomniał, jednakże, iż w decyzji tej jednoznacznie organ ukształtował pozycję studenta nie tylko na I rok studiów stacjonarnych na kierunku [...], ale - co ważne - określił terminowo jej byt wskazując jednoznacznie "roku akademickiego 2015/2016". Tymczasem decyzją organu z [...]r., utrzymaną w mocy zaskarżoną decyzją z [...]r. nr [...]organ orzekł o wpisaniu skarżącego na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] w roku akademickim 2018/2019, wskazując, że w związku z tym może korzystać w pełni z praw studenta A.
Tym samym proponowane przez stroną skarżącą odczytanie wskazanych decyzji, jak czyni to w skardze formułując zarzuty, jest z gruntu wadliwe, niczym nieuzasadnione i dowolne. Pozbawione jakichkolwiek racji i rażąco odbiegające od jej rozstrzygnięcia jasno i wyraźnie określonego. Organ wskazał tak semestr jak i jego byt prawny w terminarzu akademickim wskazując rok akademicki expressis verbis, go oznaczając. Zatem jakkolwiek w obiegu prawnym funkcjonują dwie decyzje, z 2016 i 2019 r., to nie są one tożsame i nie odnoszą się do tej samej sprawy. Jak zostało to wskazane powyższej skarżący rekrutując się na studia zgodnie z art. 169 ust. 10 Ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o Szkolnictwie Wyższym, otrzymał w dniu [...] r. decyzję nr [...]na mocy której Przewodniczący Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej orzekł o przyjęciu ww. na I rok studiów stacjonarnych na kierunek [...] w roku akademickim 2015/2016. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Student został zawieszony w prawach studenta, a następnie po ustaniu skutków decyzji wpisany na pierwszy semestr studiów w semestrze letnim w roku akademickim 2016/2017 r. (na podstawie pisma z dnia [...]r. nr [...] Prodziekana ds. Studenckich dr inż. P.S.). Z kolei na podstawie zaskarżonej decyzji z dnia [...] r. został on wpisany na pierwszy semestr studiów stacjonarnych, drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] w roku akademickim 2018/2019 w związku z powyższym brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, iż w obiegu funkcjonują dwie decyzje dotyczące tej samej sprawy.
Treść, kształt i moc prawna tych decyzji jest różna, zatem zaskarżona decyzja nie rozstrzyga o tym samym, i jakkolwiek strona skarżąca ma rację, ze decyzja z [...] r., pozostaje w obrocie prawnym to już pomija, że wygasła jej moc po okresie w niej wskazanym, a w sytuacji studenta stanowiła podstawę, po upływie danego toku studiów, do wydania po wyroku tut. Sądu z 3 października 2018 r., przytoczonego powyżej, decyzji kształtującej na nowo pozycję prawną studenta dla zmaterializowania jego bytu prawnego w ukształtowanej sytuacji prawnej. Wpisując studenta na pierwszy semestr studiów stacjonarnych drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] w roku akademickim 2018/2019, co zostało wykazane, uwzględniono tok jego studiów i jego plan realizowany przez studenta, który nie wypełniał obowiązków wynikających z programu i terminarza studiów, które rozpoczął na podstawie decyzji z dnia [...] r. zostając przyjęty na studia w roku akademickim 2015/2016. Planowany termin ukończenia tego cyklu studiów przewidywany był na 30 września 2017 r. Dane te zostały wprowadzone w Systemie USOS, który jest dla studenta dostępny po zalogowaniu, a tym samym może na bieżąco kontrolować (śledzić) swoje osiągnięcia i status. Tymczasem pomimo wpisania go na semestr letni w roku akademickim 2016/2017 nie uczęszczał na zajęcia dydaktyczne, nie pobrał również karty okresowych osiągnięć studenta z semestru letniego, roku akademickiego 2016/2017. Z dokumentacji przedstawionej przez Wydział [...] wynika, że student nie zaliczył pierwszego semestru studiów, bowiem dysponując indeksem z wpisem na pierwszy semestr w roku akademickim 2015/2016 oraz kartą okresowych osiągnięć z pierwszego semestru w roku akademickim 2015/2016, gromadził zaliczenia w karcie okresowych osiągnięć niezgodnie z obowiązującym Regulaminem Studiów - poprzez dowolne wybieranie osób prowadzących przedmioty w pierwszym semestrze studiów stacjonarnych, kierunku [...] w latach akademickich 2015/2016 lub 2016/2017. Powyższe zachowanie studenta słusznie organ uznał, za naruszające przepisy Regulaminu Studiów A. Student zgodnie bowiem z § 15 pkt 1 Regulaminu studiów jest zobowiązany w szczególności do studiowania zgodnie z programem studiów, w tym planem studiów. Ponadto zgodnie z § 18 ust. 1 i 2 okresem zaliczeniowym jest semestr studiów, natomiast przez zaliczenie semestru rozumie się wypełnienie przez studenta wszystkich obowiązków przewidzianych programem studiów, w tym planem studiów dla danego semestru. Student nie wypełnił tych zobowiązań i skoro nie zaliczył pierwszego semestru studiów w prawem przypisanym zakresie, to jego zarzuty kierowane pod adresem Uczelnie są nieuprawnione. Z opinii Prodziekana ds. Studenckich Wydziału [...] wynika, iż pomimo wpisy odnotowane zarówno w indeksie jak i w karcie okresowych osiągnięć studenta na rok akademicki 2015/2016 z następujących przedmiotów: [...]; [...]. [...] uznawane przez studenta jako zaliczenia pochodziły od osób nieuprawnionych do prowadzenia zajęć dla studentów pierwszego semestru, kierunku [...], studiów stacjonarnych drugiego stopnia w roku akademickim 2016/2017. Analogiczne jak wpisy zaliczeń z przedmiotów: [...] oraz [...], które zostały uzyskane w sposób nieprawidłowy, albowiem po upływie terminu przewidzianego harmonogramem roku akademickiego 2016/2017. Ponadto, co nie jest wątpliwe, zaliczenie z przedmiotu: [...] zostało uzyskane po terminie przewidzianym harmonogramem roku akademickiego 2016/2017.
W tych warunkach faktycznych i prawnych rację ma organ, że student nie zaliczył pierwszego semestru studiów, a tym samym brak jest możliwości wpisania go na drugi semestr studiów stacjonarnych drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] A.
W ocenie Sądu nie można zatem zarzucić organom orzekającym w sprawie naruszenia przepisów prawa materialnego ani też przepisów procesowych w szczególności art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa. Za niczym nieuzasadniony Sąd uznał również zarzut niejako arbitralnego podejścia do sytuacji strony skarżącej – w szczególności w aspekcie pozyskiwanych przez niego zaliczeń, których ramy, o czym zapomniał wyznacza – jak wskazano powyżej – normodawca i prawodawca. Sąd uznał, że w toku badanego postępowania zebrano w sposób wyczerpujący materiał dowodowy pozwalający na rozstrzygnięcie sprawy, co do jej istoty, a nadto prawidłowo go oceniono, uzasadniając przy tym w sposób przekonywujący zajęte w sprawie stanowisko. Zatem zaskarżona decyzja nie zapadła z przekroczeniem ram uznania administracyjnego i odpowiada prawu. Zgodnie z regułami procedury administracyjnej, organ w toku postępowania tak pierwszoinstancyjnego, jak i drugoinstancyjnego, przeanalizował osiągnięcia naukowe strony, poddając analizie jej osiągnięcia. Podsumowując podkreślenia wymaga, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie jest dowolne. W procesie dochodzenia do rozstrzygnięcia właściwie organ odwoławczy uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających wpływ na jego kształt, nie naruszając zasad swobodnej oceny dowodów. Podtrzymując stanowisko pierwszej instancji i podzielając jego ocenę powtórzył zasadnicze jego argumenty, uszczegółowiając przy tym motywy na ich poparcie, co też nie czyni tegoż rozstrzygnięcia wadliwym, gdyż w tych realiach czynić nie może.
Tym samym, Sąd uznał, że zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło