III SA/Gl 491/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Małgorzata Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2023 r. sprawy ze skargi S.P. na postanowienie Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia 27 kwietnia 2023 r. nr NS-HP.2332.2.5.2023 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z 27 kwietnia 2023 r. nr NS-HP.2332.2.5.2023 Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez skarżącego S. P. odwołania od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z 13 marca 2023 r. nr [...] orzekającej o odmowie stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy stwierdził, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. wydał 13 marca 2023 r. decyzję nr [...] odmawiającą stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej. Została ona odebrana 17 marca 2023 r. przez dorosłego domownika - żonę skarżącego, co zostało potwierdzone podpisem złożonym na potwierdzeniu odbioru wraz ze wskazaną datą doręczenia. Wobec tego termin do wniesienia odwołania upływał 31 marca 2023r. (piątek). Odwołanie - pismo z 2 kwietnia 2023 r. - nadane zostało w Urzędzie Pocztowym w K. 2 kwietnia 2023 r. (data stempla pocztowego). Organ odwoławczy przypomniał, że zgodnie z art. 129 §2 Kpa odwołanie wnosi się w terminie 14 dni liczonych od dnia doręczenia decyzji administracyjnej. Termin uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej albo państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym (art. 57 § 5 pkt 2 Kpa). Przypomniał, że organ odwoławczy zobowiązany jest w postępowaniu wstępnym po wpływie odwołania zbadać czy spełnia ono wymogi formalne, w tym czy strona zachowała ustawowy 14 dniowy termin do jego wniesienia, liczony od dnia doręczenia stronie decyzji. Termin ten wskazany w art. 129§2 Kpa jest dla strony terminem prekluzyjnym. Uchybienie przez stronę temu terminowi powoduje, że czynność procesowa wniesienia odwołania jest po tym terminie bezskuteczna, a obowiązkiem organu odwoławczego jest stwierdzenie postanowieniem wydanym na podstawie art. 134 Kpa uchybienia terminowi do wniesienia odwołania ( wyrok WSA w Krakowie z 6 lipca 2017 r. II SA/Kr 708/17, wyrok WSA w Gliwicach z 27 kwietnia 2017 r. I SA/G13/17). W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy poinformował stronę, że jest uprawniona do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z 13 marca 2023 r. w związku z błędnym pouczeniem zawartym w tej decyzji. Pouczył ją też o terminie i trybie złożenia takiego wniosku. Wyjaśnił, że od woli strony zależy, czy skorzysta z prawa do wniesienia prośby o przywrócenie terminu, jednak nie wnosząc jej uczyni odwołanie bezskutecznym, co spowoduje, że decyzja organu I instancji stanie się ostateczna. Jednocześnie na zasadach ogólnych, tj. art. 124 Kpa pouczył stronę, że od przedmiotowego postanowienia służy stronie skarga do sądu administracyjnego. Strona nie skorzystała z możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, lecz wniosła skargę do sądu administracyjnego. Skarżący podniósł w niej, że decyzja o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej została doręczona 20 marca 2023r., gdyż 17 marca 2023r. był cały dzień w domu i gdyby doręczenie nastąpiło rzeczywiście wtedy, to odebrałby pismo osobiście. Zapytał dlaczego ponosi konsekwencje, skoro to organ inspekcji sanitarnej zawarł w decyzji błędne pouczenie. W dalszej kolejności zawarł zarzuty co do decyzji odmawiającej stwierdzenia choroby zawodowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: "ppsa"), stosownie do art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) ppsa). Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami. Badając zaskarżone orzeczenie przy uwzględnieniu ww. zasad Sąd doszedł do przekonania, że nie narusza ono prawa. Zgodnie z art. 129 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023r., poz. 775) – dalej powoływany jako Kpa, odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Jak wynika z potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej decyzję o odmowie stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej, została ona doręczona dorosłemu domownikowi 17 marca 2023r. Skarżący co prawda kwestionuje fakt doręczenia przesyłki w tym dniu twierdząc, że nastąpiło to w poniedziałek 20 marca 2023r., jednak nie przedstawia na tę okoliczność żadnego dowodu, podczas gdy fakt doręczenia przesyłki 17 marca 2023r. wynika z adnotacji i podpisu osoby odbierającej, umieszczonej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. W takim zaś przypadku termin do wniesienia odwołania upłynął 31 marca 2023r., który wypadał w piątek. Natomiast stosownie do art. 134 Kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Użycie słowa "stwierdza", a nie "może stwierdzić" oznacza, że organ jest związany ww. przepisem co do treści orzeczenia, jakie winien wydać w sprawie. Słusznie zatem organ odwoławczy orzekł o niedopuszczalności odwołania wobec uchybienia terminu do jego wniesienia. Jednocześnie pouczył stronę o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz o terminie i trybie dokonania tej czynności, jednak skarżący nie skorzystał z tej możliwości. Zatem wobec faktu, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i jest oczywiście uzasadnione, Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ppsa.