III SA/Gl 497/17

PostanowienieWSA w Gliwicach2017-06-14

Skład orzekający: Leszek Wolny

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości i poniosła stratę w poprzednich latach obrotowych, może zostać częściowo zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, mimo że aktywnie uczestniczy w obrocie gospodarczym i posiada pewne środki finansowe?
Ratio decidendi
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może zostać częściowo zwolniona z kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie posiada wystarczających środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania. W przypadku, gdy spółka aktywnie uczestniczy w obrocie gospodarczym, ale jej obroty są relatywnie niskie, a wykazuje straty w poprzednich latach, sąd może przyznać częściowe zwolnienie od wpisu sądowego, uznając, że spółka jest w stanie uiścić niewielką część należności.
Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczącą podatku od towarów i usług. Jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego. Spółka wykazała straty w poprzednich latach, złożyła wniosek o upadłość, a jej środki na rachunkach bankowych i w kasie są niewielkie. Mimo to, spółka aktywnie uczestniczy w obrocie gospodarczym, generując regularny obrót. Sąd, analizując sytuację finansową spółki, uznał, że jest ona w stanie uiścić część wpisu sądowego.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącą z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi powyżej kwoty 200 (dwieście) zł; 2. W pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi postanawia: 1. zwolnić skarżącą z obowiązku uiszczenia wpisu sadowego od skargi powyżej kwoty 200 (dwieście) zł; 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy. Wraz ze skargą na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K., strona skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego z wyboru w osobie adwokata złożyła na druku urzędowego formularza PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie zwolnienia od wpisu sadowego od skargi. W uzasadnieniu nadesłanego urzędowego formularza PPPr, strona przedstawiła dotychczasowy przebieg postępowania przed organami podatkowymi. Wnioskodawca oświadczyła, że pozycja aktywów w bilansach sporządzonych dla spółki musi zostać skorygowana w związku z treścią zaskarżonej w niniejszym postepowaniu sądowym decyzji. Kapitał zapasowy w kwocie 322.839,35 zł znajdował bowiem swoje pokrycie po stronie aktywów, po doręczeniu jednak zaskarżonej decyzji, kwoty te musza niewątpliwie ulec zmianie. Kwota powyższa z pewnością nie znajduje się na rachunkach bankowych spółki, ani w jej kasie. W marcu 2017 r. spółka złożyła wniosek o upadłość. Z oświadczenia spółki wynika, że jej kapitał zakładowy zamyka się w kwocie 51.000 zł, nie posiada żadnych środków trwałych, natomiast wg bilansu za ostatni rok obrotowy poniosła stratę w kwocie (-) 33.409,90 zł. Z oświadczenia zawartego na druku formularza PPPr wynika, że spółka posiada aktualnie dwa rachunki bankowe w B: jeden złotówkowy (jest na nim debet na kwotę 33,02 zł) oraz w Euro – na tym rachunku jest zdeponowane 0,06 Euro. Spółka oświadczyła, że stan środków w jej kasie wynosi 61,04 zł, na miesięczne wydatki składa się kwota 1.394 zł,94 zł (czynsz) oraz kwota 83 zł (opłata za prowadzenie rachunków bankowych). Do druku formularza PPPr dołączono szereg materiałów: wyciągi z obu rachunków bankowych; sprawozdanie finansowe za 2016 r.; wniosek o ogłoszenie upadłości (datowany na dzień 10 marca 2017 r.); bilans sporządzony na dzień 28 lutego 2017 r. (bilans sporządzony na potrzeby wniosku o ogłoszenie upadłości wnioskującej spółki; spis wierzycieli i oświadczenia o spłatach wierzytelności dokonanych w okresie sześciu miesięcy poprzedzający złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości. W tym stanie rzeczy, referendarz sądowy pismem z dnia 22 maja 2017 r. wezwał stronę skarżącą do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku poprzez nadesłanie szeregu dokumentów, mających zobrazować jej rzeczywisty i aktualny stan majątkowy. Wezwanie to miało na celu uzupełnienie i udokumentowanie danych zawartych we wniosku o prawo pomocy. Wezwano wnioskodawcę o raport kasowy obrazującego stan gotówki w kasie spółki na koniec ostatniego miesiąca oraz zeznanie podatkowe CIT – 8 za 2015 r i za 2016 r.; deklaracje VAT-7 za sześć ostatnich miesięcy oraz ewidencję środków trwałych spółki. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, do akt nadesłano: zeznania podatkowe CIT-8 za 2015 r. i za 2016 r.; deklaracje podatkowe VAT-7 za okres od października 2016 r. do kwietnia 2017 r.; ewidencję środków trwałych na koniec kwietnia 2017 r. oraz oświadczenie wnioskującej spółki o tym, że w okresie od dnia 1 października 2016 r. do dnia 31 maja 2017 r. nie przeprowadzała żadnych transakcji gotówkowych, nie posiadała żadnych środków pieniężnych w swojej kasie – w związku z czym nie wystawiano raportów kasowych w tym okresie. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zmianami) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) albo obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie doradcy podatkowego. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku spółki, należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie prawnej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że w zakresie kompetencji referendarza sądowego nie znajduje się ustalanie wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawie sądowoadministracyjnej. Jednak na potrzeby postępowania wpadkowego w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy należy wartość tę ustalić. Strona jest w postępowaniu sądowym reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata, który na druku urzędowego formularza PPPr wskazał, że wartość przedmiotu zaskarżenia w tej sprawie wynosi 265.057 zł (rubryka nr 3.6. druku formularza PPPr). W tym stanie rzeczy, stwierdzić należy, że w sprawie, przedmiotem której jest należność podatkowa w podatku od towarów i usług, pobierany jest wpis stosunkowy. W sprawie tej wpis sądowy od skargi wyniesie więc 2.651 zł. Kwota ta obliczona jest na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zmianami). W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że w roku 2016 spółka poniosła stratę w kwocie (-) 33.409,90 zł (przy przychodzie rzędu 43.550,88 zł, a kosztach jego uzyskania w kwocie 76.960,78 zł). Z kolei w 2015 r. spółka również poniosła stratę, która wyniosła (-) 655.351,73 zł (przy przychodzie – 130.752,19 zł i kosztach jego uzyskania – 786.103,92 zł). Z analizy nadesłanych do akt sprawy deklaracji podatkowych VAT-7 wynika, że spółka osiąga regularnie obrót w granicach od 2.675 zł (październik 2016 r.) do 6.751 zł (kwiecień 2017 r.). Dane te wskazują na to, że spółka jednak aktywnie uczestniczy w obrocie gospodarczym. Podkreślić należy, że obrót nie jest tożsamy z przychodem uzyskiwanym przez przedsiębiorcę, wskazuje jednak na jego aktywność i dynamikę w obrocie gospodarczym. Z deklaracji przedłożonych przez wnioskodawcę wynika, że w ostatnim półroczu osiągała regularnie obrót i funkcjonowała na rynku. Faktem jest, że obrót ten jest relatywnie niski. W aktach znajduje się kserokopia wniosku z dnia 10 marca 2017 r. o ogłoszenie upadłości spółki, w którym wnioskodawcą jest skarżąca spółka. W danych rejestrowych (KRS), aktualnych na dzień rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy brak jest jednak jakichkolwiek wpisów odnośnie postępowania upadłościowego. Z wyciągu z rachunku bankowego spółki prowadzonego w walucie polskiej za okres od dnia 18 lutego 2016 r. do dnia 28 lutego 2017 r. wynika, że suma transakcji obciążeniowych wyniosła (-) 75.841,28 zł, natomiast transakcje uznaniowe w tym okresie wyniosły łącznie 74.235,80 zł. Wynika z tego, że stan rachunku bankowego wykazuje cechę płynności. Oba rodzaje transakcji de facto równoważą się. Stwierdzenie to potwierdza analiza tego wyciągu. Wnioski powyższe wskazują na to, że spółka nie spełnia przesłanek prowadzących do uwzględnienia jej wniosku w całości. Jednocześnie faktem jest, że skarżąca spółka nie jest w stanie wygenerować pełnej kwoty wpisu sądowego od skargi. W ocenie rozpoznającego wniosek, spółka jest jednak w stanie wygenerować kwotę 200 zł, która stanowi cząstkę kwoty, którą byłaby zobowiązana uiścić tytułem wpisu sądowego od skargi w przypadku całkowitego nieuwzględnienia wniosku. Kwota ta stanowi niespełna 7,5 % kwoty wpisu sądowego od skargi w tej sprawie. Kwota taka znajduje się bowiem w zakresie możliwości finansowych skarżącej. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło