III SA/Gl 525/19
WyrokWSA w Gliwicach2019-10-15
Skład orzekający: Magdalena Jankiewicz, Barbara Orzepowska-Kyć, Marzanna Sałuda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił wysokość wynagrodzenia dla kuratora ustanowionego w postępowaniu administracyjnym, opierając się na wewnętrznym zarządzeniu, a nie na przepisach powszechnie obowiązującego prawa?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może ustalać wysokości wynagrodzenia kuratora ustanowionego w postępowaniu administracyjnym w oparciu o wewnętrzne zarządzenie, które nie jest aktem prawa powszechnie obowiązującego. Powinien opierać się na przepisach rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości dotyczących wynagrodzenia kuratorów w sprawach cywilnych, uwzględniając nakład pracy i zawiłość sprawy, a także wyjaśnić kryteria, którymi kierował się przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia.Stan faktyczny
Strona skarżąca, I. M., została ustanowiona kuratorem dla nieznanej z miejsca pobytu J. K. w postępowaniu administracyjnym dotyczącym odpłatności za pobyt dziecka w pieczy zastępczej. Po zakończeniu postępowania skarżąca wystąpiła o przyznanie wynagrodzenia i zwrotu wydatków. Prezydent Miasta T. ustalił wynagrodzenie i zwrot wydatków na podstawie wewnętrznego zarządzenia, które skarżąca uznała za zaniżone i niezgodne z prawem. Skarżąca wniosła skargę do WSA, domagając się uchylenia aktu i przyznania wynagrodzenia w wyższej kwocie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżony akt i zasądził od Prezydenta Miasta T. na rzecz strony skarżącej kwotę 680 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Specjalista Beata Kujawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2019 r. sprawy ze skargi I. M. na akt Prezydenta Miasta T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wynagrodzenia dla kuratora osoby nieobecnej i zwrotu wydatków 1) uchyla zaskarżony akt, 2) zasądza od Prezydenta Miasta T. na rzecz strony skarżącej kwotę 680 złotych (słownie: sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Prezydent Miasta T. aktem z [...] r. znak [...], ustalił wysokość wynagrodzenia oraz zwrot wydatków dla I. M. (dalej: skarżąca, strona) w sprawach o sygnaturze [...], działającej na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w S. z [...] r., w łącznej wysokości [...] zł brutto.
W podstawie prawnej organ powołał § 5 Zarządzenia nr [...] Prezydenta Miasta T. z [...] r.,
Z akt sprawy wynika, że, postanowieniem z [...] r. sygn. akt [...], Sąd Rejonowy w S. [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich, ustanowił skarżącą kuratorem dla nieznanej z miejsca pobytu J. K. do reprezentowania jej w toku postępowania administracyjnego prowadzonego przez Miejski Ośrodek pomocy Sprzecznej w T., dotyczącego odpłatności za pobyt dzieci w pieczy zastępczej, zgodnie z przepisem art. 193 ust. 1 pkt 2 ustawy o wspieraniu rodziny i pieczy zastępczej.
W dniu [...] r. J. K. zmarła, zatem organ wydał decyzję z [...] r. nr [...], w przedmiocie wygaśnięcia decyzji nr [...] z [...] r. oraz w przedmiocie umorzenia całkowitego, łącznie z odsetkami, kwoty opłat w wysokości [...] zł + [...] zł kosztów upomnienia za okres od [...]r. do [...] r. za pobyt dziecka A. K. w placówce pieczy zastępczej. Podobnie organ wydał decyzję nr [...] z [...] r. w przedmiocie wygaśnięcia decyzji nr [...] z [...] r. oraz w przedmiocie umorzenia całkowitego, łącznie z odsetkami, kwoty opłat w wysokości [...] zł + [...] zł kosztów upomnienia za okres od [...]r. do [...] r. za pobyt dziecka A. K. w placówce pieczy zastępczej.
Skarżąca pismem z [...] r. wystąpiła do Sądu Rejonowego w S. o przyznanie jej wynagrodzenia za podjęte czynności związane z pełnioną funkcją kuratora. Domagała się przyznania kwoty [...] zł, powiększonej o należny podatek VAT. W treści wniosku wskazała, iż tę kwotę złożyło się wynagrodzenie za postępowanie administracyjne dotyczące odpłatności za pobyt dziecka A. K., sygn. akt [...] ([...] w kwocie [...] zł + VAT) oraz za postępowanie administracyjne dotyczące odpłatności za pobyt dziecka A. K., sygn. akt [...] ([...] w kwocie [...] zł + VAT). Skarżąca domagała się także przyznania kwoty [...] zł tytułem zwrotu wydatków.
Sąd Rejonowy w S. postanowieniem z [...] r. sygn. akt [...], przyznał skarżącej ze środków budżetowych Gminy T. kwotę [...] zł brutto tytułem wynagrodzenia za sprawowanie funkcji kuratora dla nieznanej z miejsca pobytu J. K. oraz kwotę [...] zł tytułem zwrotu wydatków związanych ze sprawowaniem funkcji kuratora. W pozostałym zakresie wniosek skarżącej o przyznanie wynagrodzenia oddalił. Od powyższego postanowienia organ wniósł zażalenie.
Sąd Okręgowy w K. postanowieniem z [...] r. sygn. akt [...], uchylił zaskarżone postanowienie i wniosek skarżącej odrzucił. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, iż przyznanie wynagrodzenia kuratorowi ustanowionemu celem reprezentacji osoby w postępowaniu administracyjnym nie podlega kontroli sądu powszechnego. Sąd uznał, iż przyznanie ewentualnego wynagrodzenia należało do kompetencji organu administracyjnego, przed którym występował kurator.
Strona [...] r. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie jej wynagrodzenia za podjęte czynności związane z pełnioną funkcją kuratora w kwocie [...] zł, powiększonej o należny podatek VAT. W treści wniosku wskazała, iż tę kwotę złożyło się wynagrodzenie za postępowanie administracyjne dotyczące odpłatności za pobyt dziecka A. K., sygn. akt [...] ([...] w kwocie [...] zł + VAT) oraz za postępowanie administracyjne dotyczące odpłatności za pobyt dziecka A. K., sygn. akt [...] ([...] w kwocie [...] zł + VAT). Skarżąca domagała się także przyznania kwoty [...] zł tytułem zwrotu wydatków.
Prezydent Miasta T. zakwestionowanym aktem z [...] r. nr [...], na podstawie § 5 Zarządzenia Nr [...] Prezydenta Miasta T. z [...] r. ustalił wysokość wynagrodzenia oraz zwrotu wydatków dla skarżącej, ustanowionej w trybie art. 34 kpa kuratorem dla J. K., w sprawach o sygn. [...], na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w S. z [...] r. (sygn. akt [...]), w wysokości [...] zł brutto.
W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z § 3 ust. 1 Zarządzenia Nr [...] Prezydenta Miasta T. z [...] r. wysokość wynagrodzenia za pełnienie funkcji przedstawiciela (kuratora) dla jednej osoby w postępowaniu administracyjnym wynosi [...] zł brutto za każdą decyzję administracyjną. Wobec osoby nieobecnej wydano [...] decyzji administracyjnych. Wnioskodawca wykazał wydatki poniesione w związku z pełnieniem funkcji kuratora w wysokości [...] zł. Zgodnie z § 3 ust. 2 w/w Zarządzenia wysokość zwrotu kosztów wydatków poniesionych w związku z pełnieniem funkcji przedstawiciela (kuratora) nie może przekraczać kwot wynikających z przepisów w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju. Zgodnie z § 3 ust. 3 Zarządzenia wysokość zwrotu udokumentowanych kosztów wysyłanej korespondencji poniesionych w związku z pełnieniem funkcji przedstawiciela (kuratora) nie może przekraczać kwot ustalonych w obowiązującym cenniku Poczty Polskiej. W niniejszej sprawie ustanowiony kurator nie podjął dodatkowych czynności, o których mowa w § 3 ust. 4 Zarządzenia.
Na podstawie § 4 Zarządzenia przyznanie wynagrodzenia oraz zwrot wydatków następuje na podstawie wniosku przedstawiciela (kuratora) złożonego po ostatecznym zakończeniu postępowania. Postępowania prowadzone w sprawach o sygn. [...] zakończyły się w [...] r., a wniosek został doręczony [...] r.
Strona skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, żądając uchylenia zaskarżonego aktu w całości; uznanie, iż jako ustanowionemu kuratorowi dla nieobecnej J. K. przysługuje jej wynagrodzenie oraz zwrot wydatków w kwocie określonej wnioskiem skarżącej z [...] r.
Zaskarżonemu aktowi strona zarzuciła naruszenie:
I. przepisów prawa materialnego, tj:
1. art. 34 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego (dalej kpa) w zw. z art. 179 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (dalej:krio) w zw. z § 1 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 13.11.2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej w zw. z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22.10.2015 r. (w brzmieniu obowiązującym od 2.11.2016 r.) w sprawie opłat za czynności adwokackie poprzez ich niezastosowanie polegających na przyznaniu wynagrodzenia kuratorowi dla nieznanego z miejsca pobytu oraz zwrotu wydatków w zaniżonej wysokości w oparciu o Zarządzenie nr [...] Prezydenta Miasta T. z [...] r. niezgodnie z w/w przepisami podczas gdy w chwili pełnienia przez skarżącą funkcji kuratora w/w zarządzenie nie obowiązywało a przepisy i orzecznictwo wskazują, iż organ który wnosił o powołanie kuratora zobowiązany jest do przyznania wynagrodzenia w wysokości zgodnej z w/w przepisami;
II. przepisów prawa postępowania tj.;
1. art. 8 § 1 i 2 kpa w zw. z art. 7a § 1 kpa poprzez prowadzenie postępowania administracyjnego w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej wbrew zasadzie rozstrzygania wszelkich wątpliwości na korzyść strony, a nadto poprzez wskazanie błędnej podstawy prawnej ustalenia wynagrodzenia skarżącej z tytułu pełnionej funkcji kuratora, w oparciu o nieistniejący w trakcie postępowania administracyjnego akt prawny, uchwalony dopiero 2 lata po zakończeniu postępowania administracyjnego, a tym samym bezzasadne odstąpienie od utrwalonej praktyki rozstrzygania tożsamych wniosków kuratora co do przyznania wynagrodzenia na podstawie powołanych przez skarżącą przepisów;
2. art. 6 i art. 7 kpa poprzez wydanie aktu ze wskazaniem błędnej podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia, w oparciu o nieistniejący w trakcie postępowania administracyjnego, w którym występował kurator - akt prawny tj. zarządzenia nr [...] Prezydenta Miasta T. z [...] r., a także wskazujący wynagrodzenia za każde z postępowań w związku z wydanymi [...] decyzjami, co doprowadziło do naruszenia słusznego interesu osoby wykonującej obowiązki kuratora, podczas gdy organ powinien działać na podstawie prawa, a co za tym idzie strzec praworządności oraz podejmować wszelkie czynności celem wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu obywatela;
3. art. 9 kpa poprzez jego niezastosowanie i nieumieszczenie w zaskarżonym akcie pouczenia co do trybu i sposobu odwołania się od wydanego aktu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, a w razie nieuwzględnienia powyższego wniosku, o jej oddalenie w całości.
Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ wskazał, że postanowienie w sprawie przyznania kosztów zostało wydane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. [...] r., a skarżąca dopiero obecnie korzysta z tego prawa. Ponadto sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami została już prawomocnie osądzona. Skarżąca w toku prowadzonego postępowania administracyjnego z chwilą wydania każdorazowej decyzji organu, informowana była o odmowie przyznania jej wynagrodzenia za sprawowaną funkcję kuratora dla nieobecnej. Mimo to, wystąpiła z żądaniem przyznania jej wynagrodzenia kuratorskiego na drogę postępowania cywilnego, czym niewątpliwie dopuściła się uchybienia terminowi do złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Ponadto w ocenie organu, sprawa objęta skargą została już prawomocnie osądzona przez sąd powszechny - postanowieniem Sądu Okręgowego w K. z [...] r. sygn. akt [...], uchylono postanowienie Sądu Rejonowego w S. z [...] r. w przedmiocie przyznania wynagrodzenia oraz odrzucono wniosek kuratora o przyznanie wynagrodzenia. Tym samym dotyczyło ono zarówno pod względem podmiotowym, jak i przedmiotowym, tej samej kwestii - wynagrodzenia kuratora.
Uzasadniając wniosek o oddalenie skargi organ wskazał, że wysokość żądanego przez skarżącą wynagrodzenia z tytułu sprawowanej funkcji była rażąco zawyżona i nijak się miała do nakładu pracy wykonanej z tytułu sprawowanej funkcji kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu. Skarżąca, mimo posiadanego wykształcenia, nie pełniła dla nieobecnej funkcji adwokata, lecz kuratora procesowego. Role te trzeba odróżnić. W ocenie organu wysokość należnego skarżącej wynagrodzenia winna uzasadniać rzeczywiście poniesione przez nią koszty, a nie koszty adekwatne dla profesjonalnych pełnomocników. Ustalenie wysokości wynagrodzenia z oparciu o stawki profesjonalnych pełnomocników w sprawach cywilnych oraz w oparciu o wysokość opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej nie znajduje żadnego uzasadnienia zarówno faktycznego, jak również prawnego. Skarżąca w toku prowadzonego postępowania administracyjnego wniosła jedynie odwołania od decyzji Prezydenta Miasta T. w imieniu, którego działał pracownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w T.. Skarżąca przeglądała również osobiście akta sprawy w siedzibie organu. Podejmowane działania nie uzasadniały przyznania skarżącej wynagrodzenia w żądanej przez nią wysokości. Skarżąca została ustanowiona kuratorem dla jednej osoby, tj. dla nieobecnej J. K., nie zaś dla jej małoletnich dzieci. Tym samym przyznawanie wynagrodzenia za każde postępowanie, tj. za każde dziecko, również nie znajduje jakiegokolwiek uzasadnienia prawnego lub też faktycznego. Tym bardziej, że obydwa prowadzone postępowania były niemalże identyczne. Różniły się jedynie imionami dzieci i numerami wydawanych decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Stosownie do treści art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 125), sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) obejmuje m.in. orzekanie w sprawie skarg na inne niż określone w pkt 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2018 r., poz. 800 ze zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sąd stwierdził, że zaskarżony akt spełnia przesłanki określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a zatem, że podlega kognicji sądu administracyjnego.
W ramach swej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., z zastrzeżeniem art. 57a tej ustawy. Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. Sąd orzeka w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność aktu podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania rozstrzygnięcia, przy uwzględnieniu zasady niedziałania prawa wstecz.
Przedmiotem kontroli Sądu w rozpatrywanej sprawie jest ocena, czy organ właściwie ustalił wysokość wynagrodzenia należnego skarżącemu za pełnienie obowiązków kuratora, gdyż poza sporem jest zasadność i prawo do jego wypłaty.
Również niesporne jest, że skarżąca została postanowieniem Sądu Rejonowego w T. ustanowiona kuratorem dla osoby nieznanej z miejsca pobytu w postępowaniu dotyczącym reprezentowania jej w toku postępowań administracyjnych prowadzonych przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w T. dotyczących odpłatności za pobyt dziecka w pieczy zastępczej zgodnie z art. 193 ust. 1 pkt 2 ustawy o wspieraniu rodziny i pieczy zastępczej..
Należy wskazać że w zakresie sposobu określania wysokości wynagrodzenia kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu, Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z 19 grudnia 2013 r. sygn. akt I OSK 278/12, z uwzględnieniem zmian przepisów, które miały miejsce po jego wydaniu. NSA uznał, że wynagrodzenie przedstawiciela dla nieobecnej strony postępowania administracyjnego ustanowionego na wniosek organu administracyjnego zgłoszony na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. należy do kosztów postępowania administracyjnego. Stanowisko to koreluje z uchwałą Sądu Najwyższego z 9 lutego 1989 r., sygn. akt III CZP 117/88, (publ. OSNC 1990/1/11), w uzasadnieniu której SN stwierdził, że wynagrodzenie za sprawowanie kurateli przez przedstawiciela strony ze względu na jej charakter ściśle związany z konkretnym postępowaniem administracyjnym uzasadnia traktowanie tego wynagrodzenia w ramach kosztów postępowania administracyjnego. Pomimo, że wysokość tego wynagrodzenia ani zasady i tryb jego przyznawania nie zostały unormowane w przepisach k.p.a. ani w przepisach szczególnych, to nie budzi żadnych wątpliwości, że wynagrodzenie takie przysługuje. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por.: wyroki WSA z: 10 lipca 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 930/14, 16 marca 2016 r. sygn. akt II SA/Po 38/16, 8.11.2016 r. sygn. akt IV SA/Gl 577/16, 10.01.2018 r. sygn. akt IV SA/Gl 529/17, 4.12.2018 r. sygn. akt IV SA/Gl 643/18) podkreślono, że przeciwne stanowisko nie dałoby się pogodzić z konstytucyjną zasadą RP jako Państwa prawa (art. 2 Konstytucji RP).
Stosunek prawny istniejący między organem administracji i przedstawicielem ustanowionym dla nieobecnej strony opiera się na orzeczeniu sądu powszechnego. Jego elementem jest obowiązek wykonania przez wyznaczoną osobę niezbędnych czynności w charakterze przedstawiciela osoby nieobecnej, z czym wiąże się prawo kuratora do uzyskania wynagrodzenia za podjęte w toku postępowania w obronie interesów strony czynności, przy uwzględnieniu nakładu pracy i poniesionych wydatków, generowanych rodzajem sprawy i stopnia jej zawiłości.
Dokonując kontroli pod względem zgodności z prawem aktu wydanego przez Prezydenta Miasta T. z [...] r. znak [...] w przedmiocie ww. wynagrodzenia Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, a to z następujących względów.
Przede wszystkim wskazać należy, że kontrolowane rozstrzygnięcie organu nie zawiera pełnego wyjaśnienia kryteriów wysokości przyznanego wynagrodzenia co sprawia, że akt ten wymyka się spod kontroli Sądu.
Organ, uzasadniając wysokość wynagrodzenia przyznanego kuratorowi, powołał w pierwszej kolejności Zarządzenie Prezydenta Miasta T. nr [...] z [...] r. ograniczające wysokość wynagrodzenia kuratora osób nieznanych z miejsca pobytu do kwoty [...] zł za każdą decyzję administracyjną. Należy jednak zauważyć, że zgodnie z art. 87 ust. 2 Konstytucji RP źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego. Wskazane Zarządzenie nie jest aktem prawa miejscowego i tym samym źródłem prawa powszechnie obowiązującego.
W przedmiotowej sprawie wniosek o przyznanie wynagrodzenia został złożony przez stronę [...] r., zatem w sprawie znajdują zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz. U. z 2018r., poz. 536) oraz przepisy określające wynagrodzenie adwokackie w innej sprawie tj. § 14 ust. 1 pkt 1) lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800 ze zm.) w wysokości [...] złotych. Zatem wynagrodzenie kuratora ustalone w związku z udziałem w postępowaniu o zapłatę (40% wynagrodzenia za czynności adwokackie) nie może przekraczać kwoty [...] zł netto (bez podatku VAT), nie może też być niższe, niż [...] zł (§ 1 pkt 1 rozporządzenia z 9 marca 2018 r.)
Organ kwestionuje czynny udział skarżącej w tym postępowaniu, wskazując, że nie podjęła działań, które doprowadziły do ustalenia miejsca pobytu osoby. Skarżąca w toku prowadzonego postępowania administracyjnego wniosła jedynie odwołania od decyzji Prezydenta Miasta T. w imieniu, którego działał pracownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w T.. Skarżąca przeglądała również osobiście akta sprawy w siedzibie organu. Podejmowane działania nie uzasadniały przyznania skarżącej wynagrodzenia w żądanej przez nią wysokości.
Faktem jest, że powołane rozporządzenie określa wysokość wynagrodzenia kuratora "widełkowo" wskazując, że winno się ono zawierać w przedziale od [...] zł do [...] zł netto i w obszarze wytyczonym tymi kwotami organ uprawniony jest do jego swobodnego określenia, tym niemniej nie można uznać, że może to być wynagrodzenie całkowicie dowolne i pozostające poza jakąkolwiek kontrolą. Aby jednak kontrola sądu administracyjnego w tym zakresie była możliwa, a także dla realizacji zasady przekonywania, organ winien wskazać, jakimi kryteriami kierował się przyznając wynagrodzenie w danej wysokości i jak ocenił ich spełnienie na gruncie danej sprawy.
Tymczasem w rozpatrywanej sprawie organ w żaden sposób nie uzasadnił, dlaczego i w oparciu o jakie kryteria ustalił wysokość wynagrodzenia należnego kuratorowi na [...] zł od każdej decyzji.
Nie może stanowić takiego uzasadnienia powołane przez organ zarządzenie Prezydenta Miasta T.. Jak już Sąd wywiódł, zarządzenie Prezydenta Miasta nie należy do źródeł prawa powszechnie obowiązującego. Jest to akt o charakterze wewnętrznym, wiążący w danej jednostce samorządu terytorialnego i stanowiący "wytyczne" działania dla osób podległych służbowo organowi je wydającemu, który jednak nie może wpływać na sytuację prawną podmiotów zewnętrznych w stosunku do struktury, na czele której stoi organ wydający zarządzenie, a zatem na sytuację obywateli.
W przedmiotowej sprawie organ nie dokonał np. oceny nakładu pracy kuratora, ilości czynności, jakich podjęcie było konieczne dla wykonania zadań wynikających z tej funkcji i niezbędnego dla nich czasu, kiedy to kurator nie mógł być zaangażowany w inną działalność zawodową. Oceny tej dokonał dopiero w odpowiedzi na skargę.
Ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę stanowisko wyrażone powyżej odnośnie konieczności wyjaśnienia kwestii wysokości wynagrodzenia, z uwzględnieniem zawiłości danej sprawy i nakładu pracy kuratora.
W konsekwencji uznać należało, że organ wydając zaskarżony akt i przyznając skarżącemu wynagrodzenie działał z naruszeniem prawa, w szczególności art. 7, art. 8 i art. 11 k.p.a.
Sąd nie mógł uwzględnić wniosku o odrzucenie skargi, gdyż w rozpoznawanej sprawie nie mamy do czynienia z powagą rzeczy osądzonej. Sąd powszechny uznał się za niewłaściwy w sprawie przyznania wynagrodzenia kuratorowi ustanowionemu w sprawie cywilnej. Strona też w terminie złożyła skargę do sądu administracyjnego na akt przyznający jej wynagrodzenie za czynności kuratora.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło