III SA/Gl 558/11

WyrokWSA w Gliwicach2011-12-19

Skład orzekający: Henryk Wach, Iwona Wiesner, Renata Siudyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, nie uwzględniając kwestii przedawnienia tych należności?
Ratio decidendi
Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydał decyzję z naruszeniem prawa, nie uwzględniając kwestii przedawnienia należności, co stanowiło istotne naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ powinien rozpoznać sprawę ponownie, uwzględniając również możliwość przedawnienia zobowiązań.
Stan faktyczny
Skarżący M.J. złożył wniosek o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy oraz składek za pracowników, argumentując trudną sytuacją majątkową i rodzinną po zakończeniu działalności gospodarczej. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) odmówił umorzenia, uznając, że nie zaszły przesłanki całkowitej nieściągalności ani uzasadnionego przypadku. Po ponownym rozpatrzeniu wniosku, ZUS utrzymał w mocy swoją decyzję. Skarżący wniósł skargę do WSA, podnosząc m.in. brak majątku do egzekucji i zdarzenia losowe. WSA uznał skargę za zasadną, wskazując na konieczność uwzględnienia kwestii przedawnienia należności, o czym ZUS nie poinformował.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i stwierdza, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Wiesner (spr.), Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant St. sekr. sąd. Anna Charchuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2011 r. przy udziale – sprawy ze skargi M.J. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Skarżący M. J. wnioskiem dnia [...] roku wniósł o umorzenie należności w tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy za okres od [...] roku do [...] roku wraz z odsetkami w łącznej kwocie [...] złotych oraz składek na pracowników w części finansowanej przez płatnika składek za okres od [...] roku do [...] roku w łącznej wysokości [...] złotych. W uzasadnieniu wniosku Skarżący wskazał, iż zakończył działalność gospodarczą 11 lat temu, a o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne ubiega się od [...] roku. Ostatnio starał się o umorzenie w [...] r. Od tej pory jego sytuacja nie uległa polepszeniu. Plony z gospodarstwa ze względu na podpalenia i powodzie uległy zmniejszeniu o około [...] %. Córka wnioskodawcy podjęła płatne studia w K.. Wobec powyższego wnioskodawca nie jest w stanie spłacić zobowiązań wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Do wniosku dołączono dokumenty i oświadczenia potwierdzające twierdzenia wniosku. Rozpoznając powyższy wniosek Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. decyzją z dnia [...] roku nr [...] znak [...] postanowił odmówić umorzenia należności w postaci składek na ubezpieczenie społeczne za okres od [...] roku do [...] roku w kwocie [...] zł. i odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł na dzień [...] r., składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od [...] roku do [...] roku w kwocie [...] zł. i odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł na dzień [...] r. składek na Fundusz Pracy za okres od [...] roku do [...] roku w kwocie [...] i odsetek za zwłokę [...] zł. na dzień [...] r. oraz z tytułu składek za pracowników w części finansowanej przez płatnika składek na ubezpieczenie społeczne za okres od [...] roku do [...] roku w kwocie [...] zł i odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł na dzień [...] r. na Fundusz Pracy i Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od [...] roku do [...] roku w kwocie [...] zł i odsetek w wysokości [...] zł na dzień [...] r. W uzasadnieniu decyzji Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. wskazał, iż wnioskodawca prowadził działalność gospodarczą do dnia [...] roku. Z tego tytułu był płatnikiem składek na fundusze obsługiwane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z mocy art. 6 ust. 1 pkt 5 i art. 8 ust. 6 pkt 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Skarżący jest współwłaścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni przeliczeniowej [...] ha i przeciętnym dochodzie za [...] rok w wysokości [...] zł oraz nieruchomości gruntowej. Wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i pełnoletnią córką, nie wymagają pomocy osób trzecich. Wydatki miesięczne na utrzymanie gospodarstwa domowego wnioskodawca oszacował na [...] zł, inne niezbędne wydatki w tym czesne za studia córki w wysokości [...] zł i koszty dojazdu na uczelnię w wysokości [...] zł. Zobowiązania finansowe opłacane są na bieżąco. Rodzina wnioskodawcy nie korzysta z pomocy społecznej, nie wykazała również zaległości z innych tytułów. Wnioskodawca nie wskazał na istnienie schorzeń uniemożliwiających spłatę należności. Do wniosku Skarżący nie dołączył dokumentów potwierdzających czy musi opiekować się osobą bliską przewlekle chorą. Dokonując oceny prawnej tak zgromadzonego materiału dowodowego organ powołał się na dyspozycję art. 28 ust. 1-3 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych, z którego wynika, iż należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem art. 28 ust. 3a ustawy. Odnosząc wskazane w powołanym przepisie przesłanki całkowitej nieściągalności należności do rozpoznawanej sprawy organ stwierdził, iż w trakcie postępowania wyjaśniającego nie stwierdził istnienia wymienionych wyżej przesłanek. W ocenie organu Skarżący nie wykazał również, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadnionego przypadku w rozumieniu art. 28 ust. 3a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, który pozwala na umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Natomiast przepis § 3 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. (Dz.U. nr 141, poz.1365 z 2003 r.) daje Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych uprawnienia do umorzenia należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, w przypadku poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności, w przypadku przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. W ocenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie nie zachodzą powołane wyżej przesłanki, a brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję nie został stwierdzony postanowieniem przez naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego. Rodzina Skarżącego na bieżąco spłaca pozostałe należności. Powyższe nie pozwala na umorzenie należności w oparciu o art. 28 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych Skarżący w trakcie prowadzonej działalności gospodarczej osiągał z niej dochód. Skarżący nie wykazał, by stan zdrowia osoby bliskiej spełniał przesłanki określone w § 3 ust. 1 pkt 1 i 3 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Analiza złożonego wniosku pozwoliła Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych na stwierdzenie, że sytuacja Wnioskodawcy i jego rodziny nie powoduje niemożności spłaty należności na rzecz systemu ubezpieczeń społecznych. Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych przysługuje kompetencja do ustalania istnienia uzasadnionego przypadku w drodze uznania administracyjnego. Do pozostałych należności prócz składek na ubezpieczenie społeczne tj. w niniejszej sprawie do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, na ubezpieczenie zdrowotne na podstawie art. 32 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w zakresie poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę, dokonywania zabezpieczeń, odpowiedzialności osób trzecich, stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne. Skarżący wniósł w pismem z dnia [...] roku o ponowne rozpoznanie sprawy podtrzymując swe stanowisko zawarte we wniosku oraz zarzucił, że jego zaległości winny być umorzone, gdyż nie jest on w stanie ich spłacić z powodu złej sytuacji majątkowej, na co wskazuje fakt, że do dziś nie wyegzekwowano należności. Ponownie rozpatrując skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] roku nr [...] znak [...] działając na podstawie art. 83 ust. 4, art. 28 ust. i ust. 3a i art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, nie uwzględniając wniosku o umorzenie składek na ubezpieczenie społeczne. W uzasadnieniu decyzji, powołując się na stan faktyczny ustalony w sprawie, organ wskazał na konieczność rozważenia dwóch przeciwstawnych interesów - skarżącego, będącego zobowiązanym do uiszczania składek oraz interesów Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, który jest zarządzany przez organ administracyjny. Zdaniem organu administracyjnego skarżący prowadząc działalność gospodarczą musiał się liczyć zarówno z obowiązkami jak i uprawnieniami wynikającymi z podlegania ubezpieczeniu społecznemu. W ocenie organu Skarżący zachował zdolność spłaty zadłużenia, a przedstawione przez niego argumenty nie zasługują na uwzględnienie. Nadto organ wskazał na posiadanie majątku ruchomego w postaci motocykla i czterech samochodów osobowych oraz na konieczność ponoszenia kosztów ich utrzymania. Odnośnie wskazanych zdarzeń losowych w postaci powodzi i podpaleń organ stwierdził, iż nie zostały one w sposób dostateczny wykazane, a przedstawiony protokół wizji lokalnej jest datowany na [...] rok. Organ odwoławczy w pełni podzielił zajęte przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych stanowisko, co do oceny stanu prawnego sprawy, podkreślając brak całkowitej nieściągalności należności. Skarżący został pouczony o przysługujących mu w postępowaniu uprawnieniach zgodnie z art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Od decyzji tej skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę z dnia [...] roku. W skardze Skarżący wskazał, że działalność gospodarczą zakończył w [...] roku w związku z załamaniem rynku i brakiem zamówień. Nie osiąga innych dochodów prócz dochodów z gospodarstwa rolnego. Stwierdzono brak majątku do egzekucji należności w postępowaniu podatkowym. Powodzie i podtopienia w [...] roku są problemem ogólnokrajowym, a gmina Skarżącego nie posiadała odpowiednich środków dla poszkodowanych, więc się o nie ubiegał. Odnośnie posiadanego majątku ruchomego stwierdził, iż samochodem [...] zaopatrzonym w hak do holowania przyczep przewozi nawozy, środki koprodukcji co obniża koszty transportu. Samochód [...] i motocykl pozostaje we współwłasności syna i żony Skarżącego, samochód [...] żona otrzymała w prezencie od swojego ojca, zaś samochód [...] służy synowi do dojazdów do pracy i jest przez niego utrzymywany. Skarżący opiekuje się rodzicami mieszkającymi wraz z nim. Skarżący wskazał na trudną sytuację życiową, majątkową i brak środków na spłatę należności. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu swego stanowiska organ w całości podtrzymał stanowisko zawarte w obu wydanych decyzjach podkreślając kasacyjny charakter orzeczenia sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Skargę jako zasadną należało uwzględnić . W pierwszej kolejności należy wskazać, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę między innymi działań organów administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, a to w oparciu o treść art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.nr 153,poz.1270 z późn. zm.) Podstawowym zatem kryterium oceny procedowania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w niniejszej sprawie, a w dalszej konsekwencji zasadności zarzutów zawartych w skardze, będzie zgodność z prawem tegoż postępowania. Aby stwierdzić czy w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do uwzględnienia stanowiska skarżącego zawartego w skardze, a w konsekwencji uchylenia zaskarżonego aktu lub stwierdzenia jego nieważności w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przez sadami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 z późn.zm.) Sąd winien określić zakres norm prawa mającego zastosowanie w sprawie w oparciu o ustalony stan faktyczny. W niniejszej sprawie naczelne znaczenie ma regulacja art. 24, art. 28 ust.1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U.nr.11,poz.74 z 2007 r. z późn.zm.) oraz przepisy Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz.U. nr.141, poz.1365). Przepis art. 28 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych wyposaża Zakład Ubezpieczeń Społecznych w uprawnienia do umarzania w całości lub w części należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne w przypadku całkowitej ich nieściągalności poza wypadkami szczególnymi określonymi w art. 28 ust. 3a wyżej powołanej ustawy, który przewiduje możliwość uwzględnienia innych przesłanek w wypadku, gdy ubezpieczony jest równocześnie płatnikiem składek. W tej sytuacji mogą być umarzane należności wyłącznie z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne nawet w przypadku, gdy nie są całkowicie nieściągalne. Niezależnie od zakresu umarzanych należności na ubezpieczenie społeczne Zakład Ubezpieczeń Społecznych podejmuje decyzję w oparciu o ustalony stan faktyczny w sposób uznaniowy, co nie oznacza, że decyzję taką ma obowiązek podjąć. Szczegółowe zasady umarzania składek zawarto we wskazanym wyżej Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Przepisy tego rozporządzenia wskazują jako przesłanki do umorzenia należności z tytułu składek stan majątkowy i sytuację rodzinną zobowiązanego uniemożliwiającą mu opłacenie tych należności bez ciężkich skutków dla samego zobowiązanego i jego rodziny, przewlekłą chorobę zobowiązanego lub konieczność sprawowania osobistej opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiające zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Jak już wyżej wskazano decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ma charakter uznaniowy, co w niniejszym postępowaniu oznacza, że orzeczenie Sądu nie może zastępować samodzielnej decyzji organu co do meritum rozstrzygnięcia (wyrok WSA w Gliwicach z dn.21.05.2009r. III SA/GI 35/09, lex 558753). Kontrola sądowa odnosi się natomiast do weryfikacji postępowania organu poprzedzającego wydanie przez niego samodzielnej decyzji. Sąd poddaje ocenie czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych gromadząc materiał dowodowy w sprawie wywiązał się z nałożonych na niego wyżej wskazanymi aktami prawnymi obowiązków oraz czy dokonał analizy sytuacji materialnej zobowiązanego i jego możliwości płatniczych oraz możliwości uzyskiwania dochodów w kontekście sposobności umorzenia należności. W art. 28 ust. 1, 2 i 3a ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych ustawodawca określił prawo organu do wyboru sposobu rozstrzygnięcia sprawy, jak i wskazał przesłanki, którymi organ ten winien się kierować podejmując decyzję w przedmiocie umorzenia należności. Powyższy przepis definiuje ustawowe pojęcie "całkowitej nieściągalności" oraz wskazuje na pojęcie uzasadnionego przypadku. Zgodnie z treścią art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego organ administracji publicznej działa na podstawie przepisów prawa, zatem powołana wyżej uznaniowość organu przy wydawaniu decyzji nie oznacza dowolności, a musi uwzględniać obowiązujący powszechnie system prawa. Granice uznania administracyjnego organu wynikają z woli ustawodawcy wyrażonej w aktach prawa, które to pozostawiają temuż organowi możliwość powzięcia decyzji w sposób wskazany w ustawie. Uznanie administracyjne pozostawia również organowi możliwość uwzględnienia wniosku o umorzenie należności lub też odmowę jego uwzględnienia, a podjęta decyzja wymaga uzasadnienia zgodnego z rygorem z art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.nr.98,p.1071 z 2000r.). Przepis ten wymaga by uzasadnienie decyzji zawierało wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, przyczyn dla których innym dowodom odmówił wiarygodności oraz uzasadnienie prawne, podanie podstaw prawnych decyzji. Szczególne znaczenie ma treść uzasadnienia w przypadku decyzji odmownej w zakresie oceny materiału dowodowego i rozważenia podstaw prawnych podjętego rozstrzygnięcia. Treść uzasadnienia winna, zatem odnosić się do definicji art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego wyrażającego zasadę przekonywania. Zasada ta wskazuje na leżący po stronie organu obowiązek wyjaśnienia stronie postępowania zasadności przesłanek, którymi organ ten kierował się wydając decyzję, by doprowadzić do wykonania orzeczenia bez potrzeby odwoływania się w tym celu do środków przymusu administracyjnego. W tym miejscu należy wskazać, iż obowiązkiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest wykorzystanie wszelkich dostępnych środków w celu egzekucji należności, tym bardziej, że są to należności zaspokajane z pierwszeństwem w stosunku do innych na mocy art. 24 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a nadto dla wzmocnienia możliwości ich dochodzenia objęte są dziesięcioletnim okresem przedawnienia. Przy takim prawnym usytuowaniu instytucji dochodzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne należy podkreślić, iż umorzenie tych należności stanowi sytuację wyjątkową, ze stratą dla systemu ubezpieczeń społecznych, a co za tym idzie wymaga od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wyjątkowej staranności w ustalaniu przesłanek odstąpienia ich dalszego dochodzenia z uwzględnieniem zarówno interesu ubezpieczonego jak i szeroko rozumianego funduszu ubezpieczeń społecznych. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji i zawartego w aktach sprawy materiału dowodowego w kontekście zarzutów zawartych w skardze, Sąd oparł się na stanie faktycznym ustalonym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Skarżący przedstawił szereg dokumentów i oświadczeń stwierdzających jego sytuację życiową. Wszystkie te dane podlegały weryfikacji i ocenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z uwzględnieniem treści powołanych wyżej przepisów. W konkluzji stwierdzono, iż w przypadku Skarżącego nie zachodzą przesłanki umorzenia należności wymienione w art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W ocenie Sądu, Zakład Ubezpieczeń Społecznych zasadnie uznał, iż nie zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności należności. Sąd nie znalazł również podstaw do uwzględnienia zarzutów Skarżącego w świetle § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Z treści natomiast art. 24 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wynika, że składki na ubezpieczenie społeczne przedawniają się z upływem 10 lat od dnia, w którym stały się one wymagalne. Natomiast z art. 24 ust 5 wynika, że należności te nie ulegają przedawnieniu, gdy są zabezpieczone hipoteką lub zastawem, zaś bieg terminu przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu od dnia zawarcia umowy opisanej w art. 29 ust. 1a ustawy (ust. 5a), bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do egzekwowania należności do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego (ust. 5b). Pismem z dnia [...] roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował, iż należności objęte postępowaniem uległy przedawnieniu i nie zostały one zabezpieczone hipoteką. W aktach administracyjnych nie znajduje się żaden dokument stwierdzający prowadzenie egzekucji należności wobec systemu ubezpieczeń społecznych. Należy, zatem stwierdzić, iż zaskarżona decyzja została wydana bez uwzględnienia powyższych okoliczności w kontekście przywołanego przepisu, a informacja udzielona przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w piśmie z dnia [...] roku potwierdza to stwierdzenie. Rozpoznając, zatem sprawę ponownie Zakład Ubezpieczeń Społecznych winien odnieść się do kwestii przedawnienia i podjąć stosowną decyzję. Obowiązek przeprowadzenia całego postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie na mocy art. 77 k.p.a. Jeżeli strona przedstawi niepełny materiał dowodowy, organ ma obowiązek z własnej inicjatywy go uzupełnić (wyrok NSA z dnia 7 maja 1985 r., sygn. akt II SA 318/85 - Kodeks postępowania administracyjnego z orzecznictwem (...) s. 172, wyrok WSA w Gliwicach z dn. 11.09.2009 r, III SA/GI 468/09 Lex 526578). Tej możliwości nie wykorzystał Zakład Ubezpieczeń Społecznych w niniejszej sprawie nie odnosząc się do kwestii przedawnienia. Należy stwierdzić, iż Skarżący podlegał ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej na mocy art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Jednakże kwestia ta nie jest przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie, gdyż postępowanie to dotyczy jedynie kwestii umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, natomiast Skarżący mógł kwestionować sam fakt podlegania ubezpieczeniu społecznemu w odrębnym postępowaniu. Z mocy art. 32 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne. Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż decyzja winna zostać uchylona na mocy art. 145 § 1 ust 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz.U. nr 153, p.1270) Na mocy art. 152 P.p.s.a. stwierdzono, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło