III SA/Gl 582/04

Dnia 27 czerwca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach Asesor WSA Barbara Orzepowska-Kyć Asesor WSA Krzysztof Targoński (spr.) Protokolant sekr. sąd. Beata Jacek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2005 roku sprawy ze skargi T.O., S.S. -"A" we W. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego w K. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie wstrzymania prowadzenia robót wiertniczych do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości oddala skargę. Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego w T. decyzją (zarządzenie poinspekcyjne) z dnia [...] r. nr [...], działając na podstawie art. 113 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo górnicze i geologiczne ( Dz. Nr 27, poz. 96 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego( Dz. U. nr 98, poz. 1071 ze zm.) nakazał firmie "A" T.O., S. S. wstrzymanie prowadzenia robót geologicznych do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że w dniu [...] r. przeprowadzono inspekcję w zakresie wykonywania robót i prac geologicznych przez firmę "A", w trakcie której stwierdzono naruszenie przepisów § 4, § 5, § 8, § 12, § 13, § 36, § 38 ust. 1 pkt 2, § 48 i § 107 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w zakładach górniczych wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi, zatem należało wstrzymać prowadzenie robót geologicznych do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. W odwołaniu od tej decyzji wniesiono o jej uchylenie podnosząc, że prace geologiczne prowadzono zgodnie z zatwierdzonym projektem, a o terminie ich wykonywania został powiadomiony Okręgowy Urząd Górniczy w T. Wyrażono pogląd, że do robót, które wykonywała firma "A", nie znajdują zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w zakładach górniczych wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi, bowiem dotyczy ono ruchu zakładów górniczych, co wynika z jego tytułu. Nadto zgodnie z art. 67a ustawy Prawo geologiczne i górnicze, przepisów o planach ruchu zakładów górniczych nie stosuje się do robót geologicznych wykonywanych poza granicami obszaru górniczego, lub bez użycia materiałów wybuchowych albo gdy projektowana głębokość wiercenia nie przekracza 100 m. Prezes Wyższego Urzędu Górniczego w K. decyzją z dnia [...] r., nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071ze zm.) oraz art. 113 ust.1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze ( Dz. U. nr 27, poz. 96 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że zgodnie z art. 38 ustawy Prawo geologiczne i górnicze do wykonywania robót geologicznych stosuje się odpowiednio przepisy o ruchu zakładów górniczych z zastrzeżeniem przepisów art. 67a. Firma "A", wykonawca prac geologicznych zgłosiła zamiar wykonywania prac geologicznych, a następnie je prowadziła na podstawie zatwierdzonego projektu, spełniając tym samym wymogi zawarte w art. 35 i 67a przedmiotowej ustawy. Zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w zakładach górniczych wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi przepisy tego rozporządzenia stosuje się odpowiednio do robót geologicznych wykonywanych techniką wiertniczą. Stwierdzone w trakcie inspekcji naruszenie przepisów tego rozporządzenia uzasadniało wstrzymanie prowadzenia robót wiertniczych do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach przez T.O. i S. S., którzy wnieśli o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi powtórzono zarzuty sformułowane w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej akcentując, że konsekwencją wynikającą z zaskarżonej decyzji jest konieczność spełnienia przez firmy wykonujące prace geologiczne ( wiertnicze, także ręczne), poza obszarem górniczym, wymogów nałożonych spornym rozporządzeniem, takich samych jak dla zakładów górniczych. Taka interpretacja przedmiotowego rozporządzenia zmienia zasady działania firm geologicznych, ograniczając stosowanie art. 67 aktu prawnego wyższej rangi jakim jest ustawa Prawo geologiczne i górnicze. W odpowiedzi na skargę Prezes Wyższego Urzędu Górniczego, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie i obciążenie strony skarżącej kosztami postępowania. Dodał, iż art. 67a ustawy Prawo geologiczne i górnicze wyłącza tylko stosowanie przepisów o planach ruchu zakładu górniczego, zatem wykonawca robót geologicznych zobowiązany jest do przestrzegania innych przepisów regulujących sposób prowadzenia ruchu zakładu górniczego. W szczególności odnosi się to do regulacji dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy oraz prowadzenia ruchu zakładu górniczego, a w sprawie będącej przedmiotem skargi rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w zakładach górniczych wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje: Na wstępie należy podkreślić, iż w świetle art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrole tę sprawują stosując jedynie kryterium legalności, a więc zgodności z prawem zaskarżonych aktów. Nie kierują się zasadami słuszności, czy sprawiedliwości społecznej. Oznacza to, iż tylko ustalenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji – art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenianej zaś sprawie do takiego naruszenia prawa nie doszło, zatem skarga nie mogła być uwzględniona. Istota sporu w rozpatrywanej sprawie dotyczy jednej kwestii, a mianowicie, czy prowadzone przez firmę "A" roboty geologiczne na podstawie zatwierdzonego decyzją Starosty [...] z dnia [...] r., nr [...] projektu prac geologicznych dla ustalenia warunków geologiczno-inżynierskich oraz hydrogeologicznych podłoża dla projektowanej stacji paliw w C., obejmujących w szczególności odwiercenie dwóch otworów badawczych systemem mechaniczno-obrotowym, bez użycia płuczki, o głębokości około 6 i 12 m, mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w zakładach górniczych wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi (Dz. U. nr 109, poz. 961). Niespornym jest, iż prace prowadzone przez firmę "A" były robotami geologicznymi w rozumieniu art. 6 pkt 3 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze ( Dz. U. nr 27, poz. 96 ze zm.) i były wykonywane poza granicami obszaru górniczego. Zgodnie z art. 38 ustawy Prawo geologiczne i górnicze ( w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie) "do wykonywania robót geologicznych stosuje się odpowiednio przepisy o ruchu zakładu górniczego, z zastrzeżeniem przepisów art. 67a". Zaś art. 67a stanowi, iż (ust. 1) "przepisów o planach ruchu zakładu górniczego nie stosuje się do: 1) prowadzenia ruchu zakładu górniczego wydobywającego kopalinę pospolitą w warunkach określonych w art. 16 ust. 2a, 2) robót geologicznych wykonywanych poza granicami obszaru górniczego, gdy projektowana głębokość wyrobiska nie przekracza 100 m i wykonywanych bez użycia materiałów wybuchowych, 3) wykonywania robót geologicznych związanych z wykorzystaniem ciepła Ziemi. (Ust. 2) Wykonywanie robót albo prowadzenie ruchu zakładu górniczego, o których mowa w ust. 1, odbywa się na podstawie projektu prac geologicznych lub warunków określonych w koncesji, uwzględniających wymagania określone w art. 64 ust. 2". Treść przytoczonego wyżej art. 67a nie pozostawia jakichkolwiek wątpliwości, iż zawarte w nim wyłączenie odpowiedniego stosowania do robót geologicznych przepisów o ruchu zakładu górniczego dotyczy tylko przepisów o planach ruchu zakładu górniczego. Uprawnione jest zatem stwierdzenie, że pozostałe przepisy dotyczące ruchu zakładu górniczego, mocą art. 38 ustawy Prawo górnicze i geologiczne, należy stosować odpowiednio do robót geologicznych, w szczególności odnoszące się do bezpieczeństwa i higieny pracy. W tym zaś zakresie w ramach delegacji wynikającej z art. 78 ust. 1 ustawy Prawo geologiczne (...) minister właściwy do spraw gospodarki zobowiązany został do wydania przepisów określających szczegółowe zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego związanego z ruchem w poszczególnych rodzajach zakładów górniczych, a także szczegółowych zasad oceniania i dokumentowania ryzyka zawodowego oraz stosowania niezbędnych środków profilaktycznych zmniejszających to ryzyko. Minister Gospodarki wykonał powyższą delegację rozporządzeniem z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w zakładach górniczych wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi. W § 2 ust. 3 pkt 2 wskazano, że przepisy tego rozporządzenia stosuje się także odpowiednio do robót geologicznych, wykonywanych techniką wiertniczą. W ocenie Sądu zapis ten stanowi konsekwencję wynikającą z art. 38 ustawy Prawo geologiczne (...), a zarazem precyzuje, że przepisy tego rozporządzenia stosuje się odpowiednio tylko do robót geologicznych, wykonywanych techniką wiertniczą. Wszystkie dotychczasowe rozważania w pełni potwierdzają już wyżej sformułowaną ocenę, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a do robót geologicznych prowadzonych przez firmę "A" miały odpowiednie zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w zakładach górniczych wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi. Odnosząc się do żądań stron dotyczących zwrotu kosztów postępowania wskazać należy, iż w Dziale IV Koszty postępowania – Rozdział – 1 - Zwrot kosztów postępowania – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - nie przewidziano możliwości zwrotu kosztów postępowania zarówno skarżącemu jak i organowi, który wydał zaskarżony akt, w przypadku gdy Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił skargi. W sumie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi skargę oddalił.