III SA/Gl 587/24
WyrokWSA w Gliwicach2024-12-03
Skład orzekający: Marzanna Sałuda, Dorota Fleszer, Adam Pawlyta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy funkcjonariusz Policji, który ukończył kurs rozpoznania minersko-pirotechnicznego i brał udział w działaniach Nieetatowej Grupy Rozpoznania Minersko-Pirotechnicznego (NGRM-P), może ubiegać się o podwyższenie emerytury na podstawie § 3 pkt 5 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji i innych służb?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ukończenie kursu rozpoznania minersko-pirotechnicznego i udział w działaniach NGRM-P, nawet jeśli nie wiązały się z bezpośrednim zagrożeniem życia lub zdrowia, może stanowić podstawę do podwyższenia emerytury na podstawie § 3 pkt 5 Rozporządzenia. Kluczowe jest wykazanie udziału w czynnościach takich jak lokalizowanie czy rozpoznawanie materiałów wybuchowych przez co najmniej 12 dni w roku, a niekoniecznie samodzielne prowadzenie działań minersko-pirotechnicznych.Stan faktyczny
Skarżący, R. K., zwrócił się o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu w celu podwyższenia emerytury. Organy Policji odmówiły wydania zaświadczenia, uznając, że ukończone przez skarżącego kursy i udział w działaniach Nieetatowej Grupy Rozpoznania Minersko-Pirotechnicznego (NGRM-P) nie spełniają kryteriów do podwyższenia emerytury. Skarżący twierdził, że wykonywane przez niego czynności, mimo braku uprawnień saper-pirotechnik, wiązały się z ryzykiem i że inni funkcjonariusze NGRM-P uzyskali takie zaświadczenia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżone postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia 19 czerwca 2024 r. oraz poprzedzające je postanowienie Komendanta Miejskiego Policji w C. z dnia 30 kwietnia 2024 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer (spr.), Asesor WSA Adam Pawlyta, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 3 grudnia 2024 r. przy udziale - sprawy ze skargi R. K. na postanowienie Komendanta [...] Policji w K. z dnia 19 czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia stwierdzającego pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Komendanta Miejskiego Policji w C. z dnia 30 kwietnia 2024 r. nr [...].
Zaskarżonym postanowieniem z 19 czerwca 2024r., nr [...] Komendant [...] Policji w K. (dalej: KWP) utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Miejskiego Policji w C. (dalej: KMP) z dnia 30 kwietnia 2024 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia stwierdzającego, że asp. /w st. spoczynku/ R. K. (dalej: Skarżący) w okresie od [...] r. do [...] r. w trakcie służby w Policji w charakterze funkcjonariusza Nieetatowej Grupy Rozpoznania Minersko-Pirotechnicznego (dalej: NGRM-P) pełnił służbę w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury i 1 % podstawy za każdy rok służby tj. w warunkach określonych w § 3 pkt 5 Rozporządzenia Rady Ministrów z 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej (tekst. jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 1611 ze zm.; dalej: Rozporządzenie).
Rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Raportem z dnia 22 stycznia 2024 r., doprecyzowanym pismem z dnia 01 marca 2024 r., Skarżący zwrócił się do KMP o wydanie zaświadczenia potwierdzającego fakt pełnienia służby w Policji w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury określonych w § 3 pkt 5 Rozporządzenia za lata służby pełnionej w charakterze funkcjonariusza - członka NGRM-P.
Z uwagi na fakt, że Rozkazem Personalnym Nr [...] z 10 stycznia 2024 r. KMP rozwiązał ze Skarżącym stosunek służbowy z dniem [...] r. na jego pisemną prośbę, a po zwolnieniu ze służby Skarżący nabył prawo do emerytury policyjnej KMP uznał, że Skarżący posiada interes prawny w potwierdzeniu wskazanych przez siebie faktów mających wpływ na wysokość emerytury.
KM podjął postępowanie wyjaśniające w niezbędnym zakresie i poddał analizie wszystkie dokumenty mogące być podstawą wydania zaświadczenia.
Na podstawie kwerendy akt osobowych Skarżącego ustalił, że w objętym wnioskiem okresie pozostawania w stosunku służbowym tj. od [...] r. do [...] r. pełnił służbę najpierw w Komendzie Powiatowej Policji w Z. jako referent Referatu Patrolowo - Interwencyjnego Wydziału Prewencji (od [...] r. do [...] r.) i jako przewodnik psa służbowego Zespołu Przewodników Psów Służbowych Wydziału Prewencji (od [...] r. do [...] r.). Z dniem [...] r. został na własną prośbę przeniesiony do Komendy Miejskiej Policji w C. i mianowany tam na równorzędne stanowisko przewodnika psa służbowego w Zespole Przewodników Psów Służbowych Wydziału Prewencji aż do zwolnienia ze służby z dniem [...] r., z tym że od [...] r. zaprzestał świadczenia służby z powodu choroby przebywając nieprzerwanie na zwolnieniach lekarskich i w tym okresie żadnych obowiązków służbowych już nie wykonywał.
Skarżący był wyznaczony do składu NGRM-P działającej na terenie Komendy Powiatowej Policji w Z. (w latach [...]- [...]) i następnie na terenie Komendy Miejskiej Policji w C. (od [...]r.).
W trakcie swojej służby nie nabył uprawnień do samodzielnego prowadzenia działań minersko - pirotechnicznych w Policji. Z akt osobowych Skarżącego wynika, że [...] r. ukończył kurs specjalistyczny w zakresie rozpoznania minersko-pirotechnicznego prowadzonego przez Centrum Szkolenia Policji w L., ponadto odbył w tej szkole kurs specjalistyczny dla przewodników psów służbowych do wyszukiwania zapachów materiałów wybuchowych w [...] r. oraz uczestniczył w warsztatach z zakresu doskonalenia sprawności użytkowej psów do wyszukiwania zapachów materiałów wybuchowych realizowanych centralnie w formie innego przedsięwzięcia w okresie od [...] r. do [...] r. W toku przedmiotowych kursów Skarżący został przygotowany do prowadzenia rozpoznania minersko- pirotechnicznego obiektów, prowadzenia rozpoznania minersko-pirotechnicznego terenu i prowadzenia ewakuacji osób, także z wykorzystaniem psa służbowego. Akta osobowe Skarżącego nie zawierają jednak żadnych dokumentów, które wskazywałyby na posiadanie uprawnienia do samodzielnego prowadzenia działań minersko-pirotechnicznych. Skarżący nie jest więc minerem ani pirotechnikiem, posiada umiejętności jedynie do wykonywania zadań z zakresu rozpoznania minersko- pirotechnicznego, w związku z którymi był wyznaczony przez KWP (a niezależnie od tego także przez Komendanta Powiatowego Policji w Z. i Komendanta Miejskiego Policji w C.) do składu Nieetatowej Grupy Rozpoznania Minersko - Pirotechnicznego.
Zastępca Naczelnika Wydziału Prewencji Komendy Powiatowej Policji w Z. pismem z dnia 12 kwietnia 2024 r. poinformował o dokonaniu przeglądu zachowanej książki działań NGRM-P obejmującej okres od [...] r. do [...] r. Ustalił, że Skarżący w [...] r. brał udział w [...] interwencjach zakończonych odnalezieniem i zabezpieczeniem pocisków artyleryjskich.Odnośnie do wcześniejszego okresu służby było możliwości poczynienia jakichkolwiek ustaleń, ponieważ upłynął okres przechowywania Książki Działań Minersko – Pirotechnicznych.
Pismem z 25 kwietnia 2024 r. Naczelnik Wydziału Prewencji Komendy Miejskiej Policji w C. przekazał, że Skarżący w okresie od [...] r. do [...] r. realizował obowiązki przy użyciu psa służbowego przeszkolonego do wyszukiwania zapachu materiałów wybuchowych. W tym czasie wraz psem służbowym brał udział w [...] interwencjach w związku ze zgłoszeniem o mogących wystąpić materiałach wybuchowych oraz środkach pirotechnicznych, z których tylko [...] przypadki znalazły potwierdzenie. Powyższe zdarzenia zostały udokumentowane w Dzienniku Pracy Psa Służbowego Policji [...]. Poza tym funkcjonariusz dokonał [...] sprawdzeń prewencyjnych, polegających na przeszukaniu miejsc przebywania i tras przemieszczania się osób VIP objętych ochroną SOP, a także obiektów sportowych pod kątem obecności środków wybuchowych lub pirotechnicznych.
Z kolei Naczelnik Wydziału Sztab Policji Komendy Miejskiej Policji w C. wskazał w piśmie z dnia 22 kwietnia 2024 r., że w latach [...]- [...] Skarżący uczestniczył: w czynnościach zabezpieczenia pod kątem rozpoznania minersko - pirotechnicznego spotkań z udziałem osób podlegających ochronie ustawowej oraz oficjalnych delegacji - łącznie w 58 dniach; w czynnościach rozpoznania obiektu lub terenu, co do którego istnieje uzasadnione podejrzenie podłożenia materiału lub urządzenia wybuchowego - łącznie w 48 dniach, przy czym w [...] przypadkach zgłoszenia te znalazły potwierdzenie - jeden raz w [...] r. (ujawniono mieszaninę pirotechniczna petardy), jeden raz w [...] r. (rozpoznano pocisk w II wojny światowej), cztery razy w [...] r. (rozpoznano granat RG-42 oraz niewybuchy z II wojny światowej), jeden raz w 2022 r. (niewybuch z II wojny światowej).
Na podstawie tych danych KMP przyjął, iż zasoby ewidencyjne dokumentujące przebieg służby wnioskodawcy nie dają podstaw do wydania zaświadczenia żądanej treści i wydał 30 kwietnia 2024r. postanowienie nr [...] o odmowie wydania zaświadczenia stwierdzającego, że Skarżący w okresie od [...] r. do [...] r. w trakcie służby w Policji w charakterze funkcjonariusza Nieetatowej Grupy Rozpoznania Minersko- Pirotechnicznego (NGRM-P) pełnił służbę w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury i 1 % podstawy za każdy rok służby tj. w warunkach określonych w § 3 pkt 5 Rozporządzenia.
Od tego postanowienia Skarżący złożył zażalenie.
Po ponownej analizie sprawy KWP utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
W uzasadnieniu przedstawił obowiązujący w sprawie stan prawny.
Dalej KWP wyjaśnił, że podstawowym kryterium do uznania, że policjant posiada uprawnienia do podwyższenia mu emerytury, na podstawie § 3 pkt 5 Rozporządzenia jest wykazanie, że posiada uprawnienia sapera, minera-pirotechnika lub pirotechnika. Natomiast ukończenie przez policjanta wyłącznie kursu z zakresu rozpoznania minersko - pirotechnicznego powoduje, że może on jedynie być wyznaczony do składu Nieetatowej Grupy Rozpoznania Minersko-Pirotechnicznego (NGRM-P). Rozpoznanie minersko - pirotechniczne, w rozumieniu przepisów dotyczących funkcjonowania NGRM-P, nie jest tożsame z działaniami minersko - pirotechnicznymi, które realizują policjanci posiadający uprawnienia do samodzielnego prowadzenia działań minersko - pirotechnicznych w Policji. Czynności wykonywane w ramach NGRM-P są czynnościami poprzedzającymi właściwe działania minersko - pirotechniczne (prowadzone przez uprawnionych policjantów), które nie mogą być traktowane jako służba bezpośrednio w charakterze sapera, minera - pirotechnika lub pirotechnika w rozumieniu § 3 pkt 5 Rozporządzenia. KWP podkreślił przy tym, że na podstawie § 3 pkt 5 Rozporządzenia podwyższenie emerytury związane z bezpośrednimi działaniami sapera (minera - pirotechnika lub pirotechnika) musi być związane z wykonywaniem co najmniej jednej z wymienionych czynności, przy czym czynności te zostały ujęte w dwóch odrębnych grupach, a każda z tych grup odnosi się do różnych rodzajów przedmiotów, w stosunku do których wykonywane są dane czynności. Pierwsza grupa to udział w lokalizowaniu, rozpoznawaniu, transporcie, niszczeniu co odnosi się do materiałów wybuchowych. Druga grupa czynności to udział w neutralizacji, co odnosi się do urządzeń wybuchowych, w tym samodziałowych lub ich atrap. Taka konstrukcja przedmiotowego przepisu wskazuje, że intencją prawodawcy było powiązanie omawianego podwyższenia emerytury z istnieniem ryzyka związanego z wystąpieniem w danym miejscu materiału wybuchowego lub co najmniej z czynnością neutralizacji przedmiotu, który może, ale nie musi zawierać materiału wybuchowego.
Potwierdzeniem, że podwyższenie emerytury, o którym mowa w § 3 pkt 5 Rozporządzenia jest uzależnione od wykonywania przez określoną liczbę dni w roku przez uprawnioną osobę czynności wiążących się z realnym zagrożeniem.
Za niezasadne KWP uznał wywodzenie przez Skarżącego uprawnień, o których mowa w § 3 pkt 5 Rozporządzenia z charakteru czynności służbowych wykonywanych przez Skarżącego w ramach NGRM-P, które powoływane są do wykonywania innych zadań niż działania minersko - pirotechniczne. Zawarte w aktach sprawy dokumenty oraz zebrane informacje wskazują jednoznacznie, że obowiązki służbowe Skarżącego z racji uczestnictwa w składach NGRM-P w zasadniczej mierze polegały na wspomaganiu działań SOP (wcześniej BOR) w zakresie rozpoznania minersko - pirotechnicznego obiektów i miejsc czasowego pobytu osób objętych ochroną, tras przejazdu, środków transportu, kontroli detektorowej osób, bagażu i sprzętu. Były to więc tzw. sprawdzenia prewencyjne, które - jak wynika z akt sprawy - w żadnym przypadku nie wiązały się z realnym zagrożeniem, bowiem brak jest informacji, by którakolwiek z tych czynności zakończyła się ujawnieniem przedmiotów stwarzających niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia.
Ponadto ilość tego rodzaju stwierdzonych działań, w których uczestniczył Skarżący w ramach NGRM-P nie spełnia kryterium liczby dni w skali roku.
Odnosząc się natomiast do zarzutu zażalenia, iż wyrażona w zaskarżonym postanowieniu ocena prawna pozostaje w sprzeczności z opinią prawną sporządzoną przez adwokata lub radcę prawnego to nie ma ona charakteru wiążącego,
KWP stwierdził, że nie jest możliwe ustosunkowanie się do zarzutu, jakoby innym policjantom - członkom NGRM-P na terenie garnizonu śląskiego wydano zaświadczenia pozwalające uzyskać z tego tytułu podwyższenie wymiaru emerytury. Z racji sprawowania nadzoru instancyjnego nad orzeczeniami komendantów miejskich i powiatowych Policji województwa śląskiego oraz z racji posiadanego doświadczenia w rozpatrywaniu tożsamych merytorycznie wniosków składanych przez policjantów KWP w K. wiadomo jest, że utrwalona praktyka organów Policji w tej materii nie odbiega od poglądu wyrażonego przez organy w sprawie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Skarżący zaskarżył postanowienie w całości.
W jego ocenie interpretacja zagrożenia dokonana przez KWP jest nadmiar lekceważąca oraz krzywdząca, gdyż przy wykonywany czynności związanych z NGRMP zawsze było wysokie prawdopodobieństwo ujawnienia i uruchomienia urządzeń wybuchowych oraz materiałów wybuchowych. Dlatego Skarżący zawsze wykonywał czynności NGRMP w pojedynkę aby zminimalizować straty a sprawdzany rejon był objęty ewakuacją. Rozpoznanie pozwalało przyjąć iż sprawdzony rejon jest bezpieczny z czego sporządzano dokumentacje służbową i przekazywano rejon zarządcy.
Podniósł także, że jedna z wielu opinii prawnych w tym sporządzona na zlecenie Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów woj. [...] w K. oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w tym z 21 październik 2021 r. (III OSK 4225/21) czynią uzasadnioną skargę.
Ponadto policjanci wchodzący w skład NGRP na terenie Garnizonu [...] wraz z którymi Skarżący wykonywał czynności wynikające z przynależności do NGRM-P w trakcje przejścia na zaopatrzenie emerytalne uzyskali stosowne zaświadczenia od właściwych komendantów miejskich, czym podwyższyli swoje świadczenia emerytalne.
W odpowiedzi na skargę KWP podtrzymując swoje stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje/postanowienia administracyjne. Tylko stwierdzenie przez sąd, że zaskarżona decyzja/postanowienie została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c p.p.s.a.).
Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest postanowienie KWP z 19 czerwca 2024r. utrzymujące w mocy postanowienie KMP z 30 kwietnia 2024 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia stwierdzającego że Skarżący w okresie od [...]r. do [...] r. w trakcie służby w Policji w charakterze funkcjonariusza NGRM-P pełnił służbę w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury i 1 % podstawy za każdy rok służby tj. w warunkach określonych w § 3 pkt 5 Rozporządzenia.
W pierwszej kolejności podkreślić należy, że postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń nie jest postępowaniem administracyjnym, jakiego dotyczy art. 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024r. poz. 572; dalej: k.p.a.), a jedynie ma charakter administracyjny z uwagi na organy je stosujące i na jedną z prawnych form działania administracji, do których się ono odnosi. Przepisy Działu VII k.p.a. pt. Wydawanie zaświadczeń stanowią rodzaj uproszczonego postępowania administracyjnego, w którym nie prowadzi się postępowania dowodowego w trybie przepisów Działu II (rozdział 4) k.p.a., albowiem w postępowaniu tym właściwy organ administracji publicznej o niczym nie rozstrzyga. Choć brak jest w Dziale II Kodeksu wyraźnego przepisu odsyłającego do odpowiedniego stosowania przepisów k.p.a., to stosując zasady wykładni systemowej należy przyjąć, że niektóre przepisy ogólnego postępowania administracyjnego będą miały odpowiednie zastosowanie w postępowaniu zaświadczeniowym, w szczególności: niektóre zasady ogólne k.p.a. (np. zasada prawdy obiektywnej, zasada pisemności, zasada udzielenia informacji), przepisy dotyczące wymogów formalnych wniosku (art. 63), przepisy dotyczące postanowień (art. 123-126), przepisy dotyczące zażaleń (art. 141-144).
Zgodnie z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. w zw. z § 1 tego artykułu, organ administracji publicznej wydaje na żądanie osoby ubiegającej się o wydanie, zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie ma więc potwierdzić tylko istnienie określonych faktów lub stanu prawnego, znanych z urzędu organowi administracji publicznej. Jest ono aktem wiedzy organu, opartym na informacjach wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 218 § 1 k.p.a.). Informacje te mogą być wprawdzie - zgodnie z art. 218 § 2 k.p.a. - uzupełnione przez przeprowadzone w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające, które spełnia jednak pomocniczą tylko rolę przy ustaleniu treści zaświadczenia, ustalonej przede wszystkim w oparciu o dane wskazane w art. 218 § 1 k.p.a. (por. wyrok WSA w Warszawie z 9 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/Wa 781/14). Należy przy tym stwierdzić, że zaświadczenie potwierdza tylko informacje posiadane przez organ i nie rozstrzyga żadnych kwestii spornych. Trafne jest stwierdzenie, że "Zaświadczenie wydaje się, gdy fakt powstania skutków prawnych jest oczywisty i organ nie musi o niczym rozstrzygać" (W. Chróścielewski, Postępowanie administracyjne, wyd. II, 2006, s. 285).
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest możliwość podwyższenia emerytury Skarżącego w sposób przewidziany w § 3 pkt. 5 Rozporządzenia. Stanowi on, że emeryturę podwyższa się o 1 % podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej bezpośrednio w charakterze sapera, jeżeli funkcjonariusz brał udział w lokalizowaniu, rozpoznawaniu, transporcie, niszczeniu materiałów wybuchowych lub neutralizacji urządzeń wybuchowych, w tym samodziałowych, lub ich atrap - co najmniej przez 12 dni w ciągu roku; za służbę pełnioną w charakterze sapera uważa się również wykonywanie czynności w charakterze minera - pirotechnika lub pirotechnika.
Tożsamym co do istoty zagadnieniem prawnym tutejszy Sąd już się zajmował w wyroku z 27 lipca 2023r., sygn. akt III SA/Gl 426/23, którego tezy w całości podziela skład orzekający w rozpoznawanej sprawie. Wobec tego przy sporządzaniu uzasadnienia wyroku Sąd wykorzystał argumentację przedstawioną w przywołanym rozstrzygnięciu.
Odmawiając wydania przedmiotowego zaświadczenia KWP, a wcześniej KMP oparli się na dwóch okolicznościach, po pierwsze braku uznania służby pełnionej przez Skarżącego w NGRM-P jako służby pełnionej w charakterze pirotechnika. Po drugie zaś braku odzwierciedlenia w prowadzonej przez organy Policji dokumentacji ilości dni służby Skarżącego w warunkach bezpośrednio i szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.
Z ustaleń organów i akt sprawy wynika, że Skarżący w dniu 20 stycznia 2015 r. ukończył kurs specjalistyczny w zakresie rozpoznania minersko-pirotechnicznego prowadzony przez Centrum Szkolenia Policji w L. (świadectwo ukończenia kursu - III część akt osobowych, karta 72). Odbył też w tej szkole kurs specjalistyczny dla przewodników psów służbowych do wyszukiwania zapachów materiałów wybuchowych (świadectwo ukończenia kursu - III część akt osobowych, karta 151). Ponadto uczestniczył w warsztatach z zakresu doskonalenia sprawności użytkowej psów do wyszukiwania zapachów materiałów wybuchowych realizowanych centralnie w formie innego przedsięwzięcia w okresie od [...] r. do [...] r. (zaświadczenie ukończenia warsztatów - III część akt osobowych, karta 159). Wobec powyższego KWP przyjął, że w toku przedmiotowych kursów policjant został przygotowany do prowadzenia rozpoznania minersko-pirotechnicznego obiektów, prowadzenia rozpoznania minersko-pirotechnicznego terenu i prowadzenia ewakuacji osób, także z wykorzystaniem psa służbowego. Odmawia jednak uznania Skarżącego za pirotechnika ponieważ nie ma uprawnień do samodzielnego prowadzenia działań minersko-pirotechnicznych (s. 5 zaskarżonego postanowienia).
Sąd w składzie orzekającym tego stanowiska KWP nie podziela. Regulacja § 3 pkt. 5 Rozporządzenia zakres czynności wykonywanych przez sapera (minera - pirotechnika lub pirotechnika) ujmuje szeroko, nie koncentrując się jedynie na niszczeniu materiałów wybuchowych lub neutralizacji urządzeń wybuchowych. Uwzględnia także czynności lokalizowania, rozpoznawania urządzeń wybuchowych. Istotne jest, aby ów saper (miner - pirotechnik lub pirotechnik) w tych czynnościach brał udział. Wskazany przepis nie konstruuje zatem warunku samodzielnego wykonywania tych czynności. Warto w tym miejscu przywołać stanowisko WSA w Gliwicach wyrażone w wyroku o sygn. akt III SA/Gl 426/23, a mianowicie pirotechnik to funkcjonariusz Policji przeszkolony w zakresie prowadzenia rozpoznania pirotechnicznego lub w zakresie prowadzenia rozpoznania pirotechnicznego i neutralizacji przedmiotów i urządzeń wybuchowych, posiadający uprawnienia wydane przez ośrodek szkolenia. Skoro zatem Skarżący przeszedł stosowne przeszkolenie – co w sprawie nie jest kwestią sporną - to nieuzasadnionym jest odmawianie Skarżącemu posiadanie tego statusu.
Skarżący swoje uprawnienia do podwyższonej emerytury upatruje w tym, że w okresie od [...] r. do [...] r. pełnił służbę w NGRM-P. Natomiast deklarowanym przez KWP powodem odmowy wydania zaświadczenia jest także brak dokumentów lub jakichkolwiek innych materiałów pozwalających potwierdzić fakt pełnienia przez Skarżącego w warunkach określonych w § 3 pkt 5 Rozporządzenia czyli wykonywania przez Skarżącego obowiązków służbowych w sytuacji bezpośredniego zagrożenia życia i zdrowia co najmniej przez 12 dni w ciągu roku. Istotne znaczenie ma tutaj – na co wskazuje także WSA w Gliwicach w wyroku o sygn. akt III SA/Gl 426/23 - wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r. sygn. akt U 12/13. Wprawdzie odnosi się on do oceny zgodności z ustawą zasadniczą § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 86, poz. 734 oraz z 2012 r. poz. 1205) jednakże wskazuje na kierunek interpretacji okoliczności stanowiących podstawę podwyższenia podstawy wymiaru emerytury za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że w/w przepis w zakresie, w jakim stanowi o bezpośrednim zagrożeniu życia lub zdrowia, jest niezgodny z art. 15 ust. 6 w związku z ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2013 r. poz. 667, 675, 1623 i 1717) oraz z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wprowadzenie kryterium "bezpośredniości" doprowadziło do zawężenia ustawowego wymogu podwyższania emerytury. Prawodawca formułując warunki podwyższenia emerytury różnicuje znaczenie słów: "szczególnie" i "bezpośrednie". Drugie zostało wyraźnie zastrzeżone na określenie relacji kauzalnej (art. 15 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym). Zakładając racjonalność prawodawcy nie ma podstaw do zacierania różnicy między art. 15 ust. 2 pkt 1 i 2 a pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. W tym zaś kontekście istotne jest również to, że z uwagi na przedmiot ustawowej regulacji, której celem jest zagwarantowanie czytelnych kryteriów podwyższenia emerytury, a tym samym operacjonalizacja art. 67 ust. 1 Konstytucji, nie może ona podlegać wykładni zawężającej. (wyrok TK z 27 maja 2014 r., sygn. akt U 12/13, OTK-A 2014, nr 5, poz. 56).
Niezależnie wypada zwrócić uwagę na § 2 pkt. 7 Zarządzenia nr 26 Komendanta Głównego Policji z dnia 16 kwietnia 2019 r. w sprawie metod i form działania pododdziałów kontrterrorystycznych Policji (Dz. Urz. KGP z 2019, poz. 47 z późn. zm.). W tej regulacji została określona definicja legalna działań minersko-pirotechniczne w ten sposób, że jest to rodzaj działań bojowych realizowanych przez policjantów komórki minersko-pirotechnicznej Policji lub zespoły torujące, z wykorzystaniem specjalistycznego wyposażenia, posługujących się taktyką minersko-pirotechniczną. Z kolei według § 6 ust. 1 w/w Zarządzenia działania minersko-pirotechniczne polegają w szczególności na lokalizowaniu, rozpoznaniu, neutralizowaniu, usuwaniu, transportowaniu oraz niszczeniu materiałów lub urządzeń wybuchowych wykonanych fabrycznie lub w sposób improwizowany, mogących stanowić zagrożenie dla życia, zdrowia i mienia, a także bezpieczeństwa i porządku publicznego oraz na pokonywaniu zamknięć budowlanych i innych przeszkód przy wykorzystaniu materiałów wybuchowych. Wskazane regulacje nie uzależniają zakwalifikowania działań minersko-pirotechnicznych od ich realizacji w bezpośrednim zagrożeniu, ale wystarczy że to zagrożenie jest potencjalne, możliwe.
Mając na uwadze powyższe Sąd wychodzi z założenia, że wykonywanie czynności sapera, minera - pirotechnika lub pirotechnika, w tym także te działania określane jako interwencje, sprawdzenia prewencyjne czy też czynności zabezpieczające wykonywane były w warunkach zagrożenia życia lub zdrowia, o których mowa w § 3 pkt. 5 Rozporządzenia. Udokumentowanie udziału Skarżącego w wymienionych działaniach jest konieczne dla ustalenia dni w ciągu roku, ponieważ od tego zależy uznanie jego prawa do podwyższonej emerytury. Przedstawione na s. 2-3 zaskarżonego postanowienia zestawienia zbiorcze za okres [...]-[...] obejmujące odrębnie działalność NGRM-P funkcjonujących w ramach Komend Miejskich w Z. i C. nie mogą zatem być uznane za prawidłowe.
Z podanych względów Sąd ocenił kontrolowane postanowienie za wadliwe, wydane z naruszeniem przepisu prawa materialnego (§ 3 pkt. 5 Rozporządzenia), którego naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy winny uwzględnić ocenę prawną zawartą w niniejszym orzeczeniu, dokonać ponownej kwerendy posiadanych dokumentów dotyczących działalności NGRM-P których członkiem był Skarżący pod kątem istnienia dokumentów potwierdzających fakt pełnienia przez niego służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury przez co najmniej 12 dni w ciągu roku oraz przedstawić ustalone informacje odrębnie dla lat [...]-[...].
Z przedstawionych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło