III SA/Gl 588/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Wiesner po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 27 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie: podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku postanawia: oddalić wniosek. Wyrokiem z dnia 4 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę A. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. nr [...] z dnia [...] r. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w K. nr [...] z dnia [...] r. określającą nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2011 r. przysługującą do zwrotu w wysokości [...] zł. Pismem z dnia [...] r. skarżąca złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie wyroku wraz z tym uzasadnieniem oraz sam wniosek. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że uchybienie terminu był spowodowany błędnym poinformowaniem jej przez pracownika placówki pocztowej, że usługa pocztowa polegającą na przekierowaniu przychodzących przesyłek pocztowych na nowy adres nie ma zastosowania do przesyłek sądowych. Dlatego nie została poinformowana prawidłowo o terminie rozprawy, co uniemożliwiło jej czynne uczestnictwo w postępowaniu oraz skorzystanie ze środka odwoławczego. Na koniec skarżąca zaznaczyła, że w toku jest postępowanie reklamacyjne i, że nadeśle dokumenty o braku jej winy w terminie późniejszym. Do dnia dzisiejszego nie wpłynęło żadne pismo skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwana dalej p.p.s.a.) przewiduje, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanawia o przywróceniu terminu. Stosownie do art. 87 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). W rozpatrywanej sprawie należy stwierdzić, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu został zachowany. Sąd uznał bowiem, że przyczyna uchybienia terminu przez skarżącą ustała w dniu [...] r., tj. w dniu w którym mąż skarżącej (pełnomocnictwo w aktach sprawy) przeglądał akta sprawy i złożył wniosek o sporządzenie kopii m.in.: protokołu z rozprawy oraz wyroku z dnia 4 grudnia 2013 r. Skarżąca dokonała również uchybionej czynności, albowiem jednocześnie złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Odnosząc się merytorycznie do wniosku skarżącej stwierdzić należy, że podana przez nią okoliczność, mająca świadczyć o braku zawinienia w nieterminowym złożeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, nie może stanowić podstawy do przywrócenia terminu do dokonania tej czynności. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że w orzecznictwie i w literaturze przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu winien być oceniony z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. W przedmiotowej sprawie należy zwrócić przede wszystkim uwagę, że skarżąca w skardze oraz w pismach nadsyłanych w toku postępowania sądowego (k. 30, 31-32) podała swój adres: ul. [...], K. [...]-[...], wobec tego na ten adres była wysyłana korespondencja pochodzącą z Sądu. Ponadto skarżąca wraz z doręczeniem jej odpowiedzi na skargę organu odwoławczego (zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru znajdującym się w aktach sprawy wynika, że przesyłka została odebrana [...] r.) została pouczona, zgodnie z art. 70 § 1 p.p.s.a., o obowiązku zawiadomienia Sądu o ewentualnej zmianie jej adresu i o konsekwencjach nie zawiadomienia o tym Sądu. Nie ulega wątpliwości, że prawidłowo Sąd uznał za skutecznie doręczoną przesyłkę, zawierającą zawiadomienie o rozprawie. Skarżąca wniosek o przywrócenie terminu uzasadniła nieotrzymaniem korespondencji sądowej, bowiem pracownik poczty źle ją poinformował o przekierowaniu nadchodzących przesyłek pocztowych na nowy adres. Przystępując do rozpoznania wniosku, należy przede wszystkim wyjaśnić, że ustalenia dotyczące istnienia obowiązku dosyłania korespondencji kierowanej do skarżącej nie mają znaczenia dla skuteczności dokonanych przez Sąd doręczeń. Zważyć bowiem należy, że dosyłanie korespondencji nie obejmuje pism sądowych w postępowaniu karnym, cywilnym, administracyjnym oraz sądowoadministracyjnym, gdyż tryb doręczania korespondencji w tych sprawach regulują szczególne przepisy proceduralne. Zgodnie z § 31 regulaminu świadczeń usług powszechnych (załącznik do uchwały nr 171 Zarządu Poczty Polskiej S.A. z dnia 19 lipca 2011 r. tekst jednolity obowiązujący od 19 sierpnia 2014 r.) adresat może żądać doręczania przesyłek poleconych z wyłączeniem przesyłek z potwierdzeniem odbioru do jego oddawczej skrzynki pocztowej, jego skrytki pocztowej lub samoobsługowego urządzenia do odbioru przesyłek, pod warunkiem złożenia żądania na piśmie we właściwej placówce oddawczej albo za pośrednictwem strony internetowej www.poczta-polska.pl. Jednakże należy pamiętać, że ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w rozdziale 4 określa sposób doręczania korespondencji postępowaniu sądowoadministracyjnym, a w zakresie doręczania pism przez pocztę nakazuje stosować tryb doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (art. 65 § 2 p.p.s.a.). Istotne znaczenie ma fakt, że zarówno przepis p.p.s.a., jak i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2010 r. w sprawie szczegółowego tryby i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (Dz. U. Nr 190, poz. 1277 ze zm.) nie przewidują możliwości przekazania (przekierowania) korespondencji sądowej przez pocztę na inny adres niż wskazany na przesyłce, co wyłączą możliwość skutecznego złożenia dyspozycji o "przekierowaniu korespondencji". Trzeba zwrócić uwagę, że przesyłki sądowe są wysyłane listem poleconym za "zwrotnym potwierdzeniem odbioru" i doręcza się je wskazanemu adresatowi lub innemu uprawnionemu odbiorcy (doręczenie zastępcze). W razie niemożności doręczenia pism w ten sposób składa się je na 14 dni w placówce pocztowej, pozostawiając zawiadomienie informujące o możliwości jego odbioru (art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a.). W przypadku dalszego niepodjęcia pisma, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru. Doręczenie uważa się za skuteczne z upływem 14 dni od złożenia pierwszego "awiza" i jest to tzw. fikcja doręczenia, która jest niezbędna dla ekonomiki procesowej, nietamowania procesu brakiem podejmowania korespondencji. Dodatkowo strony postępowania mają obowiązek zawiadomienia sądu o każdorazowej zmianie swojego zamieszkania, adresu do doręczeń lub siedziby (art. 70 § 1 p.p.s.a.) o czym strona jest pouczona przy pierwszej korespondencji, co miało miejsce również w tej sprawie. Zdaniem Sądu nie można uznać, że skarżąca uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Skarżąca nie obaliła fikcji prawnej skuteczności doręczenia zawiadomienia o terminie rozprawy dokonanego w trybie art. 73 p.p.s.a., prawidłowo awizowanego, które nastąpiło na podany przez nią w skardze adres. W konsekwencji wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wnioski o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie może zostać uwzględniony. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 1 p.p.s.a. postanowił orzec jak w sentencji postanowienia.