III SA/Gl 588/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-09-22
Skład orzekający: Leszek Wolny
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu?Ratio decidendi
Strona skarżąca wykazała, że jej miesięczny dochód (904,82 zł) jest niewystarczający do pokrycia niezbędnych kosztów utrzymania (ok. 720-820 zł) oraz kosztów postępowania sądowego (500 zł wpisu), co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu.Stan faktyczny
Strona skarżąca K. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej w podatku VAT. Skarżący wykazał, że jego miesięczny dochód z emerytury wynosi 904,82 zł, a miesięczne wydatki na utrzymanie wynoszą około 720-820 zł, co uniemożliwia mu pokrycie kosztów sądowych w kwocie 500 zł oraz ustanowienie pełnomocnika z własnych środków.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych; 2. Ustanowiono dla strony skarżącej radcę prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 22 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...], [...], [...], [...] w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej w podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych; 2. ustanowić dla strony skarżącej radcę prawnego z urzędu.
W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie radcy prawnego.
W uzasadnieniu nadesłanego urzędowego formularza PPF, strona oszacowała swoje konieczne miesięczne wydatki (łącznie 781 zł) i stwierdziła, że opłaca je, aby nie być bezdomnym. Po uregulowaniu koniecznych opłat, do życia pozostaje jej 123,82 zł. Przeciętnie, kwota ta pozwala na wydanie 4,12 zł dziennie.
Z oświadczenia wnioskodawcy wynika, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jednocześnie oświadczył, że nie posiada jakichkolwiek nieruchomości, ruchomości, papierów wartościowych, oszczędności, ani przedmiotów o wartości przekraczającej kwotę 5.000 zł. Mieszkanie jest przez wnioskodawcę wynajmowane.
Na jedyny dochód skarżącego składa się świadczenie emerytalne, które wynosi 904,82 zł netto. Z emerytury wnioskodawca ponosi następujące opłaty: 565 (czynsz najmu mieszkania); 80 zł (opłata za wodę i ogrzewanie); 50 zł (opłata za energię elektryczną); 28 zł (opłata za gaz); 58 zł (abonament telefoniczny).
W tym stanie rzeczy, pismem z dnia 1 września 2017 r. referendarz sądowy wezwał wnioskodawcę do nadesłania (w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania) szeregu dokumentów, mających zobrazować jego rzeczywisty i aktualny stan majątkowy.
W odpowiedzi na to wezwanie do akt wpłynęły następujące dokumenty: umowę najmu lokalu położonego w W. na Osiedlu [...]; zeznanie podatkowe PIT-37 za 2016 r.; kserokopia potwierdzenia wypłaty skarżącemu świadczenia emerytalnego z dnia 15 września 2017 r. (do wypłaty – 904,82 zł netto); pismo ZUS Oddział w Z. z dnia 18 lutego 2016 r., informujące o potrąceniach ze świadczenia emerytalnego wnioskodawcy (zbieg egzekucji komorników sądowych); kserokopia rachunku opłaty abonamentowej; opłaty za gaz i wodę.
W piśmie przewodnim z dnia 20 września 2017 r. skarżący oświadczył, że nie posiada rachunku bankowego, żadnych wkładów, ani lokat.
Oświadczył, że opłaty za media ponosi wspólnie ze swoją współlokatorką, ta połowa opłat wynosi w sumie 821,50 zł – przy wypłacanym mu świadczeniu emerytalnym 904,82 zł netto.
Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zmianami) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.).
Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.).
Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżący składając wniosek o prawo pomocy, zażądał przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego z urzędu.
Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku K. B., należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Odnosząc powyższe uregulowania do przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, że skarżący zdołał wykazać, że spełnia przesłanki ustawowe skutkujące uwzględnieniem jego wniosku w całości.
Skarżący przedstawił swoją obecną sytuację majątkową w sposób dostatecznie jasny i wystarczający. Z oświadczeń wnioskodawcy wynika, iż nie posiada on żadnych dochodów ani łatwego do spieniężenia majątku i w efekcie nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Strona wykazała, że jej regularny, miesięczny dochód zamyka się w kwocie 904,82 zł, podczas, gdy jej wydatki, określone jako koszty utrzymania zamykają się w kwocie około 720 – 820 zł.
W tej sytuacji wnioskodawca faktycznie nie jest w stanie wygospodarować kwoty 500 zł tytułem wpisu sądowego od skargi, a jednocześnie nie stać go na ustanowienie we własnym zakresie pełnomocnika procesowego.
Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło