III SA/Gl 6/09

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek, podkreślił, że przez dłuższy czas pozostawał bez pracy oraz że ma na utrzymaniu [...] uczących się dzieci. Stwierdził, że dochody jego gospodarstwa domowego ograniczają się do kwoty [...] zł, stanowiącej sumę wynagrodzeń jego i jego małżonki. We wniosku nie wymieniono innych składników majątkowych poza [...] domem mieszkalnym "typu [...]", będący przedmiotem odrębnej własności wspomnianej małżonki. Odpowiadając na wezwanie referendarza sądowego, wnioskodawca nadesłał wszystkie żądane dokumenty, w szczególności: zaświadczenia pracodawców (według nich wynagrodzenie skarżącego wynosi średnio [...] zł netto, zaś wynagrodzenie jego małżonki – [...] zł netto), wyciągi z rachunku bankowego małżonki skarżącego obejmujące okres od dnia [...] r. do dnia [...] r. (saldo końcowe zamknęło się kwotą [...] zł, jednak w dniu [...] r. wypłacona została kwota [...] zł. W dniu [...] r. miała miejsce wpłata pożyczki pracowniczej w kwocie [...] zł), odpis wspólnego zeznania podatkowego skarżącego i jego małżonki za [...] r. (małżonka skarżącego wykazała w nim m.in. przychód z najmu w wysokości [...] zł, koszty jego uzyskania w wysokości [...] zł i dochód w wysokości [...] zł) oraz odpisy rachunków związanych z utrzymaniem mieszkania (np. potwierdzenia wpłaty czynszu w kwocie [...] zł, faktury za paliwo [...] z terminem płatności w dniu dzisiejszym, opiewającej na kwotę [...] zł). Wnioskodawca wyjaśnił również, że jedno z jego dzieci w [...] r. podjęło zatrudnienie w [...] wymiarze czasu pracy, otrzymując wynagrodzenie w wysokości [...] zł, i przedstawił oświadczenie swej małżonki w sprawie posiadanej przez nią nieruchomości (w świetle jego treści przychody z najmu tej nieruchomości w roku ubiegłym sięgnęły kwoty około [...] zł, jednak obciążone były także wysokimi kosztami uzyskania, m.in. amortyzacją przekraczającą [...] zł; z kolei w [...] roku [...] z najmu [...] lokali mieszkalnych uzyskano przychód w kwocie [...] zł oraz poniesiono koszty amortyzacji w kwocie [...] zł i wymiany okien w kwocie [...] zł, przy czym na to ostatnie przedsięwzięcie przeznaczono pożyczkę [...] wpłaconą na rachunek bankowy w dniu [...] r.). Wpis od skargi, wyliczony w oparciu o podaną przez skarżącego wartość przedmiotu zaskarżenia, wynosi [...] zł. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy także w innej sprawie, w której wpis od skargi, wyliczony w taki sam sposób, wynosi [...] zł. Mając na względzie powyższe, zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 tego Prawa obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w powyższym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie tego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest ona w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, stwierdzić trzeba, że w ocenie rozpoznającego wniosek powyższa przesłanka nie zachodzi. W gospodarstwie domowym skarżącego uzyskiwany jest bowiem stały dochód w znacznej wysokości, łącznie przekraczającej dwukrotność sumy wpisów od skargi, których uiszczenie może wchodzić w rachubę na obecnym etapie postępowania w obu jego sprawach. Ponadto oba wpisy mogą być opłacone ze środków zgromadzonych na rachunku bankowym jego małżonki, i to nawet po spożytkowaniu większości z nich na, jak wskazała właścicielka rachunku, wymianę okien, które to środki mogą być przeznaczone na potrzeby postępowania nie tylko bez uszczerbku utrzymania koniecznego, ale i bez odczuwalnych negatywnych następstw w tym zakresie. W rozważanym kontekście zaznaczyć trzeba, że kwota zużyta na wymianę okien, stanowiąca nieomal trzykrotność wspomnianej sumy wpisów, została podjęta już po tym, jak skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sadowych, a więc w czasie, kiedy powinien on się liczyć z obowiązkiem poniesienia tych kosztów. Sfinansowanie wymiany okien nie może być zaś uznane za wydatek mieszczący się w sferze koniecznego utrzymania. Do sfery tej można bowiem zaliczyć jedynie podstawowe wydatki życiowe, których poniesienie jest niezbędne dla zapewnienia stronie egzystencji na godziwym, ogólnie przyjętym poziomie. Nie bez znaczenia dla oceny możliwości płatniczych skarżącego pozostaje również fakt, że jego małżonka posiada nieruchomość, którą wynajmuje, uzyskując w związku z tym stałe, dodatkowe dochody. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.