III SA/Gl 600/04

Dnia 15 listopada 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek Asesor WSA Mirosław Kupiec Asesor WSA Krzysztof Targoński (spr.) Protokolant sekr. sąd. Beata Jacek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2005 roku sprawy ze skargi J. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej: stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., po rozpatrzeniu odwołania J. S. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego R. z dnia [...] r. nr [...] orzekającej o braku podstaw do stwierdzenia u J. S. choroby zawodowej – obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz - wymienionej w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest: - orzeczenie przez kompetentną placówkę służby zdrowia istnienia występującego schorzenia jako choroby - zakwalifikowanej przez orzeczników do odpowiedniej pozycji wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., - wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy a rozpoznaną chorobą, tj. wykazanie, że narażenie na czynnik szkodliwy, który wywołał rozpoznane schorzenie miało miejsce w czasie i miejscu pracy w związku z wykonywanym zawodem. Przeprowadzone dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że J. S. pracował w latach 1979 – 1996 w "A" w C. jako [...] i [...] pod ziemią oraz w latach 1996 – 1998 w "B" w R. jako [...], gdzie hałas w środowisku pracy był istotnym zagrożeniem dla narządu słuchu. J. S. badany był w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. (orzeczenie lekarskie z dnia [...] r.), a następnie w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., gdzie lekarze specjaliści w konkluzjach orzeczeń nie rozpoznali u badanego choroby zawodowej narządu słuchu. Wobec braku rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu, w rozumieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., przez lekarzy orzeczników kompetentnych placówek diagnostycznych, odwołanie nie mogło być uwzględnione. Powyższa decyzja zaskarżona została do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach przez J. S., który podniósł, że jego praca w kopalni pod ziemią trwała od [...] 1979 r. do [...] 2001 r., gdzie hałas w środowisku pracy był istotnym zagrożeniem dla narządu słuchu. Starania o stwierdzenie choroby zawodowej rozpoczął przed wejściem w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., czego nie uwzględnił organ odwoławczy. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po rozpoznaniu niniejszej sprawy stwierdził, co następuje: Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek nie z powodu argumentacji w niej naprowadzonej. Na wstępie należy podkreślić, iż w świetle art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrolę tę sprawują stosując jedynie kryterium legalności, a więc zgodności z prawem zaskarżonych aktów. Nie kierują się zasadami słuszności, czy sprawiedliwości społecznej. Oznacza to, iż tylko ustalenie, że występuje w sprawie jedna z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, może skutkować uwzględnieniem przez Sąd wniesionej skargi. i. W rozpatrywanej sprawie Sąd uznał, że zachodzą przyczyny określone w art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, co zostanie wykazane w dalszych rozważaniach. Sąd nie będąc związany zarzutami skargi ( art. 134 § 1 ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi) postanowił poddać ocenie, czy pismo skarżonego oznaczone datą [...]r. mogło być potraktowane jako odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji. Zgodnie z art. 129. § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego "odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie". Przytoczony przepis nie pozostawia wątpliwości, że postępowanie odwoławcze może być uruchomione po uprzednim wydaniu i doręczeniu (ogłoszeniu) stronie decyzji pierwszoinstancyjnej. To zaś prowadzi do wniosku, że pisma strony wysłane do organu prowadzącego postępowanie przed zaistnieniem tych zdarzeń, nie mogą nabrać charakteru odwołania od decyzji i należy je potraktować jako wnioski, żądania zgłoszone w toku postępowania. Zasady logi wskazują bowiem, że nie można wyrażać niezadowolenia, a taką rolę pełni odwołanie, w stosunku do rozstrzygnięcia, którego treści nie zna strona, gdyż nie została jej doręczona decyzja zawierająca to rozstrzygnięcie. Dodać trzeba, że odwołanie od decyzji wydanej w pierwszej instancji może wnieść tylko strona postępowania (art. 127 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego). W ocenianej sprawie decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. oznaczona została datą [...] r., natomiast za odwołanie od tej decyzji uznano pismo J. S. datowane [...] 2004 r., czyli sporządzone przed datą decyzji pierwszoinstancyjnej. Pismo to wpłynęło do adresata, tj. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. w dniu [...] 2004 r., czyli również przed datą wydania decyzji przez organ pierwszej instancji. Nie mogło ono zatem stanowić odwołania od decyzji wydanej w pierwszej instancji. Pismo J. S. z dnia [...] 2004 r. było odwołaniem lecz od orzeczenia lekarskiego z dnia [...] r., wydanego przez lekarzy z placówki diagnostycznej drugiej instancji. Powyższe okoliczności umknęły uwadze organu odwoławczego, choć organ pierwszej instancji przekazując mu akta sprawy w piśmie z [...] 2004 r. sygnalizował, że wniosek J. S. wpłynął przed wydaniem decyzji. W świetle dotychczasowych rozważań decyzja organu odwoławczego, utrzymująca w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, bez uprzedniego wniesienia odwołania przez stronę postępowania, musi być uznana za wydaną z rażącym naruszeniem przepisów art. art. 138 § 1 pkt 1 i art. 16 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, co stanowi przesłankę do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Stwierdzona wadliwość zaskarżonej decyzji uniemożliwia dokonanie przez Sąd oceny, co do prawidłowości rozstrzygnięcia o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u J. S., a w szczególności czy w sprawie mogły mieć zastosowanie przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). Sąd nie określił, czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, bowiem nie wynikają z niej dla skarżącego żadne uprawnienia jak i obowiązki. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uwzględnił skargę, stwierdzając nieważność zaskarżonej decyzji.