III SA/Gl 610/23

WyrokWSA w Gliwicach2023-11-14

Skład orzekający: Małgorzata Herman, Dorota Fleszer, Krzysztof Wujek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ustalenie przez Prezydenta Miasta stawki dotacji oświatowej na słuchacza w kwocie 2,90 zł miesięcznie, podczas gdy w poprzednim roku wynosiła ona około 60 zł, stanowi naruszenie przepisów ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, Prawa oświatowego oraz Konstytucji RP, w szczególności prawa do powszechnego i równego dostępu do wykształcenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ustalenie stawki dotacji oświatowej na poziomie 2,90 zł miesięcznie, mimo że jest to znacząco mniej niż w poprzednim roku, jest zgodne z obowiązującymi przepisami. Dotacja ta ma charakter częściowy, a nie pełny, a jej wysokość może być zróżnicowana w zależności od jakości kształcenia i efektów nauczania, co jest zgodne z Konstytucją RP. Organ dotujący miał obowiązek stosować przepisy rozporządzenia, które określa algorytm podziału subwencji.
Stan faktyczny
Spółka C Sp. z o.o. wniosła skargę na czynność Prezydenta Miasta K. z maja 2023 r. dotyczącą ustalenia miesięcznej stawki dotacji oświatowej na słuchacza w kwocie 2,90 zł. Skarżąca podniosła, że stawka ta jest iluzoryczna i nie pozwala na prowadzenie działalności szkoły, naruszając tym samym prawo do powszechnego dostępu do wykształcenia. W poprzednim roku stawka ta wynosiła około 60 zł miesięcznie. Prezydent Miasta argumentował, że działa na podstawie przepisów rozporządzenia, które przewiduje dotację za efekt, mającą rekompensować niską stawkę miesięczną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Protokolant Referent Magdalena Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2023 r. sprawy ze skargi C Sp. z o.o. w L. na czynność Prezydenta Miasta K. z dnia 31 maja 2023 r. w przedmiocie błędnego ustalenia wysokości należnej dotacji oświatowej w wyniku aktualizacji stawki dotacji oddala skargę. C. Sp. z o.o. w L. (dalej: strona skarżąca, skarżąca Spółka) wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na czynność Prezydenta Miasta K. (dalej: Prezydent, organ) w postaci ustalenia (aktualizacji) wysokości należnej dotacji oświatowej dokonanej w maju 2023 r. przysługującej na słuchaczy Niepublicznego Liceum [...] w K. (dalej: Liceum). W skardze Spółka zarzuciła naruszenie: 1. art. w zw. 26 § 2 w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2082, dalej: u.f.z.o.) w zw. z art. 1 ust. 1 , 3, 4, 9, 10, 11, 14, art. 10, art. 11 i art. 170 § 1 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2021 r., poz. 1082, dalej p.o.) poprzez ustalenie miesięcznej stawki dotacji na słuchacza w kwocie 2,90 zł, co stanowi jedynie iluzoryczne wypełnienie obowiązku finansowania działalności oświatowej szkoły, która nie może prowadzić działalności gospodarczej, a w konsekwencji pozyskiwać środków na kredytowanie działalności szkoły, 2. art. 70 ust. 4 Konstytucji Rzeczpospolitej Polski z 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. z 1997 r. nr 78, poz. 483) poprzez ustalenie stawki dotacji w kwocie, która nie pozwala na prowadzenie kształcenia, co w konsekwencji prowadzi do naruszenia prawa obywateli do powszechnego i równego dostępu do wykształcenia. W oparciu o wskazane zarzuty skarżąca Spółka wniosła o stwierdzenie bezskuteczności czynności w postaci błędnego ustalenia wysokości należnej dotacji oświatowej przysługującej na słuchaczy Liceum w 2023 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazała, że jest organem prowadzącym Liceum [...] tj. szkołę niepubliczną, dla której wypłacana jest dotacja oświatowa, o której mowa w art. 26 ust. 2 u.f.z.o. W dniu 19 stycznia 2023 r. organ dotujący przekazał na rachunek bankowy strony skarżącej dotację oświatową za styczeń 2023 r. w kwocie 2,65 zł. Z kolei, pismem z 31 maja 2023 r. organ dotujący przekazał informację o wysokości stawki na ucznia w 2023 r. po aktualizacji. Na tej podstawie Spółka ustaliła, że stawka na słuchacza Liceum wynosi 2,90 zł. Zauważyła przy tym, że w 2022 r. miesięczna dotacja na 1 słuchacza niepublicznego liceum kształtowała się na poziomie około 60 zł miesięcznie. Skarżąca podniosła, że ustalenie bieżącej stawek dotacji na poziomie kilku złotych, stanowi jedynie pozorne dotowanie bieżącej działalności szkół niepublicznych. Działanie takie powoduje, że cały ciężar i ryzyko prowadzenia szkół przerzucone zostaje na podmioty niepubliczne. Co więcej, takie działanie stanowi także przejaw dyskryminacji szkół niepublicznych. Szkoły publiczne otrzymują bowiem środki na bieżącą działalność. Przy założeniu, że w szkole kształci się 200 słuchaczy, a stawka dotacji określona w art. 26 ust. 2 u.f.z.o. wynosi niecałe 3 zł na słuchacza, szkoła pod koniec miesiąca otrzyma dotację w wysokości w przybliżeniu 500 zł miesięcznie. Za te środki szkoła ma zapewnić kilkunastu nauczycieli zatrudnionych na umowie o pracę z minimalnym wynagrodzeniem aktualnie 3 490 zł miesięcznie, którzy zrealizują minimum programowe, dyrektora szkoły oraz niezbędną obsługę oraz lokale. Są to środki, które nie pozwolą na pokrycie nawet ułamkowej części tych kosztów i nie pozwalają w ogóle na prowadzenie działalności dydaktycznej przez szkołę. Powyższe prowadzi do wniosków, że szkoła, przy ustaleniu tak niskiej stawki dotacji nie jest w stanie pokryć kosztów swojego utrzymania. Takie ustalenie kwoty dotacji powoduje bowiem w istocie przerzucenie całości kosztów kształcenia na organy prowadzące szkoły - tj. podmioty prywatne. Nawet jeśli koszty te będą rekompensowane w ramach dotacji za efekt, która jest wypłacana w zasadzie 2 razy do roku, to skutkuje to tym, że Spółka zmuszona będzie kredytować działalność publiczną i finansować działanie szkoły zaliczkowo z własnych środków, a dotacja za efekt stanowić będzie swego rodzaju rekompensatę. Spółka podkreśliła, że zgodnie z art. 170 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe: "Prowadzenie szkoły łub placówki, zespołu, o którym mowa w art. 182, oraz innej formy wychowania przedszkolnego nie jest działalnością gospodarczą". Powyższe oznacza, że jest to działalność deficytowa i nie nastawiona na osiąganie zysku, a organy prowadzące szkoły niepubliczne tj. licea ogólnokształcące dla dorosłych i szkoły policealne realizują zadnie publiczne danej jednostki samorządu terytorialnego - w tym wypadku powiatów. Mając na względzie sformułowane w art. 70 Konstytucji RP powszechne prawo do nauki koniecznym jest zaś udział władz publicznych w finansowaniu sektor oświaty spoza sektora finansów publicznych zgodnie z obowiązującymi przepisami i w sposób umożliwiający realizację tego zadania. Spółka wskazała nadto, że ustalona wysokość miesięcznej dotacji oświatowej w 2023 r. stanowi o fikcji realizacji przez państwo ustawowego obowiązku dofinansowania działalności szkół niepublicznych prowadzonych przez prywatne podmioty, które to podmioty realizują w imieniu państwa zadania publiczne w postaci prowadzenia szkół i realizacji w nich działalności edukacyjnej. Powyższe nie może być akceptowane i jest niedopuszczalne w procesie legislacyjnym aktu niższego rzędu w stosunku do u.f.z.o. jakim jest rozporządzenie. Strona wypełniła obowiązki nałożone na nią w tej ustawie. Przekazanie jej dotacji w kwocie tak niskiej stanowi natomiast iluzoryczne wykonanie obowiązku finansowania działalności edukacyjnej szkoły. Zdaniem Spółki, działania Prezydenta nie usprawiedliwia fakt, że ustalona stawka dotacji zgodna jest z przepisami Rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z dnia 22 grudnia 2022 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2023 (Dz.U. z 2022 r. poz. 2820 – dalej: rozporządzenie). Takie bowiem uregulowanie sprzeczne jest z przepisami ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, ustawą prawo oświatowe oraz z Konstytucją. W związku z tym Prezydent zobowiązany był do niestosowania przepisów rozporządzenia i powinien ustalić stawkę dotacji w takiej wysokości, która pozwoli na finansowanie bieżącej działalności szkoły w sposób, by wypełnić ustawowy obowiązek finansowania działalności szkoły. Spółka zauważyła również, że nie ma podstaw do ustalania stawki dotacji dla szkół niepublicznych w wysokości niższej niż dotacja przyznawana szkołom publicznym, gdyż realizują takie same zadania i w konsekwencji muszą ponosić takie same koszty. W odpowiedzi na skargę, Prezydent wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie jako bezzasadnej. Uzasadniając swoje stanowisko podkreślił, że Miasto K. jest tylko wykonawcą przepisu art. 26 ust. 2 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych oraz przepisów rozporządzenia MEiN z 2 grudnia 2022 r., a nie ich autorem. W przypadku dotacji należnej Spółce to przepisy rozporządzenia są kluczowe dla określenia wysokości należnej dotacji. Z przedmiotowego rozporządzenia oraz z postanowień ustawy z dnia 27 października 2017r. finansowaniu zadań oświatowych szkoła, w której słuchacz zda maturę otrzymuje dodatkową dotację za efekt, która to dotacja zdaniem ustawodawcy powinna zrekompensować niską stawkę miesięcznej dotacji. Organ zwrócił również uwagę na fakt wprowadzonego zapisu art. 40 ustawy z 1 grudnia 2022 r., o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023, tj.; (cyt.) "W roku 2023 do dotacji udzielanej na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 27 października 2017r. o finansowaniu zadań oświatowych niepublicznemu liceum ogólnokształcącemu dla dorosłych, niepublicznej branżowej szkole II stopnia oraz niepublicznej szkole policealnej nie stosuje sie przepisu art. 43 ust. 5 tej ustawy". Ponadto przedstawił informacje z Rządowego Centrum Legislacji odnośnie uzasadnienia do rozporządzenia MEiN w sprawie podziału subwencji oświatowej na 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle natomiast art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. dalej także: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona czynność została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować stwierdzeniem przez Sąd bezskuteczności zaskarżonej czynności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c w zw. z art. 146 § 1 p.p.s.a.). Z kolei, stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach na inne akty lub czynności, niż określone w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a., które: 1) nie są decyzją lub postanowieniem; 2) mają charakter indywidualny, co wynika z określenia ich przedmiotu, a mianowicie uprawnień lub obowiązków, których dotyczą; 3) podejmowane są na podstawie przepisów prawa, które nie wymagają ich autorytatywnej konkretyzacji, a jedynie potwierdzenia uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów powszechnie obowiązującego prawa, co oznacza również, że stanowią one przejaw wiedzy organu wykonującego administrację publiczną; 4) są podejmowane w zakresie administracji publicznej, charakteryzując się, między innymi, jednostronnością działania; 5) są podejmowane przez podmiot wykonujący administrację publiczną (zob. B.Adamiak, Z problematyki właściwości sądów administracyjnych, art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ZNSA 2006 nr 2, s.18 - 19). Rozpoznając sprawę w tak zakreślonych ramach należy wskazać, że przedmiotem kontroli sądowej jest prawidłowość ustalenia kwoty dotacji oświatowej należnej skarżącej Spółce. Podstawą prawną zaskarżonej czynności jest ustawa o finansowaniu zadań oświatowych, która w art. 47 stanowi, że czynności podejmowane przez organ dotujący, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej. Zatem zaskarżona czynność objęta jest dyspozycją art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Z treści art. 47 u.f.z.o. nie wynika jakiekolwiek ograniczenie co do kategorii czynności, które podlegają tej regulacji. Tak więc czynności organu dotującego polegające na ustaleniu wysokości dotacji jak i jej przekazaniu, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i jako takie poddane są kognicji sądów administracyjnych. Wobec powyższego Sąd przyjął, że skarga jest dopuszczalna, a wniosek organu o jej odrzucenie jest niezasadny. Skarga została wywiedziona w terminie. Zgodnie z art. 53 § 2 p.p.s.a. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. W niniejszej sprawie, wprawdzie przelew dotacji za maj 2023 r. został dokonany 26 maja 2023 r., ale pismo informujące o aktualizacji stawek zostało umieszczone w systemie do obsługi dotacji 31 maja 2023 r., zatem skarga z 30 czerwca 2023 r.. (data podpisu elektronicznego i wpływu do organu) została złożona z zachowaniem terminu ustawowego. Przechodząc do oceny legalności zaskarżonej w niniejszej sprawie czynności, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia sformułowanych w skardze zarzutów, jak również do uwzględnia skargi, biorąc pod uwagę dyspozycję art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 26 ust. 2 u.f.z.o., niepubliczne szkoły, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, otrzymują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, z których uczeń nie został zwolniony na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 44zb u.s.o., dotację z budżetu jednostki samorządu terytorialnego będącej dla tych szkół organem rejestrującym, w wysokości równej kwocie przewidzianej na takiego ucznia w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostki samorządu terytorialnego. Warunki i sposób przekazania dotacji wynika z regulacji zawartych w art. 33 i 34 u.f.z.o. Algorytm podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego na 2023 r. określony został w rozporządzeniu MEiN z 22 grudnia 2022r. Organ, w maju 2023 r. dokonał wypłaty (wyrównania) dotacji z tytułu aktualizacji (wzrostu) stawek dotacji. Skarżąca nie kwestionuje samej metody dokonanych obliczeń i jej wyniku, natomiast zarzuca, że ustalenie bieżącej stawki dotacji na poziomie poniżej 3 złotych (kiedy w 2022 r. miesięczna dotacja na 1 słuchacza niepublicznego liceum ogólnokształcącego dla dorosłych kształcącego się w systemie zaocznym kształtowała się na poziomie ponad 60 zł miesięcznie) stanowi jedynie pozorne dotowanie bieżącej działalności szkół niepublicznych. Działanie takie powoduje w ocenie Spółki, że cały ciężar i ryzyko prowadzenia szkół przerzucone zostaje na podmioty niepubliczne, co więcej, takie działanie stanowi także przejaw dyskryminacji szkół niepublicznych i prowadzi do naruszenia konstytucyjnego prawa obywateli do powszechnego i równego dostępu do wykształcenia. Spółka podniosła, że ustalenie stawki dotacji na poziomie niecałych 3 zł uniemożliwia bieżące funkcjonowanie szkoły. W jej ocenie regulacje zawarte w przepisach rozporządzenia MEiN są sprzeczne z przepisami u.f.z.o. oraz z Konstytucją RP, dlatego też Prezydent był zobowiązany do niestosowania przepisów rozporządzenia MEiN. W ocenie Sądu argumentacja Spółki nie zasługuje na uwzględnienie. Nie ulega wątpliwości, że eksponowany w skardze udział władz publicznych w finansowaniu sektora oświaty spoza sektora finansów publicznych, urzeczywistnia konstytucyjnie umocowane powszechne prawo do nauki. Trzeba jednak podkreślić – na co zwracają uwagę komentatorzy Konstytucji – że mimo, iż szkoły niepubliczne mogą być finansowane przez władze publiczne, dofinansowanie takie nigdy nie może być pełne, ale jedynie częściowe, co wynika z literalnego brzmienia art. 70 ust. 3 zd. 3 Konstytucji RP. Zawarte w tym przepisie odesłanie do uregulowania materii dofinansowania szkół niepublicznych w ustawie oznacza konsekwentnie, że ustawodawcy pozostaje znaczny margines swobody regulacyjnej pozwalającej na zróżnicowanie pomocy finansowej dla szkół niepublicznych ze środków publicznych w zależności np. od rodzaju szkoły i jej charakteru. W świetle art. 70 ust. 3 zd. 3 Konstytucji RP postawić można tezę, że w Konstytucji nie ma wyrażonego wprost obowiązku każdorazowego dofinansowania każdej szkoły niepublicznej, tym bardziej, że większość z takich szkół ma ściśle komercyjny charakter i ich działalność gospodarcza tak jak każda inna może wiązać się z ryzykiem niepowodzenia finansowego. Publiczne szkoły powinny być docelowo finansowane w całości lub zdecydowanej części ze środków publicznych. W wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 10 grudnia 2013 r. (K 16/13, OTK-A 2013, Nr 9, poz. 135) wskazano, że użyte w art. 70 ust. 3 zd. 3 Konstytucji RP słowo "udział" samo w sobie nie implikuje żadnego konkretnego poziomu finansowania, gdyż "udział" z definicji może być mniejszy lub większy. Przesądza jedynie, że wkład państwa musi osiągnąć jakiś stopień minimalny (tak aby w ogóle zjawisko dofinansowywania szkół niepublicznych miało miejsce, bo inaczej art. 70 ust. 3 zd. 3 Konstytucji RP byłby niezrealizowanym upoważnieniem konstytucyjnym) i równocześnie nie może osiągnąć poziomu maksymalnego (całkowitego finansowania, to bowiem prowadziłoby do zrównania szkół publicznych ze szkołami niepublicznymi). Z art. 70 ust. 3 Konstytucji RP nie wynika więc prawo podmiotowe szkół niepublicznych do uzyskania środków na całość ich działalności, a w założeniu szkoły niepubliczne mają być finansowane w mniejszym stopniu ze środków budżetu państwa niż szkoły publiczne, gdyż podstawowa odpowiedzialność za ich gospodarkę finansową spoczywa na ich założycielach, a nie na władzy publicznej. Dotacji oświatowej dla szkół niepublicznych nie można uznać za prawo nabyte, które raz przyznane w określonej wysokości trwa niezmiennie w kolejnych latach. Zróżnicowanie pomocy finansowej dla szkół niepublicznych ze środków publicznych może zostać uzależnione, nie tylko od rodzaju szkoły i jej charakteru, ale również od jakości oferowanych usług edukacyjnych. Z uzasadnienia projektu Rozporządzenia MEiN (na podstawie którego została wyliczona dotacja przekazana Spółce) wynika, że prawodawca założył zoptymalizowanie finansowania niepublicznych szkół policealnych i liceów ogólnokształcących dla dorosłych, przewidując że w roku 2023 będą kontynuowane rozwiązania projakościowe odnoszące się do niepublicznych szkół, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, tj. zwiększenie finansowania "za zdany egzamin", a zmniejszenie środków naliczanych "za uczestnictwo w zajęciach". Przyjęcie takiego sposobu finansowania premiuje szkoły, które osiągają wysoką zdawalność egzaminów zewnętrznych przez swoich słuchaczy. W ramach tego rozwiązania wydzielono z dotychczasowej wagi P12 o wartości 0,400 dwie nowe wagi: 1) P13 o wartości 0,950 dla absolwentów niepublicznych liceów ogólnokształcących dla dorosłych, którzy uzyskali świadectwo dojrzałości; 2) P14 o wartości 0,850 dla absolwentów niepublicznych szkół policealnych, którzy uzyskali dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe albo dyplom zawodowy. Warto przy tym podkreślić, że zoptymalizowanie finansowania w ramach subwencji niepublicznych szkół policealnych i liceów ogólnokształcących dla dorosłych było wynikiem m.in. uwag Najwyższej Izby Kontroli, która wniosła o rozważenie zmian w zakresie dotowania szkół niepublicznych, stwierdzając, że pożądaną jakość kształcenia można by osiągnąć, uzależniając udzielenie dotacji lub jej wysokość od skuteczności i uzyskiwanych efektów kształcenia. Zmiany finansowania niepublicznych szkół dla dorosłych ujęto w rozporządzeniu MEiN obowiązującym od 1 stycznia 2023 r. w taki sposób, aby w przypadku gdy uczeń zda egzamin zewnętrzny, poziom finansowania przez cały cykl kształcenia był zbliżony do dotychczasowego lub też nieznacznie korzystniejszy. Przyjęcie takiego sposobu finansowania premiuje szkoły, które osiągają wysoką zdawalność egzaminów zewnętrznych przez swoich słuchaczy. W ocenie Sądu premiowanie jakości kształcenia nie oznacza, że dotowanie szkół niepublicznych stanie się pozorne, iluzoryczne. Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych przyznaje niepublicznym placówkom oświatowym uprawnienie do korzystania z pomocy finansowej ze środków budżetowych jednostek samorządu terytorialnego w postaci dotacji. Funkcjonowanie szkoły niepublicznej i zapewnienie środków potrzebnych w tym zakresie to przede wszystkim domena organów prowadzących takie szkoły, z uwzględnieniem oczywiście możliwego wsparcia w postaci dotacji oświatowej. Spółka oczekuje tymczasem, że kierując się zasadą hierarchiczności przepisów prawa, Prezydent powinien ustalić stawkę dotacji w taki sposób, by wypełnić ustawowy obowiązek finansowania działalności szkoły. Rola dotacji oświatowej nie polega jednak na subsydiowaniu wszelkiej działalności prowadzonej przez szkołę bądź jednostkę prowadzącą szkoły, czy też pokrywania wszelkich ich wydatków. Poza tym, w odróżnieniu od placówek publicznych organy prowadzące szkoły niepubliczne uprawnione są do pobierania opłat (w postaci np. czesnego) za naukę od dorosłych słuchaczy. Hipotetyczna okoliczność, że absolwenci szkół z różnych przyczyn nie podchodzą do egzaminów zewnętrznych nie może być uwzględniana przy wyliczaniu kwoty dotacji. To rzeczą organów prowadzących szkoły niepubliczne jest takie dostosowanie oferty edukacyjnej, aby w rezultacie uzyskać ewentualną możliwość dotowania działalności w tym zakresie ze środków publicznych na większym poziomie, co też prawodawca zapewnił w regulacjach prawnych stymulujących uzyskanie podwyższonej jakości kształcenia w placówkach edukacyjnych dla dorosłych, poprzez zwiększenie finansowania liceów ogólnokształcących dla dorosłych "za zdany egzamin". Organ przy wyliczaniu kwoty dotacji na słuchacza niepublicznego liceum dla dorosłych w 2023 r. miał obowiązek opierać się na obowiązujących przepisach prawa, co też uczynił uwzględniając m.in. regulację przywołanego rozporządzenia MEiN oraz art. 26 ust. 2 u.f.z.o. Prezydent działał na podstawie przepisów prawa i w granicach prawa. Zdaniem Sądu nie doszło do naruszenia wymienionych w skardze przepisów Konstytucji RP oraz u.f.z.o., jak również u.p.o. Organ, wbrew twierdzeniom strony skarżącej miał obowiązek stosowania przepisów rozporządzenia. Podobny pogląd w analogicznej sprawie skarżącej Spółki wyraził tut. Sąd m.in. w wyroku z 7 czerwca 2023 r., o sygn. akt III SA/Gl 192/23, jak również WSA w Krakowie, m.in. w wyroku z 20 października 2023 r., sygn. akt I SA/Kr 685/23, a skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela wyrażone w nich stanowisko i przedstawioną argumentację. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że czynność ustalenia przez organ wysokości miesięcznej stawki dotacji oświatowej w 2023 r., została dokonana w sposób prawidłowy i zgodny z obowiązującymi przepisami prawa, wobec czego, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło