III SA/Gl 611/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman po rozpoznaniu w dniu 20 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.K. na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji dotychczasowej oraz zmiany wysokości renty strukturalnej w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji W dniu 16 kwietnia 2018 r. K. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z [...] r. nr [...] o uchyleniu decyzji dotychczasowej oraz o zmianie wysokości renty strukturalnej. W skardze tej K. K. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jednocześnie nie wskazując okoliczności uzasadniających ten wniosek. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) – zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. – sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z przepisu tego wynika, że sąd może wstrzymać wykonanie danego aktu administracyjnego uzależniając to od zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności albo w drodze egzekucji administracyjnej albo w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. "Niebezpieczeństwo" zaistnienia "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków" musi wynikać z racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu w czasie zawisłości skargi w danej sprawie sądowoadministracyjnej. Tym samym, aby ocena Sądu nastąpiła, zainicjowana złożonym wnioskiem o wstrzymanie, strona winna uzasadnić ten wniosek powołując się na określenie okoliczności faktycznych, ewentualnie uprawdopodobnić możliwość ich wystąpienia działając we własnym interesie. Konieczna jest również spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniałyby wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie zaistnienia jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wystosowanie jedynie wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej uniemożliwia merytoryczną ocenę w ramach zasady skargowości. Zauważyć trzeba, iż przepis art. 61 ustawy został tak skonstruowany, że ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane istotnie zaistniały, spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki. Podkreślić należy, że przepis ten ponadto wskazuje na "szkodę" (majątkową, niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (postanowienie NSA z 20 grudnia 2004 r., GZ 138/2004, LEX nr 281811). We wniosku inicjującym przedmiotowe postępowanie strona skarżąca nie przedstawiła żadnych argumentów przemawiających za wystąpieniem niekorzystnych z punktu widzenia jego interesów następstw wykonania decyzji, zaniechała jakiegokolwiek uzasadnienia wniosku w tym zakresie. Również nie odwołała się do żadnej z przesłanek uprawniających do zastosowania tego rodzaju ochrony, ani nie powołała się na konkretne zdarzenia, które świadczyłyby o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji byłoby zasadne. Niemniej jednak, pomimo tego, że strona uchybiła obowiązkowi zobrazowania swojej sytuacji, Sąd przy rozpatrywaniu wniosku wziął pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy dokumenty, które złożone zostały przez skarżącego w związku z ubieganiem się o przyznanie prawa pomocy. W ocenie Sądu, przedłożone do akt dokumenty nie wyjaśniają na tyle sytuacji majątkowej skarżącego, aby możliwe było dokonanie oceny tego, czy w skutek wykonania zaskarżonej decyzji może zaistnieć stan niebezpieczeństwa wystąpienia szkody, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. W związku z powyższym, nie sposób obecnie ocenić, czy brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji może prowadzić do niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub też trudnych do odwrócenia skutków. Sąd w kwestii wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji działa wyłącznie na wniosek strony, zatem to ona jest zobowiązana do uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających prawdopodobieństwo wywołania skutków wskazanych w art.61 § 3 p.p.s.a. Wnioskujący winien wskazać na konkretne zdarzenia, czy też okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione oraz poprzeć je stosownymi dokumentami. Zadaniem Sądu jest natomiast zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają (lub nie) za uwzględnieniem wniosku. Tymczasem w niniejszej sprawie skarżący w ogóle nie uzasadnił, w jaki sposób wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje skutki określone w powołanym przepisie. Na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania zakwestionowanego orzeczenia nie przywołał bowiem żadnych okoliczności, które mogłyby uzasadniać, iż istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania wobec niej trudnych do odwrócenia skutków. Ograniczył się jedynie do uzasadnienia zasadności samej skargi i przedstawienia naruszeń, które w jego ocenie wystąpiły po stronie organu. W doktrynie i judykaturze ugruntowany jest pogląd, że warunkiem uwzględnienia żądania o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie wystarczy więc samo powtórzenie treści przepisu. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Najdobitniej wyraził to NSA w postanowieniu z dnia 18 maja 2004 r., FZ 65/04 (niepubl.), w którym stwierdził, że brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Wobec braku w rozpoznawanym wniosku uzasadnienia w tym zakresie, badaniu przez Sąd podlegały akta sprawy, w których nie sposób jednak dopatrzeć się uprawdopodobnienia wystąpienia przesłanek zastosowania reżimu suspensywności wobec zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Wobec powyższego, mając na uwadze wszystkie podniesione już okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach działając na podstawie powołanego wyżej art. 61 § 3 i § 5 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.