III SA/Gl 629/24

WyrokWSA w Gliwicach2025-05-20

Skład orzekający: Małgorzata Herman, Barbara Brandys-Kmiecik, Marzanna Sałuda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli pracownikowi firmy, który nie jest formalnie upoważniony do odbioru korespondencji, ale kontaktuje się z przełożonym i informuje o jego nieobecności, jest skuteczne i stanowi podstawę do nałożenia kary za niepoddanie się kontroli?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że doręczenie zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli osobie pracującej w siedzibie firmy, która w obecności inspektora kontaktowała się z przełożonym i informowała o jego nieobecności, jest skuteczne. Nawet jeśli osoba ta nie była formalnie upoważniona do odbioru korespondencji, należy ją uznać za osobę uprawnioną do odbioru pisma w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, zwłaszcza gdy firma nie zorganizowała pracy w sposób umożliwiający skuteczne doręczenie. Skuteczne doręczenie zawiadomienia stanowi podstawę do uznania, że przedsiębiorca nie poddał się kontroli lub ją uniemożliwił, co uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.
Stan faktyczny
Spółka F. sp. k. została ukarana karą pieniężną w wysokości 12 000 zł za niepoddanie się kontroli Inspekcji Transportu Drogowego. Organ pierwszej instancji nałożył karę, a Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał ją w mocy. Spółka kwestionowała skuteczność doręczenia zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli, twierdząc, że osoba, której pozostawiono pismo (M. Z.), nie była jej pracownikiem ani przedstawicielem, a prokurent był na zwolnieniu lekarskim. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając doręczenie za skuteczne.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Marzanna Sałuda, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 maja 2025 r. sprawy ze skargi F. sp. k. w R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w Warszawie z dnia 22 maja 2024 r. nr BP.500.58.2024.2308.KA12.567405 w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: organ odwoławczy, GITD), zaskarżoną decyzją z 22 maja 2024 r., nr BP.500.58.2024.2308.KA12.567405, utrzymał w całości w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ pierwszej instancji) z 22 lutego 2024 r., nr [...] o nałożeniu na F sp.k. z/s w R. (dalej: strona, skarżąca, Spółka) karę pieniężną w wysokości 12 000 zł. W podstawie prawnej organ odwoławczy powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 775, dalej: k.p.a.), art. 4 pkt 22, art. 70, art. 72, art. 74, art. 85, art. 92a, art. 92b, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, zwanej dalej "utd" (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2201 ze zm.), lp.1.6 załącznika nr 3 do utd, art. 48, art. 50 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo Przedsiębiorców (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 221 ze zm.), zwaną dalej; "upp". Decyzję wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 13 grudnia 2023 r. Kierownik Oddziału Wydziału Inspekcji Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego udał się pod wskazany w KRS adres siedziby Spółki tj. ul. [...] w R. celem doręczenia stronie skarżącej zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli. Zawiadomienie wręczono pracującej w siedzibie Spółki M. Z., która w obecności inspektora kontaktowała się w tej sprawie z szefem i poinformowała, że będzie obecny dopiero w przyszłym tygodniu, przy czym odmówiła pokwitowania odbioru zawiadomienia. Z przebiegu podjętych czynności sporządzono protokół. Organ kontrolny w wyznaczonym dniu tj. 21 grudnia 2023 r. podjął próbę przeprowadzenia kontroli przedsiębiorcy w siedzibie Spółki jako stałym miejscu wykonywania działalności gospodarczej. Adres ten był tożsamy z adresem do doręczeń oraz adresem siedziby Spółki wskazanym w KRS. Inspektorzy nie zastali tam przedsiębiorcy, pracowników, osób upoważnionych do reprezentowania przedsiębiorcy ani osób umocowanych do wykonywania czynności prawnych, które zazwyczaj bywają dokonywane z osobami korzystającymi z usług tego przedsiębiorcy. W konsekwencji powyższego stwierdzono brak możliwości skutecznego wszczęcia czynności kontrolnych. Z przeprowadzonych czynności sporządzono dokumentację fotograficzną oraz sporządzono protokół, a następnie pismem z 22 grudnia 2023 r. zawiadomiono skarżącą Spółkę o wszczęciu postępowania administracyjnego w zakresie naruszenia ujętego w lp.1.6. załącznika nr 3 do utd tj. niepoddania się lub uniemożliwienia przeprowadzenia kontroli. Pismem z 22 stycznia 2024 r. Spółka, reprezentowana przez prokurenta, wniosła o umorzenie postępowania w sprawie. Zaprzeczyła aby wobec niej podjęto jakiekolwiek próby przeprowadzenia kontroli, ponieważ ani Spółka ani osoby ją reprezentujące nie otrzymały zawiadomienia z żądaniem przeprowadzenia kontroli w podanym dniu. Nigdy też nie został jej przedstawiony rzekomo sporządzony protokół kontroli, na który powołuje się organ. Dodatkowo prokurent strony skarżącej wskazał, że jest jedynym przedstawicielem Spółki uprawnionym do odbierania i składania wiążących oświadczeń w jej imieniu, a ponadto w dniu przeprowadzenia kontroli przebywał na zwolnieniu lekarskim, co tym bardziej uwiarygodnia niemożność wzięcia udziału w jakichkolwiek próbach podjęcia kontroli. Prowadzone wobec skarżącej Spółki postępowanie administracyjne zakończyło się wydaniem przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego decyzji z dnia 22 lutego 2024 r., nr [...], nakładającej na skarżącą Spółkę karę pieniężną w wysokości 12 000 zł za naruszenie przepisów lp.1.6 załącznika nr 3 do utd. Nie zgadzając się z wydanym rozstrzygnięciem Spółka wniosła odwołanie domagając się uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w sprawie. Spółka powtórzyła argumentację zawartą w piśmie z 22 stycznia 2023 r., a dodatkowo wskazała, że nie mogło dojść do skutecznego doręczenia zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli za pośrednictwem M. Z., ponieważ jest ona pracownikiem innego podmiotu i nie jest upoważniona do działania w imieniu strony skarżącej. Ponadto organ nie podjął żadnej próby korespondencyjnego zawiadomienia strony o zamiarze przeprowadzenia kontroli, zgodnie z przepisami k.p.a. GITD nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i powołaną na wstępie decyzją z 22 maja 2024 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył treść przepisów powołanych w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił uregulowane art. 92a utd zasady odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, a także wskazał na wysokość nakładanych kar za stwierdzone naruszenia. Organ zwrócił także uwagę na określone w art. 92c utd przesłanki wyłączenia odpowiedzialności administracyjnej za naruszenia warunków lub obowiązków przewozu drogowego. Następnie odwołując się do art. 72 i art. 85 ust. 2 wyszczególnił obowiązki kontrolowanego oraz uprawnienia osób upoważnionych do przeprowadzenia kontroli dodając, że konsekwencją wskazanych przepisów jest treść lp. 1.6 załącznika nr 3 do utd, który sankcjonuje niepoddanie się lub uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli w całości lub w części karą pieniężną w wysokości 12 000 zł. Odpowiadając na zarzuty zawarte w odwołaniu GITD stwierdził, że organ pierwszej instancji podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny i wystarczający do ustalenia prawidłowego stanu faktycznego sprawy. GITD nie zgodził się z argumentacją Spółki w zakresie nieprawidłowości doręczenia zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli. Podkreślił, że zgodnie z art. 39 § 2 i § 3 k.p.a. organ administracji publicznej może doręczać pisma za pokwitowaniem m.in. poprzez swoich pracowników lub inne upoważnione osoby lub organy. Z tego uprawnienia organ skorzystał dokonując doręczenia przez pracownika organu kontrolnego. Ponadto w niniejszej sprawie strona nie umocowała do działania w jej imieniu ani przedstawiciela ani pełnomocnika, a zatem doręczenie powinno zostać dokonane bezpośrednio stronie, co wynika z art. 40 § 1 k.p.a. Zdaniem organu zastosowania w sprawie nie mógł mieć § 4 i 5 art. 40 k.p.a. ponieważ z zebranego materiału dowodowego nie wynika, aby strona nie miała miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu albo siedziby w Rzeczypospolitej Polskiej, innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej albo państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. Przeciwnie, siedzibą strony, którą jej w niniejszej sprawie spółka komandytowa, a nie osoba fizyczna (V. L.) jest miejscowość R. położona w Polsce. Podobnie zastosowania nie mogły mieć art. 43 i 44 k.p.a., które przewidują doręczenie zastępcze w razie nieobecności adresata oraz fikcję doręczenia. Wbrew temu co twierdzi skarżąca Spółka doręczenie zawiadomienia o kontroli było jak najbardziej możliwe i zostało dokonane poprzez pozostawienie pisma M. Z., która jak wynika z notatki służbowej, pismo przyjęła, a jedynie odmówiła potwierdzenia tej czynności na piśmie. GITD nie dał przy tym wiary twierdzeniom strony, że M. Z. nie była jej pracownikiem. Przeczy temu zebrany w sprawie materiał dowodowy, z którego wynika, że podczas rozmowy z inspektorem kontaktowała się ze swoim przełożonym na komunikatorze. Ponadto udzieliła ona inspektorowi informacji, że "szefa nie będzie w firmie i będzie dopiero w przyszłym tygodniu", a poproszona o pisemne potwierdzenie przyjęcia zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli nie zaprzeczyła, że jest pracownikiem Spółki. Poinformowała jedynie, że nie ma upoważnienia do podpisywania takich dokumentów. W tym stanie rzeczy, zdaniem organu odwoławczego, nie sposób przyjąć, że skarżąca Spółka nie wiedziała o zamiarze wszczęcia kontroli, jak również że doręczenie korespondencji w tym zakresie zostało dokonane nieskutecznie. GITD dodał, że bez znaczenia dla sprawy pozostaje przy tym argumentacja, że prokurent Spółki pozostawał na zwolnieniu lekarskim w momencie podjęcia próby przeprowadzenia kontroli. Jego obecność nie jest bowiem wymagana do jej rozpoczęcia, co wynika z art. 50 ust. 1 i 3 upp, zgodnie z którym czynności kontrolne wykonuje się w obecności przedsiębiorcy lub osoby przez niego upoważnionej. W konsekwencji nieobecność strony oraz brak wyznaczenia osoby upoważnionej do jej reprezentowania lub zapewnienia obecności innej uprawnionej osoby spowodował, że kontrolerzy nie mogli skutecznie przystąpić do czynności kontrolnych. Doszło zatem do naruszenia lp. 1.6 załącznika nr 3 do u.t.d. skutkującego nałożeniem na skarżącą Spółkę kary pieniężnej wysokości 12 000 zł. W końcowej części decyzji GITD odniósł się do okoliczności egzoneracyjnych przewidzianych w art. 92b i c utd stwierdzając, że nie znalazł podstaw do ich zastosowania w niniejszej sprawy, również sama Spółka nie wykazała aby zachodziły przesłanki dające podstawy do wyłączenia odpowiedzialności przedsiębiorcy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Spółka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i 107 § 1 k.p.a., poprzez brak wykazania należytej dbałości w dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy, w szczególności w zakresie braku przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów w przedmiocie weryfikacji prawdziwości twierdzeń zawartych w treści notatki służbowej przedstawiciela organu pierwszej instancji dokonującego 13 grudnia 2023 r. próby doręczenia zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli wobec Spółki, co skutkowało przyjęciem skuteczności tego doręczenia, 2. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i 107 § 1 k.p.a., poprzez brak zebrania materiału dowodowego mającego być podstawą rozstrzygnięcia sprawy, w tym w choćby dostatecznym stopniu mającym potwierdzać fakt, że: - w dniu 13 grudnia 2023 r. nastąpiło doręczenie pisemnego zawiadomienia o kontroli dla strony skarżącej, - M. Z. jest pracownikiem czy też przedstawicielem Spółki upoważnionym od odbierania jakichkolwiek oświadczeń czy zawiadomień kierowanych do Spółki, - M. Z. miałaby "przyjąć" zawiadomienie kierowane do strony skarżącej, choć odmówiła potwierdzenia tej czynności, - M. Z. miałaby kontaktować się w trakcie próby doręczenia 13 grudnia 2023 r. z "przełożonym", którym miałby być przedstawiciel strony skarżącej, 3. naruszenie art. 15 k.p.a. poprzez brak ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy, a jedynie powtórzenie stanowiska zajętego przez organ pierwszej instancji, czym pozbawiono skarżącą Spółkę prawa do dwukrotnego merytorycznego załatwienia sprawy, a to skutkowało z kolei utrzymaniem w mocy decyzji organu pierwszej instancji, 4. naruszenie przepisów art. 48 ust. 1 upp w zw. z art. 39 § 2 i 3, art. 40 § 1, art. 45, art. 46 § 1 i 2 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w toku wykonywania czynności związanych z realizacją obowiązku zawiadomienia strony o zamiarze przeprowadzenia kontroli, skutkujące brakiem legalnego wszczęcia postępowania kontrolnego wobec skarżącej Spółki i naruszeniem prawa do czynnego udziału strony w postępowaniu, 5. naruszenie przepisów art. 50 ust.1-5 upp oraz art. 70 ust.1,3 i 4 oraz art. 74 ust. 1-4 utd poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, w tym podjęcie w dniu 21 grudnia 2023 r. próby przeprowadzenia kontroli pod nieobecność przedstawiciela strony skarżącej i innych osób, których udział jest uznawany za równorzędny z obecnością przedstawiciela skarżącej, bez wskazania ważnej podstawy dla przeprowadzenia tej czynności i uznania, że skarżąca uniemożliwiła przeprowadzenie kontroli. W rozwinięciu zarzutów skargi pełnomocnik podkreślił, że zarząd Spółki składa się z jednej osoby, która jest obywatelem Ukrainy i nie przebywa stale w Polsce. Osobą, na której spoczywa główny ciężar reprezentacji Spółki jest prokurent T. S., uprawniony do składania i odbierania oświadczeń kierowanych do skarżącego. Informacje te są jawne i powszechnie dostępne w ramach rejestru sądowego, więc powinny być znane organowi kontroli. Dodał, że strona skarżąca nie wyznaczała innych osób do reprezentowania Spółki, jak też nie posiada pracownika administracyjnego w swojej siedzibie, poza wspomnianym prokurentem, ponieważ specyfika prowadzonego rodzaju działalności nie wymusza dodatkowego zatrudnienia. Jednocześnie pełnomocnik zaprzeczył aby M. Z. była pracownikiem Spółki, wbrew zatem twierdzeniom organów nie mogło dojść do skutecznego doręczenia Spółce zawiadomienia o wszczęciu postępowania za jej pośrednictwem. Pełnomocnik podkreślił przy tym, że skarżąca Spółka nie kwestionuje zasadności uprawnienia do doręczenia zawiadomień przez pracowników organu kontrolnego za pokwitowaniem, lecz w przypadku niemożliwości skorzystania z tego uprawnienie zawiadomienie powinno nastąpić za pośrednictwem publicznego operatora pocztowego na adres siedziby, co odniosłoby skutek dla skarżącej Spółki, nawet w przypadku braku odbioru przesyłki. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całej rozciągłości dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2024, poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej powoływana jako p.p.s.a.). Badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą, ale rozstrzyga w granicach danej sprawy, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a) i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w ocenie Sądu zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie narusza prawa procesowego i materialnego. Poza sporem jest, że strona skarżąca jest przedsiębiorcą uprawnionym do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego (przewozów drogowych), w rozumieniu ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Z ustaleń organu wynika bowiem, że strona posiada zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego w zakresie osób oraz została jej udzielona licencja wspólnotowa na wykonywanie przewozu osób. Tym samym strona jako przedsiębiorca w obszarze działalności transportowej, zobowiązana była do przestrzegania obowiązków wynikających z utd w zakresie warunków wykonywania przewozu drogowego (art. 4 pkt 22 u.t.d). Natomiast zgodnie z art. 50 pkt 1 lit. a ustawy o transporcie drogowym, do zadań Inspekcji Transportu Drogowego należy kontrola przestrzegania obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 4 pkt 22. Z kolei, w myśl art. 68 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o transporcie drogowym, kontroli tej (o której mowa w art. 50 pkt 1 lit. a-j) podlegają przedsiębiorcy wykonujący przewóz drogowy. Inspektor, który wykonuje zadania, wskazane w art. 50 utd, ma prawo do wstępu na teren podmiotu wykonującego przewóz drogowy, w tym do pomieszczeń lub lokali, gdzie prowadzi on działalność lub przechowuje dokumenty i inne nośniki informacji wymagane przepisami, o których mowa w art. 4 pkt 22, w dniach i godzinach, w których jest lub powinna być wykonywana ta działalność. Z kolei, strona jako przedsiębiorca w zakresie działalność gospodarczej obejmującej min. usługi transportowe, jest zobowiązana do umożliwienia przeprowadzenia kontroli przez upoważnionego inspektora Inspekcji Transportu Drogowego. Siedziba przedsiębiorcy nie może być fikcyjnym adresem, ale realnym miejscem wykonywania działalności gospodarczej. Wskazać należy, że zgodnie z art. 72 ustawy o transporcie drogowym, kontrolowany jest obowiązany umożliwić inspektorowi dokonanie czynności kontrolnych, a w szczególności: - udzielić ustnych lub pisemnych wyjaśnień, okazać dokumenty lub inne nośniki informacji oraz udostępnić dane mające związek z przedmiotem kontroli; - udostępnić pojazd, a w uzasadnionych przypadkach wynikających z przeprowadzonej kontroli pojazdu na drodze, obiekt, siedzibę przedsiębiorcy oraz wszystkie pomieszczenia, w których przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą bądź też przechowuje mienie przedsiębiorstwa; - umożliwić sporządzenie kopii dokumentów wskazanych przez kontrolującego; - umożliwić sporządzenie dokumentacji filmowej lub fotograficznej, jeżeli może ona stanowić dowód lub przyczynić się do utrwalenia dowodu w sprawie będącej przedmiotem kontroli; - umożliwić przekazanie, za potwierdzeniem odbioru, oryginału zapisu urządzenia samoczynnie rejestrującego prędkość jazdy, czas jazdy i postoju lub karty kierowcy, oraz gromadzonych przez kontrolowany podmiot wydruków z tachografu cyfrowego i karty kierowcy, których kontrola będzie dokonywana w siedzibie organu kontroli. Konsekwencją naruszenia powyższych regulacji w zakresie kontroli przedsiębiorcy jest treść lp. 1.6 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który niepoddanie się lub uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli w całości lub w części sankcjonuje karą pieniężną w wysokości 12.000 złotych, nakładanej w formie decyzji administracyjnej przez organy Inspekcji Transportu Drogowego. Oceniając zaskarżone rozstrzygnięcie należy mieć na uwadze, że przytoczone regulacje utd. są przepisami o charakterze sankcyjnym, a zatem wykładnia przesłanek ich zastosowania musi być ścisła. W przypadku naruszenia prawa zarzucanego stronie, warunkiem przyjęcia, że doszło do popełnienia deliktu administracyjnego nie może być jedynie ustalenie, że wystąpił skutek w postaci niemożliwości przeprowadzenia kontroli, ale niezbędne jest również potwierdzenie, że niemożliwość ta była wywołana działaniem podmiotu wyznaczonego do kontroli. Konieczna jest zatem aktywność samej strony, wyrażająca się w odmowie poddania się/uniemożliwieniu przeprowadzenia kontroli. Ponadto, zdaniem Sądu, konsekwencją zakazu rozszerzającej wykładni przesłanek zastosowania odpowiedzialności administracyjnej musi być przyjęcie, że do omawianego naruszenia dochodzi jedynie wówczas, gdy działanie kontrolowanego całkowicie uniemożliwiło przeprowadzenie kontroli w całości lub w części, a nie jedynie utrudniło warunki jej prowadzenia. Przez działanie należy rozumieć również zaniechanie. Wobec powyższego, kontrolując prawidłowość wydanych w sprawie decyzji należy ocenić, czy ich wydanie zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem co do ustalenia stanu faktycznego w powyższym zakresie - niepoddania się kontroli lub uniemożliwienia przeprowadzenia kontroli w całości lub części. Konieczne jest ustalenie, że niemożliwość ta była wywołana działaniem podmiotu wyznaczonego do kontroli. Tylko tak ustalony stan faktyczny sprawy pozwala ocenić zasadność zastosowania konkretnych norm prawa materialnego. Do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy, stosuje się przepisy rozdziału V ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo Przedsiębiorców. Wszczęcie kontroli powinno zatem być, zgodnie z art. 48 ust. 1 tej ustawy, poprzedzone zawiadomieniem o zamiarze wszczęcia kontroli, zawierającym: 1) oznaczenie organu, 2) datę i miejsce wystawienia, 3) oznaczenie przedsiębiorcy, 4) wskazanie zakresu przedmiotowego kontroli, 5) podpis osoby upoważnionej do zawiadomienia. Stosownie do art. 48 ust. 1 upp, organ kontroli powinien więc zawiadomić przedsiębiorcę o zamiarze wszczęcia kontroli. Tym samym warunkiem uznania, że mamy w sprawie do czynienia z niepoddaniem się lub uniemożliwieniem przeprowadzenia kontroli w całości lub w części przez kontrolowanego skutkującym karą pieniężną, jest niewątpliwie wcześniejsze, nie budzące wątpliwości zawiadomienie przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia kontroli. Należy przy tym dodać, że przedsiębiorca może upoważnić inną osobę do tego, aby była obecna w czasie czynności kontrolnych, nie ma powodów, aby twierdzić, że sam kontrolowany czy organy kontrolowanego (prokurent) mają obowiązek przebywać fizycznie w miejscu kontroli przez cały czas kontroli wraz z organami kontrolującymi. Odnosząc poczynione uwagi do rozpatrywanej sprawy, na podstawie analizy akt sprawy, Sąd stwierdził, że wbrew zarzutom zawartym w skardze, w sprawie doszło do skutecznego zawiadomienia strony o zamiarze podjęcia kontroli, a choroba prokurenta od dnia 21 grudnia 2023 r., tj. od dnia w którym kontrola miała się rozpocząć nie uniemożliwiała przeprowadzenia kontroli. Prokurent przed tym dniem mógł przygotować dokumenty wymienione w zawiadomieniu, mógł też upoważnić inną osobę do obecności w czasie kontroli. Tym samym należy uznać, że mamy do czynienia z niepoddaniem się lub uniemożliwieniem przeprowadzenia kontroli, oraz że niemożliwość ta była wywołana działaniem podmiotu wyznaczonego do kontroli. Jak wynika z akt sprawy w dniu 13 grudnia 2023 r., upoważniony pracownik organu był w siedzibie firmy, gdzie zastał przy pracy osobę, która w siedzibie Spółki wykonywała pracę, pytała o cel wizyty i w jej trakcie kontaktowała się z szefem/przełożonym, po czym udzieliła informacji, że szefa nie będzie w firmie i będzie dopiero w przyszłym tygodniu. Osoba ta przyjęła pismo zawierające zawiadomienie o kontroli, ale odmówiła pisemnego potwierdzenia, wobec czego została sporządzona notatka służbowa. W tym stanie rzeczy zdaniem Sądu, należy uznać, że strona została skutecznie zawiadomiona o zamiarze wszczęcia kontroli. Jak wynika z art. 45 k.p.a., jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 stosuje się odpowiednio. Przepis art. 45 k.p.a. określa warunki prawidłowości doręczenia pism jednostkom organizacyjnym oraz organizacjom społecznym. Warunkiem pierwszym jest ich dokonywanie w lokalu ich siedziby. W odniesieniu do osób prawnych w tym przypadku obowiązuje zasada wyrażona w art. 41 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którą siedzibą osoby prawnej jest miejscowość, w której ma siedzibę jej organ zarządzający (jeżeli ustawa lub oparty na niej statut nie stanowią inaczej), zatem pisma doręcza się na adres, pod którym znajduje się budynek (lokal), w którym ma siedzibę organ zarządzający. Warunkiem drugim - doręczenie winno być dokonane do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Jednak w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, a to zgodnie m. in. z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2021 r., sygn. II GSK 43/19, że przez osobę uprawnioną do odbioru pism należy rozumieć każdą osobę, która została regulaminowo, czy tylko zwyczajowo, uprawniona przez spółkę do odbierania korespondencji przychodzącej do jej siedziby. Upoważnienie do odbioru korespondencji może być udzielone nawet w sposób dorozumiany. Dla skuteczności doręczenia przewidzianego w tym przepisie nie jest konieczne wykazanie, że pismo zostało faktycznie przekazane organowi powołanemu do działania w imieniu jednostki organizacyjnej, np. dyrektorowi przedsiębiorstwa (por. A. Wróbel (w:) M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2024, art. 45). Trzeba też podkreślić, że obowiązkiem osób prawnych i jednostek organizacyjnych jest taka organizacja pracy, aby doręczenie pism w godzinach pracy i w lokalu ich siedziby było zawsze możliwe (por. wyroki NSA: z 24 maja 2004 r., FSK 40/04; z 2 grudnia 2008 r., I FSK 424/08; z 4 listopada 2010 r., I FSK 1664/09; G. Łaszczyca w: G. Łaszczyca, C. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wyd. III,t. I, teza 4 do art. 45). W ocenie Sądu zarzut naruszenia art. 45 k.p.a., poprzez błędne uznanie, że pozostawienie korespondencji skierowanej do spółki na adres jej siedziby osobie, która w siedzibie podmiotu pracowała i kontaktowała się z przełożonym, i która nie była osobą upoważnioną do odbioru korespondencji urzędowej ani nie dysponowała upoważnieniem do odbioru pism jest bezzasadny. Zdaniem Sądu nie ma podstaw do podważenia skuteczności odebrania ww. zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli przez M. Z.. Podkreślenia wymaga, że doręczający nie musi znać zakresu obowiązków i uprawnień osób znajdujących się w firmie, do której przesyłka jest adresowana, zwłaszcza, że osoba ta kontaktuje się w tej sprawie z szefem i udziela informacji kiedy będzie obecny. Uprawnienie do odbioru korespondencji nie musi odbywać się na zasadzie udzielonego w tym zakresie pełnomocnictwa. Nie można oczekiwać od organu, aby ten prowadził czynności wyjaśniające w celu ustalenia, czy osoba odbierająca w siedzibie Spółki pismo była do tego uprawniona. Nie znajduje zatem uzasadnienia argumentacja, że osoba, której wręczono przesyłkę nie była upoważniona do odbioru przesyłek kierowanych do skarżącej. Obowiązkiem, a nie prawem skarżącej Spółki było takie zorganizowanie pracy, aby w godzinach pracy można było doręczyć zawiadomienie o kontroli, a następnie wykonać zaplanowane czynności. Sąd w składzie orzekającym podziela więc powołane wyżej stanowisko, że za osobę uprawnioną do odbioru pisma uznaje się każdą osobę, która regulaminowo lub tylko zwyczajowo uprawniona jest przez dany podmiot do odbioru korespondencji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2022 r., sygn. akt II OSK 3927/19). Wykonujący doręczenie w siedzibie jednostki organizacyjnej czynnej tam osobie nie ma zaś obowiązku każdorazowego weryfikowania, czy osoba odbierająca pismo jest do tego uprawniona. Podsumowując, Sąd w składzie orzekającym nie stwierdził w przedmiotowej sprawie naruszenia zasad postępowania, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy jak również przepisów prawa materialnego, które miałoby wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W ocenie Sądu, żaden z zarzutów skargi nie zasługiwał na uwzględnienie. Stan faktyczny i prawny został wyjaśniony co znalazło wyraz w obszernym uzasadnieniu decyzji. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło