III SA/Gl 643/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. w M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W treści wniesionej do tut. Sądu skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług, skarżąca Spółka domagała się zwolnienia z obowiązku uiszczenia należnego wpisu sądowego. Wniosek ten zgodnie z wezwaniem referendarza z dnia 13 kwietnia 2010 r. powtórzyła następnie na urzędowym formularzu – druk PPPr – gdzie jako zakres wskazała zwolnienie od kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków). W uzasadnieniu powyższego podała, iż zajmuje się m.in. przygotowaniem terenu pod budowę. Działalność ta nie przynosi jednak zysku tylko stratę, która w poprzednim roku obrotowym wyniosła [...] zł. Jednocześnie w złożonym oświadczeniu o posiadanym majątku i dochodach zadeklarowała kapitał zakładowy w wysokości [...] zł, wartość środków trwałych – według bilansu za ostatni rok – w kwocie [...] zł oraz zgromadzoną na rachunku bankowym na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku gotówkę rzędu [...] zł. Ponadto wyjaśniła, iż sprzęt budowlany, którym dysponuje "leasinguje w części", natomiast pozostałe składniki majątku stanowią dwa stare samochody. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - obejmującym zgodnie z art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego – gdy ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W tym miejscu należy zauważyć, iż przywołany przepis stanowi odstępstwo od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości obowiązującej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, w myśl której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy p.p.s.a.), zatem jego stosowanie może mieć miejsce jedynie w takich sytuacjach, kiedy uzasadnione jest zapewnienie stronie będącej osobą prawną – prawa do sądu pod warunkiem, iż ta wykaże, tj. udowodni w sposób wystarczająco przekonujący istnienie okoliczności uzasadniających zwolnienie jej z obowiązku uiszczania występujących w sprawie kosztów sądowych, w tym należnego od wniesionej skargi wpisu sądowego. Z regulacji zawartej w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. wypływa bowiem jednoznaczny wniosek, iż to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania w znaczeniu udowodnienia, przedstawienia czegoś w sposób przekonujący, unaocznienia (por. Słownik języka polskiego pod redakcją prof. Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN, Sp. z o.o. - Warszawa 1978, wydanie IX z 1994 r., str. 805), że osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna ubiegająca się o prawo pomocy nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Tym samym rozstrzygnięcie złożonego wniosku zależy w gruncie rzeczy od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione (por. J.P.Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz, Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, W-wa 2004 r., str. 319). Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną oraz prezentowane w tym zakresie stanowisko doktryny do realiów rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przesłanka zwolnienia strony skarżącej, tj. Spółki "A" z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, w tym należnego od wniesionej skargi wpisu sądowego, który zgodnie z § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), wynosić będzie [...] zł, nie została spełniona. Analiza stanu majątkowego tejże Spółki, której kapitał zakładowy wynosi – według oświadczenia - [...] zł, a wartość środków trwałych zamyka się w kwocie [...] zł, prowadzi do wniosku, iż ta powinna w nich partycypować. Tym bardziej, że na rachunku bankowym na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku zgromadziła gotówkę w wysokości [...] zł, która pozwoli jej nie tylko na uiszczenie wpisu sądowego ale również na poniesienie innych występujących w sprawie kosztów, które mogą pojawić się w przyszłości. Stąd działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 1 i § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.