III SA/Gl 655/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2012-06-29
Skład orzekający: Jolanta Skowronek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który domaga się zwolnienia z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, jeśli jego sytuacja materialna i zdrowotna przemawia za tym, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Pomimo, że skarżący nie sprecyzował pełnego zakresu wniosku, sąd rozpoznał go w zakresie zwolnienia z wpisu sądowego, uznając, że jego sytuacja materialna (niski dochód, wysokie wydatki, w tym na leczenie) oraz łączna kwota wpisów w zawisłych sprawach uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący S. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. w sprawie podatku VAT. Skarżący wykazał trudną sytuację materialną, prowadząc wspólne gospodarstwo domowe z żoną, oboje bezrobotni, utrzymujący się z pomocy rodziny i dodatku mieszkaniowego. Ponosił wydatki na leki ze względu na stan zdrowia. Wniosek został sprecyzowany przez sąd jako żądanie zwolnienia z wpisu sądowego od skargi, z uwagi na wysokie zaległości podatkowe skarżącego.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego z wpisu sądowego od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi postanawia: zwolnić skarżącego z wpisu sądowego od skargi.
Wnioskiem z dnia [...] r. skarżący domagał się przyznania prawa pomocy.
W uzasadnieniu powyższego wyjaśnił, iż wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną. Poza odziedziczonym mieszkaniem o pow. [...] m2 innych składników majątku nie posiadają (vide: zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] r.). Ponieważ oboje są osobami bezrobotnymi bez prawa do zasiłku (vide: decyzja PUP w S. z dnia [...] r.) korzystają z pomocy rodziny, tj. matki, której emerytura wynosi 850,00 zł. Z kwoty tej pokrywają wydatki związane z bieżącym utrzymaniem, tj. energię elektryczną (90,00 zł), gaz (80,00 zł) oraz pewną część należnego czynszu (180,00 zł), jako że decyzją z dnia [...] r. przyznano im dodatek mieszkaniowy w kwocie 256,28 zł. Tymczasem z uwagi na stan zdrowia (vide: zaświadczenie lekarskie z dnia [...] r.) i orzeczony stopień niepełnosprawności na leki wydatkuje ok. 50,00 zł miesięcznie.
Jako uzupełnienie podanych wyżej danych do akt sprawy przedłożono: rachunki ponoszonych w kwietniu i maju wydatków, aktualne zaświadczenia o figurowaniu skarżącego i jego żony w ewidencji osób bezrobotnych bez prawa do zasiłku, a także wydaną w dniu [...] r. decyzję o przyznaniu dodatku mieszkaniowego na kolejne sześć miesięcy. Z jej treści ustalono, że średni miesięczny dochód dwuosobowego gospodarstwa wynosi 1.000,00 zł (poprzednio 600,00 zł), dlatego też kwotę przyznanego obecnie dodatku zmniejszono do 247,29 zł. Ponadto nadesłano zaświadczenia o stanie zdrowia skarżącego oraz wystawione na nazwisko jego matki potwierdzenie wypłaty świadczeń emerytalno-rentowych w wysokości 940,40 zł. Według złożonego w dniu [...] r. oświadczenia wspomaga ona syna od czterech lat kwotą 600,00 zł miesięcznie w zamian za opiekę. Z zaświadczenia wystawionego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] r. wynikało bowiem, iż w ubiegłym roku podatkowym skarżący uzyskał jedynie dochód rzędu 1.904,06 zł. Decyzją PUP w S. z dnia [...] r. przyznano mu wszakże zasiłek dla bezrobotnych na okres trzech miesięcy (vide: pismo wyjaśniające z dnia [...] r.). Natomiast jego żona z uwagi na brak dochodów nie rozlicza się z Urzędem Skarbowym (vide: zaświadczenie z dnia [...] r.). Tymczasem posiadane przez skarżącego zaległości z tytułu podatku VAT wynoszą 299.303,00 zł (vide: zaświadczenie z dnia [...] r.).
Ponieważ w nadesłanym do akt piśmie z dnia [...] r. pełnomocnik strony nie odniósł się do zakresu złożonego wniosku, mimo że do powyższego był wzywany (vide: pismo z dnia 27 kwietnia 2012 r.), ponowiono wezwanie w tym przedmiocie informując zarazem, iż nieudzielenie odpowiedzi w terminie siedmiu dni potraktowane zostanie jako ubieganie się skarżącego wyłącznie o zwolnienie z należnego wpisu sądowego od skargi (vide: wezwanie z dnia 1 czerwca 2012 r.).
Powyższe doręczono pełnomocnikowi na adres jego kancelarii w dniu [...] r.
Z uwagi na to, że do dnia dzisiejszego nie sprecyzowano zakresu złożonego wniosku, przyjąć należało, że intencją wnioskodawcy było uzyskanie zwolnienia z obowiązku ponoszenia opłaty sądowej jaką jest wpis od skargi.
Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje.
Stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej jako p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego z urzędu. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a.).
Należy w tym miejscu zauważyć, że opłatami sądowymi, o których mowa wyżej są wpis i opłata kancelaryjna, natomiast do wydatków zalicza się w szczególności należności tłumaczy i kuratorów ustanowionych w danej sprawie, koszty ogłoszeń oraz diety i koszty podróży należne sędziom i pracownikom sądowym z powodu wykonania czynności sądowych poza budynkiem sądowym, określone w odrębnych przepisach (vide: art. 212 § 1 i art. 213 ustawy p.p.s.a.).
Ponieważ w niniejszej sprawie skarżący domagał się wyłącznie zwolnienia z obowiązku uiszczenia należnego od wniesionej skargi wpisu sądowego, stąd złożony przez niego na urzędowym formularzu wniosek rozpoznano wyłącznie w tym zakresie. Częściowe zwolnienie od opłat sądowych zgodnie z art. 245 § 4 ustawy p.p.s.a. może bowiem polegać na zwolnieniu od poniesienia jednej z nich (...). Dokonując w tym kontekście analizy stanu rodzinnego i majątkowego wnioskodawcy stwierdzić należy, że ta przemawia za uwzględnieniem zgłoszonego żądania. Wprawdzie z przedstawionych przez skarżącego dokumentów źródłowych wynika, że średni miesięczny dochód gospodarstwa wynosi 1.000,00 zł brutto, czyli po 500,00 zł na osobę (vide: decyzja Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. o przyznaniu dodatku mieszkaniowego na okres sześciu miesięcy), jednak kwota ta biorąc pod uwagę ponoszone wydatki za gaz (69,38 zł), energię elektryczną (96,40 zł) oraz część należnego czynszu (139,84 zł) nie może być uznana za wystarczającą. Tym bardziej, że stan zdrowia skarżącego wymaga ponoszenia dodatkowych nakładów na leczenie, a sprawa będąca przedmiotem skargi nie jest jedyną zawisłą w tut. Sądzie, co oznacza, że łączna kwota wpisów, do których uiszczenia zostanie zobowiązany wynosić będzie 4.414,00 zł.
Dlatego też działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło