III SA/Gl 70/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: 1. zwolnić skarżącą z obowiązku uiszczenia części każdorazowej opłaty sądowej, przekraczającej kwotę 500 (pięćset) zł; 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 16.789 zł skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu nadesłanego urzędowego formularza PPF, strona oświadczyła, że w następstwie zajęcia jej rachunków bankowych zmuszona była do zaprzestania działalności gospodarczej. Spółka posiada na rachunkach bankowych środki, które pozwoliłyby jej na opłacenie skargi, lecz z uwagi na zajęcia nie może tych środków podjąć. Spółka posiada środki trwałe o wartości 5.276,42 zł (stan na koniec 2014 r.), jednak nie jest możliwa sprzedaż tych środków. Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że kapitał zakładowy spółki zamyka się w kwocie 150.000 zł, środki pieniężne w kasie wynoszą 54.370,82 zł, natomiast wartość środków trwałych wnioskodawcy wynosi 37.279,07 zł (wg stanu na dzień 31 grudnia 2013 r.). W ostatnim roku obrotowym spółka osiągnęła zysk netto w wysokości 149.932,98 zł. Z oświadczenia zawartego na urzędowym formularzu PPPr wynika, że spółka posiada trzy rachunki bankowe: w "A" S.A. (76.575 zł), "B" S.A (9.734 zł) oraz w Bank "C" S.A. (5.748 zł). Wg oświadczenia strony, wszystkie te rachunki bankowe są zajęte przez organ skarbowy. Do wniosku załączono trzy zawiadomienia o zajęciu zabezpieczającym prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem. W tym stanie rzeczy, pismem z dnia [...] r. referendarz sądowy wezwał skarżącą spółkę o nadesłanie (w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania) szeregu dokumentów, mających zobrazować jej rzeczywisty i aktualny stan majątkowy, w tym także o przedstawienie wyciągów z posiadanych przez spółkę rachunków bankowych obrazujących operacje dokonywane w ich ramach w ciągu ostatnich trzech miesięcy oraz raport kasowy, obrazujący stan gotówki w kasie spółki. Przesyłka zawierająca to wezwanie, została skutecznie doręczona stronie skarżącej w dniu [...] r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru ww. przesyłki, znajdującej się w aktach sądowych sprawy. Pismem z dnia [...] r. wnioskodawca zwróciła się o przedłużenie terminu do złożenia stosownej dokumentacji księgowej i finansowej o czternaście dni. Pismo to wpłynęło do tutejszego Sądu w dniu [...] r. Wniosek spółki został de facto uwzględniony. W dniu [...] r. wpłynęły do tutejszego Sądu dokumenty i materiały źródłowe, o które spółka była wzywana. Do akt wpłynęły: zeznanie podatkowe CIT-8 za 2014 r.; deklaracje VAT-7 za okres od października 2014 r. do marca 2015r.; raport kasowy z dnia 31 marca 2015 r.; rachunki zysków i strat – wariant porównawczy sporządzone na dzień: 31 grudnia 2014 r. i na dzień 31 marca 2015 r.; bilanse z uwzględnieniem bufora na koniec roku 2014 i na koniec roku 2013; wyciągi z rachunków bankowych spółki w Banku "A" S.A. i w "D" Banku; ewidencję środków trwałych za 2015 r.; kserokopia druku zarządzenia zabezpieczenia z dnia [...] r. na kwotę 952.929 zł. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Odnosząc się do wniosku skarżącej spółki o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, należy wskazać treść art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy może być przyznane osobie prawnej zakresie częściowym, jeżeli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że spółka przedłożyła komplet dokumentów, o które była wzywana. Tym samym wnioskodawca wykazała swoją aktualną sytuacje majątkową w sposób dostatecznie wyczerpujący i rzetelny. W ocenie rozpoznającego wniosek spółka zasługuje na uwzględnienie swojego wniosku, jednak tylko w części. Spółka osiągnęła w ostatnim roku obrotowym dochód w kwocie 589.679,72 zł, co wynika z przedłożonego do akt sprawy zeznania podatkowego CIT-8 za 2014 r. Z analizy deklaracji podatkowych VAT – 7 wynika, że spółka wykazuje stały, regularny i zrównoważony obrót. Dane z tych deklaracji nie wskazują na wysokość dochodów uzyskiwanych przez spółkę, lecz właśnie na sam fakt prowadzenia przez nią działalności gospodarczej, oraz osiągania obrotów, będących jej udziałem. Wysokość podstawy opodatkowania podatkiem VAT wynosi od 130.042 zł (marzec 2015 r.) do 318.867 zł (listopad 2014 r.). Są więc realne podstawy do tego, aby stwierdzić, że skarżąca spółka wykazuje regularny i zrównoważony obrót w relatywnie wysokich rozmiarach. Co istotne w niniejszej sprawie, w dniu 31 marca 2015 r. spółka posiadała w swojej kasie kwotę 26.855,30 zł – co w teorii, abstrahując od konkretnych zobowiązań spółki, wystarczyłoby na uiszczenie całego wpisu sądowego od skargi. Z całą pewnością nie można stwierdzić, że wnioskodawca nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jednocześnie, z analizy przedłożonych rachunków bankowych prowadzonych przez spółkę wynika, że rachunki te są faktycznie zajęte – brak na nich wolnych środków pieniężnych, które pozwoliłyby na uiszczenie opłat sądowych w tej sprawie. Odrębną kwestię stanowią przedłożone przez wnioskodawcę dokumenty księgowe, do których zaliczyć należy zarówno rachunek zysków i strat, jak i bilans (części składowe sprawozdania finansowego). Należy stwierdzić, że o kondycji podmiotu prowadzącego działalność gospodarzą (a takim podmiotem jest bez wątpliwości skarżąca spółka) można wnioskować na podstawie dwóch rodzajów dokumentów. Pierwszy rodzaj stanowią szeroko pojęte dokumenty księgowe, które obrazują stan podmiotu funkcjonującego w obrocie gospodarczym od strony księgowej. Do tej kategorii dokumentów należy głównie sprawozdanie finansowe, w skład którego wchodzą: bilans oraz rachunek zysków i strat. Są to dokumenty sprawozdawcze, sporządzane zgodnie z wymogami ustanowionymi w ustawie o rachunkowości, opisującymi stan podmiotu po zakończeniu pewnego okresu – z reguły roku kalendarzowego. Niezależnie od tych dokumentów, przedsiębiorca dysponuje także dokumentami bieżącymi, które wskazują na jego realne i rzeczywiste aktualne możliwości finansowe. Do takich dokumentów należą wydruki z rachunków bankowych, wskazujące na wszelkie dokonywane na nich operacje, jak również tzw. raporty kasowe, które wskazują w sposób bezpośredni ile gotówki znajduje się w kasie podmiotu. W przedmiotowej sprawie analiza raportu kasowego wnioskującej spółki (jak również składane przez nią deklaracje VAT-7) pozwoliła stwierdzić, że skarżąca jest w stanie wygospodarować gotówkę, która stanowiłaby chociażby tylko część wpisu sądowego od skargi. Zdaniem rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, spółka jest w stanie uiścić wpis sądowy od skargi w kwocie 500 zł, który stanowi niespełna 3 % kwoty, którą skarżąca spółka byłaby zobowiązana uiścić w przypadku odmowy przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.