III SA/Gl 704/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman po rozpoznaniu w dniu 8 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. G. na orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim z dnia 7 maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności postanawia: odrzucić skargę. Pismem z 18 czerwca 2024 r. J. G. – przedstawiciel ustawowy M. G. (dalej: skarżący) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim (dalej: organ) z dnia 7 maja 2024 r. nr [...] o orzeczeniu niepełnosprawności zarzucając naruszenie przepisów postępowania polegające na orzekaniu ponad zakres zaskarżenia. Organ odwoławczy orzekł bowiem co do punktu 7 orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w C. z 1 sierpnia 2023 r. uznając, że skarżący nie wymaga do prawidłowego funkcjonowania pomocy osób trzecich pomimo tego, że nie zostało wniesione odwołanie w tym zakresie. W konsekwencji organ orzekł na niekorzyść strony chociaż orzeczenie nie naruszało rażąco prawa lub interesu społecznego. Przedstawiciel ustawowy skarżącego wyjaśnił jednocześnie, że od zaskarżonego orzeczenia złożył również odwołanie do sądu powszechnego, zgodnie z pouczeniem zawartym w rozstrzygnięciu, podnosząc przy tym argumenty merytoryczne dotyczące stanu zdrowia skarżącego. Natomiast skarga do sądu administracyjnego została złożona z ostrożności procesowej, że sąd rejonowy nie będzie badał prawidłowości procedury administracyjnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie podkreślając, że jest ona niedopuszczalna. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Na wstępie wskazać należy, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako p.p.s.a.), zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Zaskarżone orzeczenie nie należy do żadnej z wyżej wskazanej kategorii. Zostało ono wydane bowiem na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 44). Przedmiotowa ustawa, w art. 6 c ust. 8 wprowadza cywilnoprawny tryb zaskarżenia wydawanych przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, orzeczeń o niepełnosprawności (jako orzeczeń wydawanych w trybie odwoławczym). Zgodnie bowiem z treścią tegoż przepisu, od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu przysługuje odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, a więc do sądu powszechnego. W świetle powyższych rozważań należało uznać, że sąd administracyjny nie posiada legitymacji do merytorycznego rozpoznania przedmiotowej skargi. W konsekwencji skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 3 p.p.s.a., o czym orzeczono w sentencji postanowienia.