III SA/Gl 707/25

WyrokWSA w Gliwicach2026-01-08

Skład orzekający: Dorota Fleszer, Adam Gołuch, Adam Pawlyta

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zaprzestanie prowadzenia działalności żłobkowej przez beneficjenta, skutkujące wykreśleniem placówki z rejestru, stanowi naruszenie zasady trwałości projektu w rozumieniu przepisów UE i krajowych, uzasadniające zwrot dofinansowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaprzestanie prowadzenia działalności żłobkowej przez beneficjenta, potwierdzone wykreśleniem placówki z rejestru, stanowi naruszenie zasady trwałości projektu. W związku z tym, zwrot dofinansowania wraz z odsetkami jest uzasadniony na podstawie przepisów ustawy o finansach publicznych oraz rozporządzeń unijnych, ponieważ naruszenie to ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii Europejskiej. Sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Stan faktyczny
Beneficjent otrzymał dofinansowanie na realizację projektu utworzenia żłobka. Po zakończeniu projektu, placówka została wykreślona z rejestru żłobków z powodu zaprzestania działalności przez beneficjenta. Instytucja Zarządzająca uznała to za naruszenie zasady trwałości projektu i nałożyła obowiązek zwrotu części dofinansowania. Beneficjent zaskarżył decyzję, kwestionując m.in. naruszenie trwałości, proporcjonalność korekty i przedawnienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi G. J. na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 13 czerwca 2025 r. nr 2063/RT/2025 w przedmiocie zwrotu dofinansowania przyznanego na realizację projektu w ramach środków objętych Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 oddala skargę. Przedmiotem skargi G. J., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą G. G. J. z/s w K. (dalej: skarżący, strona, Beneficjent) jest decyzja Zarządu Województwa Śląskiego (dalej: IZ, organ, IZ RPO WSL) z 13 czerwca 2025 r., nr 2063/RT/2025, utrzymująca w mocy decyzję tego samego organu z 28 lutego 2025 r., nr [...], zobowiązującą skarżącego do zwrotu dofinansowania w łącznej kwocie 88.039,64 zł powiększoną o wysokość odsetek określonych jak dla zaległości podatkowych. Decyzję wydano na podstawie art. 104 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.; Dz.U. z 2024 r. poz. 572), art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 566), art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 12a pkt 1 w zw. z art. 60 pkt 6 i art. 67 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1270 ze zm. dalej: u.f.p.) oraz w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 9 ustawy z 11 lipca 2014 r. zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 818 ze zm. dalej: ustawa wdrożeniowa, u.z.p.s.). Powyższą decyzję wydano w następującym stanie faktycznym. W dniu 3 sierpnia 2018 r. została zawarta pomiędzy Województwem Śląskim reprezentowanym przez Zarząd Województwa Śląskiego pełniący rolę Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 a G. J. umowa, nr [...], o dofinansowanie projektu pn. "[...]", w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego (dalej: "umowa o dofinansowanie projektu"). Do ww. umowy zostały zawarte dwa aneksy (z 8 stycznia 2020 r. i z 27 kwietnia 2021 r.). Projekt był realizowany w okresie od 1 lipca 2019 r. do 21 czerwca 2021 r. Zgodnie z zapisami wniosku o dofinansowanie realizacji projektu celem głównym projektu było: "pogodzenie życia zawodowego i rodzinnego 65 osób (w tym 12 mężczyzn) zamieszkałych lub pracujących na terenie K. (w rozumieniu KC), posiadających dzieci do lat 3, poprzez umożliwienie korzystania ze żłobka utworzonego w ramach projektu, a w konsekwencji ułatwienie wejścia lub powrotu na rynek pracy osobom pozostającym poza nim z powodu sprawowania opieki nad dzieckiem do lat 3, w czasie do 21 czerwca 2021 r. Realizacja celu będzie możliwa poprzez dokonanie adaptacji lokalu na potrzeby żłobka (łącznie 72 miejsca), a także zapewnienia funkcjonowania utworzonej placówki w czasie 12 miesięcy". W ramach realizowanego projektu Beneficjent utworzył Niepubliczny Żłobek [...] przy ul. [...]. Zgodnie z Regulaminem konkursu nr [...] w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 oraz wnioskiem o dofinansowanie realizacji projektu nr [...], Beneficjent zobowiązany był do zachowania: 1. trwałości rezultatów w zakresie zachowania utworzonych w ramach projektu, 72 miejsc opieki nad dziećmi do 3 lat co najmniej przez okres 24 miesięcy od daty zakończenia realizacji projektu, tj. do 21 czerwca 2023 r.; 2. trwałości projektu poprzez utrzymanie niezmiennego charakteru sfinansowanej w ramach cross-financingu infrastruktury, tj. dostosowania lokalu na potrzeby utworzenia żłobka do 27 lipca 2025 r. Beneficjent otrzymał w ramach zaliczki środki europejskie oraz dotację z budżetu państwa w następujących dniach i wysokości: 22 stycznia 2020 r. - 800 000,00 zł, 2 listopada 2020 r. - 400 000,00 zł, 25 lutego 2021 r. - 279 163,10 zł, 19 lipca 2021 r. - 134 009,42 zł, 27 lipca 2022 r. - refundacja w związku z końcowym rozliczeniem Projektu - 25 951,47 zł. W dniu 11 lipca 2022 r. Beneficjent złożył do IZ RPO WSL 2014-2020 Roczne sprawozdanie z zachowania trwałości nr [...], które zostało zatwierdzone przez IZ 8 sierpnia 2022 r., o czym Beneficjent został zawiadomiony pismem o sygn.: [...] [...]. 15 listopada 2023 r. Beneficjent złożył do IZ RPO WSL kolejne Roczne sprawozdanie z zachowania trwałości nr [...] za okres od 23 czerwca 2022 r. do 15 listopada 2023 r. Podczas weryfikacji ww. sprawozdania IZ stwierdziła nieścisłości w zakresie danych przedstawionych w sprawozdaniu i pismem z 15 grudnia 2023 r. o sygn.: [...] [...] wezwała Beneficjenta do złożenia wyjaśnień odnośnie liczby miejsc opieki w żłobku a także potwierdzenia, czy w okresie sprawozdawczym w żłobku sprawowana była opieka nad dziećmi w wieku do lat 3, czy pozostawał on w instytucjonalnej gotowości do świadczenia usług w ramach utworzonych w projekcie miejsc opieki nad dziećmi do lat 3. Dodatkowo Beneficjent został wezwany do przedłożenia aktualnie obowiązującej umowy najmu dot. lokalu przy ul. [...]. Pismo nie zostało odebrane przez adresata w okresie 14 dni od wysłania pierwszego UPD. Dodatkowo, IZ prowadząc czynności wyjaśniające dotyczące innego projektu realizowanego przez Beneficjenta w K. (projekt [...]), powzięła informacje dotyczące zaprzestania prowadzenia żłobka w K. przy ul. [...] przez G. J. prowadzącego działalność pod firmą G. G. J. Pismem z 24 maja 2024 r. o sygn.: [...] [...] IZ zwróciła się do Urzędu Miejskiego w K. z wnioskiem o udzielenie informacji na temat organu prowadzącego żłobek w K. przy ul. [...], z uwagi na fakt, iż w systemie [...] pod wskazanym adresem funkcjonuje placówka dla której organem prowadzącym jest E. sp. z o.o. Na podstawie pisma Urzędu Miejskiego w K. z 28 maja 2024 r. o sygn.: [...], IZ ustaliła, że 1 lutego 2024 r. nastąpiło wykreślenie z Rejestru żłobków i klubów dziecięcych, żłobka [...] w K. (przy ul. [...]) dla którego organem prowadzącym był G. J. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą G. G. J. IZ RPO WSL potwierdziła, że Beneficjent zaprzestał prowadzenia żłobka w ramach projektu nr [...] przy ul. [...] w K. od 1 lutego 2024 r., placówka prowadzona przez Beneficjenta została wykreślona z Rejestru żłobków i klubów dziecięcych, a w ww. lokalizacji, placówkę żłobkową prowadzi podmiot niebędący Beneficjentem projektu. Beneficjent w ramach projektu wykonał szereg prac remontowo adaptacyjnych wynajętego lokalu użytkowego, przy ul. [...] w K. i wydatki poniesione na adaptację lokalu stanowiły koszty kwalifikowalne projektu w ramach cross-financingu (zgodnie z postanowieniami art. 71 Rozporządzenia ogólnego nr 1303/2013) Beneficjent był zobligowany do zachowania trwałości projektu do 27 lipca 2025 r. W związku z powyższym IZ RPO WSL stwierdziła, że wystąpiło naruszenie trwałości projektu wynikające z art. 71 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013. Wobec takich ustaleń IZ nałożyła korektę finansową proporcjonalnie do okresu, w którym trwałość projektu nie została zachowana. W związku z wykreśleniem żłobka z rejestru z 1 lutego 2024 r. Beneficjent nie dochował trwałości projektu w 49,54% wymaganego okresu. Łączna wartość kwalifikowalnych wydatków w ramach cross-financingu (168 290,00 zł) wraz z kosztami pośrednimi rozliczanymi 20-procentową stawką ryczałtową (33 658,00 zł) wyniosła 201 948,00 zł. Nieprawidłowość w postaci niedochowania trwałości skutkowała naliczeniem korekty w wysokości 100 045,04 zł (201 948,00 zł X 49,54%). Zgodnie z montażem § 2 Umowy 88% tej kwoty stanowiło dofinansowanie, natomiast 12% wkład własny, w związku z powyższym wartość dofinansowanie w wysokości 88 039,64 zł (100 045,04 zł x 88%) podlegała zwrotowi. Działając na podstawie § 17 Umowy o dofinansowanie oraz art. 207 ust. 8 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 1270 z póżn. zm.), IZ RPO WSL pismem z 1 sierpnia 2024 r. o sygn.: [...] [...] wezwała Beneficjenta do zwrotu środków dofinansowania w kwocie 88 039,64 zł (w tym: 85 038,30 zł - środki EFS, 3 001,34 zł - środki budżetu państwa) wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej, jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania transzy, tj. od 22 stycznia 2020 r. do dnia wpływu na rachunek IZ RPO WSL. Pismo, zgodnie z Urzędowym Poświadczeniem Doręczenia ([...]) zostało doręczone Beneficjentowi 15 sierpnia 2024 r. Mimo upływu terminu Beneficjent nie dokonał zwrotu należnych środków. W dniu 30 października 2024 r. Zarząd Województwa Śląskiego na podstawie Uchwały nr [...] z 30 października 2024 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu nieprawidłowo wykorzystanego dofinansowania, w związku z naruszeniem trwałości projektu przez G. J. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą G. G. J. (adres: ul. [...], [...], NIP: [...], REGON: [...]), otrzymanego na podstawie umowy nr [...] z 3 sierpnia 2018 r. o dofinansowanie projektu pn. "[...]", w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z aneksami. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego zostało skutecznie doręczone Stronie 8 listopada 2024 r. W toku postępowania pismem z 11 grudnia 2024 r. o sygn.: [...] [...] Organ I Instancji zwrócił się do Urzędu Miejskiego w K. z wnioskiem o wskazanie wszelkich zmian w Rejestrze żłobków i klubów dziecięcych jakie miały miejsce w zakresie organów prowadzących placówkę żłobkową w lokalu przy ul. [...] w K. oraz o udzielenie informacji na temat organu prowadzącego żłobek w K. przy ul. [...]. W odpowiedzi na powyższe Urząd Miejski przesłał decyzję Prezydenta Miasta K. z 1 lutego 2024 r. nr [...] (sygn. [...]) o wykreśleniu żłobka przy ul. [...] z Rejestru żłobków i klubów dziecięcych prowadzonego przez podmiot G. G. J. ul. [...] [...]. Dodatkowo potwierdzono, że od 2 lutego 2024 r. w K. przy ul. [...] działa placówka żłobkowa "[...]" dla którego organem prowadzącym jest E. sp. z o.o. (na podstawie wpisu do rejestru żłobków i klubów dziecięcych pod nr [...]). Mając na względzie, że w analizowanej sprawie Organ dostrzegł ciągłość działania placówki żłobkowej pod adresem ul. [...], w celu potwierdzenia czy doszło jedynie do zmiany realizatora a wszystkie warunki utrzymania trwałości w projekcie zostały zachowane. Organ zwrócił się pismami z 17 grudnia 2024 r. zarówno do Strony jak i do spółki E. sp. z o.o. o złożenie wyjaśnień i przedłożenie dokumentów świadczących o zachowaniu trwałości projektu - celów i założeń projektowych, pomimo zmiany podmiotu prowadzącego placówkę przy ul. [...] w K. Strona odebrała pismo 20 grudnia 2024 r. Pismem z 20 grudnia 2024 r. Strona zwróciła się do Organu o przedłużenie terminu do złożenia wyjaśnień, na co otrzymała zgodę Organu (pismo z 30 grudnia 2024 r. sygn.: [...] [...]), lecz mimo tego nie złożyła żadnych dokumentów i żadnych wyjaśnień w tym zakresie. Spółka E. sp. z o.o. w piśmie z 27 stycznia 2025 r. wyjaśniła, iż nie zaciągała żadnego zobowiązania co do trwałości i nie dysponuje żadnymi dokumentami w tym zakresie. Organ I Instancji stwierdził, że w przypadku żłobka utworzonego w ramach projektu nr [...], zlokalizowanego przy ul. [...] w K. nastąpiło naruszenie zasady zachowania trwałości projektu w dniu 1 lutego 2024 r. W efekcie Organ I Instancji nałożył korektę finansową proporcjonalnie do okresu, w którym trwałość projektu nie została zachowana (tj. 543 z 1096 dni). Organ stwierdził, iż podstawą do obliczenia była kwota 201 948,00 zł, stanowiąca sumę kosztów bezpośrednich, poniesionych w ramach cross-financingu (168 290,00 zł) wraz z kosztami pośrednimi w wysokości 20% (33 658,00 zł). W związku z zaprzestaniem działalności żłobka z dniem 1 lutego 2024 r., Beneficjent nie zachował trwałości projektu w 49,54% (543/1096) wymaganego okresu. Kwota w wysokości 100 045,04 zł (49,54 % X 201 948,00 zł) została uznana za nieprawidłowość. Mając na uwadze, że projekt został zakończony oraz ostatecznie rozliczony, kwota stwierdzonej nieprawidłowości podlegająca zwrotowi została wyliczona zgodnie z montażem finansowym określonym w § 2 umowy o dofinansowanie projektu (88% wartości nieprawidłowości), co stanowiło 88 039,69 zł. Ponadto za niekwalifikowalny został uznany wkład własny w wysokości 12 005,40 zł, który nie podlegał zwrotowi. Organ I instancji w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego uznał za niekwalifikowalne środki z finansowe z Europejskiego Funduszu Społecznego oraz budżetu krajowego w łącznej kwocie 88 039,69 zł wraz z należnymi odsetkami, określonymi jak dla zaległości podatkowych z uwagi na naruszenie zasady trwałości projektu (sfinansowany zakup w ramach cross-financingu). W tej sprawie wydał decyzję nr [...] z 28 lutego 2025 r. kończącą postępowanie w I instancji. Beneficjent, pismem z 13 marca 2025 r. (wpływ do organu: 20 marca 2025 r.), złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej ww. decyzją zwrotową. Beneficjent zaskarżył w całości przedmiotową decyzję, wnosząc o ponownie rozpatrzenie sprawy i zarzucając: 1. niewykazanie przez organ potencjalnej szkody w budżecie UE; 2. niewykazanie przez organ, że nieprawidłowość była wynikiem działania czy też zaniechania Beneficjenta; 3. naruszenie zasady proporcjonalności; 4. nieprawidłowy sposób ustalenia kwoty do zwrotu. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy IZ RPO WSL wydała opisaną na wstępie decyzję z 13 czerwca 2025 r., nr 2063/RT/2025, utrzymującą w mocy decyzję z 28 lutego 2025 r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji IZ podtrzymała w całości wcześniejsze stanowisko tego organu, a mianowicie: (1) w kwestii naruszenia przez Beneficjenta trwałości projektu, poprzez zaprzestanie działalności żłobka przy ul. [...] w K.; (2) z uwagi na sfinansowanie w projekcie wydatków w ramach cross-financingu, które stanowiły koszty kwalifikowalne projektu Beneficjent zobowiązany był do zachowania trwałości projektu przez okres 3 lat (od daty wypłaty płatności końcowej związanej z zatwierdzeniem końcowego wniosku o płatność, tj. 27 lipca 2022 r. do 27 lipca 2025 r.); (3) organ I Instancji potwierdził, że od 2 lutego 2024 r. w K. przy ul. [...] działa inna placówka, tj. "[...]", dla którego organem prowadzącym jest E. sp. z o.o. (na podstawie wpisu do rejestru żłobków i klubów dziecięcych pod nr [...]); (4) zgodnie z § 17 ust. 1 umowy o dofinansowanie projektu Beneficjent zobowiązał się do utrzymania trwałości projektu zgodnie z art. 71 rozporządzenia ogólnego nr 1303/2013. Zatem naruszenie trwałości projektu, o której mowa w umowie o dofinansowanie projektu stanowi jej naruszenie, a tym samym naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. Powyższe oznacza również naruszenie zapisów Podrozdział 5.3 Wytycznych (Trwałość projektu). Beneficjent, w ocenie IZ, zaprzestał działalności projektowej w odniesieniu do żłobka zlokalizowanego w B. przy ul. [...] w okresie obowiązywania trwałości, pomimo obowiązków wynikających z zawartej z IZ RPO WSL umowy o dofinansowanie projektu, wytycznych oraz art. 71 rozporządzenia ogólnego nr 1303/2013. Zgodnie z zasadami obliczania zasad zachowania trwałości Beneficjent winien zachować trwałość projektu przez 1096 dni, tj. przez 3 lata od 27 lipca 2022 r. (od daty wypłaty płatności końcowej związanej z zatwierdzeniem końcowego wniosku o płatność, tj.; [...]) do 27 lipca 2025 r.). Naruszenie trwałości projektu nastąpiło 1 lutego 2024 r. (decyzja Prezydenta Miasta K. z 1 lutego 2024 r. nr [...]), zatem Beneficjent nie zachował trwałości projektu przez 543 dni, co stanowi 49,54% wymaganego okresu trwałości 1096 (543/1096 = 49,54%). Niedochowanie trwałości w projekcie w 49,54% skutkuje naliczeniem korekty w wysokości 100 045,04 zł (201 948,00 zł X 49,54%), z czego - zgodnie z montażem określonym w § 2 Umowy - 88% stanowi wartość dofinansowania w wysokości 88 039,64 zł (w tym; w tym; 85 038,30 zł - środki EFS oraz 3 001,34 zł - środki budżetu państwa), podlegająca zwrotowi. Równocześnie niekwalifikowalny pozostaje wkład własny wniesiony do projektu przez Beneficjenta w wysokości 12 005,40 zł (100 045,04 zł x12%), który nie podlega zwrotowi. Wskazane naruszenia stanowią nieprawidłowość, o której mowa w art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013 i wpisują się w hipotezę normy prawnej przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. jako wykorzystanie środków z naruszeniem procedur. Zgodnie z dyspozycją ww. normy w takiej sytuacji środki podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji. Mając powyższe na uwadze, zdaniem IZ, wydatki uznane za niekwalifikowalne poniesione z dofinansowania w ramach projektu spełniają łącznie wspomniane powyżej przesłanki, a tym samym definicję nieprawidłowości. Zasadne jest zatem wezwanie do zwrotu środków zgodnie z art. 207 u.f.p. w związku z art. 184 u.f.p. W skardze do tutejszego Sądu, skarżący zarzucił organowi naruszenie prawa procesowego i materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to naruszenie: 1. przepisów postępowania, a to art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 1 pkt 6 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak rozważenia przez Organ kwestii przedawnienia, bowiem bez rzetelnie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego w kwestii przedawnienia nie jest możliwe wydanie rozstrzygnięcia zgodnego z przepisami prawa; 2. przepisów postępowania, a to art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 1 pkt 6 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak rozważenia przez Organ czy do zaprzestania działalności w ramach projektu doszło na skutek działania bądź zaniechania Skarżącego czy też na skutek okoliczności, na które skarżący nie miał wpływu; 3. przepisów prawa materialnego tj. art. 2 pkt 36 w związku z art. 71 ust. 1 lit. a) ROZPORZĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) NR 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (dalej Rozporządzenie 1303/2013) poprzez jego błędną interpretację polegającą na przyjęciu, iż do naruszenia trwałości operacji dochodzi w każdym przypadku zaprzestania działalności, podczas gdy zaprzestanie działalności winno pozostawać w związku z działaniem lub zaniechaniem po stronie Skarżącego; 4. przepisów prawa materialnego tj. art. 143 ust. 2 w związku z art. 71 rozporządzenia 1303/2013 poprzez dokonanie korekty finansowej z naruszeniem zasady proporcjonalności; 5. art. 2 pkt 36 ROZPORZĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) NR 1303/2013 poprzez jego błędną interpretację i uznanie, iż doszło do chociażby potencjalnej szkody w budżecie UE; 6. art. 143 ust. 2 ROZPORZĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) NR 1303/2013 poprzez jego błędną interpretację i naruszenie zasady proporcjonalności, a co za tym idzie zastosowanie korekty nadmiernej bez uwzględnienia m.in. obiektywnych procesów gospodarczych, które wpłynęły na zmniejszenie wskaźników na poziomie rezultatu oraz produktu czy też starań Beneficjenta poczynionych dla utrzymania pełni wskaźników; 7. prawa materialnego, a to art. 169 ustawy o finansach publicznych w związku z art. 67 ust. 1 ustawy o finansach publicznych w związku z art. 60 pkt. 1 ustawy o finansach publicznych w związku art. 54 ust. 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej poprzez niewłaściwie zastosowanie i przyjęcie, iż Organ był uprawniony do naliczenia odsetek za zwłokę za okres od dnia wszczęcia postępowania do dnia doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, podczas gdy postępowanie zostało wszczęte 30.10.2024 r., a decyzja organu I instancji została doręczona Skarżącemu 7.03.2024 r., a zatem przekroczono termin 3 miesięcy, o którym mowa w przywołanym art. 54 ust. 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej, a zatem brak jest podstawy do naliczenia odsetek za zwłokę za okres od dnia wszczęcia postępowania do dnia doręczenia decyzji Wobec powyższych zarzutów, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący w pierwszej kolejności wskazał, że bez rzetelnie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego w kwestii przedawnienia nie jest możliwe wydanie rozstrzygnięcia zgodnego z przepisami prawa. Dalej wskazano, że organ nie wykazał chociażby potencjalnej szkody w budżecie UE. Poza tym, zdaniem strony, art. 143 ust. 2 rozporządzenia 1303/2013 jednoznacznie wynika, że wymiar korekty finansowej powinien zostać dokonany z uwzględnieniem zasady proporcjonalności. Organ, jak dalej argumentowała strona, w treści decyzji w ogóle nie dokonuje rozważań dotyczących zasady proporcjonalności. Organ nie powinien zatem, w ocenie strony, ograniczyć się do wyliczenia korekty w oparciu do ilości dni, ale odnieść się również do zasady proporcjonalności ustalając czy określoną w oparciu o zasady ogólne korektę należy miarkować ze względu na charakteru stwierdzonej nieprawidłowości, wagi nieprawidłowości, straty finansowej poniesionej przez dany fundusz. Niezależnie od powyższego Beneficjent wskazał w części końcowej uzasadnienia skargi, że ewentualnie ustalona korekta winna być również poddana miarkowaniu w oparciu o zasadę proporcjonalności. W odpowiedzi na skargę IZ wniosła o jej oddalenie podtrzymując uprzednio zaprezentowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a."), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd oparł się na stanie faktycznym ustalonym przez IZ. Należy podkreślić, że skarżący nie kwestionuje tego stanu, a jedynie różni się w jego ocenie (i wykładni prawa materialnego), czemu dał wyraz w skardze. Podstawą prawną zaskarżonej decyzji był art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., który stanowi, że w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są: (...) 2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Z kolei, art. 184 u.f.p. stanowi, że wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu Pod pojęciem innych procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków, o których mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p., należy rozumieć nie tylko procedury określone przepisami prawa powszechnie obowiązującego, ale również postanowienia umowy zawartej w wyniku wyłonienia danego projektu do dofinansowania. Zgodnie z art. 206 u.f.p. szczegółowe warunki dofinansowania projektu określa umowa o dofinansowanie projektu, o której mowa m.in. w art. 9 ust. 2 pkt 3 ustawy wdrożeniowej. Umowa ta w myśl art. 206 ust. 2 u.f.p. powinna zawierać w szczególności zobowiązanie do stosowania wytycznych, o których mowa w art. 2 pkt 32 rozporządzenia ogólnego tj. instrumentów prawnych określających ujednolicone warunki i procedury wdrażania funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności skierowane do instytucji uczestniczących w realizacji programów operacyjnych oraz stosowane przez te instytucje na podstawie właściwego porozumienia, kontraktu terytorialnego albo umowy oraz przez beneficjentów na podstawie umowy o dofinansowanie projektu. Powyższe oznacza, że procedury, o których mowa w art. 184 u.f.p. mogą wynikać nie tylko z aktu prawa powszechnie obowiązującego, ale także z łączącej strony umowy o dofinansowanie, w której zostaje określony uzgodniony sposób działania beneficjenta. Sposób ten jest obowiązujący i odstępstwo od niego stanowi naruszenie procedur, o jakim mowa w art. 184 u.f.p. Umowa o dofinansowanie projektu z 3 sierpnia 2018 r. (por. karta nr 27 – 54 akt sądowych) sprecyzowała obowiązki, do których skarżący się zobowiązał, aby móc korzystać z praw wynikających z ww. umowy. Skarżący zobowiązał się między innymi do: realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów, zgodnie z obowiązującymi regułami, zasadami i postanowieniami wynikającymi z programu, uszczegółowienia, obowiązujących procedur, wytycznych oraz właściwych przepisów prawa krajowego oraz prawa unijnego (§ 4 ust.1); stosowania przepisów prawa unijnego i krajowego oraz Wytycznych, w tym m.in. Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 z 22 sierpnia 2019 r. (§ 4 ust. 4); realizacji projektu na podstawie wniosku o dofinansowanie, a w przypadku dokonania zmian w projekcie, jego realizacja miała odbywać się w zgodnie z aktualnym wnioskiem (§ 10 ust 4). W skardze, skarżący podniósł, że organ w przedmiotowej sprawie nie rozważył kwestii przedawnienia. W odpowiedzi na skargę organ odniósł się do tego zarzutu, wskazując na jego bezzasadność. Sąd w składzie orzekającym podziela co do zasady stanowisko organu, że nie doszło w kontrolowanej sprawie do przedawnienia zobowiązania skarżącego z następujących powodów. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego zostało skutecznie doręczone Stronie 8 listopada 2024 r. Wezwanie do zwrotu, jak i wszczęcie postępowania, jak sam zresztą wskazał skarżący w uzasadnieniu skargi (por. karta nr 6 verte akt sądowych) przerywa termin przedawnienia dochodzenia należności, który biegnie od nowa. Natomiast decyzja organu pierwszej instancji została wydana w dniu 28 lutego 2025 r. i została doręczona skarżącemu 7 marca 2025 r. Zaskarżona decyzja natomiast datowana jest na 13 czerwca 2025 r. i ma przymiot decyzji ostatecznej, a została doręczona skarżącemu w dniu 18 czerwca 2024 r. Organ wszczynając postępowanie administracyjne oraz wydając decyzję zawsze powinien zbadać kwestię przedawnienia. W przedmiotowej sprawie z uwagi na to, iż brak przedawnienia nie budzi wątpliwości, w uwagi na to, iż czas od wystąpienia nieprawidłowości do wszczęcia postępowania to rok (przerwanie biegu przedawnienia), a czas doręczenia decyzji ostatecznej (od wszczęcia postępowania) dzieli mniej niż dwa lata od wystąpienia nieprawidłowości i mniej niż rok od przerwania biegu przedawnienia. Jak wynika Rozporządzenia RADY (WE, EURATOM) NR 2988/95 z 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich: "Artykuł 3 1. Okres przedawnienia wynosi cztery lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości określonej w art. 1 ust. 1. Zasady sektorowe mogą jednak wprowadzić okres krótszy, który nie może wynosić mniej niż trzy lata. W przypadku nieprawidłowości ciągłych lub powtarzających się okres przedawnienia biegnie od dnia, w którym nieprawidłowość ustała. W przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia w każdym przypadku biegnie do momentu ostatecznego zakończenia programu. Przerwanie okresu przedawnienia jest spowodowane przez każdy akt właściwego organu władzy, o którym zawiadamia się daną osobę, a który odnosi się do śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości. Po każdym przerwaniu okres przedawnienia biegnie na nowo. Upływ terminu przedawnienia następuje najpóźniej w dniu, w którym mija okres odpowiadający podwójnemu terminowi okresu przedawnienia, jeśli do tego czasu właściwy organ władzy nie wymierzył kary; nie dotyczy to przypadków, w których postępowanie administracyjne zostało zawieszone zgodnie z art. 6 ust. 1. 2. Okres wykonania decyzji nakładającej karę administracyjną wynosi trzy lata. Okres ten biegnie od dnia uprawomocnienia się decyzji. Przypadki przerwania i zawieszenia okresu przedawnienia zostaną uregulowane we właściwych przepisach prawa krajowego. 3. Państwa Członkowskie zachowują możliwość stosowania dłuższego okresu niż okres przewidziany odpowiednio w ust. 1 i 2. Artykuł 1 2. Nieprawidłowość oznacza jakiekolwiek naruszenie przepisów prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniedbania ze strony podmiotu gospodarczego, które spowodowało lub mogło spowodować szkodę w ogólnym budżecie Wspólnot lub w budżetach, które są zarządzane przez Wspólnoty, albo poprzez zmniejszenie lub utratę przychodów, które pochodzą ze środków własnych pobieranych bezpośrednio w imieniu Wspólnot, albo też w związku z nieuzasadnionym wydatkiem". W związku z powyższym zarzut przedawnienia nie jest zasadny. Sąd podzielił stanowisko organu, że skoro Beneficjent na etapie postępowania administracyjnego, czy wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy ani razu nie podnosił zarzutu przedawnienia, to materia ta nie musiała stanowić przedmiotu wywodu prawnego zawartego w decyzji organów obu instancji (por. str. 21-22 uzasadnienia zaskarżonej decyzji). Odnosząc się do kwestii braku rozważenia przez organ czy do zaprzestania działania w ramach projektu doszło przez brak działania i zaniechania Beneficjenta, wskazać należy, że organ z Urzędu Miejskiego w K. pozyskała informacje, że na wniosek podmiotu G. G. J., żłobek przy ul. [...] w K. został wykreślony z rejestru żłobków i klubów dziecięcych 1 lutego 2024 r. Potwierdzono, że od 2 lutego 2024 r. w K. pod tym adresem działa placówka "[...]", dla którego organem prowadzącym jest E. sp. z o.o., podmiot który nie realizuje zadań i celów projektu nr [...]. Sąd ponadto stwierdza, że w kontrolowanych aktach administracyjnych znajduje się pismo z 28 maja 2024 r. znak [...] Urzędu Miasta K. (Wydział Polityki Społecznej) z którego wynika, że Żłobek [...] ul. [...] w K. został wpisany do rejestru 18 czerwca 2020 r. a wykreślony 1 lutego 2024 r. Zatem ww. ustalenia organu oparto o pozyskane dokumenty urzędowe (m.in. informację z Urzędu Miasta) oraz poprzez dokonaną weryfikację w rejestrach urzędowych. Zdaniem Sądu wyżej wskazane ustalenia organu są wystarczające do stwierdzenia faktu, że 1 lutego 2024 r. dokonano wykreślenia z Rejestru żłobków i klubów dziecięcych Żłobka [...] ul. [...] w K., prowadzonego przez G. G. J. Natomiast zgodnie z Wytycznymi (Rozdział 5 Wspólne warunki i procedury w zakresie kwalifikowalności projektów. Podrozdział 5.3 Trwałość projektu, pkt 6): 6) Naruszenie zasady trwałości następuje w sytuacji wystąpienia w okresie trwałości co najmniej jednej z poniższych przesłanek: a) zaprzestano działalności produkcyjnej lub ją relokowano poza obszar wsparcia PO, b) nastąpiła zmiana własności elementu współfinansowanej infrastruktury, która daje przedsiębiorstwu lub podmiotowi publicznemu nienależne korzyści, c) nastąpiła istotna zmiana wpływająca na charakter projektu, jego cele lub warunki realizacji, która mogłaby doprowadzić do naruszenia jego pierwotnych celów. (...); 8) zasada trwałości nie ma zastosowania w przypadku: a) instrumentów finansowych, b) sytuacji, gdy beneficjent zaprzestał działalności z powodu ogłoszenia upadłości niewynikającej z oszukańczego bankructwa w rozumieniu art. 71 rozporządzenia ogólnego. Z informacji dostępnych w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wynikało, że w odniesieniu do skarżącego brak było wpisów zawierających informacje dotyczące upadłości, postępowania naprawczego czy też postępowania restrukturyzacyjnego. Wobec powyższego Sąd podzielił stanowisko organu, że skarżący nie dopełnił obowiązku utrzymania trwałości projektu przez okres 3 lat, tj. 1096 dni. Ze względu na fakt, że ww. żłobek został wykreślony z rejestru 1 lutego 2024 r. Beneficjent nie dochował trwałości przez 543 dni i tylko za ten okres niedochowania trwałości jest zobowiązany zwrócić należną kwotę, o czym prawidłowo orzeczono w ramach kontrolowanej decyzji. Zaprzestanie działalności Żłobka w K., przy ul. [...] począwszy od 1 lutego 2024 r. skutkowało bowiem naruszeniem obowiązku zachowania trwałości projektu. Odnosząc się do argumentu strony, że organ "nie ustalił przyczyny zakończenia działalności" trzeba wskazać, że nie jest on w świetle umowy z 3 sierpnia 2018 r. istotny, dlatego też brak było obowiązku po stronie IZ czynienia rozważań w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na ten temat. Odnosząc się do kwestii wymiaru korekty (zarzut nr 2), wskazać należy, że naruszenie trwałości projektu, o której mowa w art. 71 rozporządzenia nr 1303/2013 skutkuje koniecznością zwrotu otrzymanego dofinansowania na realizację projektu wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, proporcjonalnie do okresu niezachowania obowiązku trwałości. Również zgodnie z zapisami umowy o dofinansowanie projektu IZ RPO WSL ma prawo do nałożenia korekty finansowej proporcjonalnie do okresu, w którym trwałość projektu nie została zachowana. Także Wytyczne wskazują, że stwierdzenie naruszenia zasady trwałości oznacza konieczność zwrotu środków otrzymanych na realizację projektu, wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, proporcjonalnie do okresu niezachowania obowiązku trwałości. Zgodnie z Wytycznymi (Rozdział 5 Wspólne warunki i procedury w zakresie kwalifikowalności projektów. Podrozdział 5.3 Trwałość projektu, pkt 5) stwierdzenie naruszenia zasady trwałości oznacza konieczność zwrotu środków otrzymanych na realizację projektu, wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, proporcjonalnie do okresu niezachowania obowiązku trwałości - w trybie określonym w art. 207 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, chyba że przepisy regulujące udzielanie pomocy publicznej stanowią inaczej. Podobnie niezasadny jest zarzut skarżącego, że organ w ogóle nie wskazał dlaczego przyjmuje okres naruszenia trwałości taką, a nie inną liczbę dni. Zgodnie z zasadami obliczania zasad zachowania trwałości, Beneficjent winien zachować trwałość, o której mowa wart. 71 rozporządzenia ogólnego przez 1096 dni tj. począwszy od 27 lipca 2022 r. (daty wypłaty płatności końcowej związanej z zatwierdzeniem końcowego wniosku o płatność, tj.: [...]). Naruszenie trwałości projektu nastąpiło natomiast 1 lutego 2024 r. (dokonano wykreślenia z Rejestru żłobków i klubów dziecięcych Żłobka [...], ul. [...] w K. prowadzonego przez G. G. J.). Naruszenie trwałości nastąpiło 1 lutego 2024 r., i wskazuje, że Beneficjent nie zachował trwałości projektu przez 543 dni. Wyliczenia wskazane w uzasadnieniu decyzji odpowiadają zatem prawu, a przy tym nie były kwestionowane w skardze. Sąd podzielił też stanowisko organu, co do tego, że nie można zastosować rozwiązania proponowanego przez Beneficjenta aby okres trwałości pomniejszyć o weekendy, dni wolne od pracy (Święta), a także przyjąć korektę o dni w których czas opieki był skrócony. Zgodnie bowiem z art. 71 rozporządzenia ogólnego, trwałość projektów współfinansowanych ze środków funduszy strukturalnych lub FS musi być zachowana przez okres 5 lat (3 lat w przypadku MŚP - w odniesieniu do projektów, z którymi związany jest wymóg utrzymania inwestycji lub miejsc pracy). Treść rozporządzenia w analizowanym przypadku odnosi się do okresu 3 lat tj. 1096 pełnych dni kalendarzowych bez wyszczególnienia na dni robocze i dni wolne. Stosując rozwiązanie zaproponowane przez skarżącego, aby okres trwałości pomniejszyć o dni wolne, lub o dni w których opieka była skrócona sprawiłoby to, że okres trwałości nie trwałby 3 lata ale o wiele dłużej. Nadto zgodnie z Regulaminem konkursu nr [...] w ramach RPO WSL 2014-2020, umową o dofinansowanie projektu, WND, Beneficjent zobowiązał się do zachowania trwałości projektu na wyżej określonych zasadach. Beneficjent otrzymując dofinansowanie i zobowiązując się do realizacji projektu określa czas trwania projektu w latach, miesiącach, dniach bez wyszczególnienia dni wolne, świąt czy godzin skróconego czasu opieki. Beneficjent otrzymując dofinansowanie i zobowiązując się do realizacji projektu określa czas trwania projektu bez wyszczególnienia dni wolnych, świąt czy godzin skróconego czasu opieki. Zarzut w tym zakresie jest niezasadny. Naruszenie trwałości, o której mowa w art. 71 rozporządzenia ogólnego, stanowi jednocześnie nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego, która oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Zakres regulacji nieprawidłowości obejmuje konieczność badania istnienia przesłanki szkody w znaczeniu szkodliwego wpływu na budżet UE. W niniejszej sprawie wystąpiła rzeczywista szkoda w postaci uzyskania dofinansowania z przeznaczeniem na sfinansowanie wydatków w ramach cross-financingu, do otrzymania którego nie kwalifikowałaby się bez konieczności utrzymania trwałości projektu. Tym samym brak utrzymania trwałości jest nie do pogodzenia z warunkami określonymi w umowie, przepisach prawa powszechnie obowiązującego i procedurami obowiązującymi w ramach RPO WSL 2014-2020, jak i z celami pomocy realizowanej przez zaangażowanie funduszy unijnych oraz celami dofinansowania (podobnie w: wyroku NSA z 9 stycznia 2024 r., I GSK 1620/22, Legalis nr 3032319). W przedmiotowej sprawie wystąpiła szkoda, bowiem skarżący otrzymując środki na realizację projektu nr [...] zapewnić miał w okresie trwałości "istnienie" zasobów infrastrukturalnych sfinansowanych ze środków unijnych, czego nie dochował zaprzestając prowadzenie działalności w lokalizacji objętej wsparciem. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest przy tym obszerne, tj. wyjaśnia nie tylko wykładnię ww. pojęcia, ale także wskazuje na elementy stanu faktycznego sprawy, które spowodowały jej powstanie. W przypadku zaistnienia nieprawidłowości, w rozumieniu omawianego rozporządzenia ogólnego, obowiązek zwrotu dofinansowania powstaje z chwilą zaistnienia takiej nieprawidłowości. W związku z brzmieniem art. 207 ust. 1 u.f.p., pierwotne zobowiązanie Beneficjenta do zwrotu środków wykorzystanych z naruszeniem procedur powstaje z mocy prawa, po zaistnieniu przesłanek określonych w art. 207 ust. 1 u.f.p., w tym w razie naruszenia procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. Zatem zobowiązanie do zwrotu, wynikające z faktu wykorzystania środków przyznanego dofinansowania z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., powstało wskutek samego zdarzenia wypełniającego przesłanki nieprawidłowości. Odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienie zasady proporcjonalności należy mieć na uwadze, że naruszenie trwałości projektu, o której mowa w art. 71 rozporządzenia ogólnego skutkuje koniecznością zwrotu otrzymanego dofinansowania na realizację projektu wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, proporcjonalnie do okresu niezachowania obowiązku trwałości. Również zgodnie z zapisami umowy nr [...] z 3 sierpnia 2018 r. o dofinansowanie projektu pn. "[...]" wraz z aneksami Instytucja Zarządzająca ma prawo do nałożenia korekty finansowej proporcjonalnie do okresu, w którym trwałość projektu nie została zachowana. Także Wytyczne wskazują, że stwierdzenie naruszenia zasady trwałości oznacza konieczność zwrotu środków otrzymanych na realizację projektu, wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, proporcjonalnie do okresu niezachowania obowiązku trwałości. Wskazane naruszenia stanowią nieprawidłowość, o której mowa w art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013 i wpisują się w hipotezę normy prawnej przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. jako wykorzystanie środków z naruszeniem procedur. Odnosząc się w tym miejscu do stanowiska strony prezentowanego w uzasadnieniu skargi, trzeba zaznaczyć, że samo naruszenie procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków pochodzących z budżetu UE nie oznacza automatycznie obowiązku stosowania korekt i zwrotu środków unijnych. Konieczna jest bowiem ocena skutków tego naruszenia w kontekście uregulowań określonych w art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego. Środki unijne podlegają zatem zwrotowi tylko wówczas, gdy wykorzystano je z naruszeniem procedur, które to naruszenie stanowi "nieprawidłowość" w rozumieniu art. 2 pkt 36 cytowanego rozporządzenia. Wymieniona "nieprawidłowość" ma natomiast miejsce w sytuacji, gdy wskutek naruszenia procedur doszło do powstania szkody lub mogłoby dojść do jej powstania w budżecie ogólnym UE. Możliwość powstania szkody należy rozumieć jako możliwość uszczuplenia środków unijnych. Dla uznania zatem, że doszło do powstania "nieprawidłowości" w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego wystarczy ustalenie, że wskutek naruszenia procedur obowiązujących przy wydatkowaniu środków unijnych powstała hipotetyczna możliwość powstania szkody w budżecie ogólnym UE. Stwierdzenie nieprawidłowości nakłada na państwo członkowskie - zgodnie z art. 143 ust. 2 tego rozporządzenia - obowiązek dokonania korekt finansowych. Korekty finansowe polegają na anulowaniu w całości lub części wkładu publicznego w ramach operacji lub programu operacyjnego. W konsekwencji, wykrycie naruszenia czy to prawa unijnego, czy też prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego i uznanie go za nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego rodzi obowiązek odzyskania przez państwo członkowskie kwot wydatkowanych nieprawidłowo - poprzez nałożenie korekty finansowej. Dla zaistnienia obowiązku stosowania korekt i zwrotu środków unijnych muszą zostać spełnione dwie następujące przesłanki: a) po pierwsze musi mieć miejsce naruszenie procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków unijnych (określonych m.in. w umowie o dofinansowanie lub/i wytycznych); b) po drugie naruszenie to spowodowało lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym UE (por. wyrok NSA z 20 listopada 2014 r., II GSK 917/13, Legalis nr 1328294). Z regulacji powyższych wynika, że wydanie decyzji o zwrocie dofinansowania jest możliwe po uprzednim ustaleniu przez organ, że stwierdzone naruszenie procedur ma charakter nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego. Ocena nieprawidłowości, jakich dopuścił się beneficjent jest najistotniejszym elementem stanu faktycznego stanowiącym przesłankę rozstrzygnięcia w sprawie zwrotu dofinansowania. Zatem rozstrzygnięcie sporu między stronami wymaga przesądzenia, czy wskazywane przez organ uchybienia mieszczą się w pojęciu "nieprawidłowości" w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego i w konsekwencji musiały skutkować nałożeniem określonych w zaskarżonej decyzji korekt finansowych. W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, organ prawidłowo uznał zatem, że naruszenie trwałości, o której mowa w art. 71 rozporządzenia nr 1303/2013, stanowi jednocześnie nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 tegoż rozporządzenia, tj. każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia art. 143 ust. 2 Rozporządzenia 1303/13 stanowiącego, że państwa członkowskie dokonują korekt finansowych wymaganych w związku z pojedynczymi lub systemowymi nieprawidłowościami stwierdzonymi w operacjach lub programach operacyjnych. Korekty finansowe polegają na anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach operacji lub programu operacyjnego. Państwa członkowskie biorą pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze polityki spójności lub EFMR i stosują proporcjonalną korektę. Korekty finansowe są odnotowywane w zestawieniu wydatków za rok obrachunkowy, w którym podjęto decyzję o anulowaniu. Przepis ten nakłada na państwa członkowskie obowiązek zastosowania zasady proporcjonalności zastosowanych środków do przyjętych naruszeń, ale ich określenie należy do ustawodawcy krajowego, który może zarówno wprowadzić sztywny taryfikator korekt jak i przyznać organom decydującym swobodę wyboru sankcji w określonych granicach. IZ wydając decyzję zwrotową przeanalizował zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i na jego podstawie wydał decyzję, która jest prawidłowa, wbrew subiektywnym przekonaniom skarżącego. IZ wydając decyzję zwrotową przeanalizował zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i na jego podstawie wydał decyzję, która jest prawidłowa, wbrew subiektywnym przekonaniom skarżącego. Sąd nie podziela w tym zakresie zarzutu aby doszło do naruszenia art. 7, 77 § 1 oraz 107§ 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. Tym samym IZ podjęła wszystkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, dlatego też za niezasadne należało uznać zarzuty sformułowane w pkt 1 i w pkt 2 petitum skargi. Odnośnie zarzutu nr 7 należy wskazać, że słusznie twierdzi Skarżący, że orzeczenie o okresie, za jaki należy naliczać odsetki znalazło się w decyzji z 28 lutego 2025 r., co wynika z jej sentencji. Błędnie jednak Skarżący oczekiwał, że nastąpi to wg reguł określonych w Ordynacji podatkowej, tj. z wyłączeniem okresu od dnia wszczęcia postępowania do dnia doręczenia decyzji, gdyż postępowanie trwało dłużej niż 3 miesiące (art. 54 § 1 pkt 7 o.p.), podczas gdy natomiast organ odwołał się do treści art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. i naliczył odsetki od dnia przekazania środków. Zdaniem Sądu, spór ten dotyczy właściwej wykładni art. 67 ust. 1 ustawy o finansach publicznych (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji), który stał się podstawą prawną zobowiązania Skarżącego do zwrotu środków wraz z odsetkami. Stosownie do tego przepisu, do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych ustawą o finansach publicznych stosuje się przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego i odpowiednio przepisy działu III ustawy Ordynacja podatkowa. Zatem spór w tej części sprowadza się do wykładni prawa, a ściślej do zakresu odpowiedniego stosowania Ordynacji podatkowej do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60 u.f.p. Z tego względu nie może nosić cechy rażącego naruszenia prawa, które - jak już wskazano - winno być oczywiste i stanowić przekroczenie prawa w sposób niedwuznaczny, gdy nie jest konieczne dokonywanie wykładni prawa, a proste zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią przepisu wskazuje na sprzeczność. Wobec powyższego - zdaniem Sądu - nie nosi cech takiego rażącego naruszenia rozstrzygnięcie, którego analiza wymagałaby prowadzenia wykładni art. 67 u.f.p. i rozważenia zakresu zawartego w nim odesłania do przepisów Ordynacji podatkowej. To mogłoby być dokonywane jedynie w postępowaniu zwykłym, w toku postępowania odwoławczego i ewentualnie sądowo-administracyjnego, które nie miało jednak miejsca. Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9. Okres, za jaki mają być naliczane odsetki od należności głównej jest w tym przepisie wskazany, a skoro tak, to przepisy Ordynacji Podatkowej nie mają tu zastosowania (por. wyrok WSA w Gliwicach z 6 listopada 2025 r., III SA/Gl 689/25, CBOSA/niepraw.). Podsumowując, Sąd w składzie orzekającym nie stwierdził w przedmiotowej sprawie naruszenia zasad postępowania, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy jak również przepisów prawa materialnego, które miałoby wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Żaden z zarzutów skargi nie zasługiwał na uwzględnienie. Tym samym Sąd podzielił stanowisko i jego argumentację zawarte w nieprawomocnych wyrokach tut. Sądu z 12 marca 2025 r., III SA/Gl 624/24; z 20 maja 2025 r., III SA/Gl 625/24; z 30 września 2025 r., III SA/Gl 1062/24 i z 30 października 2025 r., III SA/Gl 402/25 (orzeczenia dostępne w: centralna baza orzeczeń sądów administracyjnych) wydanych w analogicznych stanach faktycznych i prawnych odnośnie dofinansowania projektu skarżącego pn. [...] w K. lub w S. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło