III SA/Gl 711/09

PostanowienieWSA w Gliwicach2011-04-08

Skład orzekający: Leszek Wolny

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który został już zwolniony z całości kosztów sądowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, jeśli jego sytuacja majątkowa uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Skarżący, który został już zwolniony z całości kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji, gdy skarżący udokumentował swoją trudną sytuację materialną, w tym zajęcia komornicze na rachunkach bankowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, co skutkuje ustanowieniem dla niego adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący P.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, argumentując trudną sytuacją materialną i skomplikowanym charakterem sprawy podatku akcyzowego. Przedstawił dokumenty potwierdzające jego stan majątkowy, w tym zajęcia komornicze na rachunkach bankowych na wysokie kwoty. Wcześniej skarżący został już zwolniony z całości kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego. Skarżący P.S. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata. W uzasadnieniu swojego wniosku, skarżący stwierdził, że jego sytuacja materialna uniemożliwia mu korzystanie z odpłatnej pomocy prawnej. Strona utraciła firmę i nie uzyskuje dochodów. Poza tym, przedmiotowa sprawa jest bardzo skomplikowana, a strona skarżąca nie posiada w ogóle przygotowania prawniczego. P.S. prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Na jego majątek składa się mieszkanie o powierzchni 62 m2 , którego jest współwłaścicielem (wspólnie z byłą żoną), a lokal ten jest przedmiotem zabezpieczenia w sprawie karnej. Poza tym, skarżący nie posiada żadnych innych nieruchomości, nie posiada również zasobów pieniężnych, papierów wartościowych oraz innych przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Skarżący oświadczył, że osiąga z prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej miesięczny dochód w wysokości 1.000 zł. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia [...] r. skarżący nadesłał szereg dokumentów obrazujących jego aktualną i rzeczywistą sytuację majątkową. Strona nadesłała kserokopię zeznania podatkowego za 2010 r., kserokopię formularzy zapłaty składek na ubezpieczenia społeczne, dowód opłaty podatku od środków transportowych, oraz zestawienie operacji za okres od dnia 1 grudnia 2010 r. do dnia 28 lutego 2011 r., księgę ewidencji przychodów. Wraz z pismem przewodnim z dnia [...] r., skarżący nadesłał zaświadczenia z banków: (...) Bank (...) S.A. oraz (...) Bank (...). Z pisma Banku (...) z dnia [...] r. wynika, że rachunek skarżącego w tym banku jest objęty zajęciami na łączną kwotę 2.082.281 zł. Z zaświadczenia (...) Bank (...), wynika natomiast, że z rachunku strony pozostaje jeszcze do wyegzekwowania kwota 1.763.078 zł. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Odnosząc się do wniosku P.S. należy w pierwszej kolejności przywołać zasady wynikające z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. Stosownie do ich brzmienia, przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym, zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (obejmującym, zgodnie z art. 245 § 3 P.p.s.a., tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie jednego z wymienionych w tym przepisie profesjonalnych pełnomocników) jest wykazanie braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym miejscu trzeba odnotować, że mocą wcześniejszego postanowienia tutejszego Sądu z dnia [...] r., skarżący został już w niniejszej sprawie zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w całości. Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że wniosek P.S. o ustanowienie adwokata należało rozpoznać stosując przesłankę określoną w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika dla skarżącego w przypadku, gdy jest już w sprawie zwolniony od kosztów sądowych poskutkowałoby bowiem sytuacją, w której skorzystałaby on z całkowitego zakresu prawa pomocy (to jest obejmującego zarówno zwolnienie od kosztów sądowych jak i ustanowienie zastępcy procesowego). Dokonana w tym kontekście ocena stanu majątkowego wnioskodawcy doprowadziła do wniosku, że spełnił on wymóg warunkujący uwzględnienie zgłoszonego żądania. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że wnioskodawca udokumentował swój aktualny stan majątkowy w sposób rzetelny i wyczerpujący. Z analizy przedłożonych przez niego dokumentów wynika, że spełnia on przesłanki przyznania prawa pomocy całości. Skarżący jest osobą prowadzącą samodzielnie gospodarstwo domowe. Prowadzona przez niego działalność gospodarcza nie przynosi mu aktualnie konkretnego dochodu. Z zaświadczeń wystawionych przez banki wynika, że jego rachunki bankowe są obciążone zajęciami komorniczymi na duże kwoty (2.082.281 zł i 1.763.078 zł). Mając na względzie powyższe uznano, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, z czego wynika, że nie jest wstanie ustanowić we własnym zakresie pełnomocnika procesowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Skutkowało to ustanowieniem dla niego adwokata z urzędu. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło