III SA/Gl 742/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Beata Machcińska, Protokolant Ewelina Cyroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27stycznia 2026 r. sprawy ze skargi M. J. – redaktora naczelnego czasopisma [...] na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w K. z dnia 14 lipca 2025 r. nr [...] w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę. Pismem z 22 maja 2025 r. M. J. - Redaktor Naczelny [...] (dalej: Strona, Skarżący) złożył wniosek do Prezesa Sądu Rejonowego K. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie; " 1. Czy, a jeśli tak, to ile postępowań karnych toczy lub toczyło się w Państwa Sądzie przeciwko A. W. zam. L., 2. na jakim etapie są te postępowania, 3. jeśli zakończyły się prosimy o skan wyroku Sądu I i II instancji wraz z uzasadnieniem, 4. w zakresie spraw w toku prosimy o skan aktu oskarżenia." Decyzją z dnia 4 czerwca 2025 roku Prezes Sądu Rejonowego K. w K. na podstawie art. 5 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 902) oraz art. 3a ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1914) orzekł o odmowie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej ze względu na prawo do prywatności. W odwołaniu złożonym dnia 29 czerwca 2025 roku, Skarżący zakwestionował wydaną decyzję w całości oraz wniósł o jej uchylenie. Podkreślił, że nie deprecjonuje żadnych przesłanek odmowy udostępnienia akt postępowania jednak wskazuje na "szczególne względy" jakimi osoby powszechnie znane społeczności lokalnej cieszą się w wymiarze sprawiedliwości, który bezpodstawnie chroni ich dobra i prawa. Wnioskodawca stara się uzyskać informacje w celu poddania skutecznej krytyce prasowej, co ma znaczenie społeczne. Decyzją z dnia 14 lipca 2025 r. Prezes Sądu Okręgowego w K. utrzymał w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego K. w K. z dnia 04 czerwca 2025 roku w sprawie [...] odmawiająca udostępnienia informacji publicznej. W decyzji Prezes podkreślił, iż organ I instancji wskazał, że w świetle art. 3a Prawa prasowego wniosek skierowany do podmiotu zobowiązanego o udzielenie informacji, która ma charakter informacji publicznej powinien być rozpoznany w trybie ustawy u.d.i.p. W sytuacji jednak kiedy wnioskodawca w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej pragnie uzyskać wyrok, akt oskarżenia odnoszący się do wskazanej z imienia i nazwiska osoby, żądanie to nie mieści się w zakresie prawa do informacji, ponieważ nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust 1 informacja o sytuacji procesowej prywatnego obywatela, którego sytuacja prawno-faktyczna nie umiejscawia go w katalogu podmiotów wskazanych w art. 5 ust. 3 u.d.i.p. W uzasadnieniu Prezes Sądu Rejonowego K. wskazał, że stosownie do art. 5 ust 2 ustawy z dnia 6 września 200 Ir. (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 902) prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej a ochrona ta polega na nieudostępnianiu informacji publicznych, które zawierają informacje odnoszące się do strefy prywatności, lub też na anonimizacji danych osobowych w udostępnianiu informacji publicznej. W niniejszej sprawie żądana przez wnioskodawcę informacja w postaci przesłania aktu oskarżenia i wyroku z uzasadnieniem w sprawie dotyczy wskazanej z imienia i nazwiska osoby - nie mogła zostać zanonimizowana w taki sposób, aby z jednej strony zapewnić wnioskodawcy prawo do żądanej informacji a z drugiej zachować w należytej ochronie wartości prawnie chronione, w szczególności prawo prywatności osób fizycznych, które w sprawie tej uczestniczyły w jakimkolwiek charakterze. W odwołaniu wnioskodawca zakwestionował wydaną decyzję w całości oraz wniósł o jej uchylenie. Podkreślił, że nie deprecjonuje żadnych przesłanek odmowy udostępnienia akt postępowania jednak wskazuje na "szczególne względy" jakimi osoby powszechnie znane społeczności lokalnej cieszą się w wymiarze sprawiedliwości, który bezpodstawnie chroni ich dobra i prawa. Wnioskodawca stara się uzyskać informacje w celu poddania skutecznej krytyce prasowej, co ma znaczenie społeczne. Prezes Sądu Okręgowego w K. nie uwzględnił odwołania decyzją z dnia 14 lipca nr [...]. Wskazał, iż Prezes Sądu Rejonowego K. w K. jest organem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej będącej w jego posiadaniu, istotą niniejszego rozstrzygnięcia jest jednak okoliczność, czy żądane informacje do których udostępniania ma zastosowanie ograniczenie ze względu na ochronę pryrwatności i danych osób fizycznych, po dokonaniu animizacji, stanowić nadal będą informację publiczną podlegającą udostępnieniu na wniosek. Prezes zauważył, iż nie w każdym wypadku dana informacja stanowiąca formalnie informację publiczną, może być udostępniona. Ustawodawca przyjął w art. 61 ust. 3, że ograniczenie prawa do uzyskiwania informacji publicznej może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Wskazał na treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p podnosząc, iż ograniczenie prawa dostępu do informacji publicznej może mieć charakter wyjątkowy, przy czym, w razie kolizji między zasadą jawności informacji publicznej, a ochroną prywatności i danych osobowych osób fizycznych, dopuszczalny będzie jedynie taki sposób udostępniania informacji publicznej, który nie naruszy dóbr chronionych, czyli animizacja danych, przede wszystkim danych wrażliwych. Jeżeli jednak nie ma takiej możliwości a anonimizacja nie zapewnia pełnej ochrony w zakresie poszanowania prawa do życia prywatnego winna zostać wydana decyzja odmowna (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 października 2023 r., sygn. akt: II SA/Wa 1786/22). Prezes Sądu Okręgowego w K. podzielił pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 9 grudnia 2021 r, (sygn. akt: III OSK 4728/21), że adresat wniosku o udostępnienie informacji publicznej w postaci orzeczeń sądowych powinien rozważyć, czy charakter popełnionego czynu, okoliczności i czas jego popełnienia, nawet po usunięciu imienia nazwiska osoby podejrzanej, oskarżonej, skazanego lub świadków czynu, nie pozwala na ich identyfikację. W przypadku, gdy pomimo dokonania takiego zabiegu, możliwa będzie identyfikacja osoby, której dane dotyczą, należy odmówić udostępnienia informacji publicznej. Zdaniem NSA w pewnych sytuacjach, w szczególności kiedy wnioskujący zna część danych osobowych osób ujawnionych w żądanych orzeczeniach, anonimizacja tych orzeczeń nawet w bardzo szerokim zakresie może nie spełnić swojej funkcji ochronnej. Z kolei zanonimizowanie w treści żądanych orzeczeń większości ich fragmentów, które umożliwiałyby zidentyfikowanie osób i poznanie danych wrażliwych dotyczących ich życia prywatnego, czyniłoby taką informację nieczytelną i jako taką nieprzydatną do celu jakiemu służy prawo do informacji publicznej. W takich okolicznościach adresat wniosku o udostępnienie informacji publicznej uprawniony jest do wydania decyzji o odmowie udostępnienia żądanych orzeczeń sądowych, bowiem za spełnione uznać wówczas należy przesłanki do ograniczenia dostępu do informacji publicznej, wskazane w art. 5 ust. 2 zd. 1 u.d.i.p. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Prezes stwierdził, iż już z treści wniosku wprost wynika, że skarżącemu znane są dane osobowe skazanego, zatem organ I instancji zasadnie przyjął, że anonimizacja wyroku oraz uzasadnienia nie przyniesie zakładanego rezultatu. Dodatkowo wskazał w oparciu o wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13.01.2021r. (II SAB/Gd 115/20), iż informacją publiczną nie jest informacja o sprawach "niepublicznych" (zob. wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 1352/19, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sprawami publicznymi nie są konkretne indywidualne sprawy danej osoby, zwłaszcza o charakterze prywatnym (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz praktyczny, LexisNexis 2008 r., s. 15). Zaakcentował, iż prawo dostępu do informacji publicznej nie może być wykorzystywane jako narzędzie służące obejściu przepisów stanowiących, kto ma prawo do wglądu do akt sprawy sądowej . W skardze do WSA w Gliwicach skarżący zaznaczył, iż dostrzega w sprawie potrzebę ochrony dóbr osobistych sprawców przestępstw, ale w ocenie strony dobro to nie jest jedynym jakie zważyć należy przy ocenie wniosku strony. Ochrony dóbr osobistych i prawa do prywatności nie mogą jako takie stać na przeszkodzie realizowania przez prasę szeroko rozumianych obowiązków informacyjnych jak i krytyki prasowej. Zdaniem skarżącego kilkaset czynów przestępczych dokonanych przez sprawcę na terenie miasta L. i innych miejscowości powoduje, że w powszechnym odczuciu mieszkańców miasta jest on bezkarny. Dla znaczne części społeczeństwa miasta L. okoliczności i skutki popełnienia czynu zabronionego za który został skazany sprawca w wyroku SR K. - są okolicznościami znanymi. Co więcej, właśnie z powodu braku wiedzy o wyroku i jego skutkach pokutuje społeczne przeświadczenie o bezkarności sprawcy, który odbył karę w warunkach dozoru elektronicznego, a wiec w sposób "niezauważalny" społecznie. Nie buduje to szacunku do Państwa i jego prawa. W tej sytuacji ważyć należy pomiędzy ochroną interesów skazanego przestępcy a potrzebą informacji społecznej o skazaniu sprawcy wielokrotnych przestępstw na szkodę mieszkańców. Informacja o skazaniu za określone czyny podana w sposób subtelny aczkolwiek jednoznaczny przez organa prasowe jest konieczna dla odbudowania w społeczeństwie poczucia sprawiedliwości. Sam fakt, że dziennikarz zna dane osobowe skazanego nie świadczy o tym, iż ujawnienie w ramach informacji publicznej na rzecz redakcji danych o skazaniu osoby znanej powszechnie narusza jakiekolwiek zasady. Wręcz przeciwnie - ochrona akt karnych takich osób wskazywać może na "szczególne względy" jakimi osoby te cieszą się w wymiarze sprawiedliwości, który bezpodstawnie chroni ich dobra i prawa. Tymczasem sama kara jak i jak jej wymierzenie powinna mieć nie tyko walor kary ale być odstraszającą oraz mieć walor wychowawczy także dla społeczeństwa. Oznacza to, że winna istnieć możliwość ujawnienia faktu iż określona osoba za swe liczne czyny przestępcze została skazana prawomocnym wyrokiem. W okolicznościach sprawy sama informacja o skazaniu sprawców określonych przestępstw już stanowi firmę krytyki prasowej, które nie musi być negatywna, a może rozładować społeczne napięcia związane ze sprawą, Opisanie bowiem tej kwestii przez podmiot o ugruntowanej pozycji opiniotwórczej może łagodzić nastroje społeczne i wpływać na nie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości wykładni i zastosowania norm prawa materialnego. Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 - p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W wyniku takiej kontroli sądowej decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). W toku przeprowadzonej sądowej kontroli zaskarżonej decyzji, na podstawie kryterium jej zgodności z prawem i w kontekście zarzutów sformułowanych w skardze, tutejszy sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że żądanie udostępnienia informacji skierowane było do podmiotu, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 - u.d.i.p.). Jak wynika z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Nie ulega zatem wątpliwości, że Prezes Sądu Rejonowego, jako organ władzy publicznej, jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Spór w rozpoznawanej sprawie sprowadza się natomiast do tego, czy organ zasadnie odmówił udostępnienia informacji publicznej z powołaniem się na ochronę prywatności wynikającą z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Należało zatem dokonać oceny, czy organ prawidłowo uznał, iż ma prawo odmówić odpowiedzi w zakresie odpowiedzi dot. podania 1; . Czy, a jeśli tak, to ile postępowań karnych toczy lub toczyło się w Państwa Sądzie przeciwko A. W. zam. L., 2. na jakim etapie są te postępowania, 3. jeśli zakończyły się prosimy o skan wyroku Sądu I i II instancji wraz z uzasadnieniem, 4. w zakresie spraw w toku prosimy o skan aktu oskarżenia." W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest już pogląd, że informację publiczną stanowią wszystkie wiadomości wytworzone lub odnoszone do władz publicznych. Za takie w szczególności uznawane są wyroki sądowe wraz z ich uzasadnieniami. Znajduje to odzwierciedlenie w powołanym już art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p., zgodnie z którym udostępnieniu jako informacja publiczna podlega w szczególności treść i postać dokumentów urzędowych takich jak: akty administracyjne i inne rozstrzygnięcia; dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających, czy treść orzeczeń sądów powszechnych, Sądu Najwyższego, sądów administracyjnych, sądów wojskowych, Trybunału Konstytucyjnego i Trybunału Stanu. Podobnie za informację publiczną należy uznać akt oskarżenia sporządzony przez Prokuraturę a którym to dysponuje Sąd Rejonowy i który znajduje się w aktach sprawy karnej. Podobnie informacja związana z ilością spraw karnych zawisłych przed Sądem Rejonowym K. a dotyczących A. W. jako związana z wykonywanie zadań publicznych przez ten Sąd mieści siew pojęciu informacji publicznej . Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu pytania strony skarżącej opisane w pkt 1- 4 niewątpliwe jako wytworzone, odnoszone do władzy publicznej stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i w świetle art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. podlegają udostępnieniu w trybie przewidzianym w u.d.i.p. Na podstawie art. 5 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (art. 5 ust. 1 u.d.i.p.), a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.) oraz w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o przymusowej restrukturyzacji (art. 5 ust. 2a u.d.i.p.), czy w zakresie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 12 lutego 2010 r. o rekapitalizacji niektórych instytucji oraz o rządowych instrumentach stabilizacji finansowej (art. 5 ust. 2b u.d.i.p.). Jeżeli jednak żądane informacje publiczne podlegają ochronie na podstawie art. 5 u.d.i.p., to wówczas podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej winien wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie jej udostępnienia w tym zakresie. Zgodnie z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, a ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. Oznacza to, że w przypadku kolizji praw konstytucyjnie i ustawowo chronionych (prawa do prywatności i prawa dostępu do informacji publicznej) niezbędne jest ich wyważenie, które nie może prowadzić do generalnego wyłączenia prawa do informacji publicznej w określonej kategorii spraw. W przypadku potrzeby zapewnienia ochrony prywatności osób fizycznych podmioty zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej winny, co do zasady, poprzestać na takim zanonimizowaniu danych wrażliwych, aby nie istniała obiektywna możliwość poznania ich po zapoznaniu się z informacją publiczną. Skoro tożsamość osoby fizycznej można określić bezpośrednio lub pośrednio, w szczególności przez powołanie się na jeden lub kilka specyficznych czynników określających daną osobę, to odmowa ujawnienia owych czynników choćby poprzez ich anonimizację winna być najczęściej uznana za wystarczający sposób ochrony tożsamości, a przez to prywatności osoby fizycznej. Rzeczą podmiotu zobowiązanego do udostępniania informacji jest bowiem dokonanie takiej anonimizacji, która uniemożliwi identyfikację osób objętych żądaniem udostępnienia informacji publicznej (por. np. wyroki WSA w Poznaniu z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt: IV SA/Po 23/13 i WSA w Łodzi z dnia 25 września 2014 r., sygn. akt: II SA/Łd 699/14). Dopiero w razie uznania i wykazania, że istnieje potrzeba ochrony prywatności określonej osoby lub osób, a celu tego w dostateczny sposób nie spełni anonimizacja danych wrażliwych osób uczestniczących w takim postępowaniu, organ, do którego skierowano wniosek o udostępnienie informacji publicznej, winien - w oparciu o art. 16 u.d.i.p. - wydać decyzję administracyjną odmawiającą udostępnienia konkretnej informacji publicznej, powołując się na ograniczenia zawarte w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Niespornie w sprawie pytania strony skarżącej o udzielenie informacji publicznej dotyczą konkretnej osoby podanej z imienia i nazwiska, która to osoba nie pełni funkcji publicznej, lecz jest osobą fizyczną niezwiązaną z działalnością publiczną. Ponadto, sprawy karne dotyczące tej konkretnej osoby co do których postawiono pytania w wystosowanym zapytaniu są indywidualnymi, konkretnymi sprawami tejże osoby mające charakter prywatny. Dotyczą informacji o jej sytuacji procesowej, którego sytuacja prawno-faktyczna nie odnosi się do zakazu ograniczenia dostępu do informacji o sprawach rozstrzyganych na podstawie art. art. 5 ust. 3 u.d.i.p. Sąd w całości podziela ocenę organów, iż przesłanie żądanych przez wnioskodawcę informacji w postaci przesłania aktu oskarżenia i wyroku z uzasadnieniem w sprawie dotyczące wskazanej z imienia i nazwiska osoby, aktu oskarżenia - nie mogło zostać zanonimizowane w taki sposób, aby z jednej strony zapewnić wnioskodawcy prawo do żądanej informacji, a z drugiej zachować w należytej ochronie wartości prawnie chronione, w tym w szczególności prawo prywatności osób fizycznych, które w sprawie tej uczestniczyły w jakimkolwiek charakterze. Przy realizacji wniosku Skarżącego, organ nie miał możliwości przeprowadzenia anonimizacji w ten sposób aby dane osób fizycznych były właściwie chronione. Przy kolizji wskazanych dwóch norm prawnych, prymat należało przyznać ochronie prawa do prywatności. Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone w orzecznictwie NSA (np. wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2021 r., sygn. akt III OSK 4728/21), iż w razie kolizji między zasadą jawności informacji publicznej a ochroną prywatności i danych osobowych osób fizycznych, dopuszczalny będzie jedynie taki sposób udostępniania informacji publicznej, który nie naruszy dóbr chronionych, czyli anonimizacja danych, przede wszystkim danych wrażliwych. Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie wypowiadał się, iż informacje, których natura i charakter może naruszać prawa innych osób, nie mogą wykraczać poza niezbędność określoną potrzebą transparentności życia publicznego, ocenianą zgodnie ze standardami przyjętymi w demokratycznym państwie. W przypadku kolizji dwóch praw powinny być brane pod uwagę dwie zasadnicze wartości: dobro ogółu i godność jednostki. Ochrona interesu ogólnego nie może nigdy naruszać niezbywalnej godności człowieka (por. wyrok TK z 20 marca 2006 r., sygn. akt K 17/06). W świetle powyższych rozważań rację należy przyznać organowi, że prawo do informacji publicznej doznaje ograniczenia ze względu na prywatność co w rozpoznawanej sprawie dotyczącej udzielenia informacji związanych miało miejsce . Podsumowując w ocenie tut. Sądu Prezes Sądu Okręgowego w K. prawidłowo postąpił odmawiając udzielenia żądanych informacji z uwagi na ochronę prywatności. Skoro strona we wniosku o informację publiczną podając imię i nazwisko zadała konkretne pytania związane z tą osobą rację ma organ uznając, iż sama animizacja danych osobowych nie zapewni pełnej ochrony dóbr chronionych osoby której pytania dotyczą. W konsekwencji powyższego Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna i wydana decyzja odpowiada prawu . Stąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.