III SA/Gl 754/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Machcińska po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 2 czerwca 2025 r., nr 2401-IOA.4400.3.2025.MS w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącej kwotę 100 (sto) zł uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. Pismem z 15 lipca 2025 r. M. D.(dalej: strona skarżąca, skarżąca), reprezentowana przez radcę prawnego N. C. (dalej pełnomocnik), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 2 czerwca 2025 r., nr 2401-IOA.4400.3.2025.MS w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Skarga została zarejestrowana pod niniejszą sygnaturą zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału w wykonaniu zarządzenia z 20 sierpnia 2025 r. Wpis od skargi został uiszczony bez wezwania w kwocie 100 zł i zapisany w raporcie kasowym pod poz. 12 z 14 lipca 2025 r. Pełnomocnik skarżącej wskazała swój adres skrzynki ePUAP jako właściwy do doręczania korespondencji. Jednakże z uwagi na problemy techniczne w wysyłce korespondencji do pełnomocnik skarżącej, w wykonaniu zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału III z 5 września 2025 r., zwrócono się do organu administracji o wskazanie prawidłowego adresu elektronicznego ePUAP, z którego nadano skargę, wskazując że tut. Sąd nie ma możliwości ustalenia adresu ePUAP, jeżeli nie został podany w skardze lub został podany błędnie. Organ administracji nadesłał odpowiedź na wezwanie, wskazując pismem z 18 września 2025 r. prawidłowy adres pełnomocnika skarżącej. W związku z tym wezwano pełnomocnik strony skarżącej do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podanie numeru PESEL skarżącej oraz złożenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu strony skarżącej prze wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi.. Do wykonania powyższego zakreślono pełnomocnik skarżącej termin 7 dni, liczony od dnia następnego po dniu doręczenia zarządzenia, informując jednocześnie, że niezastosowanie się do wezwania we wskazanym terminie spowoduje odrzucenie skargi. Powyższe wezwanie zostało przesłane na adres skrzynki ePUAP pełnomocnik skarżącej wskazany przez organ administracji i doręczone skutecznie 13 października 2025 r., o czym świadczy urzędowe poświadczenie doręczenia (UPD) znajdujące się w aktach sprawy. Termin zatem do uzupełnienia braków formalnych skargi upływał z dniem 20 października 2025 r. Braki formalne skargi do dnia dzisiejszego nie zostały jednak uzupełnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność, weryfikując czy nie zachodzi jedna z przesłanek odrzucenia skargi wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej p.p.s.a. Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), niezachowanie terminu (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5), brak interesu prawnego wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. (pkt 5a) oraz niedopuszczalność skargi z innych przyczyn (pkt 6). Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 34 p.p.s.a., strony i ich organy mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Natomiast stosownie do art. 37 § 1 i art. 46 § 3 p.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa. Do pisma (również skargi) należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Ponadto wskazać należy, że zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a warunki te określa art. 46 p.p.s.a. Zatem skarga powinna zostać podpisana stosownie do art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. W skardze powinno znaleźć się również oznaczenie miejsca zamieszkania skarżącego, a w razie jego braku – adres do doręczeń skarżącego (art. 46 § 2 pkt 1 lit. a p.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. pismo strony, jeżeli jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, jeżeli jest obowiązana do jego posiadania albo posiada go, nie mając takiego obowiązku. Niewskazanie numeru PESEL stanowi brak formalny skargi. Stosownie do treści art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a stanowi, że skutkiem nieuzupełnienia braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie jest jej odrzucenie. Ponieważ skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie czyniła zadość powyższym wymaganiom formalnym, pełnomocnik skarżącego została wezwana do usunięcia tych braków, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Niewątpliwym jest, że w przedmiotowej sprawie wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało doręczone pełnomocnik strony skarżącej 13 października 2025 r. Termin dokonania żądanych przez Sąd czynności upłynął zatem wraz z końcem 20 października 2025 r. Pomimo tego, pełnomocnik strony skarżącej nie zastosowała się do wezwania. Sąd wskazuje ponadto, iż problematyka braku formalnego w postaci braku numeru PESEL była przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. uchwała NSA z dnia 3 lipca 2023 r., sygn. akt II GPS 3/22, treść uchwały dostępna w CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), w której podkreślono, że ustawowy wymóg dotyczący pierwszego pisma w sprawie, tj. wskazanie numeru PESEL, nie jest ani trudny do spełnienia, ani skomplikowany. NSA stoi na stanowisku, że strona z łatwością może go spełnić, a posługiwanie się numerem PESEL jest powszechnie stosowane w wielu dziedzinach życia. Nie ma żadnych powodów, by w przypadku pisma wnoszonego do sądu przyjmować, że spełnienie wymogu wskazania numeru PESEL jest dla strony nadmiernym obciążeniem. Jeżeli strona nie skorzysta z możliwości uzupełnienia braku formalnego skargi, to z jej zaniechania nie można wyprowadzać wniosku o naruszeniu prawa strony do sądu. Nie ma tutaj także znaczenia fakt, że nr PESEL znajduje się w aktach administracyjnych. NSA we wskazanej powyżej uchwale odniósł się także do tej kwestii, wskazując że nie można oczekiwać od sądu, że ten będzie podejmował czynności należące do strony postępowania. Poszukiwanie przez sąd numeru PESEL strony w aktach administracyjnych nie jest obowiązkiem sądu i nie ma normatywnej podstawy. Obowiązek jego podania spoczywa bowiem na stronie inicjującej postępowanie sądowoadministracyjne. Mając na uwadze powyższe okoliczności, pomimo prawidłowego pouczenia o skutkach niewykonania wezwania, pełnomocnik strony skarżącej nie uzupełniła braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie. Wobec tego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zobligowany był do odrzucenia skargi, o czym orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. (pkt 1 sentencji). Orzeczenie w przedmiocie zwrotu wpisu sądowego oparto o przepis art. 232 § 1 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji).